II SA/Wr 2103/03

II SA/Wr 2103/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-05-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Siedlecka
Mieczysław Górkiewicz
Zygmunt Wiśniewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
W IMINIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (spraw.) Sędziowie WSA Anna Siedlecka Mieczysław Górkiewicz Protokolant apl. prok. Joanna Rajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2005 r. sprawy ze skargi F. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 20 sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej kwotę 30 (trzydziestu) złotych tytułem zwrotu poniesionych kosztów postępowania; III. orzeka, że skarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 26 lutego 2002 r. Nr 18/02, wydaną na podstawie art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, art. 1 i 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu przysługującego osobom fizycznym w prawo własności oraz art. 27 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543), Prezydent Miasta Ś. odmówił stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości położonej w Ś. przy ul. T. [...], działki nr 58, 60/2 o pow. łącznej 330 m2 w udziale 12,35 % i działki nr 59 o pow. 209 m2 w udziale 12,30 % przez F. M. W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości jednym z warunków jest m.in. nabycie prawa użytkowania wieczystego do dnia 26 maja 1990 r. włącznie. Prawo użytkowania wieczystego działek 60/2 i 59 nabyte zostało przez wnioskodawczynię w/w terminie aktem notarialnym z dnia 15 lutego 1984 r. za mienie pozostawione poza granicami Państwa Polskiego. Pozostali współużytkownicy przedmiotowej nieruchomości w liczbie 5 nie złożyli wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, co zgodnie z art. 232 kodeksu cywilnego czyni przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wyłącznie dla jednego z współużytkowników wieczystych – prawnie niemożliwym. Poza tym lokal mieszkalny nr 6 został nabyty przez współużytkownika wieczystego gruntu w dniu 28 października 1998 r. Wpis w KW współużytkowania wieczystego gruntu związanego z tym lokalem obowiązuje od dnia 16 listopada 1998 r. (data wpływu wniosku). Natomiast ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, obejmuje tych użytkowników wieczystych, którzy nabyli użytkowanie wieczyste do dnia 31 października 1998 r. Jak wskazuje organ, poprzednio obowiązujący art. 1 ust. 2a ustawy z dnia 4 września 1997 r., obejmujący działaniem ustawy osoby, które do dnia 28 października 1998 r. zawarły umowę notarialną użytkowania wieczystego, został wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 kwietnia 2000 r. uznany za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła F. M. twierdząc, iż zgodnie z ustawą w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje ono nieodpłatnie na rzecz użytkowników wieczystych oraz ich następców prawnych, którym nieruchomość została nieodpłatnie oddana w użytkowanie wieczyste w związku z utratą mienia wskutek wojny 1939-1945, a którzy pozostawili majątek na terytorium nieznajdującym się na obecnym obszarze Państwa Polskiego. Na mocy umów międzynarodowych zawartych przez Państwo Polskie osoby te miały otrzymać ekwiwalent za mienie pozostawione za granicą, gdy wartość tego mienia jest wyższa od opłaty określonej w przepisach a oddanie mienia w użytkowanie wieczyste miało nastąpić nieodpłatnie. Uprawnienie do nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa lub gminy w prawo własności stwierdza w drodze decyzji prezydent miasta. Stosownie do powyższego, jak twierdzi odwołująca się, miała ona podstawy do złożenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, co też uczyniła w dniu 5 września 1997 4. Dotychczas jej wniosek nie został rozpatrzony, ani też nie wydano właściwej decyzji, ponieważ pięć decyzji Prezydenta Miasta Ś. w całości zostały uchylone i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W dniu 20 sierpnia 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wydało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 1 ust. 5 pkt 1 i 2a, art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1299 ze zm.), art. 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.), decyzję Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uzasadniając swoje stanowisko stwierdził, iż zgodnie z art. 1 ust. 5 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, przepisy ustawy stosuje się do osób fizycznych będących właścicielami lokali, którym przysługuje udział w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jako w prawie związanym z własnością wyodrębnionego lokalu, jeżeli spłonione zostaną łącznie następujące warunki:
1) wniosek o przekształcenie prawa złożą wszyscy współużytkownicy wieczyści nieruchomości gruntowej do dnia 31 grudnia 2002 r.;
2) wszyscy współużytkownicy wieczyści nabyli prawo do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności – to znaczy nabyli prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r. bądź są następcami prawnymi użytkowników wieczystych, którzy nabyli to prawo przed dniem 31 października 1998 r. i złożą wniosek o przekształcenie prawa do dnia 31 grudnia 2002 r.
Zgodnie zaś z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości osoby fizyczne będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne nabywają z mocy prawa własności tych nieruchomości z dniem, w którym decyzja o nabyciu prawa własności nieruchomości stała się ostateczna. W niniejszej sprawie pozostali współużytkownicy wieczyści nieruchomości do dnia 31 grudnia 2002 r. nie złożyli wniosków o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Nie złożyli też wniosków o nabycie prawa własności nieruchomości. F. M. niewątpliwie spełniała wymogi zarówno ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu przysługującego osobom fizycznym w prawo własności jak i ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości do nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości, jednak warunkiem nabycia prawa własności nieruchomości w stosunku do współużytkownika wieczystego jest, aby wszyscy współużytkownicy wieczyści złożyli wniosek o nabycie czy też przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Nie złożenie takiego wniosku chociażby przez jednego współużytkownika wieczystego uniemożliwia pozostałym współużytkownikom wieczystym sposobność przekształcenia - nabycia prawa własności.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła F. M. zarzucając, iż w uzasadnieniu decyzji odnośnie działki nr 59 zapisano wielkość 12,30%, gdy z protokołu z dnia 24 czerwca 1998 r. wielkość ta wynosi 12,35%. Również na str. 2 mylnie uzasadniono, że wszyscy użytkownicy wieczyści mieli złożyć wniosek o nabycie prawa własności, gdy przepisy ustawy stwierdzają, że obowiązek złożenia wniosku przez wszystkich użytkowników wieczystych dotyczy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności a nie nabycia prawa własności. Organ odwoławczy na str. 3 polecił powiadomić pozostałych współużytkowników wieczystych nieruchomości o przysługującym im prawie do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w trybie ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu przysługującego osobom fizycznym w prawo własności oraz, że dopiero brak zgody (wyrażonej na piśmie) może skutkować odmową nabycia własności nieruchomości przez skarżącą. O tym obowiązku, jak podnosi strona, została poinformowana w piśmie z dnia 24 lipca 2002 r., natomiast sąsiedzi wbrew powyższemu poleceniu nie zostali powiadomieni.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą Sąd uznał, iż doszło do naruszenia zarówno prawa materialnego jak i przepisów postępowania administracyjnego.
Postępowanie administracyjne w rozpatrywanej sprawie przeprowadzone zostały przez organy I i II instancji z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, a mianowicie art. 7, art. 77 i art. 107 kpa. Zgodnie z wyrażoną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Organ prowadzący postępowanie administracyjne jest zobowiązany do wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, a swoje stanowisko winien uzasadnić w sposób przewidziany przez przepisy k.p.a., ze szczególnym uwzględnieniem, aby uzasadnienie zawierało wskazanie faktów, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. W rozpatrywanej sprawie zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy ustaleń takich nie poczyniły.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w przekonaniu Sądu, nie daje podstaw do jednoznacznego i precyzyjnego rozstrzygnięcia sprawy. Wyniki niewłaściwie przeprowadzone postępowanie dało jednak podstawę do wydania w dniu 26 lutego 2003 r. przez Prezydenta Miasta Ś. decyzji o odmowie F. M. stwierdzenia nabycia prawa własności.
Powyższe oznacza, iż stan sprawy nie został należycie wyjaśniony. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 kpa zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 kpa mówi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści. Wyżej wskazane sprzeczności występujące w sprawie stanowią takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przyczyny, dla których organ odwoławczy odmówił stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości, winny przy tym znaleźć jednoznaczny wyraz w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Stosownie do treści art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Ani decyzja organu pierwszej instancji, ani też decyzja skarżona, wydana przez organ odwoławczy, nie zawierają precyzyjnego i jednoznacznego uzasadnienia prawnego, z którego można byłoby uzyskać informację o tym, jaki przepis prawa materialnego upoważniał do wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości. Również uzasadnienia faktyczne decyzji organów orzekających w niniejszej sprawie są lakoniczne oraz nie odniesiono się w nich do wszystkich okoliczności sprawy, przemawiających za odmową stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości. O niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy i o pobieżnej ocenie materiału dowodowego świadczyć może, że uzasadnienie decyzji organu I instancji zawiera wyjaśnienia dotyczące lokalu mieszkalnego nr 6, którego w przedmiotowej nieruchomości przy ul. T. [...] nie ma. Okoliczności tej nie wyjaśnił również organ odwoławczy. Nadto postępowanie administracyjne dotyczyło działek nr 58, nr 60/2 i nr 59, a organy administracyjne nie wypowiedziały się co do działki nr 59 i nie wyjaśniły z jakich powodów odmówiono wnioskodawczyni nabycia prawa własności tej działki.
Przedmiot decyzji administracyjnej wynika z jej osnowy i uzasadnienia, a nie z załączników, których nie można interpretować dowolnie w oderwaniu od treści decyzji. Kontrola decyzji administracyjnych dokonywana przez sąd opiera się na badaniu zgodności z prawem podjętego aktu. Kontrola ta nie może opierać się na domysłach i niejasnych ustaleniach stanu faktycznego. A z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Dokładne ustalenie dat nabycia prawa użytkowania wieczystego jest niezbędne w każdej sprawie o nabycie prawa własności, czy przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, a ustaleń takich w rozpatrywanej sprawie organy w uzasadnieniach podejmowanych decyzji nie zawarły.
Wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, których nie dokonał organ I instancji, mogły zostać poczynione przez organ odwoławczy, który zgodnie z przepisem art. 138 kpa wydaje decyzję, w której uchyla decyzję organu I instancji w całości albo w części i w tym zakresie orzeka, co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji (§ 1 pkt 2 art. 138), bądź przy zastosowaniu art. 138 § 2 kpa uchylenia decyzję i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, a nie tylko na kontroli zasadności zarzutów podniesionych w stosunku do zaskarżonego orzeczenia.
Mimo nieprecyzyjności w ustaleniach organu I instancji, organ odwoławczy ograniczył swoje rozważania jedynie do stwierdzenia, że mimo, iż wnioskodawczyni spełnia wymogi zarówno ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, jak i ustawy z dnia 26 sierpnia 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, to pozostali użytkownicy wieczyści nie złożyli wniosku o nabycie czy też przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, co skutkowało wydaniem decyzji odmownej. Organ II instancji zobowiązany do poczynienia własnych ustaleń również nie uzasadnił faktycznie swojej decyzji.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, organy administracji publicznej nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, do czego zobowiązuje je art. 77 § 1 kpa, jak też nie wykazały należytej dbałości i staranności o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, jak tego wymaga art. 7 kpa. Zaniechanie uzasadnienia decyzji, stanowiący przecież jej integralną część, przez organy administracji w niniejszej sprawie w sposób zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 kpa skutkuje wadliwością uzasadniającą uchylenie decyzji, albowiem nie jest możliwa ocena zgodności zaskarżonych decyzji z prawem.
Na potwierdzenie takiej oceny Sądu należy wskazać, iż postanowieniem z dnia 18 listopada 2003 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. sprostowało z urzędu oczywistą omyłkę w skarżonej decyzji, w ten sposób, że w wierszu 10 od góry na stronie pierwszej zamiast słów: "nieruchomości położonej w Ś. przy ul. T. [...] oznaczonej nr 60/2" wpisano "nieruchomości położonej w Ś. przy ul. T. [...] oznaczonej nr 60/2 i nr 58".
Zgodnie z brzmieniem art. 113 § 1 kpa organ administracji państwowej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Nie ulega wątpliwości, że w drodze sprostowania oczywistej omyłki na podstawie art. 113 § 1 kpa nie można naprawić wszystkich błędów popełnionych w decyzji. Przyjęta w normie prawnej art. 113 § 1 kpa klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca - są to błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki. Redakcja przepisu art. 113 § 1 kpa pozwala stwierdzić, że wszystkie wymienione wyżej wady orzeczenia charakteryzuje cecha oczywistości. Stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania wyrażającą się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji (zob. wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 1999 r.; sygn. akt II SA 1072/99; LEX nr 46235).
Sprostowanie oczywistej omyłki dokonane w niniejszej sprawie zmierza właśnie do nadania nowej treści decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 20 sierpnia 2003. Uzupełnienie treści tej decyzji o dodane słowa "...i nr 58" i wykracza poza granice ustalone w przepisie art. 113 § 1 kpa. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem nie można numerów określających poszczególne działki traktować jako cyfr, które nic nie znaczą. Numer działki jest desygnatem konkretnej powierzchni gruntu (nieruchomości) z wszelkimi tego konsekwencjami wynikającymi z przepisów prawa. Numer działki w obrocie prawnym funkcjonuje jako nazwa własna, określająca konkretną wielkość, położenie i ukształtowanie terenu z czym wiążą się konkretne prawa (zob. wyrok NSA z dnia 12 listopada 2002 r. sygn. akt IV SA 136/02; M. Prawn. 2002/24/1108).
Zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu administracyjnym na skutek odwołania strony skarżącej od decyzji I instancji, odmawiającej F. M. stwierdzenia nabycia prawa własności nieruchomości, w trybie określonym w art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Podstawą prawną wydania decyzji przez organ pierwszej instancji były natomiast art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, art. 1 i 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntu przysługującego osobom fizycznym w prawo własności oraz art. 27 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
W ocenie Sądu niedopuszczalne jest powoływanie jako podstawy prawnej decyzji dwóch ustaw, które wzajemnie wyłączają swoje zastosowanie. Art. 2 ust 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości stanowi bowiem, że do osób, o których mowa w art. 1 ust. 1, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 1999 r. Nr 65, poz. 746, z 2000 r. Nr 28, poz. 352 i Nr 114, poz. 1196 oraz z 2001 r. Nr 72, poz. 749). Zastosowanie tych dwóch ustaw spowodowało, że mimo spełnienia warunków do nabycia prawa własności przez wnioskodawczynię na podstawie przepisów jednej ustawy odmawia się jej tego nabycia na podstawie przepisów drugiej ustawy. W konsekwencji doprowadziło to do sytuacji, że rozstrzygnięcie podjęte w niniejszej sprawie przez organ I instancji, utrzymane następnie przez organ odwoławczy, nie znajdują uzasadnienia, zarówno faktycznego, jak i prawnego.
Z treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że wnioskodawczyni może nabyć nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, gdyż spełnia kryterium podmiotowe do takiego nabycia, a mianowicie była użytkownikiem wieczystym nieruchomości w dniu 26 maja 1990 r. i w dniu wejścia w życie ustawy. Jak wskazuje organ I instancji, wnioskodawczyni nabyła prawo użytkowania wieczystego działek nr 60/2 i 59 aktem notarialnym z dnia 15 lutego 1984 r. za mienie pozostawione poza granicami Państwa Polskiego.
Powołanie się na treść art. 1 ust. 1 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, który wskazuje, że osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy (tj. 24 października 2001 r.) użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. Nr 46, poz. 340, z 1957 r. Nr 39, poz. 172, z 1969 r. Nr 13, poz. 95 i z 1998 r. Nr 106, poz. 668): 1) zabudowanych na cele mieszkaniowe, 2) stanowiących nieruchomości rolne, przysługuje roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności tych nieruchomości, świadczy o tym, że organ I instancji badał możliwość nabycia prawa własności nieruchomości przez użytkownika wieczystego, F. M., na podstawie przepisów tej ustawy. O odmowie stwierdzenia nabycia prawa własności w niniejszej sprawie zdecydowało jednak przyjęcie przez organ orzekający, iż pozostali współużytkownicy wieczyści nieruchomości nie złożyli wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności stosownie do art. 1 ust 5 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, który stanowi, że przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do osób fizycznych będących właścicielami lokali, którym przysługuje udział w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jako w prawie związanym z własnością wyodrębnionego lokalu, jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące warunki: 1) wniosek, o którym mowa w art. 2, złożą wszyscy współużytkownicy wieczyści do dnia 31 grudnia 2000 r.; w razie braku zgody stosuje się odpowiednio art. 199 Kodeksu cywilnego, 2a) wszyscy współużytkownicy wieczyści nabyli prawo do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności zgodnie z ust. 2.
Niekonsekwencja przy podejmowaniu rozstrzygnięcia sprawiło, że uzasadnienie jest w swojej treści sprzeczne. A takie stanowisko organu pierwszej instancji należy uznać za wadliwe. Mimo, że wnioskodawczyni spełniła, jak to przyjął organ, warunki do nabycia prawa własności zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, odmówiono jej stwierdzenia nabycia prawa własności przedmiotowych nieruchomości stosownie do przepisów ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności.
Uchybienie to zostało powielone przez organ II instancji, który również jako podstawę prawną podaje przepisy dwóch wskazanych powyżej ustaw.
Stąd też zarówno skarżona, jak i decyzja ją poprzedzająca organu I instancji nie mogły pozostać w obrocie prawnym, gdyż zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, a w szczególności nieuwzględnienie przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości.
Z powyższych względów uznać należało, iż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja pierwszej instancji wydane zostały z istotnym naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a także prawa procesowego (art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa) mającym wpływ na wynik sprawy, co obliguje Sąd do ich uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Po myśli art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stąd orzeczono jak w sentencji.