II SA/Wr 1099/01

II SA/Wr 1099/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-03-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Barbara Adamiak
Bogumiła Kalinowska /sprawozdawca/
Krystyna Anna Stec /przewodniczący/
Symbol z opisem
605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Hasła tematyczne
Ewidencja ludności
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 28-30, art. 31 par. 3, art. 105, art. 127 par. 1, art. 138 par. 1 pkt 3, art. 188
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Sygn. akt 3 II SA/Wr 1099/2001 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Krystyna-Anna Stec Sędziowie : Sędzia NSA - Barbara Adamiak Asesor WSA - Bogumiła Kalinowska ( sprawozdawca) Protokolant - Halina Rosłan Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2004r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] o numerze [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o anulowanie czynności materialno-technicznej w postaci przyjęcia i zarejestrowania zgłoszenia pobytu stałego D. K. w lokalu przy ul. Ch. [...] we W. oddala skargę
Uzasadnienie
3 II SA/Wr 1099/2001 1
UZASADNIENIE
Prezydent Wrocławia decyzją z dnia [...] o numerze [...] umorzył wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie o anulowanie czynności materialno-technicznej w postaci przyjęcia i zarejestrowania zgłoszenia pobytu stałego D. K. w lokalu przy ul. Ch. [...] we W. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji przytoczył, że w dniu 24.11.2000 r. zostało wszczęte z urzędu wymienione postępowanie administracyjne wskutek wystąpienia W. Z., adresowanego do Prezydenta W. - podające w wątpliwość prawidłowość zameldowania D. K. Rozpatrując sprawę organ zważył, iż do zameldowania osoby na pobyt stały ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. Nr 32 z 1984 r. poz. 174 ze zmianami) wymaga spełnienia dwóch warunków:
1. osoba musi. zamieszkiwać, w określonej miejscowości pod
oznaczonym adresem z zamiarem stałego pobytu / art. 6 ust. 1 ustawy/
2. winna przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania
w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie / art. 9 ust. 2 ustawy/.
W trybie natomiast art. 47 ust. 2 cytowanej ustawy " Jeżeli zgłoszone
dane budzą wątpliwości o dokonaniu zameldowania rozstrzyga
właściwy organ". Jak ustalono , w rozpatrywanej sprawie D. K.
w dniu [...] przedłożył organowi prawidłowo wypełniony druk
"zgłoszenie pobytu stałego", na którym ówczesny najemca lokalu przy ul.
Ch. [...] – J. Z. potwierdził fakt zamieszkiwania
D. K. w jego lokalu, a zarządca budynku potwierdził, że ma
on prawo przebywać w tym lokalu. Przyjęcie w tej sytuacji
i zarejestrowanie zgłoszenia pobytu stałego D. K. w lokalu
3 II SA/Wr 1099/2001
2
przy ul. Ch. [...] we W. było prawidłową czynnością materialno - techniczną , zgodną z ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W tej sytuacji dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego w trybie art. 47 ust. 2 ustawy stało się bezprzedmiotowe, wobec czego po myśli art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego należało je umorzyć.
Od tej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. złożył W. Z. domagając się ponownego rozpatrzenia sprawy i anulowania wadliwego zameldowania D. K. w lokalu przy ul. Ch. [...] we W.
Działając na mocy art. 13 8 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania
administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W.
umarzyło postępowanie odwoławcze. W motywach rozstrzygnięcia organ
drugiej instancji podniósł , iż zgodnie z przepisem art. 127 § 1 Kpa ,
legitymację do wniesienia odwołania ma strona postępowania, a więc podmiot,
który spełnia przesłanki wypływające z art. 28, art. 29 i art. 30 Kpa. Organ
wskazał przy tym , że samo twierdzenie podmiotu, iż decyzja organu pierwszej
instancji dotyczy jej prawnego interesu lub obowiązku nie wystarcza do
uznania statusu strony takiego podmiotu. Ustawodawca definiując bowiem
pojęcie strony postępowania administracyjnego wskazał wyraźnie na
konieczność legitymowania się własnym interesem prawnym. Chodzi tu zatem
nie o interes faktyczny, dający się nawet racjonalnie uzasadnić, ale o interes
prawny, to jest taki, który wynika z określonego przepisu prawnego,
odnoszącego się wprost do sytuacji danego podmiotu. Ponadto wspomniany
interes prawny musi być interesem indywidualnym osoby zainteresowanej,
musi zatem dotyczyć jej bezpośrednio. Tak więc o tym, czy określonemu
podmiotowi będzie służyło prawo strony w konkretnym postępowaniu
administracyjnym, decydować będzie norma prawna, z której dla tego właśnie
podmiotu będą wynikały wprost określone prawa lub obowiązki (por. wyrok
3 II SA/Wr 1099/2001
3
Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 1998 r., II SA 1355/98 LEX Nr 41827).W ustalonym stanie faktycznym , jak zauważył organ, W. Z. nie ma interesu prawnego w anulowaniu przedmiotowej czynności materialno-technicznej, bowiem ani w piśmie z dnia 22 listopada 2000 r. , ani też w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji nie wskazał na okoliczności , z których wynikałoby, że wynik sprawy ma bezpośredni wpływ na jego sytuację prawną. Kolegium, oceniając tę kwestię z urzędu , również nie doszukało się interesu prawnego W. Z. w tym postępowaniu.
Od decyzji powyższej W. Z. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu domagając się jej uchylenia jako sprzecznej z przepisami ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych , wnioskując o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Zdaniem skarżącego , obie instancje pominęły istotny moment w sprawie, a ten mianowicie , iż zameldowanie na pobyt stały D. K. było fikcją, działaniem podjętym przez wymienionego dla pozoru, aby w przyszłości uzyskać zajmowane mieszkanie po zmarłym bracie skarżącego – J. Z.. Organy pominęły fakt, że D. K. posiada lokal mieszkalny przy pl. S. we W., gdzie ześrodkował swe interesy osobiste i gospodarcze. Skarżący podkreśla, iż , gdy kierując się obywatelskim obowiązkiem w celu przekazania przedmiotowego mieszkania bezdomnej rodzinie złożył powiadomienie o pozornym zameldowaniu D. K. , obowiązkiem organu ewidencji ludności było sprawdzenie tej informacji i wyciągnięcie odpowiednich konsekwencji w stosunku do osoby , która wprowadziła w błąd organ administracyjny. Tymczasem - w przekonaniu skarżącego - organy postąpiły biurokratycznie albowiem z wygody tudzież opieszałości nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego , nie zapobiegły dokonaniu bezprawia , lecz przyczyniły się do jego usankcjonowania .
3 II SA/Wr 1099/2001
4
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło
o jej oddalenie , podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie
podnosząc, iż w dalszym ciągu W. Z. nie przedstawił żadnych
argumentów zmierzających do wykazania , że posiadał legitymację do
wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje :
Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem
1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają
rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie
przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza
skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we
Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy.
Po myśli art. 3 § 1 przywołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, co oznacza , że skarga może zostać uwzględniona jedynie, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 ustawy). Stosownie zaś do brzmienia art. 134 § 1 sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną postawą prawną.
Kontrolowana decyzja , wbrew zarzutom skargi, jest zgodna z prawem.
3 II SA/Wr 1099/2001
5
Stosownie do treści art. 127 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego
od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do
jednej instancji. Jak wprost z brzmienia cytowanego przepisu wynika ,
legitymację do wniesienia tego środka zaskarżenia ma strona postępowania -
wyjąwszy przypadki szczególne, określone w art. 31 § 3 i art. 188 Kpa ,
przyznające prawo do wnoszenia środków zaskarżenia także podmiotom na
prawach strony tzn. organizacji społecznej i prokuratorowi. Jak trafnie przyjęło
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. za stronę postępowania
należy uznać podmiot spełniający przesłanki z artykułów 28 - 30 Kpa. Pojęcie
strony definiuje przepis art. 28 stanowiąc , iż stroną jest każdy , czyjego
interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda
czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zatem
samo przekonanie danego podmiotu, iż jest stroną, tudzież przejawianie woli
do uczestniczenia w danym postępowaniu nie kształtuje jego uprawnień jako
strony postępowania. Słusznie uznał organ odwoławczy , iż w tym celu musi
istnieć interes prawny (lub obowiązek) - zindywidualizowany , czyli osobisty
i konkretny, aktualny , oparty na określonym przepisie prawa - którego
zaspokojenie może nastąpić przez wydanie decyzji administracyjnej
wpływającej na sytuację prawną tej osoby. W literaturze przedmiotu (por. J.
Borkowski w: B.Adamiak, J.Borkowski "Kodeks postępowania
administracyjnego.Komentarz." W-wa 2000 str. 206) podkreśla się , że stroną
w rozumieniu art. 28 jest osoba fizyczna lub prawna lub też inna jednostka
organizacyjna , która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna
uzyskać konkretne korzyści albo też może być obarczona powinnością
określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże
dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ
administracji publicznej , działający w granicach jego właściwości
i kompetencji.
3 II SA/Wr 1099/2001 6
Nie może wobec tego być uznany za stronę ten, kto domaga się bez podstawy prawnej realizacji cudzego interesu prawnego lub obowiązku.
Z akt sprawy , to jest z pisma W. Z. z dnia [...], skierowanego do Prezydenta W., które dało asumpt do wszczęcia postępowania w przedmiocie wyjaśnienia kwestii zameldowania D. K. w lokalu przy ul. Ch. [...] , treści odwołania lub wywodów skargi na decyzję ostateczną nie wynika jakikolwiek indywidualny, osobisty , aktualny interes prawny lub obowiązek skarżącego , z którymi można by wiązać przeprowadzone postępowanie w sprawie. Na tle twierdzeń skarżącego należy dojść do konstatacji, iż nie zaprzecza on wcale uznaniu , że decyzja organu pierwszej instancji nie dotyczy jego własnych praw i obowiązków. W tej sytuacji , z oczywistego braku legitymacji skarżącego do wniesienia odwołania , jako że nie posiadał on przymiotu strony - umorzenie postępowania odwoławczego było zgodne z prawem. Rozpatrzenie" pod względem .merytorycznym odwołania pochodzącego od osoby nie będącej stroną stanowiłoby rażące naruszenie norm postępowania skutkując wadliwością takiej decyzji podjętej- w drugiej instancji i byłoby nie do pogodzenia z porządkiem prawnym , łamiąc obowiązujące w nim zasady.
Z tych względów - skoro ustalono , że w żadnym razie skarżący nie był podmiotem uprawnionym do podjęcia tej czynności procesowej - całkowicie pozbawione wszelkich podstaw są zarzuty skarżącego o niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji , sformułowane na kanwie rzekomego biurokratyzmu orzekającego Samorządowego Kolegium Odwoławczego w związku z niesłusznie przypisywanym temu organowi uznawaniem prymatu interesu indywidualnego nad publicznym . Umorzenie zatem w trybie art. 138 § 1 pkt 3 Kpa postępowania odwoławczego, w wyniku stwierdzonej jego bezprzedmiotowości w świetle art. 105 Kpa, było działaniem prawidłowym.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu.