II SA/Wr 1114/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej z powodu wadliwie zebranego materiału dowodowego i niejednoznacznych opinii lekarskich.
Sprawa dotyczyła skargi J. G. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – przewlekłego urazu akustycznego. Sąd uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym niepełne zebranie materiału dowodowego i niejednoznaczność opinii lekarskich dotyczących przyczyn niedosłuchu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę J. G. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która odmawiała stwierdzenia choroby zawodowej w postaci przewlekłego urazu akustycznego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadnienie opierało się na stwierdzonych uchybieniach proceduralnych. Sąd wskazał, że organy obu instancji nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego, nie podjęły działań zmierzających do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także nie wyjaśniły kwestii przebytych przez skarżącą chorób uszu. Ponadto, opinie lekarskie, na których oparto decyzje, były niejednoznaczne i nie spełniały wymogów dowodu, co stanowiło naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd podkreślił, że stwierdzenie choroby zawodowej wymaga łącznego spełnienia przesłanek formalnych i merytorycznych, w tym lekarskiego rozpoznania choroby spowodowanej czynnikami szkodliwymi w środowisku pracy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organy obu instancji uchybiły podstawowym zasadom postępowania, nie zbierając wyczerpująco materiału dowodowego i nie wyjaśniając stanu faktycznego, a także bezkrytycznie podzieliły niejednoznaczne opinie lekarskie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy nie podjęły wszystkich niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego, nie zebrały posiadanej przez stronę dokumentacji lekarskiej, nie wyjaśniły kwestii przebytych chorób uszu, a opinie lekarskie były niejednoznaczne i nie poddawały się kontroli.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 § 1 ust. 1 i 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych
Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.
Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 § 8 ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych
Wskazuje na konieczność lekarskiego rozpoznania choroby zawodowej przez właściwe jednostki orzecznicze.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Zasada prawdy obiektywnej - obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Zasada prawdy obiektywnej - obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Zasada swobodnej oceny dowodów - organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
PPSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.
PUSA art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
PUSA art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola sądu administracyjnego sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Pomocnicze
k.p.a. art. 84 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dotyczy opinii biegłych, do których zaliczono orzeczenia lekarskie w sprawie chorób zawodowych.
PPSA art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Odstąpienie od orzekania o wykonalności decyzji, jeśli nie tworzy ona praw i obowiązków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organy zasad postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Nieprawidłowa ocena dowodów, w tym bezkrytyczne przyjęcie niejednoznacznych opinii lekarskich. Brak wystarczających dowodów na wykazanie związku niedosłuchu z warunkami pracy.
Godne uwagi sformułowania
organy obu instancji uchybiły podstawowym zasadom postępowania nie zebrały wyczerpująco całego materiału dowodowego nie podjęły działań zmierzających do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego opinie lekarskie nie poddają się kontroli bezkrytyczne podzielenie opinii lekarskich zawartych w załączonych do akt sprawy orzeczeniach stanowi naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów
Skład orzekający
Krystyna Anna Stec
przewodniczący
Anna Moskała
sprawozdawca
Jerzy Strzebińczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne błędy organów administracji w sprawach o stwierdzenie chorób zawodowych, znaczenie opinii lekarskich jako dowodu i obowiązek ich oceny przez organ."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki spraw o choroby zawodowe i interpretacji przepisów KPA w kontekście opinii lekarskich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są prawidłowe procedury administracyjne i rzetelna ocena dowodów, nawet w sprawach medycznych. Pokazuje też, że sąd administracyjny jest gwarantem ochrony praw obywateli przed błędami urzędniczymi.
“Sąd uchyla decyzję o chorobie zawodowej z powodu błędów urzędników: kluczowa rola dowodów i procedur.”
Sektor
ochrona zdrowia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 1114/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2004-03-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2001-05-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Anna Moskała /sprawozdawca/ Jerzy Strzebińczyk Krystyna Anna Stec /przewodniczący/ Symbol z opisem 620 Ochrona zdrowia, w tym sprawy dotyczące chorób zawodowych, zakładów opieki zdrowotnej, uzdrowisk, zawodu lekarza, pielęg Hasła tematyczne Ochrona zdrowia Skarżony organ Inspektor Sanitarny Powołane przepisy Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 par. 1 ust. 1 i 2, par. 8 ust. 1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 84 par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Sygn. akt 3 II SA/Wr 1114/2001 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędziowie: Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk Protokolant: Katarzyna Dziok po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi J. G. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. Oddział w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję organu I instancji nr [...] z dnia [...]; II. określa, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie mogą być wykonane. III. Uzasadnienie Sygn. akt 3 II SA/Wr 1114/2001 2 Uzasadnienie Decyzją nr [...] z dnia [...] D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W., którą stwierdzono brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - przewlekłego urazu akustycznego. W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że w toku postępowania ustalono, iż skarżąca od 1 kwietnia 1984 r. jest pracownikiem Fabryki A S.A. w W., zatrudnionym na stanowisku szlifierz-sortowacz porcelany. W okresie od 24 kwietnia 1990 r. do 8 sierpnia 1991 r. przebywała na urlopie wychowawczym. Do jej obowiązków pracowniczych należy sortowanie talerzy, kubków i filiżanek, szlifowane filiżanek. Sporadycznie zajmowała się sortowaniem naczyń i szlifowaniem szczerb i zaproszeń na porcelanie. W środowisku pracy występował hałas, którego źródłem jest działanie półautomatów i toczków do szlifowania porcelany. Według pomiarów wykonywanych przez Laboratorium Badawcze przy Fabryce A S.A. i Wojewódzką Stację Sanitarno-Epidemiologiczną na powyższych stanowiskach poziom stężenia hałasu wynosił: sortowanie kubków 71-75 dB, sortowanie talerzy 88 dB, sortowanie talerzy, filiżanek i szlifowanie filiżanek 72-79 dB, szlifowanie szczerb i zaproszeń 83-86 dB. Skarżąca była przebadana w dniach 4, 8 i 13 października 1999 r. w Poradni Chorób Zawodowych W. Ośrodka Medycyny Pracy w W. Podczas tego badania stwierdzono niedosłuch obustronny typu mieszanego znacznego stopnia po przebytym obustronnie zapaleniu ucha środkowego nie kwalifikujący się do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu. Średnie ubytki słuch wynosiły: UP - 53,3 dB, UL - 73,3 dB. W orzeczeniu W. Ośrodka Medycyny Pracy z dnia 19 października 1999 r. zaznaczono, że konieczna jest zmiana stanowiska pracy. Również badania wykonane w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu nie potwierdziły zawodowego przewlekłego urazu akustycznego. W uzasadnieniu wydanej opinii Instytut stwierdził: "Niedosłuch mieszany obustronnie. Średni ubytek słuchu z częstotliwości 1000, 2000, 4000 Hz z uwzględnieniem poprawki na wiek wynosi UP - 46 dB, UL - 67dB. Obustronnie rodzaj ubytku słuchu (niedosłuch mieszany) nie jest charakterystyczny dla pohałasowgo ubytku słuchu. Brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu". Powyższe ustalenia były podstawą wydania negatywnej decyzji przez organ I instancji. Rozpoznając odwołanie skarżącej zwrócono się do W. Ośrodka Medycyny Pracy o wyjaśnienie, jakie dokumenty lub badania lekarskie potwierdziły przebyty obustronnie stan zapalny ucha środkowego. W Sygn. akt 3 II SA/Wr 1114/2001 3 odpowiedzi uzyskano informację, że niedosłuch obustronny typu mieszanego po przebytym obustronnie zapaleniu ucha środkowego został u skarżącej stwierdzony po charakterze krzywej audiometrycznej, a także po wyglądzie błony bębenkowej. Istnieje prawdopodobieństwo, że skarżąca chorowała na uszy we wczesnym dzieciństwie i z oczywistych powodów tego nie pamięta. Uwzględniając tę informację organ odwoławczy uznał, iż brak jest podstaw do stwierdzenia zawodowego przewlekłego urazu akustycznego. W skardze na tę decyzję, domagając się jej zmiany, skarżąca zarzuciła, że pierwszy audiogram miała wykonany w 1994r. i wówczas stwierdzono niedosłuch Up 50 dB, UL 70 dB. W 1997 r. zachorowała na ucho lewe i została skierowana na badania do W. Ośrodka Medycyny Pracy. Z historii choroby wynika, że w wieku 15 lat miała bardzo dobry słuch, co przeczy przyjęciu, że w okresie dzieciństwa chorowała na uszy. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej wyżej ustawy kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem badając decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Według § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) " Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Z powyższego uregulowania wynika zatem, że stwierdzenie choroby zawodowej jest uzależnione od łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: po pierwsze musi to być rodzaj choroby, który mieści się w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do powołanego wyżej rozporządzenia, po drugie choroba zawodowa została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, przy czym przy ocenie działania czynnika szkodliwego należy uwzględnić okoliczności wymienione w § 1 ust. 2 tego rozporządzenia. Sygn. akt 3 II SA/Wr 1114/2001 4 Warunkiem koniecznym stwierdzenia przez organy inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest jej uprzednie lekarskie rozpoznanie przez właściwe medyczne jednostki orzecznicze, co w sposób oczywisty wynika z powołanego wyżej rozporządzenia. Z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i 77 § 1 kpa wynika z kolei obowiązek organu podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Temu zaś obowiązkowi organy obu instancji uchybiły. W pierwszym rzędzie należy zauważyć, że pismem z dnia 17 października 2000r. organ I instancji powiadomił skarżącą że w dniu 12 października 2000 r.w sprawie zostało wszczęte z urzędu postępowanie (brak dowodu doręczenia skarżącej tego pisma), a już w dniu 19 października 2000 r. wystosowano do skarżącej pismo informujące ją o zakończeniu postępowania dowodowego i możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Jakie to postępowanie organ przeprowadził w tym okresie nie wiadomo. Podstawą bowiem wydania przez organy obu instancji decyzji stwierdzającej o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej były orzeczenia lekarskie wydane przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w W. i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Pierwsze z tych orzeczeń zostało wydane w dniu 19 października 1999 r. i było skierowane do A w W., a do organu orzekającego w I instancji wpłynęło w dniu 3 listopada 2000 r., a więc na trzy dni przed wydaniem przez ten organ decyzji. Drugie z orzeczeń, wydane w dniu 3 października 2000 r., wpłynęło do tego organu 11 października 2000 r., a więc 5 dni po wydaniu przez ten organ decyzji w sprawie. Już te okoliczności powodują że zaskarżone orzeczenie i poprzedzające je orzeczenie organu I instancji nie mogą się ostać. Nie można jednak nie zauważyć również, iż przyjęte za podstawę orzekania w sprawie orzeczenia nie poddają się kontroli. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w W. stwierdził, że istniejący u skarżącej niedosłuch obustronny typu mieszanego znacznego stopnia ma związek z przebytym zapaleniem ucha środkowego. W postępowaniu odwoławczym Ośrodek ten wyjaśnił, że istnieje duże prawdopodobieństwo, iż skarżąca "chorowała na uszy we wczesnym dzieciństwie i z oczywistych względów nie pamięta". Powołał się przy tym na krzywą audiometryczną i wygląd błony bębenkowej. Jednakże w aktach sprawy brak jest zarówno wyników audiometrycznych jak i badania błony bębenkowej. W orzeczeniu wydanym przez Instytut Medycyny Pracy w S. mowa jest jedynie o obustronnym ubytku słuchu, a w uzasadnieniu orzeczenia podano, iż taki niedosłuch nie jest charakterystyczny dla pohałasowego ubytku słuchu. Załączona do skargi dokumentacja lekarska wskazuje, że orzekając w sprawie organy uchybiły podstawowym zasadom postępowania, bowiem nie Sygn. akt 3 II SA/Wr 1114/2001 5 tylko nie zebrały wyczerpująco całego materiału dowodowego, ale nawet nie podjęły działań zmierzających do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W szczególności nie zwróciły się do skarżącej o przedłożenie posiadanej dokumentacji lekarskiej, nie wyjaśniły, choćby w drodze przesłuchania strony czy i kiedy przebyła choroby uszu. Z motywów zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, iż decyzję oparto na podstawie orzeczeń lekarskich, o których mowa w § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983r. Tego rodzaju orzeczenia lekarskie mają bez wątpienia walor opinii biegłych, wymienionych w art. 84 K.p.a., stanowiąc dowód w rozumieniu art. 75 K.p.a. Dowód ten, jak każdy inny dowód w sprawie, podlega ocenie organu orzekającego, stosownie do art. 80 § 1 K.p.a., a zatem przedmiotowa opinia musi być sporządzona w sposób zrozumiały dla stron, organów oraz Sądu. Winna być nadto jednoznaczna w swej treści i nie budzić wątpliwości, by mogła być uznana za miarodajną w sprawie. Takich wymogów nie spełniają załączone do akt sprawy orzeczenia lekarskie. Bezkrytyczne podzielenie opinii lekarskich zawartych w załączonych do akt sprawy orzeczeniach stanowi naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów o jakiej mowa w art. 80 K.p.a. Z tych względów na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Ze względu na treść zaskarżonej decyzji nie tworzącej praw i obowiązków, Sąd odstąpił od orzeczenia na podstawie art. 152 powołanej ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI