II SA/SZ 574/22

II SA/Sz 574/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Marzena Iwankiewicz
Patrycja Joanna Suwaj
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 137
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 135, art. 134, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 145 par. 1 pkt 4 i 5, art. 16 par. 1, art. 147, art. 148 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Klimek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2022 r. sprawy ze skargi I. G. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2022 r., nr [...], II. zasądza od Wojewody Z. na rzecz skarżącej I. G. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r., nr [...], znak: [...], Starosta [...] umorzył postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty [...] z dnia [...] maja 2018 r., znak [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę budynku usług turystycznych z lokalami apartamentowymi "B." wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną - zewnętrzną zalicznikową instalacją gazową (Etap I i Etap II) na działce nr [...] i [...] w miejscowości S., gmina U..
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 2018 r., sprostowaną postanowieniem z [...] stycznia 2019 r., Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił B. Spółce o. o. z siedzibą w K. pozwolenia na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę budynku usług turystycznych z lokalami apartamentowymi "B." wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną - zewnętrzną zalicznikową instalacją gazową (Etap I i Etap II), na działce nr [...] i [...], w miejscowości S., gmina U.. Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. Starosta [...] przeniósł ww. decyzję na rzecz "B." Spółkę z o.o. z siedzibą w K..
W dniu 1 czerwca 2021 r. do Starostwa Powiatowego w K. wpłynął wniosek I. G. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] maja 2018 r. Jako podstawę wznowienia wskazano art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a. i okoliczność, że zgodnie z wpisem ujawnionym w dziale I-Sp Księgi Wieczystej nr [...], na rzecz każdoczesnego właściciela i użytkownika wieczystego działki nr [...] ustanowiona została bezterminowa służebność drogi, obciążająca działkę nr [...]. I. G. jest, obok S. G., współwłaścicielem działki nr [...]. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że o decyzji Starosty [...], jej treści i zakresie postępowania dowiedziała się 17 maja 2021 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. organ I instancji wznowił postępowanie w ww. sprawie, zaś decyzją z dnia [...] września 2021 r. orzekł, że decyzja z dnia [...] maja 2018 r. wydana została z naruszeniem prawa tj. art. 10 § 1 k.p.a., jednakże odmówił jej uchylenia, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej.
Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania I. G., decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. uchylił decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie prowadząc postępowanie organ I instancji do akt sprawy dołączył kopie: pisma R. Spółki Cywilnej I. G. S. G. z 25 kwietnia 2018 r., kierowanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., odpowiedź PINB (pismo z 14 czerwca 2018 r.) oraz potwierdzenie jego odbioru przez I. G.. Na podstawie powyższych dokumentów Starosta [...] uznał, że I. G. o decyzji, której wniosek o wznowienie dotyczy, dowiedziała się 18 czerwca 2018 r., co oznacza, że do dnia złożenia przez nią wniosku o wznowienie postępowania minęły ponad 3 lata. W związku z powyższym, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r., umorzył wszczęte postępowanie wznowieniowe.
I. G., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła odwołanie od ww. decyzji, wskazując, że z treści powołanego przez organ I instancji pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nie wynika treść rozstrzygnięcia przywołanej tam decyzji Starosty [...], z dnia [...] maja 2018 r., poza ogólnym stwierdzeniem, że jest to decyzja o pozwoleniu na budowę. Stwierdziła, że z pisma nie wynika, jaki jest zakres udzielonego pozwolenia ani jakich działek dotyczy, a strona nie może domniemywać, iż udzielone pozwolenie na budowę dotyczy kilku działek, w tym działki, na której wówczas nie były prowadzone żadne roboty budowlane. Działka nr [...] do początku maja 2021 r. stanowiła utwardzoną drogę dojazdową, którą wówczas dopiero zaczęto rozbierać. O objęciu zakresem udzielonego pozwolenia na budowę także działki nr [...], determinującej uznanie za strony postępowania właścicieli działki nr [...], dowiedziała się dopiero 17 maja 2021 r., w odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej, dotyczącej działki nr [...], co oznacza, że zachowany został termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Ponadto, zdaniem strony, organ I instancji nie rozpatrzył, w kontekście zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a., kwestii służebności drogowej obciążającej działkę nr [...] i jej nieuwzględniania w projekcie budowlanym stanowiącym integralną część decyzji o pozwoleniu na budowę.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...], Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j. t. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2022 r.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przywołał treść art. 145 § 1 pkt 4 i art. 148 k.p.a. i wskazał, że organ administracji na wstępnym etapie postępowania w sprawie o wznowienie postępowania jest obowiązany z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, bowiem wznowienie postępowania na wniosek strony, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, gdyż godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych. W razie ustalenia, że nie został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., organ wydaje postanowienie odmawiające wznowienia postępowania.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że bieg terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja. W aktach sprawy znajduje się kopia pisma R. Spółki Cywilnej I. G. S. G., z 25 kwietnia 2018 r., kierowanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., w związku z realizowanymi przy ul. [...] pracami budowlanymi, podpisanego przez I. G. oraz odpowiedź PINB w tej sprawie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., pismem z 14 czerwca 2018 r., poinformował R. S. C. I. G. S. G., że roboty budowlane prowadzone są na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Starosty [...] z dnia [...] maja 2018 r. Wyjaśnił również, że w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę nie uznano I. G. i S. G. za stronę, jednakże mogą domagać się one wznowienia postępowania przez Starostwo Powiatowe w K. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Pismo to zostało doręczone I. G. 18 czerwca 2018 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru (potwierdzona za zgodność z oryginałem kopia przekazana przez PINB przy piśmie z 13 stycznia 2022 r.).
