II SA/WA 97/25

II SA/Wa 97/25 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-06-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Kozub-Marciniak /sprawozdawca/
Łukasz Krzycki
Sławomir Antoniuk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 171
art. 41 ust. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.), , Protokolant starszy specjalista Aleksandra Weiher, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi D.S. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę
Uzasadnienie
D. S. (dalej, jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji (dalej, jako: organ lub KGP) z dnia [...] listopada 2024 r., którym uchylono rozkaz personalny Komendanta [...] Policji (dalej, jako: organ I instancji) z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji, ustalono datę zwolnienia ze służby w Policji na dzień [...] września 2024 r. oraz utrzymano w mocy zaskarżony rozkaz personalny organu I instancji w pozostałej części.
W uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego wskazano, że wnioskiem personalnym z dnia [...] lipca 2024 r. Komendant Rejonowy Policji [...] wystąpił do Komendanta [...] Policji o zwolnienie skarżącego - wówczas kursanta Referatu do walki z [...] Komendy Rejonowej Policji [...], ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2024 r. poz. 145 ze zm.). W uzasadnieniu wniosku Komendant Rejonowy Policji [...] wskazał, iż skarżący został przyjęty do służby w dniu [...] lipca 2024 r., natomiast w dniu [...] lipca 2024 r. stawił się do służby w stanie po użyciu alkoholu (0,17 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu).
Mając na uwadze okoliczności związane ze zdarzeniem z dnia [...] lipca 2024 r., Komendant Rejonowy Policji [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r. wszczął przeciwko skarżącemu postępowanie dyscyplinarne i przedstawił wymienionemu zarzut tego, że w dniu[...] lipca 2024 r. o godz. 8:00 stawił się do służby w Wydziale [...] Komendy Rejonowej Policji [...], przy ul. [...] w [...], a następnie przebywał na terenie jednostki po użyciu alkoholu, posiadając o godz. 8:44 - 0,17 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu - czym naruszył dyscyplinę służbową określoną w art. 132 ust. 3 pkt 10 ustawy o Policji.
Ponadto rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] lipca 2024 r. Komendant Rejonowy Policji [...] zawiesił skarżącego w czynnościach służbowych od dnia [...] lipca 2024 r. na okres pięciu miesięcy.
Pismem z dnia [...] lipca 2024 r. Komendant [...] Policji zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Stronę postępowania pouczono o przysługujących uprawnieniach wynikających z art. 10 K.p.a. Jednocześnie, na podstawie art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, stronę wezwano do wskazania zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia tego pisma, jak również pouczono o skutkach braku takiego wskazania.
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] września 2024 r. Komendant [...] Policji, działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy o Policji, zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] września 2024 r. Decyzji tej został, na podstawie art. 108 § 1 K.p.a., nadany rygor natychmiastowej wykonalności, natomiast została ona doręczona stronie w dniu [...] września 2024 r.
Skarżący odwołał się.
Wydając zaskarżony obecnie rozkaz personalny z dnia [...] listopada 2024 r. organ, powołując art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wskazał, iż rozstrzygnięcie wydane w jego podstawie pozostawione zostało uznaniu administracyjnemu. Organ wskazał również na przesłankę "ważnego interesu służby" i sposób jej rozumienia.
KGP wyjaśnił, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych. Realizacja zadań określonych w art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, wymaga aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych. Służbę w Policji mogą przy tym pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z powyższego sprawę.
Organ przytoczył również § 1, § 2, § 6, § 7 i § 23 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" i podniósł, że w wielu zawodach, zwłaszcza wymagających zaufania społecznego - a do takich należy zaliczyć zawód policjanta - pewne zachowania i postawy powodują, że policjant traci przymiot nieposzlakowanej opinii i nie można pozostawić takiego funkcjonariusza w służbie. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie.
Zdaniem organu, ocena całokształtu okoliczności zdarzenia zaistniałego z udziałem D. S. w dniu [...] lipca 2024 r. powoduje, że wymieniony z całą pewnością utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu, a tym samym nie może pełnić służby bez uszczerbku dla jej ważnego interesu.
Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący został przyjęty do służby w Policji z dniem [...] lipca 2024 r. W dniu [...] lipca 2024 r. ok. godz. 8:00 wymieniony zgłosił się do służby w Wydziale [...] Komendy Rejonowej Policji [...]. Podczas przygotowania do realizacji zadań służbowych oraz instruktażu stanowiskowego od skarżącego wyczuwalna była woń alkoholu, w związku z czym poddano go badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikiem pozytywnym (czerwona lampka kontrolna). Następnie przeprowadzono badanie stanu trzeźwości na urządzeniu Alkotest 9510, nr fabryczny [...], uzyskując wyniki odpowiednio: o godz. 8:44 - 0,17 mg/1, o godz. 8:46 - 0,17 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu. Podczas badania stanu trzeźwości, skarżący oświadczył, iż w dniu [...] lipca 2024 r. o godz. 19:00 spożywał alkohol, tj. wódkę w ilości 0,7 l oraz piwo w ilości 3 butelek. Skarżący nie żądał badania analizatorem wydechu dokonującym pomiaru metodą spektometrii w podczerwieni czy przeprowadzenia badań krwi, zaś do przeprowadzonego badania nie wniósł uwag, co potwierdził własnoręcznym podpisem pod wskazanym protokołem.
Organ podkreślił że, nie jest istotne, jaka była ilość alkoholu w wydychanym przez skarżącego powietrzu. Powyższa okoliczność byłaby istotna z punktu widzenia ewentualnej odpowiedzialności prawnokarnej skarżącego. W niniejszym postępowaniu kluczowym jest natomiast to, że skarżący w dniu przyjęcia do służby (w dniu [...] lipca 2024 r.) spożywał alkohol w godzinach popołudniowych/wieczornych wiedząc, że następnego dnia o godz. 8:00 rozpoczyna służbę. Powyższe świadczy dobitnie, że wymieniony albo nie rozumie, jakie obowiązki na nim ciążą jako na funkcjonariuszu formacji służącej zapewnieniu bezpieczeństwa i porządku publicznego albo też owe obowiązki świadomie lekceważy. Skarżący był bowiem policjantem w służbie przygotowawczej, musiał więc zdawać sobie również sprawę z tego, że w tym okresie będzie podlegał szczególnie wnikliwej ocenie swych przełożonych oraz że powinien wykazać, iż posiada wszelkie predyspozycje do wykonywania zawodu policjanta. Skoro zatem okres służby przygotowawczej przeznaczony jest na ocenę policjanta i predyspozycji policjanta do pełnienia służby w Policji, to wykazany przez skarżącego, na tak wczesnym etapie, brak poszanowania dla dyscypliny służbowej oraz lekceważący stosunek do jego nagannego zachowania sprawia, że utracił przymiot nieposzlakowanej opinii. Trudno bowiem przypisać przymiot nieposzlakowanej opinii osobie, która, lekceważąc przepisy i zdrowy rozsądek, stawia się do służby w sytuacji, gdy poprzedniego dnia w godzinach popołudniowych/wieczornych spożywała alkohol w ilości 3 butelek piwa i 0,7 l wódki.
Dalej organ podniósł, że skarżący wstępując w dniu [...] lipca 2024 r. w szeregi formacji uzbrojonej, opartej na szczególnej dyscyplinie służbowej, winien zdawać sobie sprawę, iż wykonywany zawód funkcjonariusza Policji to wymagająca dyspozycyjności służba, której pełnienie zarezerwowane jest wyłącznie dla osób legitymujących się przydatnością do tej służby nie tylko od strony formalnej (stosownego wieku, niekaralności, wykształcenia). Ważnym, o ile nie najistotniejszym, elementem oceny przydatności funkcjonariusza do służby są bowiem predyspozycje osobiste i charakter kandydata. Sprawdzenie tych cech możliwe jest jedynie w trakcie praktycznego wykonywania czynności zawodowych w czasie służby przygotowawczej. Niewątpliwie mogą się zdarzyć przypadki, w których pozytywna ocena wstępna nie zostanie poparta w trakcie służby przygotowawczej. Taka właśnie sytuacja miała miejsce na gruncie przedmiotowej sprawy.
KGP wskazał również, że skarżący w złożonym odwołaniu bagatelizuje okoliczności towarzyszące zdarzeniu z dnia [...] lipca 2024 r., wskazując przy tym, iż nie złożył ślubowania i nie został zapoznany z zasadami etyki zawodowej, zaś inni funkcjonariusze Policji, którzy zostali ujawnieni jako znajdujący się po użyciu alkoholu podczas pełnienia obowiązków służbowych, zostali ukarani dyscyplinarnie, nie zaś zwolnieni ze służby.
Tymczasem akta osobowe skarżącego zawierają potwierdzenie zapoznania wymienionego w dniu [...] lipca 2024 r. m.in. z przepisami: rozdziału 7 (Obowiązki i prawa policjanta) i rozdziału 10 (Odpowiedzialność dyscyplinarna i kama policjantów) ustawy o Policji, rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2023 r. poz. 2269); zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2004 r. Nr 1, poz. 3), zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji (Dz. Urz. KGP z 2018 r. poz. 89, z późn. zm.) czy Regulaminu Organizacyjnego Komendy Rejonowej Policji [...], KP [...]. Zapoznanie z powyższymi przepisami wymieniony potwierdził własnoręcznym podpisem (k. 28 I części akt osobowych D. S.).
Skoro zatem w dniu [...] lipca 2024 r. skarżący zaznajomił się ze wskazanymi regulacjami, wiedział, że w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że stawił się do służby w stanie po użyciu alkoholu albo w stanie nietrzeźwości, jego przełożony będzie miał obowiązek nie dopuścić go do służby, a on sam - poddać się badaniu stanu trzeźwości (rozdział 7 ustawy o Policji - art. 61 c).
Zdawał sobie również sprawę z tego, że stawienie się do służby w stanie nietrzeźwości albo po użyciu alkoholu lub po użyciu podobnie działającego środka, pełnienie jej w takim stanie, a także spożywanie alkoholu lub używanie podobnie działającego środka w czasie służby jest naruszeniem dyscypliny służbowej (rozdział 10 ustawy o Policji - art. 132 ust. 3 pkt 10).
Wymieniony wiedział również, że jego obowiązkiem jest przestrzeganie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (§ 1 ust. 2 załącznika do zarządzenia nr 805 KGP) oraz, że winien postępować tak, aby jego działania mogły być przykładem praworządności i prowadziły do pogłębiania społecznego zaufania do Policji (§ 2 załącznika do zarządzenia nr 805 KGP), a także że powinien dbać o społeczny wizerunek Policji jako formacji, w której służy i podejmować działania służące budowaniu zaufania do niej (§ 23 załącznika do zarządzenia nr 805 KGP).
Skoro zatem już w dniu, w którym skarżący zapoznał się z przywołanymi przepisami, spożywał znaczne ilości alkoholu, wiedząc, że następnego dnia o godz. 8:00 rozpoczyna służbę, to należy stwierdzić, że jego zachowanie stanowi przykład skrajnej nieodpowiedzialności i umożliwia jednoznaczną ocenę jego postawy moralnej i etycznej, która jest jaskrawym przykładem nie tylko lekceważącego stosunku do formacji, w której wymieniony pełnił służbę, ale również świadczy o braku szacunku do zawodu policjanta oraz etosu z nim związanego.
W ocenie KGP wskazane wyżej okoliczności stanowią wystarczającą przesłankę do uznania, że D. S. nie powinien pełnić służby w Policji.
Końcowo organ podniósł, że rozkaz personalny poprzedzony był wystąpieniem do strony o wskazane zakładowej organizacji związkowej ją reprezentującej (zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji). Pismo z dnia [...] lipca 2024 r. przesłano adresatowi, za pośrednictwem operatora publicznego Poczty Polskiej S.A., na aktualny wówczas adres jego zamieszkania (adres do korespondencji). Pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki, tj. w dniu [...] lipca 2024 r. oraz w dniu [...] lipca 2024 r., adresat nie podjął skierowanej do niego korespondencji. Z uwagi na powyższe, doręczenie uznano za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 44 § 1 K.p.a. (art. 44 § 4 K.p.a.). Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, iż rozwiązanie z D. S. stosunku służbowego mogło nastąpić bez zasięgnięcia opinii zakładowej organizacji związkowej.
KGP wyjaśnił również, że organ I instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności w oparciu o art. 108 § 1 K.p.a. Uwzględniając natomiast, że decyzja wywołuje określone w niej skutki prawne dopiero od dnia doręczenia lub ogłoszenia stronie, a rozkaz personalny nr [...] Komendanta [...] Policji z dnia [...] września 2024 r. (któremu został nadany rygor natychmiastowej wykonalności) został skutecznie doręczony stronie w dniu [...] września 2024 r., należało uchylić zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej terminu zwolnienia wymienionego ze służby w Policji i określić datę zwolnienia ze służby w Policji na dzień [...] września 2024 r.
Z tym rozstrzygnięciem skarżący nie zgodził się i wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie rozkazów personalnych obu instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:
1. naruszenie przepisu prawa materialnego tj. art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wadliwym przyjęciu, że w realiach przedmiotowego postępowania wynik badania skarżącego na urządzeniu pomiarowym Alkotest tj. o, 17 mg/1 powoduje utratę, przez niego nieposzlakowanej opinii, koniecznej do pełnienia służby w Policji, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego, wynika, że nie została spełniona przesłanka "ważnego interesu służby";
2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na jego wynik, tj. art. 7, art. 77 § 1, oraz art. 80 K.p.a. poprzez zaniechanie wszechstronnego rozważenia całokształtu stanu faktycznego i prawnego sprawy i w konsekwencji dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, polegających na uznaniu, że skarżący w dzień poprzedzający stawienie do służby spożył znaczne ilości alkoholu w postaci wódki o pojemności 0,7 l i trzech piw przez co wykazał lekceważący stosunek do formacji, a także brak szacunku do zawodu policjanta.
W uzasadnieniu skargi wskazano na błędne ustalenia faktyczne w zakresie spożytego przez skarżącego, poprzedniego dnia alkoholu. D. S. bowiem spożył wódkę w ilości 0,7 l i 3 butelek piwa w towarzystwie jeszcze dwóch innych osób. Tak więc porcja spożytego dzień wcześniej alkoholu dawała podstawę do uznania, iż nie znajduje się on pod jego wpływem. Skarżący zwrócił uwagę na błędy popełnione podczas badania na urządzeniu Alkotest 9510. Skarżący bowiem bezpośrednio przed badaniem palił papierosa, a następnie żuł gumę, co mogło wpłynąć na wynik wskazany przez urządzenie. Badanie przeprowadzone zostało niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia i Ministra Spraw wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2018 r. w sprawie badań na zawartość alkoholu w organizmie pracownika (§ 3 ust. 3).
Ponadto zgodnie z § 4 ust. 2 w przypadku dokonania pierwszego pomiaru analizatorem wydechu, oraz uzyskania wyniku ponad 0,00 mg/dm3, dokonuje się drugiego pomiaru po upływie 15 minut. Tymczasem w niniejszej sprawie ponowne badanie przeprowadzono po upływie około 2 minut. Dlatego też przeprowadzone badanie na urządzeniu Alkotest 9510 nie można stanowić podstawy do uznania, że skarżący stawił się do jednostki Policji w stanie po użyciu alkoholu, ponieważ wynik został zakłócony na skutek wadliwie przeprowadzonego badania. Nie można zatem wykluczyć, że badanie przeprowadzane po upływie 15 minut nie wykazałaby u skarżącego zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu. Faktem jest, że D. S. spożywał alkohol do godz. 19.00 poprzedniego dnia. Nie stanowi to żadnego deliktu, natomiast ilość spożytego alkoholu dawała podstawę do uznania, iż do momentu stawiennictwa w jednostce policji alkohol zostanie wyeliminowany z jego organizmu. Poza sporem pozostaje, ze stawienie się do służby w stanie nietrzeźwości stanowi delikt dyscyplinarny. Popełnienie przewinienia dyscyplinarnego nie musi jednak oznaczać wydalenia ze służby, albowiem ustawa o Policji zawiera szeroki katalog kar dyscyplinarnych począwszy od upomnienia, a skoczywszy na wydaleniu ze służby. Kara dyscyplinarną ma być ponadto współmierną do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego oraz stopnia zawinienia.
Zdaniem skarżącego, nie można zgodzić się z ustaleniami organu, które skutkowały uznaniem, że skarżący utracił przymiot nieposzlakowanej opinii. Nie jest bowiem prawdą, że D. S. wiedząc, że następnego dnia o godz. 8.00 rozpoczyna służbę spożywał znaczne ilości alkoholu. Gdyby w istocie tak było stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu byłoby znacznie większe i nie byłoby wątpliwości co do ostatecznego wyniku. Zbyt daleko idące są wnioski, że skarżący wykazał lekceważący stosunek do formacji jak również wykazał brak szacunku do zawodu policjanta oraz etosu z nim związanego. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż skarżący nie miał jeszcze wyznaczonych żadnych zadań. Nie można więc uznać, że stawił się do pełnienia służby. Na tym etapie jego obecność wiązała się z kwestiami organizacyjnymi związanymi z zapoznaniem się z dokumentacją, także uzyskaniem informacji dotyczących dalszego toku szkolenia. Nie oznacza to oczywiście, iż skarżący uważa, iż w zaistniałej sytuacji nie powinno być żadnej reakcji ze strony przełożonych. W ocenie skarżącego stosowaną reakcją byłoby bowiem wszczęcie postępowania dyscyplinarnego i wymierzenie kary dyscyplinarnej współmiernej do przewinienia dyscyplinarnego oraz stopnia zawinienia. W niniejszej sprawie organ błędnie uznał, że zachodzi przypadku ważny interes służby uzasadniający zwolnienie skarżącego w trybie art. 45 ust. 1 ustawy o Policji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Przepis ten stanowił materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie rozkazów personalnych w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji. Decyzja taka ma charakter fakultatywny i podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Wprawdzie decyzja w tym przedmiocie pozostaje pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem Sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz, czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w taki sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 K.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz, czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Ponadto, zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej. Sądy administracyjne nie są bowiem uprawnione do dokonywania oceny tego, w jaki sposób organy administracji wypełniają treści pozasystemowych kryteriów słusznościowych, czy celowościowych (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r., I OSK 301/11).
Przywołany art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji mówi o możliwości zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby. Choć prawodawca w ustawie o Policji nie określił, co należy rozumieć przez pojęcie "ważny interes służby", to jednak nie powinno budzić wątpliwości, że chodzi tu o dobro interesu służby, rozumianego jako interes społeczny. Prawodawca, używając takiego sformułowania, pozwala organom Policji na odpowiednią ocenę stanu faktycznego, by w konsekwencji organy te mogły zdecydować o celowości dalszego trwania stosunku służbowego. Ustawodawca dostrzega zatem potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku.
W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że konieczność zwolnienia policjanta ze służby w omawianym trybie może wynikać z różnych okoliczności i zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawienie policjanta w służbie nie jest możliwe.
Istota niniejszej sprawy sprowadzała się do ustalenia, czy w przedstawionych przez organy Policji realiach faktycznych istniał "ważny interes służby", uzasadniający zwolnienie skarżącego ze służby w Policji. W rozpoznawanej sprawie należało zatem rozważyć, czy organy Policji w sposób dostateczny i bez naruszenia określonych w skardze przepisów postępowania wykazały, że skorzystanie przez nie z możliwości zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji było niezbędne z uwagi na "ważny interes służby".
Należy zatem wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że przy odczytywaniu treści określenia "ważny interes służby" należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów określających cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji, a ponadto w rachubę może wchodzić jedna realnie istniejąca przyczyna albo szereg okoliczności, czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z ważnym interesem Policji, a zatem że funkcjonariusz dla dobra macierzystej formacji, z przyczyn pozamerytorycznych, nie powinien kontynuować służby.
Z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 - 4 tej ustawy, do podstawowych zadań tej formacji należy m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra; ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego (...); inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziałanie w tym zakresie z organami państwowymi, samorządowymi i organizacjami społecznymi; wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Realizacja tak ważnych funkcji wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby nie tylko o wymaganych kwalifikacjach merytorycznych, ale również i etycznych, cieszące się nieposzlakowaną opinią, bezwzględnie przestrzegające obowiązującego prawa. Każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi mieć świadomość tego, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z przywilejami ale i z pewnymi ograniczeniami nieznanymi innym grupom zawodowym. Policjantom, podobnie jak funkcjonariuszom innych służb mundurowych przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego. Taka ochrona funkcjonariuszy służb mundurowych nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w interesie funkcjonariuszy reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednakże dostrzega bezwzględną potrzebę ochrony również interesów każdej ze zmilitaryzowanych formacji, wyposażając organy właściwych służb w instrumenty prawne niezbędne do prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej, a także do podejmowania działań umożliwiających sprawne funkcjonowanie wszystkich komórek organizacyjnych oraz do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1084/16, wyrok NSA z dnia 27 października 2016 r., sygn. akt I OSK 111/15).
W orzecznictwie prezentowany jest zgodny pogląd, iż pojęcie "ważnego interesu służby" należy wiązać z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, który to przepis stawia warunek, aby służbę w Policji pełniły tylko osoby o nieposzlakowanej opinii, a więc takie, którym nie można zarzucić, czy przypisać takiego zachowania, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla ważnych interesów formacji (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 1999 r., sygn. akt II SA 426/99, publ. LEX nr 47389). Powyższe pojęcie odnosi się zarówno do sfery życia zawodowego, jak i prywatnego policjanta. Wprowadzenie takiego wymogu jest uzasadnione specyfiką pracy w organach ścigania, a także celami, jakie formacja ta ma realizować. Policja ma bowiem gwarantować obywatelom ochronę przed wszelkimi działaniami sprzecznymi z prawem. Stąd osoby egzekwujące przestrzeganie prawa same muszą przede wszystkim przestrzegać prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 314/13).
Powyższe prowadzi do konkluzji, że pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się nieposzlakowaną opinią narusza ważny interes służby. Taka sytuacja niewątpliwie rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przekłada się na utratę zaufania do organów Państwa. Wskazane, negatywne konsekwencje pozostawania w służbie policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, należy oceniać jako przewyższające swoją wagą gatunkową uprawnienia policjanta określane mianem "słusznego interesu strony".
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przesłanka zwolnienia skarżącego ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby została wystarczająco wykazana.
Z akt sprawy wynika, że skarżący został przyjęty do służby w Policji z dniem [...] lipca 2024 r. W dniu [...] lipca 2024 r. ok. godz. 8:00 wymieniony zgłosił się do służby w Wydziale [...] Komendy Rejonowej Policji [...]. Podczas przygotowania do realizacji zadań służbowych oraz instruktażu stanowiskowego od skarżącego wyczuwalna była woń alkoholu, w związku z czym poddano go badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikiem pozytywnym (czerwona lampka kontrolna). Następnie przeprowadzono badanie stanu trzeźwości na urządzeniu Alkotest 9510, nr fabryczny [...], uzyskując wyniki odpowiednio: o godz. 8:44 - 0,17 mg/1, o godz. 8:46 - 0,17 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu.
Odnosząc się do twierdzeń i zarzutów skargi podkreślić trzeba, że podczas badania stanu trzeźwości, skarżący sam oświadczył, iż w dniu [...] lipca 2024 r. o godz. 19:00 spożywał alkohol. Z resztą przyczynkiem do całego zdarzenia był fakt, iż przełożony wyczuł od skarżącego woń alkoholu. Jednocześnie skarżący nie żądał badania analizatorem wydechu dokonującym pomiaru metodą spektometrii w podczerwieni czy przeprowadzenia badań krwi, zaś do przeprowadzonego badania nie wniósł uwag, co potwierdził własnoręcznym podpisem pod znajdującym się w aktach sprawy protokołem. Podważanie zatem, na obecnym etapie postępowania, wyników przeprowadzonych badań, nie może odnieść zamierzonego skutku. Okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały bowiem wykazane. Skarżący w wieczór poprzedzający pierwszy dzień służby spożywał alkohol (czemu nie przeczy) i sam potencjalnie wytworzył sytuację, w której możliwe stało się podważenie jego profesjonalizmu i nieposzlakowanej opinii. Rację ma przy tym organ, iż z punktu widzenia przesłanki określonej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, bez znaczenie pozostaje ile de facto alkoholu skarżący wypił. Istotne jest jedynie to, że stawił się do służby w stanie po spożyciu alkoholu. I o ile rację ma skarżący wskazując, iż spożywanie alkoholu nie jest sprzeczne z prawem (nie jest deliktem) to jednak skarżący wiedząc, iż dnia następnego rozpoczyna służbę winien zachować się odpowiedzialnie. Jak już wskazano pojęcie "ważnego interesu służby" odnosi się zarówno do sfery życia zawodowego, jak i prywatnego policjanta.
W ocenie Sądu, mając na uwadze powyższe ustalenia, organy Policji prawidłowo uznały, że zachowanie skarżącego, który pełnił służbę w stanie po użyciu alkoholu, było naganne i niegodne policjanta oraz godziło w wizerunek i dobre imię tej formacji. Trzeba też podkreślić, iż chodzi o policjanta w służbie przygotowawczej, a do zdarzenia doszło w pierwszy dzień służby. Zupełnie pozbawione racji są twierdzenia skarżącego, że w dniu [...] lipca 2024 r. nie miał jeszcze wyznaczonych żadnych zadań, a więc nie można mówić, że stawił się do pełnienia służby. Skarżący rozkazem personalnym Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] lipca 2024 r. został przyjęty do służby w Policji. Bezsporne jest, że skarżący w dniu [...] lipca 2024 r. rozpoczął służbę w służbie przygotowawczej na stanowisku kursanta Referatu do walki z [...] Komendy Rejonowej Policji [...]. Służbę rozpoczął o godz. 8:00 od przygotowania do realizacji zadań służbowych oraz instruktażu stanowiskowego.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaznaczyć przy tym należy, że wyrażona w art. 7 K.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych, służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. W niniejszej sprawie organy Policji ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 K.p.a.), oceniły zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 K.p.a.), a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 K.p.a.
Nie doszło także do naruszenia art. 108 § 1 K.p.a. poprzez nadanie rozkazowi personalnemu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy jak wskazał organ odwoławczy, nadanie zaskarżonemu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności uwzględnia ważny interes służby przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, która jako formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest jedną z instytucji, której szczególna rola i zhierarchizowana struktura wymaga skutecznego i sprawnego działania. Te właśnie przesłanki uczyniły zasadnym niezwłoczne rozwiązanie ze skarżącym stosunku służbowego, w sytuacji gdy stanął pod zarzutem zachowań o charakterze uniemożliwiającym kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów.
Konieczne natomiast okazało się uchylenie rozkazu personalnego z dnia [...] września 2024 r. w części dotyczącej daty zwolnienia skarżącego ze służby w Policji i ustalenie nowej daty tj. na dzień [...] września 2024 r. Właściwa jest ocena KGP, że decyzja wywołuje określone w niej skutki prawne dopiero od dnia doręczenia lub ogłoszenia stronie, a rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] września 2024 r. (któremu został nadany rygor natychmiastowej wykonalności) został skutecznie doręczony stronie w dniu [...] września 2024 r. Tę zatem datę należało określić jako datę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji.
Reasumując, w przedstawionym stanie faktycznym zaskarżony rozkaz personalny, należy uznać za zgodny z prawem, zaś zarzuty skargi za nieuzasadnione. Sąd nie stwierdził bowiem dowolności w podjętym rozstrzygnięciu. Organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy istotny dla podjęcia rozstrzygnięcia, prawidłowo rozważył interes społeczny (interes służby) względem słusznego interesu skarżącego oraz w sposób przekonujący wyjaśnił przesłanki podjętej decyzji (art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a.). Organ kierował się przy tym dobrem służby i przez ten pryzmat dokonał oceny słusznego interesu skarżącego podejmując rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.