II SA/Wr 189/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2020-10-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanetymczasowy obiekt budowlanyzgłoszenie robót budowlanychpozwolenie na budowęhala tenisowaplan miejscowytrwałe związanie z gruntemkontrola sądowaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody utrzymującą w mocy sprzeciw Starosty wobec budowy tymczasowej hali tenisowej, uznając, że organy nie zbadały wystarczająco cechy trwałego związania obiektu z gruntem.

Sprawa dotyczyła sprzeciwu organów administracji na budowę tymczasowej hali tenisowej (balonowo-namiotowej) na okres zimowy. Inwestor zgłosił zamiar budowy, powołując się na przepis zwalniający tymczasowe obiekty nietrwale związane z gruntem z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Organy administracji (Starosta i Wojewoda) uznały jednak, że hala, ze względu na swoje gabaryty i sposób posadowienia, jest trwale związana z gruntem, co wymaga pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny uchylił decyzję Wojewody, stwierdzając, że organy nie zbadały wystarczająco kwestii sposobu kotwienia hali i jej faktycznego trwałego związania z gruntem, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę spółki [...] Sp. z o.o. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy sprzeciw Starosty wobec zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowej hali tenisowej (balonowo-namiotowej) na okres 180 dni zimowych. Organy administracji uznały, że planowana hala, ze względu na swoje wymiary (36x36 m) i sposób posadowienia, jest obiektem trwale związanym z gruntem, co wyklucza zastosowanie przepisu art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, zezwalającego na budowę tymczasowych obiektów nietrwale związanych z gruntem na podstawie zgłoszenia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, że organy nie zbadały wystarczająco kwestii sposobu kotwienia hali, w tym możliwości zastosowania nowoczesnych systemów kotwienia bezwykopowego, które mogłyby wpływać na ocenę trwałego związania z gruntem. Sąd podkreślił, że organy powinny dążyć do wyjaśnienia prawdy materialnej i wszechstronnego zebrania materiału dowodowego, czego w tej sprawie zabrakło.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji nie wykazały w sposób wystarczający, że hala jest trwale związana z gruntem. Należy zbadać sposób kotwienia i faktyczne związanie z gruntem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco cechy trwałego związania z gruntem, opierając się jedynie na gabarytach obiektu i ogólnych stwierdzeniach o bezpieczeństwie użytkowania. Należy zbadać specyficzne systemy kotwienia, które mogą nie powodować trwałego związania z gruntem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.b. art. 29 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy.

p.b. art. 30 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Budowa tymczasowych obiektów budowlanych wymaga jedynie zgłoszenia właściwemu organowi.

Pomocnicze

p.b. art. 3 § 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja tymczasowego obiektu budowlanego, wskazująca na obiekty przeznaczone do czasowego użytkowania, przewidziane do przeniesienia lub rozbiórki, a także obiekty nietrwale połączone z gruntem.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów dążenia do wyjaśnienia prawdy materialnej.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zbadały wystarczająco cechy trwałego związania hali z gruntem. Należy zbadać możliwość zastosowania nowoczesnych systemów kotwienia bezwykopowego. Organy naruszyły przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i oceny materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Gabaryty hali i sposób posadowienia wskazują na trwałe związanie z gruntem. Hala zapewnia bezpieczeństwo użytkowania, co świadczy o jej trwałości.

Godne uwagi sformułowania

posadowienie tego obiektu budowlanego będzie miało cechy trwałości, ponieważ musi ono zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy też wielkość zagłębienia w gruncie Sąd zaś zupełnie pominął problem związania z gruntem i nie odniósł się do zbadania trwałości związania z gruntem planowanej inwestycji. w ocenie Sądu niewątpliwie, jak wynika ze zgłoszenia, przedmiotowa hala namiotowa została przewidziana do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, nie później niż przed upływem 180 dni

Skład orzekający

Władysław Kulon

przewodniczący sprawozdawca

Gabriel Węgrzyn

sędzia

Wojciech Śnieżyński

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Kwalifikacja tymczasowych obiektów budowlanych (np. hal namiotowych) pod kątem wymogu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, zwłaszcza w kontekście trwałego związania z gruntem i sposobów montażu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy hali tenisowej, ale zasady interpretacji przepisów Prawa budowlanego i k.p.a. są ogólne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu interpretacji przepisów Prawa budowlanego w kontekście budowy obiektów tymczasowych, co jest częstym zagadnieniem dla inwestorów i prawników budowlanych.

Czy hala tenisowa na zimę wymaga pozwolenia na budowę? Sąd wyjaśnia kluczowe kryteria.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 189/20 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2020-10-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-04-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Gabriel Węgrzyn
Władysław Kulon /przewodniczący sprawozdawca/
Wojciech Śnieżyński
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1116/21 - Wyrok NSA z 2022-06-23
II OSK 116/21 - Wyrok NSA z 2023-10-17
II SA/Wr 492/20 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2021-01-26
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1202
art. 29  ust. 1  pkt 12  w zw.  art. 30  ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn Asesor WSA Wojciech Śnieżyński Protokolant: asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 października 2020 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych polegających na budowie tymczasowego obiektu nietrwale związanego z gruntem na 180 dni I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] od decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] wnoszącej sprzeciw odnośnie zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych polegających na budowie tymczasowego obiektu nietrwale związanego z gruntem na 180 dni (na okres zimowy) – hali balonowo-namiotowej do tenisa ziemnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
W dniu [...] czerwca 2020 r. Starosta [...] wydał decyzję nr [...], którą na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2, art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm., dalej "p.b."), oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych – wniósł sprzeciw odnośnie zgłoszenia zamiaru wykonania robót polegających na budowie tymczasowego obiektu nietrwale złączonego z gruntem na 180 dni – hala balonowo-namiotowa do tenisa ziemnego na okres zimowy.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że planowana inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] września 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie ulicy [...] w [...], który nie dopuszcza możliwości lokalizacji na terenie objętym inwestycją obiektów kubaturowych. Starosta [...] wskazał, że zgodnie z załącznikiem graficznym do planu miejscowego teren inwestycji oznaczony jest na rysunku planu symbolem US-1. Zgodnie z § 37 ust. 1 planu dla terenu sportu i rekreacji oznaczonego na rysunku planu symbolem US-1 ustala się przeznaczenie: podstawowe – usługi sportu i rekreacji (pkt 1), uzupełniające – urządzenia komunikacji – miejsca parkingowe (pkt 2 lit. a), sieci infrastruktury technicznej oraz związane z nimi urządzenia (pkt 2 lit. b). Natomiast zgodnie z § 37 ust. 2 na terenie o którym mowa w § 37 ust. 1, ustala się zakaz lokalizacji obiektów kubaturowych. Ponadto organ I instancji wskazał, że miejscowy plan nakazuje likwidację obiektów tymczasowych na terenie, na którym planuje się inwestycję. Zgodnie bowiem z § 9 ust. 2 pkt 11 w strefie "A" ścisłej ochrony konserwatorskiej obejmującej obszar wpisany do rejestru zabytków zespołu staromiejskiego obowiązują następujące wymogi: należy zlikwidować obiekty tymczasowe.
Pismem z dnia [...] lipca 2020 r., inwestor złożył odwołanie od decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. W odwołaniu strona wskazała, że zapisy planu miejscowego stanowiące o zakazie budowy obiektów kubaturowych na terenie objętym inwestycją miały na celu zabezpieczenie kortów tenisowych przed ich ewentualną zabudową. Inwestor podkreślił, że miejscowi radni przeoczyli możliwość prowadzenia aktywności sportowych w okresie zimowym, z czym wiąże się konieczność ustawienia na trzy, cztery miesiące hali balonowej, w tym przypadku zakrywającej dwa korty. Według skarżącego celem miejscowego planu nie było ograniczenie aktywności sportowych na terenie objętym inwestycją do sezonu letniego.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] od decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] wnoszącej sprzeciw od zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych polegających na budowie tymczasowego obiektu nietrwale związanego z gruntem na 180 dni, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia miała kwalifikacja zgłoszonego obiektu budowlanego. Według skarżącego obiekt ten ma charakter tymczasowego obiektu budowlanego podlegającego zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b.
