Orzeczenie · 2025-08-28

II SA/WR 198/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2025-08-28
NSAnieruchomościWysokawsa
wyłączenie gruntów rolnychnależność jednorazowaopłaty roczneochrona gruntówdecyzja administracyjnaSKOWSAnieruchomościbudownictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę M. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która stwierdziła nieważność decyzji Starosty Powiatu Wrocławskiego z dnia 13 marca 2024 r. Decyzja Starosty dotyczyła ustalenia jednorazowej należności za wyłączenie gruntów rolnych z użytkowania rolniczego oraz opłat rocznych. Starosta ustalił należność, ale jednocześnie pomniejszył ją o wartość gruntu według cen rynkowych, co skutkowało brakiem obowiązku wniesienia jednorazowej należności przez spółkę. SKO uznało tę decyzję za nieważną, argumentując, że została wydana bez podstawy prawnej i dotyczy sprawy już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Sąd administracyjny nie podzielił stanowiska SKO. Wskazał, że obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji, a ustalenie tej należności wymaga odrębnej decyzji. Ponadto, sąd uznał, że decyzja Starosty z 2024 r. nie dotyczyła sprawy już rozstrzygniętej, ponieważ uwzględniała zmianę stanu faktycznego (faktyczne wyłączenie gruntów) oraz wartość gruntu według cen rynkowych, co wpłynęło na ustalenie braku obowiązku wniesienia jednorazowej należności. Sąd podkreślił, że pomniejszenie należności o wartość gruntu jest istotnym elementem ustalenia należności, a nie tylko doprecyzowaniem. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję SKO o stwierdzeniu nieważności, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej spółki.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących ustalania należności za wyłączenie gruntów rolnych z użytkowania, w szczególności uwzględniania wartości gruntu według cen rynkowych oraz wymogu wydania odrębnej decyzji po faktycznym wyłączeniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz interpretacją przepisów k.p.a. w kontekście stwierdzania nieważności decyzji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy decyzja ustalająca jednorazową należność za wyłączenie gruntów rolnych z użytkowania rolniczego, uwzględniająca pomniejszenie o wartość gruntu według cen rynkowych, może zostać uznana za nieważną z powodu wydania jej bez podstawy prawnej lub jako sprawa już rozstrzygnięta?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja Starosty ustalająca należność, uwzględniająca pomniejszenie o wartość gruntu według cen rynkowych, nie jest obarczona wadami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustalenie należności wymaga odrębnej decyzji wydanej po faktycznym wyłączeniu gruntów, a pomniejszenie o wartość gruntu jest istotnym elementem tej należności, który wpływa na jej ostateczną wysokość. Decyzja Starosty z 2024 r. uwzględniała zmianę stanu faktycznego i wartość gruntu, co odróżniało ją od wcześniejszych decyzji.

Czy decyzja ustalająca jednorazową należność za wyłączenie gruntów rolnych z użytkowania rolniczego, która uwzględnia pomniejszenie o wartość gruntu według cen rynkowych, jest decyzją wydaną w sprawie już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja Starosty z 2024 r. nie dotyczyła sprawy już rozstrzygniętej, ponieważ uwzględniała zmianę stanu faktycznego (faktyczne wyłączenie gruntów) oraz wartość gruntu według cen rynkowych, co wpłynęło na ustalenie braku obowiązku wniesienia jednorazowej należności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że tożsamość sprawy w kontekście res iudicata wymaga nie tylko tych samych podmiotów i przedmiotu, ale także niezmienionego stanu faktycznego. W tej sprawie nastąpiła zmiana stanu faktycznego (faktyczne wyłączenie gruntów) oraz istotna zmiana w ustaleniu należności (pomniejszenie o wartość gruntu), co uzasadniało wydanie nowej decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję SKO o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty.

Przepisy (9)

Główne

u.o.g.r.l. art. 12 § ust. 1

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji. Ustalenie wysokości należności wymaga odrębnej decyzji wydanej po faktycznym wyłączeniu.

u.o.g.r.l. art. 12 § ust. 6

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Należność jednorazowa podlega pomniejszeniu o wartość gruntu ustaloną według cen rynkowych na dzień faktycznego wyłączenia.

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (m.in. wydanie bez podstawy prawnej, sprawa już rozstrzygnięta).

Pomocnicze

u.o.g.r.l. art. 12 § ust. 13

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Należność uiszcza się w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca należność stała się ostateczna.

u.o.g.r.l. art. 11 § ust. 1a

Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych

W decyzji dotyczącej wyłączenia gruntów z produkcji określa się obowiązki związane z wyłączeniem, w tym informację o prawie do pomniejszenia należności.

k.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja Starosty z 13 marca 2024 r. nie była obarczona wadami uzasadniającymi stwierdzenie jej nieważności, ponieważ uwzględniała zmianę stanu faktycznego (faktyczne wyłączenie gruntów) oraz wartość gruntu według cen rynkowych, co wpłynęło na ustalenie braku obowiązku wniesienia jednorazowej należności. • Ustalenie należności za wyłączenie gruntów rolnych wymaga wydania odrębnej decyzji po faktycznym wyłączeniu gruntów, a pomniejszenie należności o wartość gruntu jest istotnym elementem tej należności.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja Starosty Powiatu Wrocławskiego z dnia 13 marca 2024 r. nie jest dotknięta wskazanymi przez Kolegium wadliwościami, stanowiącymi podstawę do stwierdzenia jej nieważności. • Pomniejszenie należności o wartość gruntu nie stanowi wyłącznie elementu "doprecyzowującego" – a składową samej należności, która w realiach badanej sprawy uległa zmianie.

Skład orzekający

Malwina Jaworska-Wołyniak

sprawozdawca

Olga Białek

przewodniczący

Wojciech Śnieżyński

sędzia

Malwina Jaworska-Wołyniak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania należności za wyłączenie gruntów rolnych z użytkowania, w szczególności uwzględniania wartości gruntu według cen rynkowych oraz wymogu wydania odrębnej decyzji po faktycznym wyłączeniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz interpretacją przepisów k.p.a. w kontekście stwierdzania nieważności decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z opłatami za wyłączenie gruntów rolnych, co ma znaczenie dla właścicieli nieruchomości i inwestorów. Interpretacja przepisów przez sąd jest kluczowa dla praktyki administracyjnej.

Sąd wyjaśnia: Jak prawidłowo ustalić należność za wyłączenie gruntów rolnych i kiedy można uniknąć opłat?

Dane finansowe

WPS: 5 588 562,49 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst