II SA/Wr 1891/03

II SA/Wr 1891/03 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2005-05-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-08-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Elżbieta Kmiecik /przewodniczący/
Ewa Janowska /sprawozdawca/
Grażyna Jeżewska
Symbol z opisem
6242 Odroczenie   terminu  odbycia zasadniczej służby wojskowej
Skarżony organ
Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie: WSA Ewa Janowska- spr. Asesor WSA Grażyna Jeżewska Protokolant: Katarzyna Johan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2005 roku sprawy ze skargi J. B. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. z dnia [...], nr [...] 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. na rzecz J. B. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez
J. B. jest decyzja Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. Nr [...] z dnia [...] wydana w oparciu o art. 138 § 1 KPA oraz art. 14 i art. 60 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2002r. Nr 21 poz. 205 ze zm.) utrzymująca w mocy decyzję Wojewódzkiego Komendanta Uzupełnień w O. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie powołania J. B. do odbycia zasadniczej służby wojskowej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy ustalił, że skarżący otrzymał kartę powołania w dniu 1 lipca 2003r. z terminem stawiennictwa do służby wojskowej w dniu 30 września 2003r.
Od decyzji organu odwoławczego skarżący wniósł odwołanie wnosząc o odroczenie odbycia służby wojskowej na okres 12 miesięcy ze względu na konieczność załatwienia niezbędnych spraw związanych w prowadzoną działalnością gospodarczą. W treści uzasadnienia skarżący wyjaśnił, że od 2000 roku prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą – A świadcząc usługi informatyczne. W związku z prowadzoną działalnością zawarł ze spółdzielnią mieszkaniową umowę najmu lokalu użytkowego płacąc czynsz, zatrudnił jednego pracownika w oparciu o umowę o pracę zawartą na czas nieokreślony. Podniósł, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza stanowi jedyne źródło uzyskiwania dochodów, z których ponosi koszty związane z uiszczaniem podatków, składek na ZUS, wynagrodzenia pracownika, czynszu najmu, opłat eksploatacyjnych lokalu, oraz innych opłat i wydatków związanych z prowadzoną działalnością.
W ocenie organu odwoławczego okoliczności podniesione w odwołaniu nie stanowią wystarczającej podstawy do uwzględnienia odwołania w świetle przepisu art. 39 ust.3 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, bowiem prowadzenie jakiejkolwiek działalności gospodarczej nie stanowi podstawy odroczenia służby wojskowej. Organ podkreślił, że skarżący otrzymał kartę powołania w dniu 1 lipca 2003r. z terminem stawiennictwa do służby wojskowej w dniu 30 września 2003r., wobec czego możliwe było w tym okresie, przy dołożeniu należytego starania, załatwienie spraw związanych z prowadzoną działalnością.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazując jako podstawę odroczenia służby wojskowej prowadzenie działalności gospodarczej. Skarżący podniósł, że działalność gospodarcza jest jego podstawowym źródłem utrzymania, w którą włożył wiele pracy i wysiłku, a także poniósł koszty na jej utworzenie (zakup sprzętu komputerowego, adaptację i remont lokalu, zakup urządzeń technicznych i mebli). Zarzucił, iż w związku z prowadzoną działalnością posiada różne zobowiązania finansowe, w tym z tytułu kredytu bankowego i kosztów związanych w zatrudnieniem dwóch pracowników, ponosi koszty utrzymania samodzielnego mieszkania, a zlikwidowanie firmy w stanie rozkwitu narazi go na utratę w sposób bezpowrotny zainwestowanych pieniędzy i pozbawi pracy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując wywody i argumentację w niej zawarte, podkreślając, że skarżący podejmując działalność gospodarczą – przy braku obligatoryjnych podstaw do odroczenia służby wojskowej – powinien był liczyć się z koniecznością jej przerwania w każdym czasie z powodu powołania do wojska. Nadto podniósł, że stosownie do art. 131 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, żołnierzom samotnym w okresie odbywania przez nich czynnej służby wojskowej pokrywa się bieżące należności z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego, stanowiącego przedmiot odrębnej własności oraz zawiesza się spłatę kredytu lub pożyczki udzielonych przez banki, przy czym w okresie zawieszenia spłaty nie podlegają one oprocentowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na wstępie należy odnotować, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r., to w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny.
Na zasadzie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzygają spory kompetencyjne i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa wyżej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym, podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny wymienione w art. 156 KPA lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270, zwanej dalej ppsa).
Taki wypadek miał miejsce w rozpoznawanej sprawie i okoliczność tę należało stwierdzić z urzędu, niezależnie od treści zarzutów i wniosków skargi, którymi po myśli art. 134 § 1 ppsa, Sąd nie był związany.
Postępowanie przed organem II instancji toczyło się w związku z odwołaniem wniesionym przez skarżącego od decyzji organu I instancji w formie karty powołania do czynnej służby wojskowej.
Z lektury akt wynika, że odwołanie nie zostało podpisane przez wnoszącego ten środek zaskarżenia.
Podkreślić należy w tym miejscu, że postępowanie odwoławcze jest uruchamiane czynnością procesową strony, jaką jest wniesienie odwołania. Według rozwiązania przyjętego w art. 128 KPA, odwołanie nie wymaga szczegółowej formy ani szczegółowego uzasadnienia, wystarczy jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Powyższe oznacza, że organ odwoławczy nie może działać z urzędu, strona przez złożenie w sposób prawidłowy odwołania, nadaje organowi wyższego stopnia charakter organu odwoławczego w danej sprawie. Tak więc dopiero czynność strony, którą jest wniesienie odwołania, powoduje, że organ odwoławczy wyższego stopnia może korzystać z tych wszystkich uprawnień, jakie są przewidziane dla organu odwoławczego.
Odwołanie, poza wyrażeniem niezadowolenia z decyzji powinno odpowiadać ogólnym wymaganiom stawianym podaniom. Taki wniosek wynika z treści art. 63 KPA regulującego formę i wymagania stawiane podaniom, bowiem w § 1 ustawodawca wskazuje, że pojęcie podania rozumiane jest szeroko i obejmuje: żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia. Konsekwentnie, w razie braku spełnienia wymogów co do treści określonych w art. 63 § 2 i § 3 KPA zastosowanie ma art. 64 KPA, a zatem organ odwoławczy obowiązany jest podjąć czynności związane z wezwaniem strony do usunięcia braków w terminie 7 dni. W razie nieusunięcia braków pozostawia się odwołanie bez rozpoznania. Braki formalne odwołania powodują, że nie można uznać czynności strony za odwołanie (porównaj Kodeks postępowania administracyjnego, B. Adamiak / J. Borkowski, Komentarz, Wydawnictwo C. H. Beck wydanie 6, str. 570).
Skoro w niniejszej sprawie nie było prawidłowo wniesionego odwołania od karty powołania do czynnej służby wojskowej, która jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisu art. 60 ust. 1 powołanej wyżej ustawy o powszechnym obowiązku obrony, to uznanie za odwołanie pisma niepodpisanego przez skarżącego powoduje, że Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego wystąpił bez podstawy prawnej w charakterze organu odwoławczego i utrzymał w mocy decyzje, która jest dotknięta wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 1 KPA).
Wskazania co dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań.
Wobec ustalenia, że do wydania zaskarżonej decyzji doszło z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji orzekając jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie zawarte w punktach 2 i 3 wyroku oparte jest o przepis art. 152 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 55 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 ze zm.) w zw. art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.