Wojewoda stwierdził, że skoro I. G. dowiedziała się o decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2018 r. w dniu 18 czerwca 2018 r., to oznacza to, że złożony przez nią na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją, nadany w placówce pocztowej 28 maja 2021 r., został wniesiony z uchybieniem miesięcznego terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. W związku z powyższym, zdaniem Wojewody, Starosta [...] zasadnie umorzył postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2018 r. Jeśli bowiem dopiero po wznowieniu postępowania organ dostrzegł, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie ustawowego terminu, to nie mógł wydać jednego z rozstrzygnięć, o którym mowa w art. 151 k.p.a.
Tym samym, zdaniem Wojewody, organ I instancji zasadnie uznał, że nie ma podstaw do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia, w tym analizowania podnoszonych przez stronę zarzutów dotyczących prawidłowości podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia w postępowaniu zwykłym. Z kolei, w związku z zawartym w odwołaniu twierdzeniem, że okoliczności wskazywane przez stronę powinny być rozpoznane także przez organ w kontekście zbadania zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. organ II instancji wyjaśnił, że organ wszczyna z urzędu postępowanie wznowieniowe, jeżeli na podstawie znanych mu okoliczności faktycznych uzna, że zaistniała jedna z przyczyn wznowienia, z wyjątkiem przyczyn określonych w przepisach art. 145 § 1 pkt 4, 145a i art. 145b k.p.a. Wszczęcie postępowania z urzędu - w tym również jego wznowienie - jest prawem organu (w niniejszej sprawie Starosty [...]) i to tylko ten organ, po rozważeniu okoliczności sprawy, może podjąć działania w tym zakresie. Natomiast wznowienie postępowania na wniosek strony na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. wymaga wskazania we wniosku ww. przepisu jako przesłanki wznowienia.
Pismem z dnia 19 maja 2022 r. I. G., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę na ww. decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając jej naruszenie w szczególności:
a) art. 105 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy były podstaw do prowadzenia przedmiotowego postępowania, gdyż wniosek został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu, jak również zaistniały okoliczności do prowadzenia postępowania określone w treści art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.;
b) art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy istniały przesłanki do uchylenia dotychczasowej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a.;
c) art. 149 § 2 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania co do istoty rozstrzygnięcia;
d) art. 8 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji uniemożliwiające realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej, w szczególności poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności oraz lakoniczne ustosunkowanie się do podniesionych w odwołaniu zarzutów;
e) art. 6, art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez brak wnikliwej i wyczerpującej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i nieprzeprowadzenie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy i naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i zasady swobodnej oceny dowodów, a w konsekwencji uchylenie się od rzetelnego rozpoznania i rozstrzygnięcia kwestii istnienia podstaw do wznowienia postępowania;
f) art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b., poprzez jego niezastosowanie i brak dokonania oceny, czy część opisowa zatwierdzonego decyzją z dnia [...] maja 2018 r. projektu budowlanego i rysunki projektu nie naruszają obciążającej działkę nr [...] służebności drogowej;
g) art. 291 k.c. w zw. z art. 6 k.p.a., poprzez jego nieuwzględnienie i uznanie, że projekt zagospodarowania terenu działki nr [...] nieuwzględniający służebności drogowej, jak i część opisowa projektu, odpowiadają prawu.
W uzasadnieniu skargi strona ponownie wskazała, że z treści pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 14 czerwca 2018 r., wynika jedynie, iż pracownicy inspektoratu przeprowadzili kontrolę budowy i zgodnie z ustaleniami dokonanymi w trakcie kontroli poinformowali, że roboty budowlane prowadzone są na podstawie decyzji pozwolenia na budowę Starosty [...] z dnia [...] maja 2018 r. Z treści pisma w żaden sposób nie wynika natomiast treść rozstrzygnięcia, jaki jest zakres udzielonego pozwolenia na budowę, ani jakich działek ono dotyczy.
Całkowicie pominięty został także fakt, iż stanowiące podstawę interwencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego pismo skarżącej dotyczyło kanalizacji sanitarnej, która nie przebiega przez działkę nr [...]. Strona nie może domniemywać, iż udzielone pozwolenie na budowę dotyczy kilku działek, w tym działki na której wówczas nie były prowadzone żadne roboty budowlane i której de facto nie dotyczył wniosek, gdyż działka nr [...] do początku maja 2021 r. stanowiła utwardzoną drogę dojazdową, którą wówczas dopiero zaczęto rozbierać. Co więcej, od czerwca 2018 r. działka nr [...] została odgrodzona od działki [...], na której były wówczas prowadzone roboty budowlane. O treści decyzji i zakresie prowadzonego postępowania, w tym objęciu zakresem udzielonego pozwolenia na budowę także działki nr [...], determinującej uznaniem za strony postępowania właścicieli działki nr [...], strona dowiedziała się dopiero 17 maja 2021 r. w odpowiedzi na złożony wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczącej działki nr [...]. Tym samym zachowany został termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Ponadto, zdaniem skarżącej, w związku z uznaniem, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z przekroczeniem terminu również Wojewoda Zachodniopomorski pominął całkowicie zaprezentowane przez skarżącą w sprawie stanowisko dotyczące możliwości dokonania zmiany zagospodarowania działki nr [...], biorąc pod uwagę treść służebności drogowej przysługującej właścicielkom tej działki. Powyższe okoliczności powinny być rozpoznane także przez organ w kontekście zbadania zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż brak uwzględnienia obciążającej działkę nr [...] służebności drogowej w projekcie budowlanym powoduje, iż nie odpowiada on przepisom prawa. Fakt istnienia służebności nie był zaś znany organowi w momencie wydawania decyzji.
W ocenie skarżącej, całkowicie chybione jest stanowisko organu II instancji, zgodnie z którym organ nie ma możliwości rozważania, czy doszło do naruszeń postępowania określonych w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż ta podstawa prawna nie była wskazana we wniosku o wznowienie postępowania. Skarżąca z uwagi na fakt, iż nie była uznana za stronę postępowania i tym samym nie znając akt sprawy, w tym zatwierdzonego projektu budowlanego, nie mogła wskazywać na ww. naruszenia przed zapoznaniem się z aktami postępowania dotyczącego udzielenia pozwolenia na budowę. Jednakże biorąc pod uwagę treść wniosku i wskazywane w nim informacje (obciążenie działki nr [...] służebnością drogi koniecznej) oraz treść art. 147 k.p.a., rozpoznając wniosek strony organ miał możliwość rozważenia "z urzędu", czy nie zachodzą także inne okoliczności stanowiące podstawę wznowienia postępowania, niż tylko brak zapewnienia udziału wszystkim stronom postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 12 sierpnia 2022 r. uczestnik postępowania B. Sp. z o.o. w K. wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, a także z mocy art. 135 p.p.s.a., poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, pod kątem ich zgodności z prawem, doprowadziła Sąd do uznania, że skarga jest zasadna, jakkolwiek nie wszystkie podniesione w niej argumenty okazały się zasadne.
Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 – j.t.), sądy administracyjne są powołane do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie twierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 p.p.s.a.). Zakres kontroli sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarżąca domagała się wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] maja 2018 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę budynku usług turystycznych z lokalami apartamentowymi "B. " wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną - zewnętrzną zalicznikową instalacją gazową (Etap I i Etap II) na działce nr [...] i [...] w miejscowości S., gmina U..
Jako podstawę wznowienia postępowania skarżąca wskazała we wniosku art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wskazując, że o wydaniu decyzji dowiedziała się po jej otrzymaniu, w dacie doręczenia kopii decyzji o pozwoleniu na budowę, w trybie przepisów o dostępie do informacji publicznej, w dniu 17 maja 2021 r.
W kolejnym piśmie, z dnia 1 września 2021 r., skierowanym do organu przed wydaniem decyzji z dnia [...] września 2021 r., skarżąca podniosła, że projekt budowlany nie uwzględnia przysługującego właścicielom działki nr [...] (w tym również jej), ograniczonego prawa rzeczowego obciążającego działkę nr [...]. W konsekwencji projektowane zagospodarowanie działki w sposób nieuprawniony ingeruje i ogranicza przysługujące właścicielom działki [...] prawo. Skarżąca w konkluzji tego pisma domagała się uchylenia dotychczasowej decyzji o pozwoleniu na budowę i wydania nowej decyzji, uwzględniającej przysługującą jej jako współwłaścicielce działki nr [...], służebność drogi.
Jak wynika z wywodów skargi, skarżąca kwestionuje zarówno sposób ustalenia przez organ terminu, w którym dowiedziała się o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i nieodniesienie się przez organy do jej wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wskazując, że okoliczność, iż na działce nr [...] została ustanowiona służebność drogi koniecznej nie była znana organowi wydającemu decyzję o pozwoleniu na budowę. Skarżąca powzięła tę informację dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy dotyczącymi pozwolenia na budowę.
Na wstępie rozważań należy wyjaśnić, że zgodnie z wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a. zasadą trwałości decyzji administracyjnych, decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych.
Jedną z instytucji, która może doprowadzić do wzruszenia decyzji ostatecznej jest wznowienie postepowania. Przesłanki wznowienia zostały określone w art. 145 § 1 k.p.a., który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;
2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;
3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27;
4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;
5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;
6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;
7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2);
8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Na podstawie art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145a-145b następuje tylko na żądanie strony.
Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, o czym stanowi § 2 przywołanego przepisu.
Lektura przywołanych przepisów, w zakresie, w jakim dotyczy podstaw wznowienia objętych skargą wskazuje, iż terminy do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w przypadku pkt 4 i 5 są różne.
Według art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wniosek o wznowienie należy złożyć w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o wydaniu decyzji. Według utrwalonego już orzecznictwa sądów administracyjnych i poglądów doktryny przez "dowiedzenie się o decyzji" należy rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie. Chodzi więc o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji (por. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2019 r., II OSK 168/18). Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest zatem pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji. Wystarczające jest aby strona wiedziała czego dana decyzja dotyczy (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. B. Adamiak, J. Borkowski, wyd. 16, Warszawa 2019, s. 852 -853).
W badanej sprawie skarżąca o wydaniu decyzji dowiedziała się z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., z dnia 14 czerwca 2018 r., czego nie kwestionuje. W ocenie skarżącej jednak pismo to nie wskazywało, czego pozwolenie to dotyczy w taki sposób, aby mogła ona zidentyfikować rodzaj i zakres inwestycji i ustalić, jakich działek ono dotyczy, co pozwoliłoby jej na sfomułowanie wniosku o wznowienie postępowania. Taką wiedzę zyskała dopiero w dacie doręczenia kopii decyzji.
Poglądu tego Sąd nie podziela. Wskazać bowiem należy, że wspomniane pismo PINB stanowiło odpowiedź na zawiadomienie skarżącej o toczących się na sąsiednich działkach robotach budowlanych. Organ nadzoru budowlanego, odpowiadając na zawiadomienie skarżącej, wskazał, że roboty budowlane prowadzone są na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, podając jej numer i datę wydania. Pouczył także skarżącą, iż w postępowaniu tym nie została ona uznana za stronę, zatem przysługuje jej prawo domagania się wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
W ocenie Sądu były to wystarczające informacje (w połączeniu z wiedzą skarżącej o toczących się robotach budowlanych na sąsiednich działkach), aby w oparciu o nie sformułować wniosek o wznowienie postępowania. Wbrew wywodom skargi, skarżąca nie musiała posiadać na tym etapie szczegółowej wiedzy na temat samego projektu budowlanego, ani zakresu inwestycji.
W tej części skargę należało zatem uznać za niezasadną, prawidłowo bowiem organy obu instancji ustaliły, że skarżąca wniosła o wznowienie postępowania po upływie terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a.
W ocenie Sądu organy nie rozważyły jednak, czy dochowany został termin, o którym mowa w art. 145 § 1 k.p.a. Jakkolwiek skarżąca wniosek o wznowienie oparła o pkt 4 tego przepisu, jednak w toku postępowania dokonała jego uzupełnienia wskazując na okoliczności, które w jej ocenie stanowią podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. O tym, że decyzja została wydana bez uwzględnienia ustanowionej na działce nr [...] służebności skarżąca, jak twierdzi, dowiedziała się po zapoznaniu się z aktami sprawy dotyczącej pozwolenia na budowę. Okoliczność ta powinna zatem zostać zbadana przez organ, ale tylko w tym zakresie, czy skarżąca dochowała terminu o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.
Jakkolwiek należy przyznać organowi rację, iż postępowanie o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. może zostać wszczęte z urzędu, a wniosek skarżącej w jego pierwotnej postaci nie wskazywał tej podstawy wznowienia, to jednak należało uznać, że przepisy nie wykluczają możliwości wszczęcia postępowania na tej podstawie również na wniosek, przy czym uzupełnienie złożonego wniosku o wznowienie i wskazanie nowej podstawy wszczęcia postępowania nadzwyczajnego należy uznać za dopuszczalne.
Z tych względów, uznając, ze żądanie skarżącej nie zostało w pełni rozpatrzone, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 § 1 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 przywołanej ustawy.