II SA/Wa 98/25

II SA/Wa 98/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-04-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski.
Joanna Kruszewska-Grońska /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Kube
Symbol z opisem
6246 Orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, Protokolant referent Marta Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi I. S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu 22 lutego 2023 r. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] wydał skierowanie nr [...] do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej: "RWKL", "organ pierwszej instancji") celem przeprowadzenia badania lekarskiego I. S. (dalej: "skarżąca") i wydania orzeczenia, wobec jej wniosku w tym przedmiocie.
Po przeprowadzeniu postępowania, RWKL [...] czerwca 2023 r. wydała orzeczenie nr [...] o uznaniu skarżącej za zdolną do zawodowej służby wojskowej (kategoria Z), przy czym na skutek odwołania skarżącej, ww. rozstrzygnięcie uchylono orzeczeniem Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej: "CWKL", "organ drugiej instancji", "organ odwoławczy") z [...] września 2023 r. nr [...] i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy dostrzegł, że RWKL nie ustaliła daty powołania skarżącej do zawodowej służby wojskowej i daty przeniesienia jej z tej służby do rezerwy, a także nie podała, jakiego odcinka kręgosłupa dotyczy schorzenie wymienione w pkt 1 zaskarżonego orzeczenia. Nadto organ pierwszej instancji rozpoznał obustronne osłabienie słuchu i jednocześnie upośledzenie słuchu wyłącznie w zakresie tonów wysokich, podczas gdy w przypadku stwierdzenia obustronnego osłabienia słuchu, nie należy rozpoznawać jednostronnego osłabienia słuchu. Również CWKL zauważyła, że obniżenie ostrości wzroku dotyczy oka lewego, a nie obu oczu, zaś w aktach sprawy brak jest dokumentacji wymienionej w § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 r., poz. 1243 ze zm.).
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ pierwszej instancji wydał [...] stycznia 2024 r. orzeczenie nr [...], w którym ponownie stwierdził zdolność skarżącej do zawodowej służby wojskowej (kategoria Z), ale i to rozstrzygnięcie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego (wobec odwołania skarżącej), a sprawa przekazana RWKL do ponownego rozpoznania. Otóż w orzeczeniu z [...] maja 2024 r. nr [...] organ odwoławczy stwierdził, iż RWKL nie wykonała jego wytycznych, zawartych w orzeczeniu z [...] września 2023 r., odnośnie uzupełnienia dokumentacji przez skarżącą. Ponadto organ pierwszej instancji, dysponując dostarczonym przez skarżącą wynikiem badania MRI kręgosłupa z [...] października 2023 r., powinien wezwać ją na kontrolne badania ortopedyczne i neurologiczne lub neurochirurgiczne, na które należy zgłosić się ze wzmiankowanym wynikiem, jak też z wynikiem badania RTG stopy prawej, jeżeli skarżąca była leczona z powodu złamania [...] kości śródstopia prawego. CWKL także odnotowała, że skarżąca pełniła służbę wojskową od [...] lipca 2020 r. [...] zatem rozpoznane u niej związki schorzeń ze służbą dotyczą schorzeń powstałych lub ujawnionych w ww. okresie, a nie odnoszą się do innych służb mundurowych.
Po kolejnym rozpatrzeniu sprawy, RWKL wydała w dniu [...] sierpnia 2024 r. orzeczenie nr [...] po raz trzeci z kolei przyznające skarżącej kategorię Z w zakresie zdolności do służby wojskowej w grupie [...] przy rozpoznaniu niżej wymienionych schorzeń:
1) przewlekły [...] w przebiegu wielopoziomowej [...] (C3/C4; C5/C6) oraz [...] (Th3/Th4; Th6/Th7; Th7/Th8) z uciskiem na rdzeń kręgowy, który zakwalifikowano do § 62 pkt 2 i § 34 pkt 6 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2024 r., poz. 466; dalej: "zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.");
2) łagodne [...] - § 67 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
3) obustronne osłabienie [...] - § 21 pkt 2 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
4) [...] C5/C6, wrodzony [...] C6-C7 - § 34 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
5) tatuaże [...] ręki, [...] i lewej [...] - § 2 pkt 8 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
6) blizna po operacji przepukliny [...] - § 3 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
7) obniżenie [...] (Vod=1,0 sc; Vos= 0,63 sc) - § 13 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
8) [...] - § 60 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
9) zespół bólowy [...] - bez § bez pkt;
10) [...] prawego [...] (36 mm) - bez § bez pkt;
11) [...] zatokowa - § 38 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
12) [...] - § 44 pkt 6 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
13) przebyty [...] (lipiec 2023 r.) z podejrzeniem stawu rzekomego po złamaniu w trakcie diagnostyki (leczenie niezakończone) - § 77 pkt 6 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
14) [...] w przebiegu dyskopatii [...] - § 62 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
15) łagodny [...] - § 38 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.;
16) przebyty incydent zaostrzenia [...] po urazie przeciążeniowym - § 62 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.
Organ pierwszej instancji stwierdził, iż ostatnie z ww. schorzeń (ujęte w pkt 16) pozostaje w związku ze służbą wojskową jako następstwo wypadku pozostającego w związku z tą służbą. Natomiast pozostałe schorzenia (wymienione w pkt 1-15) nie pozostają w związku ze służbą wojskową. Jednocześnie RWKL nie zaliczyła skarżącej do żadnej grupy inwalidztwa tak z ogólnego stanu zdrowia, jak i w związku ze służbą wojskową, uznając ją za zdolną do pracy.
W uzasadnieniu orzeczenia organ pierwszej instancji uwzględnił, że skarżąca zgłasza dolegliwości bólowe w odcinkach: szyjnym, piersiowym i lędźwiowo- krzyżowym kręgosłupa, lecz uraz przeciążeniowy, którego doświadczyła [...] września 2022 r. podczas zajęć ze szkolenia strzeleckiego nasilił jedynie już istniejące dolegliwości bólowe odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa oraz okolicy lewego biodra. Uraz ten nie był przyczyną powstania choroby zwyrodnieniowej de novo w tym odcinku kręgosłupa ani w wyższych jego odcinkach. Warunki służby skarżącej nie wykraczały poza zakres podstawowych wymagań fizycznych stawianych przed żołnierzami, tj. nie wymagano od niej forsownych wysiłków fizycznych (jak regularne ćwiczenia w polu lub takich, jakim poddaje się żołnierzy jednostek desantowo-szturmowych). Skarżąca nie odbywała też długich marszów w pełnym oporządzeniu, nie wykonywała skoków spadochronowych, a szkolenia poligonowe w roli instruktora nie wymagały wykonywania wysiłku fizycznego przekraczającego wymagania stawiane wobec żołnierzy każdej formacji WP (tj. Wojska Polskiego). Skarżąca nie była więc narażona na szczególne warunki służby przez cały okres służby wojskowej w WCKMed w latach 2020-2023.
Odnosząc się do kwestii orzeczenia RWKL z [...] marca 2020 r. nr [...], organ wyjaśnił, iż w ramach orzekania w sprawie zdolności do służby zawodowej nie wykonuje się rutynowo badania TK (tj. tomografii komputerowej) odcinka L/S (odcinek lędźwiowo-krzyżowy kręgosłupa) u kandydatów nieprzeznaczonych do służby w jednostkach WPD (tj. Wojsk Powietrznodesantowych), w związku z tym nie można wykluczyć istnienia zmian dyskopatycznych przed przystąpieniem do służby wojskowej. Podczas wcielenia do WP skarżąca miała już [...] lat, a wiek ten jest typowy dla przejawiania się oznak ww. schorzenia. RWKL zaakcentowała, że zmiany zwyrodnieniowe krążków międzykręgowych to schorzenie związane z naturalnym procesem starzenia się organizmu, który rozpoczyna się w wieku dorastania - dojrzewania, gdzie duże znaczenie ma styl życia, czynniki genetyczne, a także wady kręgosłupa (w tym przypadku dyskopatia wielopoziomowa wszystkich odcinków kręgosłupa) i może pojawić się u niektórych osób już w wieku 20-25 lat. Zatem występująca u skarżącej wielopoziomowa choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa nie jest następstwem wypadku z [...] września 2022 r., lecz jej objawy w odcinku krzyżowo-lędźwiowym uległy nasileniu pod wpływem krótkotrwałego marszobiegu do tarcz strzelniczych na odcinku poniżej 100 metrów, czego nie można zakwalifikować jako forsownego wysiłku fizycznego, przekraczającego podstawowe wymagania sprawności fizycznej oraz wydolności organizmu. W konsekwencji schorzenie opisane w pkt 1 orzeczenia nie wystąpiło w następstwie pełnienia służby. Poza tym dolegliwości bólowe w przypadku okresowego nasilenia mogą utrudniać służbę wojskową, ale nie uniemożliwiają jej. Jak podsumował organ pierwszej instancji, rodzaj i charakter rozpoznanych schorzeń został ustalony w oparciu o dokumentację medyczną dostarczoną przez skarżącą oraz wyniki badań i konsultacji specjalistycznych, przeprowadzonych dla potrzeb orzeczniczych RWKL, a ich kwalifikacji orzeczniczej dokonano adekwatnie do tych ustaleń, zgodnie z obowiązującymi przepisami orzeczniczymi.
Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od opisanego wyżej rozstrzygnięcia, CWKL utrzymała je w mocy orzeczeniem z [...] października 2024 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej: "k.p.a."); § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013 ze zm.); art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2025 r., poz. 305; dalej: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy"); § 12 pkt 1 i § 31 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2014 r., poz. 1078 ze zm.); jak również § 7 pkt 1 oraz § 23 ust. 1, 2 i 3 rozp. z 2024 r.
W motywach rozstrzygnięcia organ drugiej instancji, powołując się na dokumentację orzeczniczo-lekarską, wskazał, że skarżąca pełniła służbę wojskową od [...] lipca 2020 r. do [...] stycznia 2023 r. w Wojskowym Centrum Kształcenia Medycznego w [...] na stanowisku wykładowcy. W związku tym nie pełniła służby na stanowisku, na którym występowałyby szczególne właściwości służby wojskowej. Zajęcia poligonowe odbywały się tylko kilka dni w ciągu roku.
Organ odwoławczy podkreślił, iż wojskowe komisje lekarskie orzekają o związku schorzeń rozpoznanych u badanych w oparciu o rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2003 r. w sprawie wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wojskowej wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach (Dz. U z 2003 r. nr 62, poz. 567 ze zm.; dalej: "rozp. z 2003 r."). Rozp. z 2003 r. zawiera dwa załączniki: wykaz chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej, stanowiący załącznik nr 1 oraz wykaz chorób będących istotnym pogorszeniem stanów chorobowych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej, stanowiący załącznik nr 2. Aby uznać dane schorzenie, rozpoznane podczas badania komisyjnego, za pozostające w związku ze służbą wojskową, muszą być spełnione dwie przesłanki, a mianowicie schorzenie to powinno występować w jednym z ww. załączników, nadto warunki służby na stanowisku służbowym badanego powinny odpowiadać kryteriom zawartym w tych załącznikach.
Warunki służby wojskowej pozwalające zaliczyć schorzenia w związku z tą służbą, wojskowe komisje lekarskie oceniają w oparciu o dołączoną dokumentację wymienioną w § 2 rozp. z 2003 r. Jeżeli rozpoznane schorzenie nie występuje w załącznikach do rozp z 2003 r. lub warunki służby orzekanego nie odpowiadają kryteriom w nich określonych, to nie ma podstaw do uznania związku danego schorzenia ze służbą wojskową. Oczywiście schorzenie może być uznane za pozostające w związku ze służbą wojskową w następstwie doznanego urazu, lecz wówczas musi być przeprowadzone postępowanie powypadkowe, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 lipca 2022 r. w sprawie postępowania w razie wypadku lub ujawnienia choroby pozostającej w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej (Dz. U. z 2022 r., poz. 1559), zakończone wydaniem kwalifikacji prawnej przez właściwego Szefa WSzW (Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego). Brak protokołu powypadkowego i kwalifikacji prawnej Szefa WSzW, w którym zaliczono wypadek za pozostający w związku ze służbą, uniemożliwia uznanie schorzenia, będącego następstwem tego wypadku, za pozostające w związku ze służbą wojskową.
Organ odwoławczy zwrócił też uwagę, że w naszej populacji zmiany zwyrodnieniowo-zniekształcające, będące normalnym procesem starzenia się organizmu, są powszechne po 40-tym roku życia i powodują występowanie okresowo zaostrzających się dolegliwości bólowych kręgosłupa o charakterze więzadłowym lub korzeniowym, ale nie są uznawane za choroby zawodowe. Wady wrodzone lub nabyte w okresie wzrostowymi organizmu mogą przyspieszać lub nasilać te dolegliwości. Początkowo przez wiele lat zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa przebiegają bez objawów, z biegiem czasu mogą ujawnić się objawy kliniczne, a następnie, w wyniku podjętej diagnostyki, dochodzi do stwierdzenia objawów radiologicznych. Dynamika rozwoju zmian zwyrodnieniowych jest różna. Progresja zmian patologicznych związana jest z niewystarczającą i niewłaściwą aktywnością ruchową, a przede wszystkim z sumowaniem się efektów mikrourazów wywołanych najczęściej zbyt długim przebywaniem w pozycji przymusowej (wymuszonej). Może to znacznie przyspieszyć rozwój zmian patologicznych, zwłaszcza u osoby z predyspozycjami genetycznymi. Zmiany radiologiczne w postaci obniżenia przestrzeni miedzykręgowych wyrośli na krawędziach trzonów kręgowych są widoczne zazwyczaj po wieloletnim przebiegu procesu zwyrodnieniowego. Termin dyskopatia oznacza w szerokim pojęciu określenie schorzeń krążka międzykręgowego (zmiany troficzne, wypukliny i przepukliny). Często jest to pierwszy etap choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. Najogólniej ujmując, proces degeneracyjny krążka międzykręgowego zależy głównie od zaburzeń troficznych w obrębie krążka, w tym w szczególności sumowania się mikrourazów i uwarunkowań genetycznych. Pierwsze zmiany wsteczne w krążkach międzykręgowych stwierdza się już u osób w 20-tym roku życia. Dyskopatia jest często występującą chorobą, zapada na nią około 30% osób w przedziale wiekowym 30-50 lat. Ostra dyskopatia pourazowa jest zazwyczaj zmianą jednopoziomową, a dolegliwości pojawiają się bardzo gwałtownie i wymagają pilnej interwencji - w odróżnieniu od wielopoziomowych zmian zwyrodnieniowych, które rozwijają się przez wiele lat. W tym kontekście CWKL powołała się na opinię prof. dr n. med. D. Tylmana - Kierownika Instytutu Chirurgii Urazowej, Ortopedii i Neurochirurgii Centralnego Szpitala Klinicznego Wojskowej Akademii Medycznej, wydaną 25 lutego 1998 r. na zlecenie Przewodniczącego CWKL. W opinii tej podano, że wiele grup pracowniczych wykonuje swoją pracę w przymusowym ustawieniu kręgosłupa ze znacznie większymi przeciążeniami mechanicznymi, a występujące u nich zmiany nie są uznawane za choroby zawodowe. Zaistniałe u skarżącej zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa trudno uznać za pozostające w związku ze służbą wojskową, gdyż warunki jej służby wojskowej nie odpowiadają szczegółowym właściwościom i warunkom służby wymienionym w zał. nr 1 lub nr 2 do rozp. z 2003 r. Aby zaliczyć schorzenie narządu ruchu w związku ze służbą wojskową, orzekany winien pełnić długotrwałą służbę wojskową z narażeniem na ujemne wpływy atmosferyczne czy też wykonywać pracę wymagającą długotrwałego obciążenia ograniczonych grup mięśniowych i przymusowej postawy ciała. Stopień zaawansowania schorzeń kręgosłupa nie czyni skarżącej niezdolnej do zawodowej służby wojskowej. W konsekwencji brak jest podstaw do zaliczenia jej do jakiejkolwiek grupy inwalidztwa. Jej służba wojskowa była krótka, gdyż trwała tylko 2 lata i 8 miesięcy, zaś w trakcie tej służby nie była narażona przewlekle na czynniki mogące mieć wpływ na powstanie schorzeń kręgosłupa. Z tych względów CWKL nie znalazła powodów do ustalenia związku schorzeń kręgosłupa ze służbą wojskową oprócz urazu kręgosłupa, który nasilił występujące objawy bólowe u skarżącej.
Powyższe orzeczenie organu odwoławczego skarżąca (reprezentowana przez radcę prawnego R. P.) uczyniła przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżając je w całości, skarżąca zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie wydania orzeczenia uchylającego zaskarżone orzeczenie w sytuacji, gdy zarzuty odwołania były uzasadnione,
- art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie postępowania administracyjnego wzięcia należytego udziału w sprawie zarówno w pierwszej, jak i w drugiej instancji, w szczególności poprzez niepoinformowanie skarżącej o zakończeniu postępowania i uniemożliwienie jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,
- art. 7 i art. 8 k.p.a. statuujących zasadę uwzględniania słusznego interesu obywateli oraz pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej, poprzez wydanie przez organ drugiej instancji niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia, opierając się wyłącznie na schorzeniach kręgosłupa, bez przeprowadzenia dodatkowych badań, w tym bez przeprowadzenia badania laryngologicznego, psychiatrycznego i kardiologicznego u skarżącej w sytuacji, gdy zgromadzona w sprawie dokumentacja medyczna wskazuje na występowanie u niej nie tylko schorzeń kręgosłupa, ale także upośledzenia słuchu, zaburzeń depresyjnych i adaptacyjnych oraz choroby serca, co powoduje niezdolność do służby wojskowej,
- art. 7, art. 9 i art. 77 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie przez organ odwoławczy całego materiału dowodowego, nieprzeprowadzenie badań laryngologicznych, psychiatrycznych i kardiologicznych, nienależyte wyjaśnienie okoliczności sprawy, w szczególności w zakresie dotyczącym stanu zdrowia skarżącej i weryfikacji składanej przez nią dokumentacji medycznej, a w konsekwencji oparcie orzeczenia w zakresie zdolności służby wojskowej wyłącznie na schorzeniach kręgosłupa z pominięciem pozostałych występujących u niej jednostek chorobowych,
- art. 78 k.p.a. poprzez pominięcie wniosku dowodowego skarżącej o przeprowadzenie kompleksowego ponownego badania lekarskiego przez CWKL, w tym przeprowadzenie badań specjalistycznych - laryngologicznych, kardiologicznych, okulistycznych i psychiatrycznych, co nie pozwoliło na ustalenie rzeczywistego stanu zdrowia skarżącej i jej zdolności do służby wojskowej,
- art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. polegające na niewystarczającym uzasadnieniu orzeczenia,
w szczególności poprzez zaniechanie wskazania przyczyny pominięcia wniosku dowodowego o ponowne przebadanie skarżącej, w tym przeprowadzenie badań specjalistycznych - laryngologicznych, kardiologicznych, okulistycznych i psychiatrycznych oraz ustalenie zdolności do służby wojskowej wyłącznie w oparciu o schorzenia kręgosłupa z pominięciem pozostałych schorzeń, w tym pominięcie związku osłabienia słuchu z narażeniem na nadmierny hałas w czasie strzelania bez słuchawek ochronnych,
- art. 80 k.p.a. poprzez nieprawidłową ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności pominięcie przy ocenie zdolności do służby wojskowej występującego u skarżącej osłabienia słuchu, zaburzeń depresyjnych i adaptacyjnych, urazu stawu kolanowego oraz choroby serca;
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.
- § 11 ust. 3 i § 12 ust. 2 rozp. z 2024 r. poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie przeprowadzenia ponownego badania lekarskiego i badań specjalistycznych, w tym badania laryngologicznego, psychologicznego, psychiatrycznego i kardiologicznego, a także zaniechanie przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiałów w sprawie, w szczególności w zakresie ustalenia uszczerbku na zdrowiu skarżącej powstałego w wyniku wypadku z [...] września 2022 r., mimo wniosków dowodowych skarżącej,
- art. 20 ust. 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy poprzez jego błędną wykładnię i ustalenie, iż skarżąca jest zdolna do służby wojskowej w sytuacji, gdy jest osobą całkowicie niezdolną do pracy,
- wskazań i wytycznych określonych w § 21 pkt 5, § 38 pkt 2 i § 77 pkt 6 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, polegające na przyjęciu, że skarżąca, zakwalifikowana prawidłowo do grupy IV zgodnie z rozp. z 2024 r., jest osobą zdolną do służby, podczas gdy prawidłowe zastosowanie oraz wykładania tych wskazań nakazuje organowi rozważenie zakwalifikowania żołnierza alternatywnie jako zdolnego (kategoria Z) lub niezdolnego (kategoria N) do służby wojskowej, zaś u skarżącej występuje obustronne osłabienie słuchu, zaburzenia rytmu serca powodujące upośledzenie sprawności ustroju oraz przebyty uraz skrętny ze złamaniem V kości śródstopia i wytworzeniem się stawu rzekomego,
- § 34 pkt 7, § 62 pkt 3 i § 67 pkt 2 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, gdy u skarżącej występują następujące schorzenia: choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa znacznie upośledzająca sprawność ustroju, przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe z częstymi zaostrzeniami i utrwalonymi objawami ubytkowymi znacznie upośledzającymi sprawność ustroju oraz przedłużona reakcja adaptacyjna,
- pozycji 8 i 10 zał. nr 1 oraz pozycji 12 zał. nr 2 rozp. z 2003 r. poprzez ich niezastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca zażądała: uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i utrzymanego nim w mocy orzeczenia RWKL z [...] sierpnia 2024 r. nr [...]; stwierdzenia, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości; zasądzenia od organu na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła poszczególne zarzuty.
W odpowiedzi na skargę CWKL (reprezentowana przez radcę prawnego M. M.) wniosła o odrzucenie skargi wniesionej na orzeczenie w części dotyczącej ustalenia grupy inwalidztwa oraz związku ustalonych schorzeń ze służbą wojskową - jako niedopuszczalnej, bo nienależącej do właściwości sądu administracyjnego oraz oddalenie skargi zaskarżającej orzeczenie organu drugiej instancji w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej, ponieważ jest ono zgodne z obowiązującymi przepisami.
Na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2025 r. pełnomocnik skarżącej sprecyzował, iż skarga obejmuje tę część orzeczenia CWKL z [...] października 2024 r., utrzymującego w mocy rozstrzygnięcie RWKL z [...] sierpnia 2024 r., która dotyczy zdolności skarżącej do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Z treści skargi wynikało, że skarżąca zaskarżyła w całości orzeczenie CWKL z [...] października 2024 r. oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie RWKL z [...] sierpnia 2024 r. tak w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej, jak i w zakresie związku schorzeń z tą służbą oraz inwalidztwa. Zatem trafnie wskazała CWKL w odpowiedzi na skargę, iż skarga w części dotyczącej związku stwierdzonych schorzeń ze służbą i inwalidztwa podlega odrzuceniu jako niedopuszczana na mocy art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). W tym zakresie sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zauważyć bowiem należy, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/05 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy - zdolność do służby wojskowej.
Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia lub ułomności danej osoby, ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego, ustalenia stopnia inwalidztwa. Podstawę takich orzeczeń stanowią m.in. przepisy ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r., poz. 248 ze zm.; dalej: "u.o.O."), ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2025 r., poz. 195), ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy.
Orzeczenia z tej drugiej grupy są kontrolowane przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji w przedmiocie świadczeń odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Decyzje administracyjne w tych sprawach nie są wydawane przez wojskowe komisje lekarskie, lecz przez inne organy (wojskowy organ emerytalny lub Zakład Ubezpieczeń Społecznych). Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych postępowaniach mają charakter wstępny i stanowią jedną z przesłanek rozstrzygnięcia sprawy przez organ emerytalno-rentowy, dlatego nie podlegają one odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Podsumowując ten wątek, sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie ze skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w zakresie ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową, ustalenia inwalidztwa czy związku inwalidztwa ze służbą wojskową (vide postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00, publ. ONSA z 2001 r. nr 2, poz. 47; wyrok NSA z 20 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2227/11; prawomocne postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 października 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 2118/19 i z 7 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 797/23).
Wobec sprecyzowania na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej zakresu zaskarżenia, tutejszy Sąd rozpoznał skargę merytorycznie, czyli w części podlegającej kognicji sądu administracyjnego, jednakże doszedł do przekonania, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
W tym miejscu podnieść trzeba, iż kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, realizowana przez sąd administracyjny, jest ograniczona i w istocie sprowadza się do weryfikacji prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia orzekanego, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja była zgodna z przepisami określającymi zasady orzekania o zdolności do służby oraz tryb postępowania komisji lekarskich w tych sprawach. Dokonując takiej oceny pod względem formalnym, sąd administracyjny bada jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami określonymi w przepisach aktów wykonawczych regulujących te kwestie, a ponadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby wojskowej. Chodzi tu o stwierdzenie zgodności zaskarżonego orzeczenia z wymogami zawartymi w przepisach wykonawczych (zawartych głównie w rozporządzeniach Ministra Obrony Narodowej). Sąd administracyjny nie jest uprawniony do kontroli fachowości przeprowadzonych u skarżącej badań stanu psychofizycznego, a więc weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny jej warunków zdrowotnych. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącej do innej kategorii zdolności do służby wojskowej niż uczyniły to komisje w oparciu o konsultacje i badania lekarskie, ani zlecić przeprowadzenia dodatkowych konsultacji lub badań celem weryfikacji dotychczasowych. Konkludując, tutejszy Sąd kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania i konsultacje, a także czy dokonana kwalifikacja zdolności do pełnienia służby wojskowej była zasadna. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji (vide wyroki NSA z 10 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 1650/17 i z 14 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 3999/21).
Stosownie do treści art. 190 ust. 1 u.o.O., zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska właściwa ze względu na miejsce stacjonowania jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, a w przypadku określania zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych oraz rodzajach wojsk właściwa rzeczowo wojskowa komisja lekarska. Przepis art. 190 ust. 5 u.o.O. stanowi, że żołnierza kieruje się również do wojskowej komisji lekarskiej na jego wniosek. Zgodnie z art. 190 ust. 10 u.o.O. ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej:
1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a także zdolność do pełnienia dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej w okresie kształcenia, o którym mowa w art. 95 ust. 4;
2) kategoria Z/O - zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych;
3) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego.
W myśl art. 190 ust. 11 u.o.O., do orzekania przez wojskowe komisje lekarskie w stosunku do żołnierzy zawodowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 61, art. 84 i art. 88 oraz przepisy wydane na podstawie art. 87 ust. 3. I tak w ramach delegacji ustawowej, zawartej w art. 87 ust. 3 u.o.O., zostało wydane rozp. z 2024 r. (obowiązujące od 29 marca 2024 r.), którego zał. nr 1 stanowi wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa, a także o ograniczonej zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych wraz ze wskazaniem kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej. W objaśnieniach ogólnych zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. podano, że grupa IV (kolumna siódma wykazu) obejmuje żołnierzy zawodowych (do nich zalicza się skarżąca).
Tryb postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi ma charakter szczególny i stanowi lex specialis względem regulacji zawartych w k.p.a. (vide wyrok NSA z 26 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 851/14). W kontrolowanej sprawie RWKL i CWKL były obowiązane procedować wedle unormowań zawartych m.in. w rozp. 2024 r. (zwłaszcza § 9 ust. 1, § 10, § 11 ust. 1 i § 12), zaś w kwestiach tam nieuregulowanych winny stosować zasady ogólne postępowania administracyjnego.
W toku postępowania orzeczniczego, zainicjowanego wnioskiem skarżącej, dwukrotnie uchylano orzeczenia RWKL celem uzupełnienia dokumentacji medycznej. Sąd stwierdza, iż ostatecznie został zebrany kompletny materiał dowodowy, w szczególności przeprowadzono wymagane badania i konsultacje specjalistyczne, m.in. konsultację ortopedyczną i neurologiczną. Na etapie rozpatrywania odwołania skarżącej od rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji z 5 sierpnia 2024 r. CWKL nie gromadziła nowych dowodów, gdyż nie było takiej potrzeby (vide § 12 ust. 2 rozp. z 2024 r.). Dlatego nie może odnieść skutku zgłoszony w skardze zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a.
Również rozpoznane u skarżącej schorzenia zakwalifikowano do właściwych jednostek z zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. I tak:
( [...] w przebiegu wielopoziomowej [...] (C3/C4; C5/C6) oraz piersiowego (Th3/Th4; Th6/Th7; Th7/Th8) z uciskiem na rdzeń kręgowy przypisano do § 62 pkt 2 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe, splotów nerwowych, nerwobóle i zapalenie pojedynczych lub licznych nerwów z częstymi zaostrzeniami i objawami przedmiotowymi"), z którym wiąże się kategoria Z/N, a także do § 34 pkt 6 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Choroba [...]") odpowiadającemu kategorii Z;
( łagodne [...] przypisano do § 67 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. "Reakcja [...]" - kategoria Z; w objaśnieniach szczegółowych do tej jednostki podano, że dotyczy reakcji przebytych lub rokujących ustąpienie w ciągu 6–9 miesięcy;
( obustronne osłabienie słuchu bez zaburzeń układu przedsionkowego przypisano do § 21 pkt 2 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Jednostronne lub obustronne osłabienie słuchu bez zaburzeń układu przedsionkowego" - kategoria Z; według objaśnień szczegółowych, przez osłabienie słuchu należy rozumieć jego ubytek dla przewodnictwa powietrznego zawarty między 26 dB a 40 dB, ustalony badaniem audiometrycznym i obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 500, 1000 i 2000 Hz. Osoby ubiegające się o powołanie do służby wojskowej w zasięgu działania promieniowania mikrofalowego oraz w warunkach działania prądu elektrycznego należy kwalifikować jako niezdolne;
( [...] C5/C6, wrodzony [...]C6-C7 przypisano do § 34 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Skolioza I stopnia i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte nieupośledzające sprawności ustroju lub nieznacznie upośledzające sprawność ustroju") - kategoria Z. Jak wskazują objaśnienia szczegółowe, wady kręgosłupa w postaci: półkręgów, kręgów klinowatych, kręgów zrośniętych, niespojeń łuków kręgów, tzw. kręgów rybich, kręgozmyków i kręgoszczelin kwalifikuje się na podstawie stopnia upośledzenia sprawności ustroju. Natomiast skoliozy ocenia się na podstawie metody Cobba. Wyróżnia się cztery stopnie skolioz, zaś skoliozę I stopnia rozpoznaje się do 30°;
( tatuaże [...], [...] i lewej [...] przypisano do § 2 pkt 8 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("[...]") - kategoria Z;
( bliznę po operacji przepukliny [...] w § 3 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Blizny nieszpecące lub nieupośledzające sprawności ustroju") - kategoria Z;
( obniżenie [...] (Vod=1,0 sc; Vos= 0,63 sc) przypisano do § 13 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Ostrość wzroku jednego oka lub obojga oczu mniejsza niż 0,8, ale nie mniejsza niż 0,5 bez korekcji szkłami") - kategoria Z. Do całego § 13 zał. do rozp. z 2024 r. zamieszczono następujące objaśnienia szczegółowe: Jeżeli ostrość wzroku któregokolwiek oka wynosi poniżej 0,5, należy skierować badanego do badania okulistycznego w celu określenia wady refrakcji i ustalenia ostrości wzroku po zastosowaniu korekcji. Przy korekcji ostrości wzroku nie stosuje się szkieł kombinowanych. Przy różnowzroczności za podstawę do orzekania przyjmuje się oko z większą wadą wzroku. Przy różnicy wady pomiędzy jednym a drugim okiem ˃3D należy zastosować szkła, jakie badany stosuje przy jednoczesnym patrzeniu obojgiem oczu. Natomiast w odniesieniu do jednostki z pkt 1 ww. § przewidziano, iż osoby ubiegające się o powołanie do służby wojskowej w jednostkach lub instytucjach na stanowiskach służbowych, w których występują stanowiska służbowe, na których przewiduje się wykonywanie skoków spadochronowych z wysokości do 4000 metrów, należy kwalifikować jako niezdolnych;
( [...] ujęto w § 60 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Inne choroby przemiany materii nieupośledzające sprawności ustroju"), co wiąże się z kategorią Z. Jak wynika z objaśnień szczegółowych m.in. do pkt 1 ww. §, kwalifikuje się dyslipidemie, hiperurykemie bez objawów dny moczanowej i inne zaburzenia metaboliczne w zależności od stopnia nasilenia i upośledzenia funkcji ustroju;
( bradykardię zatokową oraz łagodny przerost [...] przypisano do § 38 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Choroby mięśnia sercowego lub zaburzenia rytmu nawracające albo trwałe nieupośledzające sprawności ustroju"), której to jednostce odpowiada kategoria Z. Odnoszą się do niej następujące objaśnienia szczegółowe: według punktów 1-3 należy kwalifikować również zaburzenia rytmu serca pochodzenia organicznego i zaburzenia przewodzenia. Natomiast w kontekście wyłącznie pkt 1 wskazano, że osoby ubiegające się o powołanie do służby wojskowej:
− w pododdziałach reprezentacyjnych Sił Zbrojnych,
− w jednostkach Wojsk Specjalnych,
− w jednostkach lub instytucjach, w których występują stanowiska służbowe, na których przewiduje się wykonywanie skoków spadochronowych z wysokości do 4000 metrów
– należy kwalifikować jako niezdolne.
Żołnierzy pełniących służbę wojskową:
− w pododdziałach reprezentacyjnych Sił Zbrojnych,
− w jednostkach lub instytucjach, w których występują stanowiska służbowe, na których przewiduje się wykonywanie skoków spadochronowych z wysokości do 4000 metrów, oraz przewidzianych do wyznaczenia na ww. stanowiska w tych jednostkach lub instytucjach,
− skierowanych na kursy specjalistyczne oraz wyznaczonych na stanowiska służbowe w jednostkach Wojsk Specjalnych
– należy kwalifikować jako niezdolnych;
( [...] przypisano do § 44 pkt 6 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Nieprawidłowe wartości biochemicznych wskaźników wydolności wątroby do diagnostyki") - kategoria Z. Tej jednostki dotyczą następujące objaśnienia szczegółowe: Ocena orzecznicza wymaga dokumentacji dotychczasowego leczenia lub wyników badań i konsultacji specjalistycznych zleconych przez wojskową komisję lekarską. Żołnierzy:
− pełniących służbę w jednostkach lub instytucjach, w których występują stanowiska służbowe, na których przewiduje się wykonywanie skoków spadochronowych z wysokości do 4000 metrów,
− przewidzianych do wyznaczenia na stanowiska służbowe w jednostkach lub instytucjach, w których występują stanowiska służbowe, na których przewiduje się wykonywanie skoków spadochronowych z wysokości do 4000 metrów,
− kierowanych lub wyznaczonych do służby poza granicami państwa
− przy nieprawidłowych wartościach ASPAT, ALAT w powtórzonych badaniach zleconych przez wojskową komisję lekarską w odstępie 3 tygodni od pierwszego badania należy kwalifikować jako niezdolnych. Jako nieprawidłowe wartości ASPAT, ALAT kwalifikuje się stężenia enzymów w surowicy krwi przekraczające dwukrotność normy laboratoryjnej. [...] nieprzekraczającą trzykrotnej górnej wartości normy laboratoryjnej należy kwalifikować do kategorii zdrowia Z;
( przebyty [...] ze złamaniem [...] (lipiec 2023 r.) z podejrzeniem [...] po złamaniu w trakcie diagnostyki (leczenie niezakończone) przypisano do § 77 pkt 6 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Następstwa przebytych urazów stawów bez zniekształceń oraz przewlekłe zapalenie tkanki łącznej rozlane i okołostawowe upośledzające lub znacznie upośledzające sprawność ruchową") - kategoria Z/N. Zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do tej jednostki, należy kwalifikować następstwa przebytych uszkodzeń wewnątrzstawowych (więzadeł, łąkotek) powodujące niestabilność, ograniczenie ruchów i upośledzenie sprawności dynamicznej oraz chondromalację – potwierdzone w badaniach USG, MRI, CT lub RTG;
( rwę barkową obustronną w przebiegu dyskopatii odcinka szyjnego kręgosłupa bez upośledzenia sprawności ruchowej, jak również przebyty incydent zaostrzenia rwy kulszowej lewostronnej po urazie przeciążeniowym zakwalifikowano do § 62 pkt 1 zał. nr 1 do rozp. z 2024 r. ("Przewlekłe zespoły bólowe, korzeniowe, korzeniowo-nerwowe, splotów nerwowych, nerwobóle pojedynczych lub licznych nerwów z okresowymi zaostrzeniami") - kategoria Z.
Natomiast zdiagnozowane: zespół [...] oraz torbiel [...] (36 mm) nie zostały przypisane do żadnej pozycji zał. nr 1 do rozp. z 2024 r.
Wprawdzie dwa z rozpoznanych u skarżącej 16 schorzeń, a mianowicie: przewlekły [...] w przebiegu wielopoziomowej [...] (C3/C4; C5/C6) oraz [...] (Th3/Th4; Th6/Th7; Th7/Th8) z uciskiem na rdzeń kręgowy, jak też przebyty uraz skrętny ze złamaniem V kości [...] (lipiec 2023 r.) z podejrzeniem [...] po złamaniu w trakcie diagnostyki (leczenie niezakończone) wiążą się z kategorią Z/N, ale orzekające w sprawie organy wyjaśniły, iż zmiany zwyrodnieniowe krążków międzykręgowych to schorzenie związane z naturalnym procesem starzenia się organizmu, który rozpoczyna się w wieku dorastania - dojrzewania, gdzie duże znaczenie ma styl życia, czynniki genetyczne i wady kręgosłupa (w tym przypadku dyskopatia wielopoziomowa wszystkich odcinków kręgosłupa). Komisje lekarskie obu instancji uwzględniły przy tym: krótki okres czynnej służby wojskowej skarżącej (od [...] lipca 2020 r. do [...] stycznia do 2023 r. - dwa lata i 7 miesięcy); wiek, w którym wstąpiła do Wojska Polskiego (38 lat, który jest typowy dla przejawiania się oznak choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa); zajmowane przez nią stanowisko wykładowcy w Wojskowym Centrum Kształcenia Medycznego w [...] oraz warunki służby, które nie wykraczały poza zakres podstawowych wymagań fizycznych stawianych przed żołnierzami. Przede wszystkim skarżąca nie wykonywała forsownych wysiłków fizycznych takich jak regularne ćwiczenia w polu czy przewidzianych dla żołnierzy jednostek desantowo-szturmowych (zajęcia poligonowe odbywały się tylko kilka dni w roku), nie odbywała długich marszów w pełnym oporządzeniu, nie wykonywała skoków spadochronowych, nie była długotrwale narażona na niekorzystne warunki atmosferyczne. CWKL zaznaczyła, że skarżąca nie pełniła służby wojskowej wymagającej długotrwałego obciążenia ograniczonych grup mięśniowych i przymusowej postawy ciała, a stopień zaawansowania schorzeń kręgosłupa nie czyni jej niezdolną do zawodowej służby wojskowej.
Ponadto organy ustaliły, iż uraz przeciążeniowy, którego skarżąca doznała 5 września 2022 r. podczas zajęć ze szkolenia strzeleckiego nasilił jedynie już istniejące dolegliwości bólowe kręgosłupa odcinka lędźwiowo-krzyżowego oraz okolicy lewego biodra. Natomiast nie był przyczyną powstania choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. Wzmiankowane szkolenie obejmowało krótkotrwały marszobieg do tarcz strzelniczych na odcinku poniżej 100 metrów i nie stanowiło forsownego wysiłku.
W świetle przedstawionych okoliczności, nie sposób zakwestionować stanowiska organu drugiej instancji co do prawidłowości określonej przez RWKL kategorii zdolności skarżącej do zawodowej służby wojskowej (kategoria Z). Tutejszy Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego ani istotnych uchybień proceduralnych. Rozstrzygnięcia organów obu instancji są spójne z materiałem dowodowym, a uzasadnienia tych rozstrzygnięć wyczerpująco odnoszą się do istoty sprawy. Diagnostyka w toku procesu orzeczniczego skarżącej była ukierunkowana na ustalenie jej zdolności do zawodowej służby wojskowej, a nie na wszechstronne określenie jej stanu zdrowia czy wykonanie oczekiwanych przez nią badań bądź konsultacji. Natomiast, jak już wyżej wskazano, sąd administracyjny nie ma kompetencji do kwestionowania rozpoznanych u skarżącej schorzeń.
W ocenie tutejszego Sądu, orzeczenie CWKL z [...] października 2024 r. w zaskarżonym ostatecznie zakresie, podlegającym właściwości sądu administracyjnego (jak i utrzymane nim w mocy rozstrzygnięcie RWKL) nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.