II SA/WR 2029/02

II SA/Wr 2029/02 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-08-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Cisek /sprawozdawca/
Julia Szczygielska
Mieczysław Górkiewicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Sygn. powiązane
II OSK 948/05 - Wyrok NSA z 2006-07-05
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Sentencja
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu W składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędzia WSA Andrzej Cisek - sprawozdawca Protokolant Anna Biłous po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej w Ś. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie udzielenia A sp. z o.o. z/s w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na terenie działki nr ewid. [...], AM-10, obręb 1 - Osiedle M. w Ś., przy ul. D.; oddala skargę
Uzasadnienie
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia [...]r. A sp. z o.o. z/s w W. wystąpiła do Starosty Powiatowego w Ś. o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na terenie działki nr ewid. [...], AM-10, obręb 1 - Osiedle M. w Ś., przy ul. D. (teren stacji transformatorowej "[...]").
Decyzją z dnia [...]r. ( nr [...]) Starosta Powiatowy w Ś. uwzględnił w całości wniosek Spółki i wydał wnioskowane pozwolenie na budowę.
Wnioskiem z dnia [...]r. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ś. wystąpiła do Starostwa Powiatowego w Ś. z wnioskiem o wznowienie postępowania zarzucając, iż postępowanie w przedmiocie wydania wskazanego wyżej pozwolenia na budowę toczyło się z pominięciem Spółdzielni - jako strony postępowania.
Starosta Powiatowy w Ś. decyzją z dnia [...]r. (nr [...]) odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia opisano tok postępowania poprzedzający wydanie pozwolenia na budowę. W szczególności wskazano, że w trakcie tego postępowania zbadano zgodność projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi i obowiązującymi normami, w zakresie określonym w przepisie art. 5 Prawa budowlanego, a zwłaszcza w zakresie sposobu zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Ochrona tych interesów obejmuje między innymi ochronę przed uciążliwościami spowodowanymi przez promieniowanie i granicę tej ochrony określa przepis art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego. Oznacza to, że dopuszcza się poziom uciążliwości w tym zakresie do granic ustalonych w stosownych przepisach i normach. Wskazano, że w projekcie budowlanym, stanowiącym podstawę wydania pozwolenia na budowę, znajduje się "Ocena oddziaływania na środowisko stacji bazowej A w Ś." opracowana w [...]r. W opinii tej uprawniony biegły określił obszary promieniowania ponadnormatywnego, które występują jedynie w miejscach i na wysokościach niedostępnych dla ludzi i poza obszarami będącymi we władaniu Spółdzielni Mieszkaniowej w Ś .
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
W tym kontekście organ I instancji wskazał, że w myśl art. 28 KPA stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Status strony wynika jednak z przepisów prawa materialnego ustanawiających prawa lub obowiązki, a nie z uznania danego podmiotu za stronę przez organ administracyjny. Dlatego też w postępowaniu dotyczącym wydania przedmiotowego pozwolenia na budowę status strony ustalono w szczególności na podstawie art. 5 ustawy - Prawo budowlane i nie dopatrzono się w tym postępowaniu naruszenia interesu prawnego wnioskodawcy.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ś. zakwestionowała stanowisko organu I instancji, wskazując, że Starostwo Powiatowe w Ś., nie doręczając jej decyzji o pozwoleniu na budowę, naruszyło słuszny interes Spółdzielni oraz jej członków.
Wojewoda D. decyzja z dnia [...]r. (nr [...]) uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że organ pierwszej instancji, mając wątpliwości co do statusu Spółdzielni Mieszkaniowej, winien był wezwać ją do przedstawienia stosownych dowodów świadczących jej uprawnieniach jako strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Starosta Powiatowy w Ś. decyzją z dnia [...]r. (nr [...]) orzekł o braku podstaw do zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że zgodnie z zaleceniami Wojewody D. uzupełniono postępowanie dowodowe. W trakcie tego postępowania ustalono, że działka, na której zrealizowano przedmiotową inwestycję, nie graniczy bezpośrednio z terenem Spółdzielni, a zasięg promieniowania ponadnormatywnego nie występuje na obszarach będących we władaniu Spółdzielni Mieszkaniowej, co potwierdziła "Ocena oddziaływania na środowisko stacji bazowej [...] w Ś ". Wskazano ponownie, że w myśl przepisu art. 28 KPA stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Status strony wynika jednak z przepisów prawa materialnego ustanawiających prawa lub obowiązki, a nie z uznania danego podmiotu za stronę przez organ administracyjny. Dlatego też w postępowaniu dotyczącym wydania przedmiotowego pozwolenia na
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
budowę status strony ustalono w szczególności na podstawie art. 5 ustawy - Prawo budowlane i nie dopatrzono się w tym postępowaniu naruszenia interesu prawnego wnioskodawcy.
Od powyższej decyzji ponownie odwołała się Spółdzielnia Mieszkaniowa, podnosząc te same argumenty co w odwołaniu od poprzedniej decyzji organu I instancji oraz we wniosku o wznowienie postępowania, kwestionując jednocześnie poprawność wykonania oceny oddziaływania na środowisko naturalne przedmiotowej inwestycji.
Rozpatrując powyższe odwołanie Wojewoda D. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia wskazał on, że zgodnie z art. 151 KPA organ administracji publicznej po przeprowadzeniu wznowionego postępowania odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 KPA. Przepis ten stanowi wyraźnie, iż w przypadku ustalenia braku podstaw określonych w art. 145 § 1 KPA organ podejmuje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej. W ocenie organu odwoławczego z taką właśnie sytuacją mieliśmy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Organ I instancji ustalił, że przedstawione przez Spółdzielnię dokumenty nie ujawniły żadnych nowych okoliczności nie znanych organowi przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Z "Oceny oddziaływania na środowisko stacji bazowej [...] w Ś." wynika, że zasięg elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego emitowanego przez anteny stacji bazowej będzie występował na wysokości niedostępnej dla ludzi, a przede wszystkim nie będzie obejmował swym zasięgiem żadnego z budynków Osiedla M., a więc także żadnego z mieszkań członków Spółdzielni, których interesy ona reprezentuje. Tak więc nie było podstaw, aby uznać za zasadne twierdzenie Spółdzielni, iż kwestionowana decyzja o pozwoleniu na budowę naruszała jej interes prawny.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ś. zakwestionowała powyższą decyzje Wojewody D., podnosząc te same zarzuty, które uprzednio zawarła we wniosku o wznowienie postępowania i w odwołaniach od decyzji organu pierwszej instancji. Zarzuciła dodatkowo, że organy administracji publicznej przy wydawaniu pozwolenia
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
na budowę, nie przeprowadziły konsultacji społecznej umożliwiającej pełny udział społeczeństwa w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Taka konsultacja była uzasadniona w szczególności faktem, iż doszło do zbiorowego protestu mieszkańców Osiedla M. wskazujących, iż realizacja inwestycji spowoduje bardzo negatywne oddziaływanie na zdrowie mieszkańców oraz na obniżenie wartości rynkowej lokali mieszkalnych. Skarżąc Spółdzielnia zakwestionowała również merytoryczna poprawność oceny oddziaływania na środowisko stacji bazowej.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D., podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko. Wskazał, iż skarga nie wnosi żadnych nowych elementów do sprawy i w konkluzji wniósł o oddalenie skargi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych (art. 97 § 2).
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar
sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek
samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), w tym także na decyzje wydane na podstawie norm podatkowo-prawnych.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia wskazanych wyżej kryteriów Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania jej zgodności z prawem.
Strona skarżąca zarzuciła organowi I instancji, że wydając opisaną na wstępie decyzję o pozwoleniu na budowę pominął jej udział w tym postępowaniu w charakterze strony i na tej podstawie wniosła o wznowienie postępowania.
Zgodnie z przepisem art. 28 KPA stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Jak się przyjmuje w doktrynie oraz w orzecznictwie sądowym o uznaniu danego podmiotu za stronę rozstrzyga przepis prawa materialnego, organ zaś daje temu wyraz zawiadamiając podmioty, których interesów prawnych lub obowiązków dotyczy postępowanie, o istotnych czynnościach procesowych, zapewnia im czynny udział, doręcza rozstrzygnięcia informujące o przysługujących środkach odwoławczych (por. J.Borkowski w: J.Borkowski, B.Adamiak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2002 r, s. 216 i n.; również wyrok NSA z 23 kwietnia 2004 r., I SA 3153/01, LEX nr 81712)
W orzecznictwie sądowym wskazuje się także, że interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty więc jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu (por. wyrok NSA z 27 września 2001 r., I SA 2326/00, LEX nr 54528).
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
Treścią pojęcia "interes prawny" jest prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym. Cechami tego "interesu" jest to, że jest on konkretny, indywidualny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego (por. wyrok NSA z 2 czerwca 2000 r., I SA 1019/99, LEX nr 78926).
Podkreśla się przy tym, że ustawodawca definiując pojęcie strony postępowania administracyjnego wskazał wyraźnie na powiązanie określonego podmiotu z interesem prawnym.
Chodzi tu zatem nie o interes faktyczny, dający się nawet racjonalnie uzasadnić, ale o interes prawny, to jest taki, który wynika z określonego przepisu prawnego odnoszącego się wprost do sytuacji danego podmiotu. Ponadto wspomniany interes prawny musi być interesem indywidualnym strony postępowania, musi zatem dotyczyć jej bezpośrednio. Tak więc o tym, czy określonemu podmiotowi będzie służyło prawo strony w konkretnym postępowaniu administracyjnym, decydować będzie norma prawna, z której dla tego podmiotu będą wynikały wprost określone prawa lub obowiązki (por. wyrok NSA z 29 czerwca 2001 r., IV SA 594/99, LEX nr 54166).
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2000 r., nr 106, poz, 1126 ze zm.) obiekt budowlany należy projektować, budować, użytkować i utrzymywać zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami oraz zasadami wiedzy technicznej, w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich.
Z kolei ustęp 2 powoływanego przepisu stanowi , że ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w ust. 1 pkt 6, obejmuje w szczególności:
1) zapewnienie dostępu do drogi publicznej,
2) ochronę przed pozbawieniem:
a) możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności,
b) dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi,
Sygnatura akt II SA/Wr 2029/02
3) ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie,
4) ochronę przed zanieczyszczeniem powietrza, wody lub gleby.
Strona skarżąca dopatruje się uzasadnienia dla swego statusu strony, w przedmiotowym postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, w fakcie rzekomej uciążliwości planowanej inwestycji w zakresie promieniowania elektromagnetycznego emitowanego przez stację bazową telefonii komórkowej. Jednakże jak wykazało postępowanie poprzedzające wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, a szczególności wykonana "Ocena oddziaływania na środowisko stacji bazowej A w Ś." takiego zagrożenia dla nieruchomości stanowiących własność Spółdzielni nie potwierdziła, a tym samym przedmiotowa inwestycja nie narusza interesów skarżącej.
Tym samym zasadne było przyjęcie przez organy administracji budowlanej, iż w przedmiotowym postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę skarżąca Spółdzielnia nie miała atrybutu strony i tym samym nie zaistniała przewidziana w art. 145 § 1 pkt 4 KPA przesłanka do wznowienia postępowania. Oznacza to, że zasadne było, zgodnie z przepisem art. 151 § 1 pkt 1 KPA wydanie decyzji odmownej w zakresie uchylenia decyzji dotychczasowej.
W konkluzji Sąd uznał, że sądowa kontrola zaskarżonej decyzji pozwoliła stwierdzić, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa i dlatego też zasadne było - na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skargę oddalić.