II SA/Wa 787/18

II SA/Wa 787/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2018-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-05-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Kube
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 1252/21 - Wyrok NSA z 2021-09-30
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 2067
art. 41 ust. 2 pkt 5, art. 43 ust. 3
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędziowie WSA Joanna Kube, Andrzej Góraj, Protokolant sekretarz sądowy Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi P. Z. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę.
Uzasadnienie
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2018 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, z późn. zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania P.Z. uchylił rozkaz personalny nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] grudnia 2017 r. o zwolnieniu P.Z. z dniem [...] grudnia 2017 r. ze służby w Policji w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji, ustalił datę zwolnienia ze służby w Policji na dzień [...] stycznia 2018 r., w pozostałej części utrzymał w mocy wymieniony rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w O..
W uzasadnieniu wskazał, że raportem z dnia [...] listopada 2017 r. Dowódca Oddziału Prewencji Policji w O. poinformował Komendanta Wojewódzkiego Policji w O., że w dniu [...] listopada 2017 r., przebywając w dyspozycji Komendanta [...] Policji, o godzinie 8:30 podczas odprawy służbowej na terenie Hotelu H. W., wytypowano funkcjonariuszy, których poddano badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu. Sytuacja ta była związana z informacją telefoniczną Dyżurnego [...] Stanowiska Kierowania uzyskaną tego dnia o godzinie 00:45 na temat niewłaściwego zachowania policjantów na terenie hotelu. Dowódca wyjaśnił, że po udaniu się na teren hotelu, przy recepcji, zastał interweniujących funkcjonariuszy Komendy Rejonowej Policji [...]. O godzinie 8:45 urządzenie AlcoBlow wykazało sygnalizację czerwoną u kilku policjantów, m.in. u P.Z., od którego dodatkowo wyczuwalna była woń alkoholu.
Następnie udano się z funkcjonariuszami do Komendy Rejonowej Policji [...]w celu wykonania dalszych czynności, przy czym m.in. P.Z., pomimo wyraźnego polecenia, odmówił poddania się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alkometr A2.0/04. Ponadto o godzinie 9:24 P.Z., na terenie Komendy Rejonowej Policji [...], oznajmił, że przebywa na zwolnieniu lekarskim, zaś dokument potwierdzający ten fakt przedstawi w terminie późniejszym. Dowódca dodał,
że o godzinie 8:45 żaden z funkcjonariuszy nie zgłaszał, że nie może przystąpić do służby.
Ponadto Dowódca Oddziału Prewencji Policji w O. w kolejnej notatce służbowej z dnia [...] listopada 2017 r. poinformował, że o godzinie [...]P.Z. zgodził się na poddanie się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alkometr A2.0/04 (wynik o godzinie 11:16- 0,06 mg/l, o godz. 11:18- 0,07 mg/l).
Pismem z dnia [...] listopada 2017 r. organ I instancji wystąpił do organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów o opinię w przedmiocie zwolnienia P.Z. ze służby w Policji. W piśmie z dnia [...] listopada 2017 r. Wiceprzewodniczący [...] Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów w O. poinformował, że Zarząd wnosi o umorzenie postępowania administracyjnego i zbadanie sprawy w trybie dyscyplinarnym.
W dniu [...] grudnia 2017 r. do organu I instancji wpłynął wniosek dowodowy z dnia [...]grudnia 2017 r., w którym strona wniosła o: dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu - notatki służbowej z dnia [...] listopada 2017 r. sporządzonej przez P.Z. i przedłożonej przełożonemu na okoliczność tego,
że w dniu [...] listopada 2017 r. o godzinie 8:30 miała miejsce zbiórka przed odprawą, a nie odprawa, podczas której policjant sygnalizował złe samopoczucie, a w szczególności na okoliczność tego, że nie odmawiał on poddania się badaniu stanu trzeźwości, a jedynie sygnalizował, że źle się czuje, a także inne okoliczności wskazane w tej notatce; dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania określonych świadków - na okoliczność tego, że w dniu [...] listopada 2017 r.
o godzinie 8:30 przed odprawą miała miejsce zbiórka, a nie sama odprawa, P.Z. źle się tego dnia czuł, nie odmawiał poddania się badaniu stanu trzeźwości, lecz sygnalizował złe samopoczucie, a także inne okoliczności wskazane w wymienionej wcześniej notatce z dnia [...] listopada 2017 r.
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. Komendant Wojewódzki Policji w O., działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. art. 45 ust. 1 ustawy o Policji zwolnił P.Z. ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2017 r. Rozkazowi personalnemu nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Rozkaz o zwolnieniu ze służby doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 4 stycznia 2018 r.
W odwołaniu pełnomocnik policjanta zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść decyzji, tj. art. 77 i 78 § 1 oraz art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego; art. 10 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez pozbawienie strony prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodów zawnioskowanych przez stronę
w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r., w tym dowodu z przesłuchania strony na okoliczności wskazane w tym piśmie. Jednocześnie pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie o braku przesłanek do zwolnienia P.Z. ze służby w Policji, a także o wstrzymanie natychmiastowego wykonania tej decyzji.
Komendant Główny Policji wydając rozkaz personalny z dnia [...] marca 2018 r. wskazał, że podstawę decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby.
KGP wskazał, że do podstawowych zadań Policji należy między innymi ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Realizacja tak ważnych zadań wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych. Służbę w Policji mogą przy tym pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych.
Komendant Główny Policji stwierdził, że całokształt okoliczności zaistniałych
z udziałem P.Z. w dniu [...] oraz [...] listopada 2017 r. powoduje,
że wymieniony z całą pewnością utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu, a tym samym nie może on pełnić dalszej służby bez uszczerbku dla jej ważnego interesu.
Organ wskazał, że z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika następujący stan faktyczny. W dniu [...] listopada 2017 r. P.Z. wraz z innymi funkcjonariuszami Oddziału Prewencji Policji w O. pojechał do W., w celu udziału w dniu następnym, tj. [...] listopada 2017 r. w czynnościach służbowych związanych z operacją policyjną "Niepodległość 2017". W godzinach popołudniowych funkcjonariusze zostali zakwaterowani w Hotelu H. w W. W dniu [...] listopada 2017 r., o godzinie 8:30, po stawieniu się policjantów na wcześniej zapowiedzianą zbiórkę, wytypowano kilku z nich (w tym stronę) i poddano ich badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu. Sytuacja ta związana była z informacją telefoniczną Dyżurnego [...] Stanowiska Kierowana uzyskaną tego dnia o godzinie 00:45 przez Dowódcę Oddziału Prewencji Policji w O., na temat niewłaściwego zachowania policjantów na terenie hotelu. O godzinie 8:45 urządzenie AlcoBlow wykazało sygnalizację czerwoną po przeprowadzeniu badania m.in. u P.Z..
Po udaniu się z badanymi funkcjonariuszami do Komendy Rejonowej Policji [...] P.Z., pomimo wyraźnego polecenia, odmówił poddania
się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alkometr A2.0/04. Ponadto o godzinie 9:24 P.Z., na terenie Komendy Rejonowej Policji [...], oznajmił, że przebywa na zwolnieniu lekarskim, zaś dokument potwierdzający ten fakt przedstawi w terminie późniejszym.
O godzinie 11:12 P.Z. zgodził się na poddanie się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alkometr A2.0/04 (wynik o godzinie 11:16 - 0,06 mg/l, o godz. 11:18 - 0,07 mg/l). Oświadczył jednocześnie,
że w ciągu 24 godzin spożywał piwo w ilości 4 razy po 0,5 l, w dniu [...] listopada
2017 r.
Organ podkreślił, że powyższe okoliczności faktyczne nie były w toku postępowania przed organem I instancji kwestionowane przez P.Z., ani jego pełnomocnika, natomiast, wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu — zdaniem Komendanta Głównego Policji - stanowią wystarczającą przesłankę do uznania, że wymieniony nie powinien pełnić służby w Policji.
Komendant Główny Policji zwrócił uwagę, że fakt przemieszczenia się przez P.Z. i innych policjantów Oddziału Prewencji Policji w O. w dniu [...] listopada 2017 r. do W. i zakwaterowanie w Hotelu H. związane było stricte z czynnościami służbowymi, które miały być wykonywane w dniu [...] listopada 2017 r. (operacja policyjna "Niepodległość 2017").
Organ podkreślił, że P.Z., jako policjant od dnia przyjęcia do służby ([...] kwietnia 2014 r.) pełniący służbę w pionie prewencji, doskonale winien zdawać sobie sprawę, w jakim celu udaje się do W., a także, iż przez cały okres pobytu będzie pozostawał w dyspozycji właściwego przełożonego. Sam zatem fakt, iż wymieniony, w czasie, w którym powinien był przewidywać, że może wystąpić sytuacja nadzwyczajna skutkująca koniecznością podjęcia przez niego czynności służbowych w trybie nagłym, spożywał alkohol w ilości: 4 razy po 0,5 l piwa (por. oświadczenie policjanta z dnia [...] listopada 2017 r. zawarte w protokole z przebiegu badania stanu trzeźwości urządzeniem elektrycznym), czy też "dwa, trzy, może cztery piwa, ale raczej dwa lub trzy" (por. notatka służbowa z dnia [...] listopada 2017 r.), a następnie zawartość tego alkoholu w wydychanym przez niego powietrzu wyniosła o godzinie 11:16 i 11:18 odpowiednio 0,06 mg/l i 0,07 mg/l, świadczy nie tylko o całkowitym niezrozumieniu istoty służby w Policji, ale także o wyjątkowej nieodpowiedzialności i lekkomyślności.
Zachowanie policjanta polegające na spożywaniu alkoholu w trakcie pozostawania w dyspozycji właściwego przełożonego, a następnie odmowa wykonania polecenia poddania się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alkometr A2.0/04, stanowią wystarczającą przesłankę do uznania, że wymieniony obecnie nie powinien pełnić dalszej służby. Powyższego stanowiska co do konieczności zwolnienia policjanta ze służby nie zmieniają w ocenie organu późniejsze tłumaczenia policjanta (por. notatka służbowa z dnia [...] listopada 2017 r.) m.in. na temat tego, że ze względu na złe samopoczucie, w dniu [...] listopada 2017 r. w godzinach porannych zastanawiał się, czy zgłosić swoją niedyspozycję przełożonemu, chcąc uczestniczyć w zabezpieczeniu Marszu Niepodległości zażył "kilka łyków" spakowanego dzień wcześniej przez żonę Amolu, zaś do badania trzeźwości nie przystąpiono od razu ze względu na złe samopoczucie, o czym informował Zastępcę Dowódcy Oddziału Prewencji Policji w O., który - z tego co strona pamięta - zapisywał tę informację w swoim notatniku.
Żadnych z wyjaśnień zawartych w przedmiotowej notatce służbowej z dnia [...] listopada 2017 r. policjant nie przedstawił w dniu [...] listopada 2017 r., ani przed dokonaniem badania na zawartość alkoholu w wydychanym przez niego powietrzu, ani też po tym badaniu. Z dokumentacji sporządzonej przez przełożonych wynika natomiast jednoznacznie, że policjant w dniu [...] listopada 2017 r., przed poranną zbiórką, nie sygnalizował złego samopoczucia, przebywając na terenie Komendy Rejonowej Policji [...] odmówił poddania się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem Alkometr A2.0/04, zaś po wydaniu przez przełożonego polecenia w tym zakresie, odmówił wykonania polecenia służbowego, nie motywując swojej decyzji. Ponadto o godzinie 9:24 P.Z. poinformował, że przebywa na zwolnieniu lekarskim. Organ wskazał, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego ani strona, ani jej pełnomocnik nie wyjaśnili tej kwestii.
Organ stwierdził, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Wskazał, iż materiały, które znajdują się w aktach niniejszego postępowania są wystarczające do stwierdzenia, że P.Z. utracił przymiot nieskazitelności charakteru, a tym samym dalszej służby w szeregach Policji pełnić nie może. Nie można zatem przyjąć, że przeprowadzenie wskazywanych przez pełnomocnika strony dowodów w postaci przesłuchania świadków skutkowałby wydaniem innego rozstrzygnięcia niż podjęte przez organ. Zdaniem organu nie sposób uznać że nieprzeprowadzenie przez organ I instancji dowodów z przesłuchania określonych świadków - na okoliczność tego, że w dniu [...] listopada 2017 r. o godzinie 8:30 przed odprawą miała miejsce zbiórka, a nie sama odprawa, czy też, że P.Z. źle się tego dnia czuł, nie odmawiał poddania się badaniu stanu trzeźwości, lecz sygnalizował złe samopoczucie, stanowiło naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie.
Odnosząc się do wskazywanej przez pełnomocnika notatki służbowej z dnia [...] listopada 2017 r. sporządzonej przez P.Z. organ stwierdził, że załączył ją do akt niniejszego postępowania, jednakże nie stanowi ona podstawy do zmiany decyzji w zakresie zwolnienia wymienionego policjanta ze służby w Policji. Wyjaśnienia P.Z. zawarte w tej notatce służbowej dają podstawy do uznania, że wymieniony swobodnie modyfikuje treść swoich wyjaśnień w zależności od czasu ich złożenia.
W ocenie organu zachowanie P.Z. w dniu [...] i [...] listopada 2017 r., a także jego późniejsze wyjaśnienia zawarte w notatce z dnia [...] listopada 2017 r., umożliwiają jednoznaczną ocenę jego postawy moralnej i etycznej, która stanowi jaskrawy przykład nie tylko lekceważącego stosunku do formacji, w której wymieniony pełnił służbę, ale również świadczy o braku szacunku do zawodu policjanta oraz etosu z nim związanego.
Stawienie się do służby policjanta na polecenie przełożonego w okolicznościach, w których nie mógł jej pełnić (ze względu na zawartość alkoholu w organizmie), narażało na niebezpieczeństwo nie tylko jego osobę, pozostałych funkcjonariuszy, w tym przełożonego (ze względu na charakter planowanych działań przez Policję), ale doprowadziło do ukazania Policji w bardzo niekorzystnym świetle (o czym świadczą dobitnie publikacje prasowe zamieszczone w sieci internetowej - k. 52-56 akt sprawy). Wykreowany przez media wizerunek Policji, jako organizacji, w kontekście omawianego zdarzenia, z pewnością wpływa na utratę społecznego poczucia zaufania do tej instytucji oraz implikuje mylne wyobrażenie wśród członków społeczeństwa o postawie etyczno-moralnej wszystkich funkcjonariuszy stanowiących jej szeregi. Organ podkreślił, że nawet, gdyby sprawa nie miała "wydźwięku medialnego", to mając na uwadze jej okoliczności, niezbędnym by było zwolnienie P.Z. ze służby w Policji. P.Z. poprzez własne zachowanie utracił przymiot nieskazitelności charakteru, niezbędny do pełnienia służby w Policji.
KGP wskazał, że organ I instancji nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności miał na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Brak jest podstaw do wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji organu I instancji, bowiem w niniejszej sprawie nie zachodzi uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 135 Kpa.
Organ stwierdził jednocześnie, że z uwagi na fakt, iż rozkaz personalny nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] grudnia 2017 r. (któremu został nadany rygor natychmiastowej wykonalności) został pełnomocnikowi P.Z. doręczony w dniu [...] stycznia 2018 r., należało uchylić zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej terminu zwolnienia wymienionego ze służby w Policji i określić datę zwolnienia ze służby w Policji na dzień [...] stycznia 2018 r. Organ stwierdził, że zasadne było zwolnienie policjanta ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] marca 2018 r. stał się przedmiotem skargi P.Z., reprezentowanego przez adwokata, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania zarzucił:
- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść decyzji, a mianowicie art. 77 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych, niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego pomimo wskazywania przez stronę wniosków dowodowych i okoliczności, które winny być przez organ wyjaśnione, co stanowi obrazę zasady wyrażonej w art. 7 k.p.a. jak również zasady określonej w art. 8 k.p.a. Organ administracji publicznej nie prowadził postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej ze względu na niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonującej treści, co w ostateczności doprowadziło do dowolnego ustalenia, że nie zachodzą okoliczności do uwzględnienia żądania strony,
- wskutek w/w błędów naruszenie przepisów postępowania tj. art. 136 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego postępowania dowodowego mającego wpływ na treść decyzji, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia,
że zachodzi przesłanka umożliwiająca zwolnienie skarżącego ze służby,
- wskutek w/w błędów błąd w ustaleniach faktycznych mających wpływ na treść decyzji poprzez błędne przyjęcie, że zachodzi przesłanka "ważnego interesu służby", co skutkowało zastosowaniem art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał m.in., że dokonane przez organ ustalenia faktyczne noszą znamiona dowolności i nie korzystają z ochrony wynikającej z zasady swobodnej oceny dowodów. Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Pełnomocnik wskazał też, że organ II instancji uzasadniając możliwość zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji powoływał się na tezy orzeczeń sądów nie zagłębiając się w ich uzasadnienie. W ocenie pełnomocnika nie sposób zgodzić się z tym, że decyzja ta nie nosiła cech dowolności. Pełnomocnik podniósł, że organ nie rozważył ważnych okoliczności sprawy. Zarówno prawidłowa wykładnia ważnego interesu służby jak i analiza całokształtu powoływanych okoliczności niewątpliwie doprowadziłaby organ do zupełnie innych wniosków. Już samo uniemożliwienie skarżącemu udowodnienia niezaistnienia zawinienia z jego strony poprzez oddalenie wskazanych przez niego wniosków dowodowych, wskazuje na ocenę ważnego interesu służby jedynie na podstawie subiektywnych kryteriów, pomijając jakże ważne kryteria obiektywne.
Oddalając wnioski dowodowe mające na celu obiektywne rozstrzygnięcie sprawy, a także nieprzekonujące uzasadnienie zajętego stanowiska wymienianiem jedynie orzeczeń sądów administracyjnych nie wskazując w jakim zakresie odnoszą się one do sytuacji skarżącego nie jest jakimkolwiek nakreśleniem zaistnienia przesłanki ważnego interesu służby. Mając powyższe na uwadze, nie można zwolnić funkcjonariusza Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, ze względu na niezdolność do pełnienia obowiązków z powodu choroby i zażyciu w celu jej zwalczenia lekarstw. Skarżący pomimo złego samopoczucia, robił wszystko aby zdania i cele zawarte w ustawie o Policji spełnić. Nieuwzględnienie przez organ wydający decyzję skutków ubocznych działania leków, nieumożliwienie obrony skarżącemu wskazuje jedynie na "osądzenie" go tuż przed ujawnieniem całego stanu faktycznego.
Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego,
w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując na niezasadność zarzutów skargi.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie
w dniu 13 grudnia 2018 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z odpisu wyroku Sądu Rejonowego w O. Wydział [...] Karny z dnia [...] września 2018 r. sygn. akt [...]. Sąd, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., przeprowadził dowód uzupełniający z dokumentu wnioskowanego przez pełnomocnika skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie została uwzględniona, albowiem zarówno zaskarżony rozkaz personalny, jak i rozkaz personalny organu I instancji odpowiadają prawu. Sąd
nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, jak również prawa procesowego
w stopniu, który miałby wpływ na wynik niniejszej sprawy.
Rozstrzygniecie organu w niniejszej sprawie podjęte zostało na podstawie przepisu prawa, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
(t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2067), zgodnie z którym, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Istotą sprawy było zatem dokonanie przez organ Policji ustalenia, czy pozostawienie P.Z. w służbie narusza ważny interes służby i uzasadnia jego zwolnienie ze służby. Organy dokonały w tej sprawie prawidłowej wykładni i właściwie zastosowały przepis art. 41 ust. 2 pkt 5, jak też art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w sposób wyczerpujący uzasadniając przy tym podjęte rozstrzygnięcia, co pozwoliło Sądowi stwierdzić,
iż ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie była dowolna.
W sprawie jest bezsporne, że skarżący w dniu [...] listopada 2017 r. wraz z innymi funkcjonariuszami Oddziału Prewencji Policji w O. przyjechał do W. w celu udziału w dniu [...] listopada 2017 r. w czynnościach służbowych związanych z operacją policyjną "Niepodległość 2017". Przemieszczenie
się skarżącego w dniu [...] listopada 2017 r. z O. do W.
i zakwaterowanie w Hotelu H. związane było zatem ściśle z czynnościami służbowymi, które miały być wykonywane w dniu [...] listopada 2017 r. W sprawie nie jest też sporne, że skarżący w dniu [...] listopada 2017 r. spożywał alkohol (4 razy po 0,5 l piwa - oświadczenie policjanta z dnia [...] listopada 2017 r. zawarte w protokole z przebiegu badania stanu trzeźwości urządzeniem elektrycznym), (dwa, trzy, może cztery piwa, ale raczej dwa lub trzy – według notatki służbowej skarżącego z dnia [...]listopada 2017 r.). W sprawie ustalono także, że zawartość alkoholu w wydychanym przez P.Z. powietrzu wyniosła w dniu [...] listopada 2017 r. o godzinie 11:16 i 11:18 odpowiednio 0,06 mg/l i 0,07 mg/l (dopiero o tej godzinie P.Z. zgodził się na poddanie badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, po tym gdy urządzenie AlcoBlow o godz. 8.45 wykazało u niego sygnalizację czerwoną). Zgodnie z raportem Dowódcy Oddziału Prewencji w O. z dnia [...] listopada 2017 r. od P.Z. wyczuwalna była przy tym woń alkoholu.
Ustaleń tych nie zmienia przedłożony przez pełnomocnika skarżącego odpis wyroku Sądu Rejonowego w O. Wydział [...] Karny z dnia [...] września 2018 r.
o uniewinnieniu P.Z. obwinionego o to, że w dniu [...] listopada 2017 r. o godz. 8.30 w W. przy ul. H. [...] w hotelu "H." wbrew obowiązkowi zachowania trzeźwości znajdując się w stanie po spożyciu alkoholu (I badanie 0,06 mg/l, II badanie 0,07 mg/l) podejmował w tym stanie czynności służbowe funkcjonariusza Policji – tj. za wykroczenie z art. 70 § 2 kw, od popełnienia zarzucanego mu czynu. Podkreślenia wymaga przy tym, że postępowanie w sprawie zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji jest postępowaniem odrębnym od postępowania karnego.
Ustawa o Policji nie definiuje pojęcia ważnego interesu służby, jednakże jest bezsporne, że należy ten interes rozumieć i rozpatrywać w kontekście celów i zadań Policji, jako formacji uzbrojonej, przeznaczonej do ochrony bezpieczeństwa, ochrony osób i mienia przed bezprawnym zamachem. Organ uznał, że ważny interes służby jest tożsamy w tej sprawie z interesem społecznym i w świetle okoliczności sprawy, twierdzenie to uznać należy za prawidłowe. Policja jest formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy organy Policji miały podstawy do stwierdzenia, że okoliczności zaistniałe w sprawie, w szczególności zaś fakt,
że skarżący pełniący służbę w pionie prewencji, pozostając w dyspozycji właściwego przełożonego, spożywał alkohol, uniemożliwiają dalsze pełnienie przez P.Z. służby w Policji. Nie sposób podważyć stwierdzenia organu, że sam fakt, iż P.Z., w czasie, w którym powinien był przewidywać, że może wystąpić sytuacja nadzwyczajna skutkująca koniecznością podjęcia przez niego czynności służbowych w trybie nagłym, spożywał alkohol świadczy nie tylko o całkowitym niezrozumieniu istoty służby w Policji, ale także o wyjątkowej nieodpowiedzialności.
Zachowania policjanta polegającego na spożywaniu alkoholu w trakcie pozostawania w dyspozycji właściwego przełożonego nie sposób ocenić odmiennie niż dokonały tego organy Policji. Ocena organu, że P.Z. utracił – w kontekście powyższego – przymiot nieskazitelności charakteru, nie jest dowolna. Organ w stanie faktycznym tej sprawy miał podstawy do stwierdzenia, że skarżący – z uwagi na zadania spoczywające na Policji – nie powinien dalej pełnić w niej służby. Nie sposób podważyć w tej sprawie stwierdzenia Komendanta Głównego Policji, że postawa skarżącego stanowi przykład lekceważącego stosunku do formacji, w której skarżący pełnił służbę. Ustaleń organu w tym zakresie nie zmieniają tłumaczenia P.Z. zawarte w notatce służbowej z dnia [...] listopada 2017 r., w której wskazał m.in., że ze względu na złe samopoczucie w dniu [...] listopada 2017 r. w godzinach porannych zażył "kilka łyków" Amolu i zastanawiał się, czy zgłosić swoją niedyspozycję przełożonemu. Z materiału dowodowego nie wynika, aby jadąc do W. w dniu [...] listopada 2017 r. P.Z. zgłaszał przełożonemu złe samopoczucie. Materiał dowodowy nie wskazuje także, aby w dniu [...] listopada 2017 r. skarżący zgłaszał przełożonemu fakt złego samopoczucia. Z materiału dowodowego wynika, że skarżący znajdując się na terenie Komendy Rejonowej Policji [...] o godz. 9.24 oznajmił, że przebywa na zwolnieniu lekarskim, zaś dokument przedstawi w terminie późniejszym. Skarżący nie żądał wezwania lekarza, nie wskazywał, że wymaga pomocy lekarskiej. Nieprzeprowadzenie w tych okolicznościach przez organ dowodu z przesłuchania świadków na okoliczność, że P.Z. źle się tego dnia czuł, nie odmawiał poddania się badaniu "trzeźwości" lecz sygnalizował złe samopoczucie, nie miało znaczenia w sprawie. Materiał dowodowy nie wskazuje, aby P.Z. tak w dniu [...] listopada 2017 r., jak i w dniu [...] listopada 2017 r. - przed dokonaniem badania na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu – zgłaszał przełożonemu zły stan zdrowia lub żądał wezwania lekarza w związku ze stanem zdrowia. Notatka służbowa sporządzona przez skarżącego pięć dni po dokonaniu przez organ ustalenia, co do zawartości alkoholu w wydychanym przez niego w dniu [...] listopada 2017 r. powietrzu w żaden sposób nie podważa materiału dowodowego zgromadzonego przez organ w tej sprawie.
Organy dokonując ustaleń stanu faktycznego nie naruszyły przepisów postępowania, w tym art. 7, art. 8, art. 75, art. 77 § 1, art. 80, art. 136 i art. 107 § 3 oraz art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. Organ zgromadził w sposób wyczerpujący materiał dowodowy i rozpatrzył go wszechstronnie. Strona brała udział w prowadzonym postępowaniu. Zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. może odnieść skutek tylko wówczas, gdy strona wykaże, że uchybienie uniemożliwiło dokonanie konkretnej czynności procesowej, która miałaby wpływ na wynik sprawy. Sytuacja taka nie zachodziła w niniejszej sprawie, co wskazano już wyżej. Komendant Główny Policji wskazał przy tym w zaskarżonym rozkazie personalnym, że o godzinie 8.30 w dniu [...] listopada 2017 r. policjanci stawili się na wcześniej zapowiedzianą zbiórkę. Powyższe ustalenie nie zmienia twierdzenia organu, że pozostanie P.Z. w służbie – w okolicznościach stanu faktycznego sprawy – narusza ważny interes służby. Komendant Główny Policji dokonał także oceny wyjaśnień skarżącego zawartych w notatce służbowej z dnia [...] listopada 2017 r., w tym w aspekcie podnoszonej przez niego okoliczności informowania o złym samopoczuciu i informacji o zażyciu "kilku łyków" Amolu. Odmienna ocena organu od oceny strony co do tych wyjaśnień nie powoduje,
że rozstrzygnięcie nie odpowiada prawu.
Konieczność zapewnienia prawidłowego wykonywania zadań ustawowych przez funkcjonariuszy Policji, pozwalała organom na podjęcie rozstrzygnięcia na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zachowanie skarżącego zasadnie ocenione zostało przez organ I instancji i Komendanta Głównego Policji jako naruszające ważny interes służby, zwłaszcza gdy zważy się – biorąc pod uwagę charakter planowanych przez Policję działań, ze względu na które skarżący przyjechał do W. – że narażało ono na niebezpieczeństwo tak samego policjanta, jak i pozostałych funkcjonariuszy. Organy Policji wystarczająco wyczerpująco uzasadniły, że dalsze pozostawanie skarżącego w Policji nie jest możliwe. W odbiorze społecznym Policja musi być postrzegana jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Podkreślić należy przy tym, że sąd administracyjny nie dokonuje kontroli prowadzonej przez organ policji polityki kadrowej. Do sądu administracyjnego należy dokonanie oceny, czy działanie organu i podjęte w jego ramach rozstrzygnięcia nie były dowolne, czy organ rozważył wszechstronnie wszystkie okoliczności istotne w tej sprawie oraz czy wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia. To biorąc pod uwagę Sąd stwierdził, że organy Policji miały podstawy do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji i przepis ten został zastosowany prawidłowo.
W sprawie tej Komendant Wojewódzki Policji w O. wypełnił także obowiązek nałożony na niego przez ustawodawcę w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji,
tj. wystąpił o opinię organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów
(v. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 2149/13). Nadany rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności był – w stanie faktycznym tej sprawy – uzasadniony. Interes skarżącego, choć zrozumiały, nie przeważa w tej sprawie nad interesem służby. Prawidłowo organ odwoławczy uchylił przy tym rozkaz personalny organu I instancji w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby i ustalił nową datę zwolnienia na dzień [...] stycznia 2018 r. Zgodnie bowiem z art. 110 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzekł,
jak w wyroku.