II SA/Wr 1385/02

II SA/Wr 1385/02 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-07-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Henryk Ożóg /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
621  Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
*Umorzono postępowanie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Henryk Ożóg po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. W. na uchwałę Zarządu Miejskiego w P. Z. z dnia 14 marca 2002 r., NR [...] w przedmiocie ustalenia miesięcznych stawek czynszu za lokale mieszkalne i lokale socjalne stanowiące mieszkaniowy zasób gminy postanawia umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 5 czerwca 2002r. R. W. złożył na podstawie art. 101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r., NR 142, poz. 1591 ze zm. ), dalej ustawa o samorządzie gminnym, skargę na uchwałę Zarządu Miasta P. Z. z dnia 14 marca 2002r., Nr 34/2002 w sprawie ustalenia miesięcznych stawek czynszu za lokale mieszkalne i lokale socjalne stanowiące mieszkaniowy zasób gminy. W skardze tej R. W. wniósł o uchylenie wyżej wskazanej uchwały, zarzucając, iż "została ona podjęta z naruszeniem art. 231 § 1 k.k. w związku z przekroczeniem przez Zarząd swoich uprawnień; § 5 ust. 2 tej uchwały stanowiący, że w przypadku gdy pokój mierzy więcej niż 10 m2 na osobę to wysokość czynszu podwyższa się o 20% - jest bezprawny, natomiast ustalone opłaty za czynsz i ich podwyżka są sprzeczne z prawem". Skarżący wskazał, że w § 1 i § 2 tej uchwały przyjęto stawkę bazową czynszu niezgodną z ustawą z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ( Dz. U Nr 71, poz. 733), ponieważ z ustawy tej wynika, że czynsz powinien być opłacany w oparciu o odtworzenie wartości każdej nieruchomości. Art. 7 tej ustawy nie upoważnia do podniesienia opłaty za czynsz z tytułu ponadnormatywnej powierzchni użytkowej.
Przed wniesieniem skargi na tę uchwałę R. W. pismem z dnia 26 kwietnia 2002r. wystąpił z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, które skierował do Rady Miejskiej w P. Z. Następnie pismem z dnia 6 maja 2002r. organ ten przekazał to wezwanie Zarządowi Miasta P. Z. celem rozpatrzenia według właściwości, o czym jednocześnie poinformował R. W. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Zarząd Miasta P. Z. pismem z dnia 20 maja 2005r. nie uwzględnił zarzutów podniesionych przez R. W. stwierdzając, że zaskarżona uchwała jest zgodna z prawem.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz P. Z. wniósł o jej oddalenie, gdyż Wojewoda D. rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 24 czerwca 2002r. stwierdził nieważność § 1 i § 5 ust. 2 i 3 zaskarżonej uchwały, a Zarząd Miasta P. Z. uchylił zaskarżoną uchwałę podejmując w tym przedmiocie "nową uchwałę" z dnia 18 lipca 2002r. NR 94/02 , w której pominął przepisy, których nieważność stwierdził organ nadzoru.
Następnie pismem z dnia 21 listopada 2002r. Sąd wezwał skarżącego do złożenia oświadczenia, czy w związku z uchyleniem przez Zarząd Miejski w P. Z. zaskarżonej uchwały i podjęciem "nowej" Nr 94/02 w sprawie ustalenia stawek czynszu za lokale mieszkalne i lokale socjalne stanowiące mieszkaniowy zasób gminy podtrzymuje skargę z dnia 5 czerwca 2002r., czy też ją cofa. W odpowiedzi na to pismo R. W. pismem z dnia 29 listopada 2002r. wskazał, że podtrzymuje skargę na wskazaną wyżej uchwałę, ponieważ Zarząd Miasta stwierdził że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest bezpodstawne, dodając jednocześnie że Wojewoda nie był uprawniony na mocy art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały z uwagi na przekroczenie terminu, a mógł jedynie zaskarżyć tę uchwałę do sądu administracyjnego.
W dniu 13 maja 2005r. odbyła się w Wojewódzkim Sadzie Administracyjnym we Wrocławiu rozprawa, na której Sąd postanowił zwrócić się do Burmistrza oraz do R. W. o informację, czy zaskarżona uchwała weszła do obrotu pranego i była stosowana przy określeniu stawek czynszu za lokale najmowane przez mieszkańców gminy, a w szczególności czy był według niej określany czynsz R. W. Wobec tego Sąd pismami z dnia 13 maja 2005r. zwrócił się do stron o udzielenie informacji w tym zakresie.
W odpowiedzi na to pismo R. W. pismem z dnia 27 maja 2005r. wyjaśnił, że zaskarżona uchwała była wobec niego stosowana przy określeniu czynszu za najmowany lokal. R. W. wskazał, że wpłacał czynsz według poprzedniej stawki poprawiając za każdym razem doręczony przez MZK w P. Z. druk z wypełnioną wpłatą. Do pisma tego R. W. dołączył dowody wpłaty za czynsz z dnia: 22 kwietnia 2002r., 21 maja 2002r., 19 czerwca 2002r. z poprawioną kwotą za czynsz oraz dowody wpłaty z dnia: 15 stycznia 2002r., 18 lutego 2002r., 19 marca 2002r., czyli sprzed okresu, w którym miała wejść w życie zaskarżona uchwały.
Natomiast Burmistrz P. Z. odpowiadając na powyższe pismo Sądu, pismem z dnia 1 czerwca 2005r., wskazał że zaskarżona uchwała nie weszła do obrotu prawnego, ponieważ Wojewoda stwierdził nieważność § 1 i § 5 ust. 2 i 3 tej uchwały, a wszelkie naliczenia czynszu dokonane na podstawie zaskarżonej uchwały zostały niezwłocznie skorygowane przez wynajmującego. Zaś R. W. nie jest najemcą lokalu mieszalnego należącego do mieszkaniowego zasobu gminy i nie był obciążony opłatami za czynsz z tego tytułu.
Następnie Sąd pismem z dnia 22 czerwca 2005r. przesłał Burmistrzowi P. Z. pismo R. W. z dnia 27 maja 2005r. i zwrócił się o pisemne ustosunkowanie się do tego zagadnienia w terminie 14 dni od dnia otrzymania tego pisma.
W odpowiedzi na to pismo Burmistrz P. Z. pismem z dnia 4 lipca 2005r. poinformował, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 1 czerwca 2005r., gdyż R. W. nie jest najemcą lokalu mieszkalnego i nie był obciążony opłatami za czynsz za wynajem takiego lokalu. Natomiast W. W., najemca lokalu przy ul. K. [...] w P. Z. nigdy nie uiszczała czynszu według stawek wynikających z zaskarżonej uchwały. Tym samym w przypadku R. W. nie wystąpiła nadpłata z tytułu czynszu z powodu stwierdzenia nieważności § 1 i § 5 ust. 2 i 3 zaskarżonej uchwały. Ponadto nie była dokonywana żadna korekta tych należności przez wynajmującego. Zaskarżona uchwała nie była więc stosowana wobec R. W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje :
Art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 135, poz. 1271 ze zm. ) stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie sądowe stanie się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i pkt 2.
Natomiast w myśl przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym; w brzmieniu obowiązującym w dniu wniesienia skargi do sądu - każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięciu naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Jak wyżej wskazano, skarżący w skardze z dnia 5 czerwca 2002r,- złożonej w trybie art. 101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym - wniósł o uchylenie uchwały Zarządu Miejskiego w P. Z. zarzucając, iż ustalone w niej opłaty za czynsz, stawka bazowa czynszu ( § 1 i § 2 tej uchwały ) oraz ich podwyżka (§ 5 ust. 2 ) są bezprawne.
Stosownie zaś do art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wojewódzki sąd administracyjny, uwzględniając skargę na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego podjętą w sprawach z zakresu administracji publicznej, stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności.
Z wyżej wymienionych pism Burmistrza P. Z.: z dnia 1 czerwca 2005r. i z dnia 4 lipca 2005r. wynika jednoznacznie, że zaskarżona uchwała nie wywołała skutków prawnych wobec skarżącego, ponieważ nie była wobec niego stosowana, gdyż skarżący nie jest najemcą lokalu należącego do zasobu mieszkaniowego gminy i nie był obciążony opłatami za czynsz z tytułu najmu takiego lokalu. Ponadto z pism tych wynika, że wszelkie naliczenia czynszu dokonane na podstawie zaskarżonej uchwały do czasu stwierdzenia jej nieważności przez organ nadzoru zostały niezwłocznie skorygowane przez wynajmującego. Najemcą zaś lokalu mieszkalnego położonego w P. Z. przy ul. K. [...] jest W. W., która nie uiszczała czynszu według wysokości wynikającej z zaskarżonej uchwały i wobec niej nie wystąpiła nadpłata czynszu, co dodatkowo potwierdzają powyższe dowody wpłat z tytułu czynszu, nadesłane przez skarżącego.
Powyższe wskazuje, że w rozpoznawanej sprawie postępowanie sądowoadminstracyjne jest bezprzedmiotowe.
O bezprzedmiotowości niniejszego postępowania świadczy również fakt, że Wojewoda D. rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 24 czerwca 2002r. stwierdził nieważność § 1 i § 5 ust. 2 i ust.3 zaskarżonej uchwały. Przepis § 1 pkt 1 zaskarżonej uchwały stanowił, że: ustala się miesięczną stawkę bazową czynszu w wysokości 3,52 zł za 1m2 powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego oddanego w najem przed dniem 1 kwietnia 2002 r. Pkt 2 tego przepisu stanowił, że: ustala się miesięczną stawkę bazową czynszu w wysokości 4,61 zł za 1m2 powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego oddanego w najem począwszy od dnia 1 kwietnia 2002r. Z kolei § 5 ust. 2 tej uchwały stanowił, że: w przypadku zajmowania lokalu, w którym występuje nadwyżka pokoi (powierzchnia pokoi ponad 10m2/1 osobę w pozostałych pokojach), wysokość czynszu podwyższa się o 20%. Zaś z § 5 ust. 3 wynikało, że podwyższenie czynszu na podstawie ust. 2 nie dotyczy lokali powstałych w wyniku adaptacji przeprowadzonej na własny koszt najemcy oraz lokali oddanych w najem za zapłatą czynszu wolnego, którego wysokość została ustalona w drodze publicznego przetargu licytacyjnego (lokale powyżej 80m2 powierzchni użytkowej).
Wojewoda stwierdził zatem nieważność przepisów, których bezprawność zarzucał również skarżący, czyli przepisów dotyczących zróżnicowanej wysokości stawki bazowej czynszu oraz przepisów dotyczących czynników wpływających na podwyższenie czynszu.
Rozstrzygnięcie to wpłynęło do Urzędu Miejskiego w P. Z. dnia 26 lipca 2002r. (stempel z datą wpływu do urzędu), a więc zostało doręczone dnia 26 lipca 2002r.
Mimo prawidłowego pouczenia o prawie, trybie i terminie wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygnięcie to nie zostało zaskarżone przez organ gminy do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia, który to terminu, upłynął bezskutecznie w środę 24 lipca 2002r.
Przytoczyć w tym miejscu należy art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym, w myśl którego rozstrzygnięcie nadzorcze staje się prawomocne m. in. z upływem terminu do wniesienia skargi. Powyższe wskazuje, że rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody D. z dnia 24 czerwca 2002r. stwierdzające nieważność § 1 i § 5 ust. 2 i 3 zaskarżonej uchwały stało się prawomocne dnia 25 lipca 2002., co oznacza, że przepisy te utraciły moc z datą wsteczną tj. od daty podjęcia zaskarżonej uchwały czyli od dnia 14 marca 2002r. Utraciły zatem moc przepisy zaskarżonej uchwały, których bezprawność zarzucał również skarżący, a więc przepisy dotyczące zróżnicowanej wysokości stawki bazowej czynszu oraz czynników wpływających na podwyższenie czynszu.
Istotne jest również to, że zaskarżona uchwała została uchylona uchwałą Zarządu Miejskiego P. Z. z dnia 18 lipca 2002r. w sprawie ustalenia miesięcznych stawek czynszu za lokale mieszkalne i lokale socjalne stanowiące mieszkaniowy zasób gminy, gdyż z treści przepisu § 7 tej uchwały wynika, że zaskarżona uchwała utraciła moc z dniem podjęcia "nowej "uchwały. W uchwale z dnia 18 lipca 2002r. (która weszła w życie z dniem podjęcia ) w § 1 ustalono jednakową stawkę bazową czynszu dla lokali mieszkalnych w wysokości 3,52 zł za 1m2 powierzchni użytkowej lokalu, a więc pominięto przepisy, których nieważność stwierdził organ nadzoru (dotyczące zróżnicowanej stawki bazowej czynszu, której wysokość zależała od daty zawarcia umowy najmu). Podobnie w § 5 nowej uchwały pominięto ust. 2 i ust. 3, których nieważność stwierdził organ nadzoru i na podstawie tego przepisu wprowadzono możliwość podwyższenia czynszu o 40 % jedynie w przypadku podnajęcia części lub całego lokalu dokonanego w formie cywilnoprawnej umowy po uzyskaniu zgody wynajmującego. Przepis § 5 nowej uchwały otrzymał więc brzmienie § 5 ust. 1 zaskarżonej uchwały, którego nie kwestionował skarżący. W "nowej " uchwale z dnia 18 lipca 2002r. pominięto zatem także przepisy, których bezprawność zarzucał skarżący.
W świetle tych ustaleń bezprzedmiotowe jest postępowanie sądowoadministrtacyjne w zakresie stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały lub stwierdzenia, że została wydana z naruszeniem prawa.
Na marginesie zauważyć należy, iż wątpliwa jest również kwestia czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny lub uprawnienie skarżącego, skoro uchwała ta nie była stosowana wobec skarżącego, ponieważ nie jest on najemcą lokalu mieszkalnego należącego do zasobu mieszkaniowego gminy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.