II SA/Wa 974/12

II SA/Wa 974/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-09-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-05-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj
Anna Mierzejewska /przewodniczący sprawozdawca/
Sławomir Antoniuk
Symbol z opisem
6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne
Broń i materiały wybuchowe
Sygn. powiązane
II OSK 1/13 - Wyrok NSA z 2014-05-30
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1999 nr 53 poz 549
art. 15 ust. 4, art. 18 ust. 5 pkt 2, art. 32 ust. 2
Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Sławomir Antoniuk, , Protokolant Małgorzata Kędzielewska, asystent sędziego, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2012 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji, cofającej A. B. pozwolenie na broń palną gazową, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że decyzja wydana została w wyniku dwukrotnego przeprowadzenia przez organ II instancji ponownego postępowania, bowiem wcześniejsze decyzje organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2008 r. oraz z dnia [...] listopada 2010 r. cofające A. B. pozwolenia na broń palną gazową, zostały uchylone ze względu na stwierdzone wady, którymi decyzje były objęte.
Wydając zaskarżoną decyzję, organ I instancji wskazał w jej podstawie prawnej przepis art. 18 ust. 5 pkt 2 i 4 ustawy o broni i amunicji, bowiem A. B., nie przedstawił aktualnych orzeczeń - lekarskiego i psychologicznego, stwierdzających, że może on dysponować bronią palną, a także z powodu naruszenia zasad przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji.
Od tej decyzji strona złożyła odwołanie do Komendanta Głównego Policji i wskazała, że decyzja została wydana z pogwałceniem procedury administracyjnej oraz sądowoadministracyjnej, ponieważ została ona wprowadzona do obrotu prawnego w czasie, gdy strona, korzystając z prawa zaskarżenia decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i złożyła taką skargę w przewidzianym terminie, z tego powodu wniosła o wyeliminowanie decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. z obrotu prawnego poprzez jej uchylenie i umorzenie postępowania ewentualnie o zawieszenie postępowania odwoławczego do czasu rozstrzygnięcia zasadności tej skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Komendant Główny Policji odmówił zawieszenia postępowania odwoławczego na podstawie art. 98 kpa, jednocześnie, uznając, że zachodzą przesłanki z art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zawiesił postępowanie.
Wyrokiem z dnia 17 października 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1025/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił złożoną skargę na decyzję z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...].
Następnie wobec zakończenia wyrokiem z dnia 17 października 2011 r. postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, Komendant Główny Policji podjął zawieszone postępowanie odwoławcze.
Komendant Główny Policji, uzasadniając swoją decyzję i powołując się na dyspozycję art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, podzielił stanowisko organu I instancji co do zastosowania w podstawie prawnej decyzji przepisów art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 4 oraz art. 18 ust. 5 pkt 4 w zw. z art. 32 ustawy o broni i amunicji.
Organ odwoławczy stwierdził, że nie budzi wątpliwości okoliczność, że strona nie wykonała określonego w art. 15 ust. 4 ustawy obowiązku przedłożenia aktualnych badań lekarskich i psychologicznych potwierdzających jej psychofizyczną zdolność do dysponowania bronią. Strona orzeczeń nie dostarczyła.
Komendant Główny Policji, powołując się na treść art. 15 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, wskazał, że ustawodawca nałożył na osobę, która uzyskała pozwolenie na broń do ochrony osobistej obowiązek okresowego, raz na 5 lat, przedstawiania aktualnych orzeczeń - lekarskiego i psychologicznego - potwierdzających, iż nie występują u niej zaburzenia psychiczne lub znacznie ograniczona zdolność psychoruchowa, nie wykazuje istotnych zaburzeń funkcjonowania psychologicznego oraz nie jest uzależniona od alkoholu lub od substancji psychotropowych i w związku z tym może dysponować bronią. Reasumując organ uznał, że skoro wolą ustawodawcy było, aby osoby posiadające pozwolenie na broń do ochrony osobistej okresowo potwierdzały zdolność fizyczną i psychiczną do dysponowania taką bronią, to strona nie wykonała ciążącego na niej obowiązku ustawowego. Tymczasem wymóg ten ma istotne znaczenie dla interesu społecznego, zachodzi bowiem ścisły związek prawa do broni ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W przypadku broni do ochrony osobistej, może być ona użyta w obronie własnej przeciwko innej osobie, a tym samym wywołać negatywne skutki. Dlatego też nie może być żadnych wątpliwości, choćby natury medycznej, co do zdolności posiadacza pozwolenia na broń palną do bezpiecznego jej posiadania i używania. Nie przedstawiając bowiem orzeczeń - lekarskiego i psychologicznego - strona de facto nie potwierdziła, że nie należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy, tj. osób z zaburzeniami psychicznymi lub o znacznie ograniczonej sprawności psychoruchowej (pkt 2), wykazujących istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego (pkt 3) czy uzależnionych od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych (pkt 4).
Następnie Komendant Główny Policji stwierdził, że organ I instancji zasadnie uznał, że w rozpoznawanej sprawie wystąpiła również kolejna przesłanka powodująca konieczność cofnięcia A. B. pozwolenia na broń palną bojową z art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie zasad przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji, o których mowa w art. 32 ustawy o broni i amunicji. Przepis ten ustala, że broń i amunicję należy przechowywać i nosić w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieuprawnionych. Na podstawie zawartego w art. 32 ust. 2 ustawy upoważnienia, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał w dniu 3 kwietnia 2000 r. rozporządzenie w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. z 2000 r. Nr 27, poz. 343). Zgodnie z § 5 tego rozporządzenia osoby posiadające broń palną są obowiązane przechowywać ją w kasetach metalowych, na stałe przymocowanych do elementów konstrukcyjnych budynku lub w metalowych szafach albo sejfach, posiadających zamki atestowane.
Organ wskazał, że jak wynika z protokołu z okazania broni i sposobu jej przechowywania kaseta metalowa, w której strona przechowuje broń nie jest na trwale przymocowana do elementów konstrukcyjnych budynku tylko co oznacza, zdaniem organu, że A. B. przechowywał broń uchybiając przepisom art. 32 ust. 1 powołanej ustawy o broni i amunicji oraz § 5 powołanego rozporządzenia, tym bardziej, że raz już broń została mu skradziona, a następnie została porzucona.
Organ podał też, że przepisy tego rozporządzenia nie określają wprawdzie sposobu zabezpieczenia broni we wszystkich możliwych sytuacjach, lecz w § 5 dają wskazówki - jakie zabezpieczenie broni przed dostępem osób trzecich jest właściwe. Wynika z niego, że broń nie może być pozostawiona gdziekolwiek, lecz powinna być zamknięta w metalowej kasecie, na trwale przymocowanej do elementów konstrukcyjnych budynku lub metalowych szafach albo sejfach, posiadających atestowany zamek.
Reasumując organ podkreślił, że prawo do posiadania broni ma charakter szczególny - ustawodawca ograniczył do niego dostęp, poddając je ścisłej administracyjnej reglamentacji i określając rygorystycznie, m.in. warunki przechowywania broni, właśnie w tym celu, aby dla ochrony interesu społecznego uniemożliwić, a co najmniej utrudnić, przedostanie się broni i amunicji w ręce osób nieuprawnionych do ich posiadania.
Zdaniem organu odwoławczego, poczynione w niniejszej sprawie ustalenia wskazują na beztroski stosunek strony do kwestii nałożonych obowiązków jako posiadacza pozwolenia i bezpiecznego przechowywania broni palnej.
Z punktu widzenia interesu publicznego nie jest zatem zasadne zachowanie stronie pozwolenia na broń.
Decyzja ta stała się przedmiotem skargi A. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 32 oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 4 ustawy o broni i amunicji przez przyjęcie, iż stwierdzone przez organ wydający decyzję uchybienia przepisom ustawy o broni i amunicji stanowią wystarczającą przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową.
Podkreślił, że wydając zaskarżoną decyzję organ nie wziął pod uwagę słusznego interesu strony.
W odpowiedzi na skargę, uzupełnionej następnie pismem z dnia [...] marca 2010 r., Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, powołując się w zasadzie na argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, iż stosownie do postanowień art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), osoba posiadająca pozwolenie na broń, tak jak w przypadku skarżącego A. B., obowiązana jest raz na pięć lat przedstawić właściwemu organowi Policji aktualne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, o których mowa w ust. 3. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji.
Jednocześnie, stosownie do postanowień art. 18 ust. 5 pkt 2 cyt. wyżej ustawy, właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3-5.
Z powyższych uregulowań wynika uprawnienie dla organów policyjnych do cofnięcia pozwolenia na broń palną osobie, która wbrew obowiązkowi nie przedstawiła aktualnych orzeczeń lekarskich wydanych przez upoważnionych lekarzy, stwierdzających, że nie należy ona do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 i potwierdzających, że może ona dysponować bronią. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń, podjęta w oparciu o wyżej wskazany przepis ma charakter uznaniowy. Uznaniowość nie oznacza oczywiście dowolności w rozstrzyganiu spraw przez organy Policji, jak również nie upoważnia tych organów do swego rodzaju "szablonowego" stosowania prawa w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego danej sprawy. Nie oznacza także, że organ administracji publicznej dysponuje całkowitą i niekontrolowaną swobodą w rozstrzyganiu sprawy. Na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, również działającym w ramach uznania administracyjnego, ciąży bowiem obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz odpowiedniego umotywowania podjętego rozstrzygnięcia.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, iż zasadnie cofnięto skarżącemu pozwolenie na broń palną gazową, a decyzje podjęte w tym zakresie odpowiadają wskazanym wyżej wymogom.
Przede wszystkim, wbrew wywodom skargi, do skarżącego odnosi się obowiązek dostarczania aktualnych orzeczeń lekarskich. Bezsporne jest, że osoby posiadające pozwolenie na broń, w tym skarżący są zobowiązane wykonać powinności jakie nałożyła na nie ustawa o broni i amunicji. Jedną z takich powinności jest obowiązek aktualizacji orzeczeń lekarskich i psychologicznych raz na 5 lat przez osoby posiadające pozwolenie na broń, wydane w celu ochrony osobistej lub ochrony bezpieczeństwa innych osób oraz mienia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 grudnia 2010 r., sygnatura akt II SA/Wa 1376/10, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Wymóg ten dotyczy wszystkich posiadaczy pozwoleń na broń, wydanych w celu ochrony osobistej lub ochrony bezpieczeństwa innych osób oraz mienia. Obowiązek ten wynika z potrzeby gwarantowania bezpiecznego posiadania i posługiwania się bronią przez wszystkich posiadaczy pozwoleń na broń, a co za tym idzie – osoby posiadające pozwolenie na broń, w tym także skarżący, są zobowiązane wykonać powinności wprowadzone wobec nich przez przepisy ustawy.
W rozpoznawanej sprawie jest rzeczą bezsporną, że A. B. nie wywiązał się z obowiązku poddania się badaniom lekarskim oraz przedstawienia ich organowi. Skarżący nie tylko nie przedłożył aktualnych badań lekarskich i psychologicznych, do którego to obowiązku był zobligowany art. 15 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, ale nie podjął nawet starań o uzyskanie wymaganych prawem orzeczeń lekarskich celem ich przedstawienia właściwym organom policyjnym. Skoro skarżący nie wypełnił ustawowego obowiązku dostarczenia orzeczeń lekarskich, pomimo poinformowania go o rozszerzeniu postępowania o tę przesłankę przeto, w ocenie Sądu, zasadnie organy policyjne orzekły o cofnięciu mu pozwolenia na broń.
Odnosząc się do kolejnej przesłanki, w oparciu o którą organ pozbawił skarżącego pozwolenia na posiadanie broni palnej to również w tym zakresie Sąd podziela argumenty organu, odnośnie oceny naruszenia przez skarżącego przepisów dotyczących przechowywania broni. Nie budzi wątpliwości, iż rygorystyczne zasady przyznawania uprawnień do posiadania broni palnej zobowiązują właściwie organy państwa do ścisłej kontroli ich przestrzegania oraz stanowczej reakcji w przypadkach ich naruszenia, poprzez powinność wydania decyzji pozbawiającej prawa do korzystania z tejże broni. W tym przypadku decyzja taka stanowi postać sankcji administracyjnej.
Podkreślić należy, że ze względu na szczególny rodzaj przedmiotu, jakim jest broń, i niebezpieczeństwo wiążące się z dostaniem się jej w niepowołane ręce, przepisy art. 32 ustawy o broni i amunicji oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz. 343) nakładają na posiadacza broni obowiązek przechowywania broni w sposób uniemożliwiający dostęp do niej osób nieuprawnionych. Naruszenie przez osobę posiadającą broń zasad jej przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania może spowodować cofnięcie przez właściwy organ Policji pozwolenia na broń (art. 18 ust. 5 pkt 4 ustawy o broni i amunicji). Faktem jest, że przepisy powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. nie określają sposobu zabezpieczenia broni we wszystkich możliwych sytuacjach, lecz w § 5 dają wskazówki - jakie zabezpieczenie broni przed dostępem osób trzecich jest właściwe. Wynika z niego, że broń przechowywana w zamykanym mieszkaniu nie może być pozostawiona gdziekolwiek, lecz powinna być zamknięta w metalowej kasecie, na trwałe przymocowanej do elementów konstrukcyjnych budynku lub metalowych szafach albo sejfach, posiadających atestowany zamek.
Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji oraz § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji nie daje legalnej definicji przechowania broni. Pojęcie przechowania nie jest skategoryzowane jakimkolwiek przedziałem czasowym. Jednakże przyjąć należy, iż z przechowywaniem mamy do czynienia w sytuacji, kiedy broń nie jest noszona, wożona lub używana, a zatem nawet odłożenie broni do kasety zamontowanej do drewnianego biurka, tak jak w niniejszej sprawie, nawet na kilka minut, stanowi przechowywanie broni przez ten czas. Skoro ustawodawca nie wprowadził żadnego ograniczenia czasowego znamienia przechowywania, wynika stąd, iż omawiane przepisy dotyczą każdego przechowywania trwającego nawet krótką chwilę.
W rozpoznawanej sprawie ustalono, co wynika z analizy akt administracyjnych, że sposób przechowywania broni przez A. B. był niezgodny z art. 32 ust. 1 ustawy o broni i amunicji w związku z § 5 rozporządzenia w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni, albowiem polegał na umieszczeniu jej w metalowej kasecie przytwierdzonej do biurka, co niewątpliwie nie jest wystarczającym zabezpieczeniem uniemożliwiającym dostęp do niej osobom nieuprawnionym. Ustalenie dotyczące właśnie takich warunków przechowywania broni potwierdzone zostało w sporządzonym protokole.
Ponadto, jak wynika z materiału dowodowego, broń gazowa została skradziona A. B., a następie, jak twierdzi skarżący, została mu podrzucona.
Ustalenia w zakresie nieprawidłowego przechowywania przez skarżącego broni palnej stanowiły, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dostateczną podstawę do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni.
Reasumując wskazać należy, że w ocenie Sądu ustalenia, jakich dokonał organ dawały podstawę dla wszczęcia z urzędu postępowań administracyjnych w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palna bojową, a decyzje, jakie zostały wydane w następstwie wszczętych postępowań, nie budzą zastrzeżeń.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, co w świetle art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skutkuje oddaleniem skargi.