Wojewoda wskazał, że z załącznika do zgłoszenia robót budowlanych wynika, że planowana hala ma mieć szerokość 36 m i długość 36 m. Natomiast ze zdjęć załączonych do zgłoszenia wynika, że wysokość tej hali będzie większa niż 4 m. Inwestor określił roboty budowlane jako: "montaż kotew, podniesienie dźwigiem, obciążenie dolnych zakładek, wypełnienie powietrzem". Gabaryty obiektu budowlanego pozwalają szacować, że kubatura bryły będzie większa niż 2592 m3 (wysokość ponad 2 m, szer. 36 m, długość 36 m). Zdaniem organu II instancji, posadowienie tego obiektu budowlanego będzie miało cechy trwałości, ponieważ musi ono zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. Planowana hala balonowo-namiotowa jest obiektem budowlanym solidnym, zapewniającym bezpieczeństwo użytkowania, trwale związanym z gruntem. Organ podkreślił, że dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy też wielkość zagłębienia w gruncie. Wojewoda stwierdził, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, w tym dane techniczne charakteryzujące przedmiotowy obiekt, że pomimo tymczasowego charakteru obiektu, którego użytkowanie miałoby odbywać się sezonowo, jego trwałe związanie z gruntem przesądza o niemożności skorzystania z przepisu art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b.
Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowała [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] wnosząc pismem z dnia [...] marca, 2020 r. skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego i wydanie decyzji, która narusza słuszny interes obywateli, w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z przesłuchania świadków (w tym prezesa skarżącej spółki) oraz zaniechanie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa na okoliczność ustalenia czy hala balonowo-namiotowa do tenisa ziemnego jest obiektem budowlanym trwale związanym z gruntem i na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b. nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę;
2) art. 8 k.p.a. poprzez nieprzyczynienie się przez organ do starannego i zgodnego z prawem prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenie zasady dotyczącej pogłębienia zaufania obywatela do organów państwa, poprzez brak wyjaśnienia na czym miałoby polegać trwałe związanie z gruntem hali balonowo-namiotowej;
3) art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i wadliwe przyjęcie, że hala balonowo-namiotowa do tenisa ziemnego byłaby trwale związana z gruntem;
4) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zakresie, w jakim w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdza, że posadowienie zgłoszonego obiektu będzie miało cechy trwałości, ponieważ zdaniem organu musi ono zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować jego przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce, bez wyjaśnienia faktów, które w tym zakresie organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz bez wyjaśnienia podstawy faktycznej decyzji;
5) art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b. poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że hala balonowo-namiotowa do tenisa ziemnego będzie miała cech trwałości;
6) art. 28 ust. 1 p.b. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że wybudowanie hali namiotowej wymaga pozwolenia na budowę.
Wskazując na tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; 2) rozpoznanie sprawy na rozprawie;
3) zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. W skardze został również zawarty wniosek o dopuszczenie dowodu z: 1) informacji technicznej z dnia [...] lutego 2020 r. na okoliczność jej treści i zakwalifikowania hali pneumatycznej jako obiektu tymczasowego; 2) informacji producenta hali, na okoliczność, że hala nie jest trwale związana z gruntem.
W uzasadnieniu skargi skarżąca spółka omówiła zaskarżoną decyzję, oraz powtórzyła treść zarzutów, argumentując każdy z nich. [...] Sp. z o. o. wskazała, na treść przepisu art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b., zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określnym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Strona skarżąca wskazała, że organ II instancji nie zwrócił uwagi, że montaż kotew nie daje podstaw do twierdzenia, że hala jest już trwale związana z gruntem. Wyjaśniła, że w ofercie producenta znajduje się nowoczesny system kotwienia bezwykopowego kotwami mechanicznymi. W konstrukcji hali brak jest podpór wewnętrznych, a hala będzie wypełniona powietrzem. Skarżąca spółka podkreśliła, że jako inwestor chce zakupić wyłącznie taką halę pneumatyczną, której konstrukcja rozkładania nie wymaga pozwolenia na budowę tylko jako obiekt tymczasowy jest ustawiana w oparciu o zgłoszenie.
W doręczonej Sądowi odpowiedzi na skargę z dnia [...] marca 2020 r. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi. Organ podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem Kolegium zarzuty skargi są nietrafne i nie zasługują na uwzględnienie. Ponadto organ wskazał, że decyzja z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] została wydana w oparciu o prawidłowo ustalone stan faktyczny, z zachowaniem przepisów prawa materialnego
i postępowania oraz odpowiada prawu.
Na rozprawie w dniu 20 października 2020 r. stawił się prezes skarżącej spółki, który poparł stanowisko i argumenty wyrażone w skardze. Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd postanowił dopuścić dowód z dokumentów wnioskowanych w skardze, stwierdzając, że mogą się przyczynić do załatwienia sprawy i nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w treści ustawy. Kryterium kontroli wykonywanej przez te sądy określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167), stanowiący, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc związanymi zarzutami i wnioskami skargi, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu.
W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności
z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Kierując się tym zapisem Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem nie może ona pozostać
w obrocie prawnym.
Decyzja została wydana w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie obiektu tymczasowego nietrwale związanego z gruntem na 180 dni (na okres zimowy) – hali balonowo-namiotowej do tenisa ziemnego, na działkach nr [...] i [...] położonych
w miejscowości [...] przy ul. [...][...].
Spór w sprawie sprowadzał się do kwalifikacji inwestycji jako podlegającej realizacji na podstawie zgłoszenia bądź na podstawie pozwolenia na budowę.
W aktualnym stanie prawnym zasadą jest, że roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Jedyne wyjątki od tej zasady przewidziane zostały w art. 29, 29a i 30, w których enumeratywnie wskazano rodzaje robót budowlanych objęte obowiązkiem dokonania zgłoszenia.
Zgłoszenie budowlane jest szczególną formą wszczęcia postępowania administracyjnego. Toczy się ono wyłącznie z udziałem osoby dokonującej zgłoszenia, rozpoczyna się i kończy jedną czynnością, którą jest zgłoszenie.
Korzystając z jednego z takich wyjątków, określonego w art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b., inwestor dokonał zgłoszenia zamiaru budowy obiektu tymczasowego nietrwale związanego z gruntem na 180 dni (na okres zimowy) – hali balonowo-namiotowej
do tenisa ziemnego.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b., pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem
i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 p.b., ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Budowa tego rodzaju obiektów budowlanych wymaga jedynie zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b.).
Jeżeli jednak obiekt budowlany będzie użytkowany w miejscu ustawienia (montażu) w okresie dłuższym niż 180 dni, bądź będzie trwale związany z gruntem, to budowa takiego obiektu wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż brak jest elementów koniecznych do uznania jego tymczasowości.
Zgodnie z art. 3 pkt 5 p.b., tymczasowym obiektem budowlanym jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki,
a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Definicja tymczasowego obiektu budowlanego wskazuje na dwa zespoły cech, które przesądzają o uznaniu obiektów budowlanych za "tymczasowe". Pierwszą kategorię stanowią obiekty budowlane przeznaczone do czasowego użytkowania w okresie krótszym od ich trwałości technicznej, przewidziane do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Natomiast drugą kategorię tworzą obiekty nietrwale połączone
z gruntem takie jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej
i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy i obiekty kontenerowe. Wyliczenie to ma charakter jedynie przykładowy, co oznacza, że do tego typu obiektów będą się zaliczały także inne, posiadające podobne właściwości.
W przypadku obiektów tymczasowych również wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę, za wyjątkiem tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia
w inne miejsce nie później niż 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego
w zgłoszeniu, które to obiekty wymagają tylko zgłoszenia - art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b.
Należy zaznaczyć, że istotą sporu w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie, czy w ustalonym stanie faktycznym organ zasadnie stwierdził, iż zaistniały podstawy do złożenia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowego obiektu nietrwale związanego z gruntem na 180 dni (na okres zimowy) – hali balonowo-namiotowej do tenisa ziemnego, gdyż sporna hala namiotowa jest trwale związana
z gruntem, co wykluczyło możliwość jej realizacji w następstwie zgłoszenia.
W niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie dla jej rozstrzygnięcia miała kwalifikacja zgłoszonego obiektu budowlanego. Według strony skarżącej obiekt ten ma charakter tymczasowego obiektu budowlanego podlegającego zwolnieniu
z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw.
z art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b. Natomiast organ stanął na stanowisku, w oparciu
o zgromadzony materiał dowodowy, w tym dane techniczne charakteryzujące przedmiotowy obiekt, że pomimo tymczasowego charakteru obiektu, którego użytkowanie miało odbywać się sezonowo, jego trwałe związanie z gruntem przesądziło o niemożności skorzystania z przepisu art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b.
Wojewoda rozpoznając sprawę oparł swoje rozważania na analizie załącznika do zgłoszenia robót budowlanych. Wskazał, że planowana hala ma mieć szerokość 36 m i długość 36 m. Ponadto z załączonych do zgłoszenia zdjęć wynika, że wysokość tej hali będzie większa niż 4 m. Organ przytoczył określone we wniosku roboty budowlane, które zostały opisane jako: "montaż kotew, podniesienie dźwigiem, obciążenie dolnych zakładek, wypełnienie powietrzem". Następnie wskazał, iż gabaryty obiektu budowlanego pozwalają szacować, że kubatura bryły będzie większa niż 2592 m3 (wysokość ponad 2 m, szer. 36 m, długość 36 m). Na podstawie powyższych ustaleń organ II instancji doszedł do wniosku, że posadowienie wnioskowanego obiektu budowlanego będzie miało cechy trwałości, gdyż musi ono zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce.
Kolejno organ stwierdził również, że planowana hala balonowo-namiotowa jest obiektem budowlanym solidnym, zapewniającym bezpieczeństwo użytkowania, trwale związanym z gruntem. Przy tym podkreślił, że dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy też wielkość zagłębienia w gruncie.
Wyjaśnić należy, że w zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt: II FSK 1665/06).
Organ odwoławczy przy rozpoznaniu sprawy ograniczył się do analizy załącznika do wniosku o zgłoszenie oraz załączonych zdjęć dokonując nieskomplikowanych wyliczeń matematycznych i na ich podstawie stwierdził, że obiekt będzie posiadał cechy trwałości. Organ zaś zupełnie pominął problem związania z gruntem i nie odniósł się do zbadania trwałości związania z gruntem planowanej inwestycji. Organ bezkrytycznie przyjął natomiast, że planowana hala balonowo-namiotowa jest trwale związana z gruntem z uwagi na zapewnione bezpieczeństwo użytkowania. Argumentując przyjętą cechę trwałości, organ powołał orzecznictwo sądowoadministracyjne.
W ocenie Sądu niewątpliwie, jak wynika ze zgłoszenia, przedmiotowa hala namiotowa została przewidziana do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce
w terminie określonym w zgłoszeniu, nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że z informacji technicznej (oferty) producenta hal pneumatycznych wynika, iż możliwe są dwa systemy kotew. Dogłębna analiza tych systemów może mieć znaczący wpływ na ocenę cechy trwałości związania wnioskowanego obiektu
z gruntem. Wynika z niej bowiem, że poza systemem kotew – balastów betonowych – stop fundamentowych (ław fundamentowych) możliwe są również kotwy gruntowe typu Duck Bill / Manta Ray Anchor. Jak wskazuje strona skarżąca jest to nowoczesny system kotwienia bezwykopowego kotwami mechanicznymi. Inwestor wskazuje, że zakupi wyłącznie taka halę namiotowo-balonową, której konstrukcja nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę tylko jako obiekt tymczasowy jest ustawiana
w oparciu o zgłoszenie. Rozpoznając sprawę ponownie organ powinien dokonać oceny systemu kotwienia bezwykopowego jak również poddać analizie cechę trwałości związania z gruntem obiektu mocowanego w powołany sposób.
Ogólne zasady postępowania administracyjnego stanowią, że organy administracji publicznej powinny dążyć do wyjaśnienia prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.). Organ powinien podjąć wszelkie czynności mające na celu wyjaśnienie sprawy i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Przepis art. 80 k.p.a. wymaga, aby ocena uznania danej okoliczności za udowodnioną była oparta na całokształcie materiału dowodowego. Wnioski dotyczące okoliczności faktycznych powinny być oparte na wszystkich dowodach.
Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno
w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Każde rozstrzygnięcie musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 k.p.a., wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia
w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) oraz jego oceny (art. 80 k.p.a.), co powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.).
Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego było niezbędne, biorąc pod uwagę podnoszone w skardze zarzuty oraz informacje techniczne producenta hal pneumatycznych dotyczące systemu kotwienia obiektu.
W toku ponownego rozpoznania sprawy organ będzie związany oceną prawną wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu i wynikającymi z niego wskazaniami co do dalszego postępowania.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji. Konsekwencją uwzględnienia skargi było rozstrzygnięcie o kosztach obejmujące zwrot uiszczonego wpisu od skargi (art. 200 p.p.s.a.), o czym orzeczono w pkt II sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI