II SA/Wr 1684/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2005-08-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
meldunekwymeldowanieobowiązek meldunkowyzdolność procesowareprezentacjamałoletnirodzina zastępczawładza rodzicielskapostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę małoletniego w sprawie obowiązku meldunkowego z powodu braku zdolności procesowej, gdyż skarga została wniesiona przez rodzinę zastępczą, a nie przez przedstawiciela ustawowego.

Sprawa dotyczyła skargi małoletniego S. K. na decyzję o wymeldowaniu. Skargę w imieniu małoletniego wniosła rodzina zastępcza, J. B. Sąd wezwał skarżącego do złożenia oświadczenia, czy podtrzymuje skargę, jednak skarżący nie podjął korespondencji. Sąd uznał, że rodzina zastępcza nie miała zdolności procesowej do wniesienia skargi w tej sprawie, a jedynie rodzice, którym ograniczono władzę rodzicielską, lub po uzyskaniu pełnoletności sam skarżący. Z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, sąd zniósł postępowanie i odrzucił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał sprawę ze skargi małoletniego S. K. na decyzję Wojewody dotyczącą obowiązku meldunkowego. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r., co skutkowało przekazaniem sprawy do właściwego WSA i rozpoznaniem jej na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę w imieniu małoletniego wniosła rodzina zastępcza, J. B. Sąd dwukrotnie wzywał skarżącego do podtrzymania skargi, jednak korespondencja nie została podjęta. Sąd stwierdził, że zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym oraz Kodeksem postępowania administracyjnego, w sprawach o wymeldowanie małoletniego reprezentację powinni zapewnić rodzice, którym ograniczono władzę rodzicielską, a nie rodzina zastępcza, chyba że sąd opiekuńczy postanowi inaczej. Ponieważ rodzina zastępcza nie posiadała zdolności procesowej do wniesienia skargi, a małoletni w międzyczasie uzyskał pełnoletność, sąd wezwał do uzupełnienia braków poprzez zatwierdzenie czynności procesowej przez przedstawiciela ustawowego. Brak uzupełnienia tych braków skutkował koniecznością zniesienia postępowania i odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 w związku z art. 31 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, rodzina zastępcza nie ma zdolności procesowej do wniesienia skargi w imieniu małoletniego w sprawie o wymeldowanie, jeśli sąd opiekuńczy nie postanowił inaczej. W takich sprawach reprezentację zapewniają rodzice, którym ograniczono władzę rodzicielską, lub sam małoletni po uzyskaniu pełnoletności.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (art. 1121) oraz Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 30), wskazując, że reprezentacja małoletniego w postępowaniu o wymeldowanie należy do rodziców, a nie rodziny zastępczej, chyba że sąd opiekuńczy postanowi inaczej. Prawo do zameldowania ma charakter administracyjny i nie jest tożsame z dochodzeniem świadczeń na utrzymanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (11)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 5

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej.

P.p.s.a. art. 58 § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi z powodu braku zdolności procesowej skarżącego może nastąpić dopiero po nieuzupełnieniu braku skargi.

P.p.s.a. art. 31 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzupełnienie braku w zakresie zdolności procesowej małoletniego powinno polegać na zatwierdzeniu czynności procesowej wniesienia skargi przez powołaną do tego osobę (przedstawiciela ustawowego).

P.p.s.a. art. 31 § 3

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieuzupełnienie braku w zakresie zdolności procesowej w wyznaczonym terminie skutkuje zniesieniem postępowania i odrzuceniem skargi.

Pomocnicze

KRO art. 1121

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Określa zakres władzy rodzicielskiej nad małoletnim umieszczonym w rodzinie zastępczej.

KPA art. 30 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje reprezentację stron w postępowaniu administracyjnym.

u.e.l.i.d.o. art. 1 § 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Prawo do meldunku ma charakter administracyjnej rejestracji.

u.e.l.i.d.o. art. 15 § 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Dotyczy wymeldowania z pobytu stałego.

Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm. art. 97 § 1

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przejście spraw do właściwych wojewódzkich sądów administracyjnych po 1 stycznia 2004 r.

k.c. art. 11

Kodeks cywilny

Zdolność do czynności prawnych.

KRO art. 92

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Władza rodzicielska.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rodzina zastępcza nie posiadała zdolności procesowej do wniesienia skargi w imieniu małoletniego w sprawie o wymeldowanie. Reprezentacja małoletniego w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym w sprawie o wymeldowanie powinna być sprawowana przez rodziców, którym ograniczono władzę rodzicielską, a nie przez rodzinę zastępczą. Nieuzupełnienie braków formalnych skargi w zakresie zdolności procesowej skutkuje jej odrzuceniem.

Godne uwagi sformułowania

Dochodzenie prawa małoletniego do mieszkania w lokalu mieszkalnym nie jest jednak tożsame z dochodzeniem prawa do zameldowania dziecka pod adresem tego lokalu mieszkalnego. Prawo do meldunku ma charakter administracyjnej rejestracji miejsca stałego pobytu. Reprezentacja małoletniego w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, którego przedmiotem jest prawo do zameldowania, nie stanowi więc dochodzenia zaspokojenia potrzeb małoletniego w zakresie mieszkania.

Skład orzekający

Roman Ciąglewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Teresa Cisyk

sędzia

Ewa Janowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zdolności procesowej i reprezentacji małoletnich w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w sprawach meldunkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sprzed nowelizacji przepisów o sądach administracyjnych oraz kwestii reprezentacji przez rodzinę zastępczą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące zdolności procesowej i reprezentacji, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego i procesowego.

Kto naprawdę reprezentuje dziecko w sądzie? Kluczowa lekcja z sprawy o wymeldowanie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 1684/03 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2005-08-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-08-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Ewa Janowska
Roman Ciąglewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Teresa Cisyk
Symbol z opisem
6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Zniesiono postępowanie i odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Roman Ciąglewicz – spr sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie obowiązku meldunkowego POSTANAWIA znieść postępowanie i odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Postanowieniem z dnia [...] sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w P. ograniczył władzę rodzicielską A. K. nad jego małoletnim dzieckiem S. K., ur. 16 stycznia 1986 r., przez umieszczenie małol. S. K. w rodzinie zastępczej u babci J. B.
Decyzją z dnia [...], nr [...], Burmistrz [...] orzekł o wymeldowaniu S. K. z pobytu stałego w G., przy ulicy [...] nr [...] Decyzję te doręczono J. B.
Odwołanie, działając w imieniu małol. S. K., złożyła J. B.
Decyzją, z dnia [...], nr [...], Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy doręczył decyzję J. B.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w imieniu małol. S. K., wniosła J. B., która zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie, w dniu 7 kwietnia 2005 r., zobowiązano S. K. do złożenia, w terminie 7 dni pod rygorem zawieszenia postępowania, oświadczenia czy podtrzymuje skargę. S. K. nie podjął dwukrotnie awizowanej przesyłki, zawierającej wezwanie określone w postanowieniu Sądu.
Następnie zobowiązano S. K. do złożenia oświadczenia, czy podtrzymuje skargę, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. S. K. nie podjął dwukrotnie awizowanej przesyłki zawierającej wezwanie i nie złożył, mimo upływu zakreślonego terminu, żadnego oświadczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
na wstępie, odnotować trzeba, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., to w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd odrzuca skargę, jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej. Według zaś art. 58 § 2 tej ustawy, odrzucenie skargi z powodu braku zdolności procesowej skarżącego może nastąpić dopiero po nieuzupełnieniu braku skargi. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie.
Rozważania rozpocząć można od przytoczenia brzmienia przepisu art. 1121 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, według którego jeżeli sąd opiekuńczy nie postanowi inaczej, obowiązek i prawo wykonywania bieżącej pieczy nad osobą małoletniego umieszczonego w rodzinie zastępczej (...), jego wychowania oraz reprezentowania w dochodzeniu świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie potrzeb jego utrzymania należą do rodziny zastępczej (...). Inne obowiązki i prawa wynikające z władzy rodzicielskiej należą do rodziców małoletniego. W świetle tego uregulowania, o ile sąd opiekuńczy nie postanowi inaczej, do rodziców zastępczych należy wyłącznie sprawowanie bieżącej pieczy nad osobą małoletniego i jego wychowanie oraz reprezentowanie go w dochodzeniu świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie potrzeb jego utrzymania. Do rodziców naturalnych natomiast należy piecza nad osobą dziecka nie mająca charakteru bieżącego, zarząd majątkiem dziecka oraz reprezentacja małoletniego we wszystkich wypadkach, poza dochodzeniem świadczeń na utrzymanie (patrz : wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2002 r., sygn. akt SA/Rz 118/01, POP 2004/2/31). W związku z tym odnotować trzeba, iż postanowienie sądu opiekuńczego ustanawiające rodzinę zastępczą dla S. K. nie zawiera w kwestii wykonywania władzy rodzicielskiej innych postanowień, niż przepis art. 1121 Kro. Uprawnienie J. B., będącej rodziną zastępczą dla S. K., zależało od tego, czy wniesienie odwołania od decyzji o wymeldowaniu małoletniego z pobytu stałego oraz skargi do sądu na decyzję ostateczną w tym przedmiocie, stanowiło dochodzenie świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie potrzeb utrzymania małoletniego. Zaspokojenie potrzeb w zakresie mieszkania należy do sfery środków utrzymania, należących do pojęcia obowiązku alimentacyjnego, określonego w art. 128 Kro (por. Tadeusz Domińczyk w: "Kodeks rodzinny i opiekuńczy z komentarzem", pod red. K. Piaseckiego, Wyd. Prawnicze, Warszawa 2000 r., str. 715 ; wyrok SN z dnia 6 maja 1967 r., sygn. akt III CR 422 / 66, niepubl., teza przytoczona w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 6157 – w bazie orzeczeń do art. 128 Kro). Dochodzenie prawa małoletniego do mieszkania w lokalu mieszkalnym nie jest jednak tożsame z dochodzeniem prawa do zameldowania dziecka pod adresem tego lokalu mieszkalnego. Pierwsze z tych uprawnień ma charakter cywilnoprawny i może być dochodzone w drodze postępowania cywilnego. Drugie uprawnienie, czyli prawo do meldunku, ma, zgodnie z przepisem art. 1 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz.960 ze zm.), charakter administracyjnej rejestracji miejsca stałego pobytu. Reprezentacja małoletniego w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, którego przedmiotem jest prawo do zameldowania, nie stanowi więc dochodzenia zaspokojenia potrzeb małoletniego w zakresie mieszkania. Z przepisu art. 30 § 1 i 2 Kpa oraz 1121 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika, że (o ile sąd opiekuńczy nie postanowi inaczej) w postępowaniu o wymeldowanie małoletniego z pobytu stałego, na podstawie art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz.960 ze zm.), małoletni powinien być reprezentowany przez rodziców, którym ograniczono władzę rodzicielską, a nie przez rodzinę zastępczą. Tak samo, w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wszczętym na skutek skargi na ostateczną decyzję w przedmiocie wymeldowania małoletniego z pobytu stałego, uprawnionymi do podejmowania czynności w imieniu małoletniego, z mocy art. 26 § 1 i art. 27 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 1121 Kro, są rodzice którym ograniczono władzę rodzicielską, a nie rodzina zastępcza.
Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona do Sądu przez rodzinę zastępczą małoletniego skarżącego. W ówczesnym stanie prawnym, uzupełnienie braków w zakresie zdolności procesowej regulowały, w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przepisy art. 59 ustawy o NSA w związku z art. 70 i 71 Kodeksu postępowania cywilnego. Braki w zakresie zdolności procesowej można było uzupełnić, poprzez wejście do postępowania przedstawiciela ustawowego małoletniego skarżącego, tj. jego ojca. Przedstawiciel ustawowy skarżącego nie został jednak, w trybie określonym w art. 70 § 1 Kpc, wezwany do toczącego się postępowania. Ta sytuacja procesowa utrzymała się do czasu wejścia w życie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro zaś zagadnienie reprezentacji małoletniego skarżącego jest obecnie, z mocy art. 97 § 1 Przepisów wprowadzających ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, regulowane przez art. 31 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to należało uzupełnić braki w zakresie legitymacji procesowej skarżącego właśnie na podstawie tegoż przepisu. Na marginesie zauważyć można, że unormowanie art. 31 Prawa o postępowaniu (...) jest identyczne, jak łączna treść art. 70 i 71 Kpc. Brak w zakresie zdolności procesowej polegał na tym, że skarga została wniesiona przez osobę niebędącą, w zakresie administracyjnej sprawy o wymeldowanie, przedstawicielem ustawowym małoletniego skarżącego. W myśl art. 31 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu (...), uzupełnienie tego braku powinno zatem polegać na zatwierdzeniu czynności procesowej wniesienia skargi przez powołaną do tego osobę, czyli przedstawiciela ustawowego małoletniego skarżącego, a więc jego ojca. W międzyczasie, tj. z dniem 16 stycznia 2004 r., S. K. uzyskał jednak pełnoletność, a co za tym idzie pełną zdolność do czynności prawnych i zdolność procesową w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z art. 26 § 1 i art. 27 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), art. 92 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz art. 11 Kodeksu cywilnego wynika, że po uzyskaniu zdolności procesowej przez skarżącego, w chwili wniesienia skargi małoletniego, określone w art. 31 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzupełnienie braku w zakresie braku zdolności procesowej skarżącego może polegać jedynie na wyznaczeniu skarżącemu odpowiedniego terminu do zatwierdzenia czynności procesowej wniesienia skargi. Według art. 31 § 3 Prawa o postępowaniu (...), nieuzupełnienie takiego braku w wyznaczonym terminie skutkuje koniecznością zniesienia postępowania, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami i odrzucenia skargi (por. Tadeusz Woś w : T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 182; Jan Paweł Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 r., str. 69).
Skoro skarżący nie uzupełnił braku w zakresie legitymacji procesowej, należało na mocy art. 58 § 1 pkt 5 i art. 58 § 2 w związku z art. 31 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI