II SA/Wa 967/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia, uznając, że sprawa była już prawomocnie osądzona i nie podlega ponownej weryfikacji.
Skarżący R.L. domagał się wydania zaświadczenia o podstawie wymiaru uposażenia, a po odmowie próbował wszcząć postępowanie o stwierdzenie nieważności tej odmowy. Sądy administracyjne dwukrotnie odmawiały wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, uznając, że sprawa o to samo żądanie była już prawomocnie rozstrzygnięta (zasada powagi rzeczy osądzonej) oraz że postępowanie o wydanie zaświadczenia nie podlega trybowi stwierdzenia nieważności.
Sprawa dotyczyła skargi R.L. na postanowienie Komendanta Głównego Policji odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji o odmowie wydania zaświadczenia o podstawie wymiaru uposażenia. Skarżący wielokrotnie próbował uzyskać zaświadczenie, a następnie doprowadzić do stwierdzenia nieważności odmowy jego wydania. Sądy administracyjne, w tym Naczelny Sąd Administracyjny, konsekwentnie odmawiały wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Argumentacja opierała się na dwóch głównych przesłankach: po pierwsze, zasadzie powagi rzeczy osądzonej, gdyż sprawa o to samo żądanie była już prawomocnie rozstrzygnięta. Po drugie, na stwierdzeniu, że postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń ma charakter uproszczony i nie podlega trybowi stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i uznając zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń nie podlega trybowi stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 K.p.a.
Uzasadnienie
Postępowanie w sprawach zaświadczeń jest uproszczone i odformalizowane, a rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia nie rozstrzyga o interesie prawnym czy obowiązku, dlatego nie stosuje się do niego przepisów normujących tryb stwierdzenia nieważności postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do odmowy wszczęcia postępowania, gdy brak możliwości wszczęcia jest oczywisty i nie wymaga postępowania wyjaśniającego.
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Podstawa do oddalenia skargi, gdy nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Nie stosuje się do postanowień wydanych w ramach postępowania w sprawie wydawania zaświadczeń.
PPSA art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa o stwierdzenie nieważności postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia nie może zostać wszczęta z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej, ponieważ sprawa o to samo żądanie była już prawomocnie rozstrzygnięta. Postępowanie w sprawach zaświadczeń nie podlega trybowi stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 K.p.a.
Godne uwagi sformułowania
zasada powagi rzeczy osądzonej, która służy pewności prawa i unikania wznawiania ustawicznych sporów "o to samo" między stronami w postępowaniu zaświadczeniowym nie będzie miał zastosowania art. 156 K.p.a. Postępowanie w sprawach zaświadczeń nie jest postępowaniem administracyjnym, jakiego dotyczy art. 1 pkt 1 K.p.a., a ma jedynie charakter administracyjny z uwagi na organy je stosujące i na jedną z prawnych form działania administracji, do których się ono odnosi.
Skład orzekający
Iwona Dąbrowska
przewodniczący
Ewa Grochowska-Jung
członek
Olga Żurawska-Matusiak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów K.p.a. dotyczących odmowy wszczęcia postępowania (art. 61a K.p.a.) oraz niedopuszczalności wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności w sprawach zaświadczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której organ odmawia wydania zaświadczenia, a następnie strona próbuje wszcząć postępowanie o stwierdzenie nieważności tej odmowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność procedur administracyjnych i znaczenie zasady powagi rzeczy osądzonej, co jest istotne dla prawników procesualistów.
“Czy można wszcząć postępowanie o nieważność odmowy wydania zaświadczenia? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 967/15 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2016-01-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2015-06-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Ewa Grochowska-Jung Iwona Dąbrowska /przewodniczący/ Olga Żurawska-Matusiak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Policja Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2013 poz 267 art. 156, art. 61a par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędziowie WSA Ewa Grochowska – Jung Olga Żurawska – Matusiak (spr.) Protokolant specjalista Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi R.L. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania - oddala skargę - Uzasadnienie Postanowieniem nr [...] z [...] czerwca 2012 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] odmówił R. L. (dalej jako skarżący) wydania zaświadczenia o podstawie wymiaru uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia zasadniczego za stopień, wysługę lat, funkcyjnego i 1/2 nagrody rocznej według stanu na 13 stycznia 2010 r. i 13 stycznia 2011 r. ze stanowiska Zastępcy Komendanta [...] Policji w [...]. 24 lipca 2012 r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o stwierdzenie jego nieważności. Postanowieniem nr [...] z [...] lipca 2014 r., uwzględniając treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 października 2013 r., II SAB/Wa 269/13, utrzymanego w mocy wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 marca 2014 r., I OSK 3068/13, Komendant Główny Policji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia na podstawie art. 156 K.p.a. nieważności postanowienia nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] z [...] czerwca 2012 r. Wnioskiem z 31 grudnia 2012 r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia Komendant Wojewódzki Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r., wskazując na treść art. 156 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. Wobec nierozpatrzenia powyższego wniosku skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność organu. Wyrokiem z 10 stycznia 2014 r., II SAB/Wa 513/13 Sąd zobowiązał Komendanta Głównego Policji do rozpatrzenia powyższego wniosku, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 3 grudnia 2014 r., I OSK 844/14 oddalił skargę kasacyjną na powyższe rozstrzygnięcie. W wykonaniu wskazanego wyroku Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z [...] marca 2015 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia na podstawie art. 156 K.p.a. nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. Zdaniem organu postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie nie może zostać wszczęte, gdyż było już prowadzone postępowanie w sprawie tożsamego żądania, tj. żądania stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r., a zatem w sprawie tej właściwy organ administracyjny wydał już stosowne rozstrzygnięcie przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego. Z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej, która służy pewności prawa i unikania wznawiania ustawicznych sporów "o to samo" między stronami oraz fakt, że dana sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez uprawniony do tego organ, zdaniem organu brak jest możliwości ponownej jej weryfikacji. Niezależnie od powyższego organ wskazał, że w postępowaniu zaświadczeniowym nie będzie miał zastosowania art. 156 K.p.a., a zatem wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści jest niedopuszczalne. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z 10 kwietnia 2015 r. skarżący nie zgodził się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy. Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z [...] maja 2015 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, prezentując w nim argumentację tożsamą z tą, którą zawarł w postanowieniu z [...] marca 2015 r. W skardze na powyższe postanowienie, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzucił, iż organ nie uwzględnia stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz narusza zasady postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W pismach z 30 czerwca 2015 r., 9 lipca 2015 r., 13 sierpnia 2015 r., 26 sierpnia 2015 r., 2 września 2015 r., 29 września 2015 r., 5 stycznia 2016 r., 16 stycznia 2016 r., 19 stycznia 2016 r. skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Komendanta Głównego Policji z [...] maja 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie tego organu z [...] marca 2015 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia z [...] czerwca 2012 r. odmawiającego wydania zaświadczenia o podstawie wymiaru uposażenia zasadniczego, dodatków do uposażenia zasadniczego i 1/12 nagrody rocznej. Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego wtedy, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu administracji publicznej, 2) żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn, z wyłączeniem przyczyn wskazanych w przepisach rozdziału 1 działu II kodeksu, w tych bowiem przypadkach organ administracji publicznej pozostawia podanie bez rozpoznania albo przekazuje sprawę organowi właściwemu w sprawie lub zwraca podanie wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, iż "inne uzasadnione przyczyny" to przypadki pierwotnej bezprzedmiotowości postępowania, tj.: a) wniesienie żądania przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych; b) wniesienie żądania w sprawie, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej; c) wniesienie żądania w sprawie rozstrzygniętej już decyzją; d) wniesienie żądania w sprawie, w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; e) wniesienie żądania po upływie terminu określonego w ustawie dla dochodzenia określonych praw (por. Z.R. Kmieciak, Wszczęcie ogólnego postępowania administracyjnego, Warszawa 2014, s. 211-212 i powołane tam orzecznictwo). W literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądów administracyjnych jednomyślnie prezentowane jest stanowisko, że wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego jest dopuszczalne wyłącznie z powodu przeszkód o charakterze przedmiotowym i podmiotowym oczywistych, tj. takich, których wystąpienie jest możliwe do stwierdzenia po wstępnej analizie wniosku. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w tezie wyroku z 7 marca 2013 r., VII SA/Wa 1771/12 (publ. Lex nr 1321646), zastosowanie instytucji określonej w art. 61a § 1 K.p.a. powinno być ograniczone co do zasady do sytuacji, w której brak możliwości wszczęcia postępowania z przyczyny podmiotowej lub przedmiotowej jest oczywisty i nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego. W analizowanym przypadku ów oczywisty przypadek zastosowania art. 61a § 1 K.p.a. niewątpliwie zachodził. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, który to pogląd Sąd w niniejszej sprawie w pełni podziela, wydanie kolejnej decyzji w sprawie, w której skarżący wystąpił z tożsamym wnioskiem do poprzednio składanych, rozpoznawanych już decyzjami administracyjnymi spowodowałoby, że byłaby ona nieważna na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. (por. wyrok NSA z 9 września 2011r., I OSK 1518/10, dostępny CBOSA). Zastosowanie art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. następuje tylko w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwiema decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Tak samo należy rozumieć tożsamość sprawy rozstrzygniętej postanowieniem, chociaż inny będzie krąg podmiotów, do których adresuje się postanowienie oraz inne ich interesy prawne i obowiązki. Przedmiot rozstrzygnięcia może być ograniczony do kwestii procesowych, czy nawet porządkowych (por. J. Borkowski /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H.Beck, Warszawa 2012). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja zachodzi. Komendant Główny Policji rozpoznawał już wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści i [...] lipca 2014 r. wydał postanowienie, którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r., które wobec niezaskarżenia go przez skarżącego stało się ostateczne. W tej sytuacji ponowne postępowanie wywołane wnioskiem skarżącego z 31 grudnia 2012 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści nie mogło zostać wszczęte z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej. Dlatego też jako prawidłowe należy ocenić postanowienie Komendanta Główny Policji odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. W okolicznościach przedmiotowej sprawy dodatkowo wskazać należy, że do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści nie mogło dojść także z innej przyczyny. Postępowanie w sprawach zaświadczeń nie jest postępowaniem administracyjnym, jakiego dotyczy art. 1 pkt 1 K.p.a., a ma jedynie charakter administracyjny z uwagi na organy je stosujące i na jedną z prawnych form działania administracji, do których się ono odnosi. W judykaturze wyklucza się również dopuszczalność stwierdzenia nieważności zaświadczenia na podstawie art. 156 K.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 października 1983 r., I SA 794/83, publ. ONSA 1983, Nr 2, poz. 92). Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń jest postępowaniem uproszczonym i odformalizowanym. Rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia zamyka tok czynności procesowych postępowania administracyjnego, a nie rozstrzyga o interesie prawnym czy obowiązku. Dlatego do postanowień wydanych w ramach postępowania w sprawie wydawania zaświadczeń nie stosuje się przepisów normujących tryb stwierdzenia nieważności postanowienia. W konsekwencji wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z [...] czerwca 2012 r. o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści było niedopuszczalne. W tej sytuacji należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie z [...] marca 2015 r. odpowiadają prawu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI