II SA/Wa 933/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Ministra odmawiającą udostępnienia dokumentów potwierdzających kwalifikacje kandydata na dyrektora NCBR, uznając, że prawo do informacji publicznej przeważa nad ochroną prywatności w tym zakresie, a organ powinien rozważyć anonimizację danych zamiast całkowitej odmowy.
Skarżący domagał się udostępnienia dokumentów potwierdzających kwalifikacje kandydata na dyrektora NCBR. Minister odmówił, powołując się na ochronę prywatności. Sąd uchylił decyzję Ministra, stwierdzając, że informacje o kwalifikacjach osób pełniących funkcje publiczne są informacją publiczną. Sąd podkreślił, że prawo do informacji publicznej ma pierwszeństwo przed ochroną prywatności w tym kontekście i że organ powinien rozważyć anonimizację danych zamiast całkowitej odmowy udostępnienia.
Sprawa dotyczyła skargi K. P. na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej odmawiającą udostępnienia informacji publicznej w zakresie dokumentów potwierdzających kwalifikacje kandydata na stanowisko dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). Minister odmówił, powołując się na art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.), który przewiduje ograniczenie prawa do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej. Skarżący argumentował, że informacje o kwalifikacjach osób na stanowiskach publicznych są kluczowe dla kontroli społecznej i że Minister powinien rozważyć anonimizację danych zamiast całkowitej odmowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał rację skarżącemu. Sąd uznał, że informacje o kwalifikacjach osób pełniących funkcje publiczne, w tym dyrektora NCBR, stanowią informację publiczną. Podkreślono, że prawo do informacji publicznej ma konstytucyjne podstawy i służy transparentności życia publicznego, a ochrona prywatności osób publicznych jest ograniczona w stosunku do prywatności osób prywatnych. Sąd stwierdził, że Minister błędnie zinterpretował art. 5 ust. 2 u.d.i.p., nie rozważając możliwości anonimizacji danych, która mogłaby pogodzić prawo do informacji z ochroną prywatności. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Prawo do informacji publicznej przeważa nad ochroną prywatności w zakresie kwalifikacji osób pełniących funkcje publiczne, a organ powinien rozważyć anonimizację danych zamiast całkowitej odmowy udostępnienia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że informacje o kwalifikacjach osób na stanowiskach publicznych są informacją publiczną. Ochrona prywatności osób publicznych jest ograniczona w stosunku do prywatności osób prywatnych. Organ powinien rozważyć anonimizację danych, jeśli całkowite udostępnienie naruszałoby prywatność, zamiast odmawiać dostępu do informacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (16)
Główne
u.d.i.p. art. 4 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 5 § ust. 2
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 1 § ust. 1
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
u.d.i.p. art. 6
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
u.NCBR art. 9 § ust. 3a
Ustawa o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju
u.NCBR art. 5 § ust. 1
Ustawa o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju
Pomocnicze
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c) i a)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.f.p.
Ustawa o finansach publicznych
P.w.s.n. art. 6 § ust. 1
Ustawa - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
u.o.d.o.b.p. art. 2
Ustawa o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów
Argumenty
Skuteczne argumenty
Informacje o kwalifikacjach osób pełniących funkcje publiczne są informacją publiczną. Prawo do informacji publicznej ma pierwszeństwo przed ochroną prywatności w tym kontekście. Organ powinien rozważyć anonimizację danych zamiast całkowitej odmowy udostępnienia. Minister nie rozważył wszystkich aspektów sprawy, w tym nośników informacji.
Godne uwagi sformułowania
prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy udostępnieniu podlega informacja o osobach pełniących funkcje publiczne, mająca związek z pełnieniem tych funkcji prawo do uzyskiwania informacji o sprawach publicznych nie ma charakteru absolutnego wartość, jaką stanowi transparentność życia publicznego, przeważa nad bezwzględną ochroną prawa do życia prywatnego osób publicznych ograniczenie dostępu do informacji publicznej sprowadza się de facto tylko do odmowy jej udostępnienia. Możliwe jest również utajnienie pewnych danych, czyli tzw. anonimizacja.
Skład orzekający
Andrzej Kołodziej
przewodniczący
Ewa Radziszewska-Krupa
sprawozdawca
Sławomir Fularski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na ochronę prywatności, konieczność rozważenia anonimizacji danych, pierwszeństwo prawa do informacji publicznej nad prywatnością osób pełniących funkcje publiczne."
Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw związanych z dostępem do informacji publicznej dotyczących kwalifikacji osób pełniących funkcje publiczne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konfliktu między prawem do informacji publicznej a ochroną prywatności, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.
“Czy prywatność dyrektora NCBR ważniejsza niż prawo obywatela do informacji? Sąd rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 933/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-01-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-05-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Kołodziej /przewodniczący/ Ewa Radziszewska-Krupa /sprawozdawca/ Sławomir Fularski Symbol z opisem 6480 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Skarżony organ Minister Funduszy i Polityki Regionalnej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 902 art. 4 ust. 1 pkt 1; art. 5 ust. 2; art. 4 ust. 3; art. 1 ust. 1; art. 6 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Dz.U. 2022 poz 2279 art. 9 ust. 3a; art. 5 ust. 1 Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), , Protokolant starszy specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej na rzecz skarżącego K. P. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie I. Stan sprawy przedstawia się następująco: 1. Minister Funduszy i Polityki Regionalnej (zwany dalej "Ministrem") decyzją z [...] marca 2023r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku K. P. (zwany dalej "Skarżącym") z [...] stycznia 2023r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1) na jakiej podstawie prawnej powołano P. K. (zwany dalej "Dyrektorem") na stanowisko p.o. dyrektora NCBiR i na jakiej podstawie prawnej wykonuje swoje obowiązki? Proszę o przesłanie uchwały lub innego dokumentu, który potwierdza objęcie przez ww. osobę obowiązków dyrektora NCBiR? 2) dlaczego nie ogłoszono konkursu na stanowisko NCBiR, gdy pełnić tę funkcję przestał R. K.? 3) proszę o przesłanie wszystkich dokumentów potwierdzających kwalifikacje Dyrektora do pełnienia funkcji dyrektora NCBiR; 4) proszę o przesłanie rocznego planu działalności NCBiR na 2023r., o którym mowa w art. 11 ust. ust. 1 pkt 1-2 Ustawy o NCBiR; 5) proszę o podanie ilości wniosków o dotacje celowe dla NCBiR, o których mowa w art. 46 ust. 1 pkt 1 i 3 Ustawy o NCBiR" - odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie pytania nr 3. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r., poz. 902, zwana dalej "u.d.i.p."), art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022r., poz. 2000 i 2185, zwana dalej "k.p.a."). Minister w uzasadnieniu decyzji wskazał, że [...] stycznia 2023r. udzielił odpowiedzi na wniosek Skarżącego z [...] stycznia 2023r. o udostępnienie informacji publicznej, na wskazany adres e-mail: [...]. W odpowiedzi na pytanie nr 3 poinformował, że Dyrektor spełnia wymagania ustawowe do pełnienia funkcji dyrektora NCBR, ale w przypadku żądania udostępnienia wskazanych dokumentów zachodzi przesłanka ograniczenia ich dostępu ze względu na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Stosownie bowiem do tego przepisu prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wynika wprost, że udostępnieniu podlega informacja o osobach pełniących funkcje publiczne, mająca związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji. Kryterium tych warunków spełniają informacje, np. posiadanego wykształcenia i doświadczenia zawodowego oraz przebiegu kariery zawodowej na określonym stanowisku, w które co do zasady wpisuje się żądanie udzielenia wnioskowanych informacji. Życiorys, kopia dyplomu ukończenia szkoły średniej, wyższej, informacja o przebiegu drogi zawodowej, stanowią zatem informację publiczną podlegającą udostępnieniu. Dokumenty objęte wnioskiem mogą jednak zawierać dane dotyczące prywatności Dyrektora. W takim przypadku dokumenty urzędowe nie tracą charakteru informacji publicznej i stanowią informację publiczną z tym zastrzeżeniem, że podlegają ograniczeniom wynikającym z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. - ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. W takiej sytuacji Minister może odmówić przekazania takich dokumentów. Minister na poparcie powyższego przywołał wyrok WSA w Olsztynie z 22 listopada 2022r. sygn. akt II SAB/OI 187/22: "Fakt, iż określona informacja zawiera dane dotyczące prywatności, nie oznacza jednak, że traci ono charakter informacji publicznej. Nadal jest informacją publiczną, ale zgodnie z art. 5 u.d.i.p. prawo do jej uzyskania podlega stosownym ograniczeniom. W takiej sytuacji organ może odmówić udostępnienia danej informacji, ale stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p zobligowany jest wydać decyzje w tym przedmiocie. W ocenie Ministra przekazanie wszystkich dokumentów potwierdzających kwalifikacje będzie stanowić naruszenia prywatności Dyrektora w takim zakresie, w jakim żądane informacje nie mają bezpośredniego związku z pełnieniem funkcji. Zgodnie z utrwalonym poglądem doktryny prawo do uzyskiwania informacji o sprawach publicznych nie ma charakteru absolutnego (nie istnieje prawo do informacji "za wszelką cenę") i w toku realizacji tego prawa konieczne jest uwzględnienie istotnej wartości konstytucyjnej, jaką jest prawo do ochrony prywatności, ochrona życia prywatnego osób fizycznych. Informacja o dokumentach potwierdzających kwalifikacje Dyrektora do pełnienia funkcji dyrektora NCBiR, jest wprost objęta zakresem żądania wniosku, a jednocześnie w sprawie występują okoliczności wskazujące na konieczność ochrony prawa do prywatności osoby fizycznej. 2. Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie ww. decyzji Ministra z [...] marca 2023r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenie od Ministra kosztów postępowania według norm przepisanych, doręczanie pism za pośrednictwem serwisu ePUAP. Skarżący zarzucił naruszenie: - art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w jakim z przepisów tych wynikają zasady ograniczenia prawa do informacji, przez błędne ich zastosowanie, polegające na nieuzasadnionej odmowie udzielenia informacji, niespełniającej warunków proporcjonalności i konieczności dokonanego ograniczenia, nieznajdującej podstaw w potrzebie ochrony wartości prawnie chronionych wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP; - art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że prawo do informacji podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej - przez jego błędne zastosowanie, polegające na niepoprawnym przyjęciu, że udostępnienie żądanej informacji naruszyłoby prywatność osób fizycznych. Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że wymogi dotyczące kwalifikacji osoby pełniącej obowiązki dyrektora NCBiR są określone w art. 9 ust. 3a w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z 30 kwietnia 2010r. o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju (Dz.U. z 2022r., poz. 2279, zwana dalej "u.NCBR"). Pierwszy z powołanych przepisów wskazuje, że osoba pełniąca obowiązki dyrektora NCBiR ma spełniać te same wymogi, jak kandydat na dyrektora NCBiR, zaś drugi przepis zawiera zamknięty katalog wymogów przewidzianych dla kandydatów na dyrektora lub p.o. dyrektora NCBiR. Minister mógł dokonać anonimizacji danych osobowych, pozostawiając jedynie te potwierdzające kwalifikacje, np. nazwę uczelni i kierunku studiów, przedmioty na studiach oraz kursy w których uczestniczył Dyrektor. NCBiR, zgodnie z informacją na rządowej stronie internetowej "jest kluczowym ośrodkiem wspierania i tworzenia innowacyjnych rozwiązań technologicznych i społecznych, kreuje ekosystem wiedzy i informacji na ich temat. Inicjuje i realizuje przedsięwzięcia przyczyniające się do cywilizacyjnego rozwoju kraju". NCBiR realizuje zatem ważne i doniosłe dla kraju funkcje. Wśród wartości, wpisanych na stronie ma profesjonalizm i zaufanie. W interesie Skarżącego jako obywatela-patrioty oraz w interesie publicznym leży, by tak istotna instytucja była kierowana przez możliwie najbardziej kompetentne osoby. Dzięki temu Polska ma szansę na pozytywny odbiór na arenie międzynarodowej, wyrażający się na przykład w zwiększonych inwestycjach zagranicznych. Zarządzanie przez osobę o niskich kompetencjach stanowi ryzyko dla rozwoju państwa, jego wizerunku, a także niewłaściwego zarządzania środkami publicznymi. Przyznane obywatelom konstytucyjne prawo do informacji pośrednio promuje angażowanie na kierowniczych stanowiskach w instytucjach, o tak doniosłych funkcjach, jak NCBiR możliwie najbardziej kompetentnych osób. Warunkiem jest jednak, by prawo do informacji było realizowane w praktyce, a dany organ wychodził naprzeciw potrzebom informacyjnym społeczeństwa, w jak najszerszym zakresie, zamiast szukać wybiegów, by w ogóle nie udzielić wnioskowanej informacji. W ocenie Skarżącego, Sąd w wyroku przywołanym w decyzji Ministra zasugerował, że w sytuacji, gdy zagrożona jest prywatność, można dokonać anonimizacji i udostępnić informację. Sąd w rozstrzygnięciu tym wyjaśniał, jak działa prawo do informacji i dlatego znalazły się tam m.in. twierdzenia dotyczące definicji informacji podlegającej udostępnieniu, sposobie i trybie załatwienia wniosku o udostępnienia informacji oraz kwestia ochrony prywatności. Skarżący zaznaczył, że prawo do prywatności znajduje się w hierarchii praw niżej niż prawo do informacji. Wynika to z wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w którym orzeczono, że "art. 61 ust. 3 Konstytucji (podobnie jak art. 31 ust. 3), wskazując w szczególności na prawa i wolności innych osób jako podstawę ograniczenia dostępności do informacji publicznej, nie może być rozumiany jako zawierający kategoryczny zakaz jakiejkolwiek ingerencji w sferę prywatności osób pełniących funkcje publiczne. Kłóciłoby się to z przyjętym dość powszechnie sensem prawa do informacji i z racjonalnością założeń, rozwiązań na szczeblu konstytucyjnym. Wartość, jaką stanowi transparentność życia publicznego, przeważa nad bezwzględną ochroną prawa do życia prywatnego osób publicznych. Skarżący zauważył, że dostęp do informacji pozwala społeczeństwu zdobywać niezbędną wiedzę, kształtować prawidłowe i pożądane postawy obywatelskie oraz podejmować przemyślane i oparte na obiektywnych przesłankach wybory. Zasadą demokratycznego państwa prawa jest zatem rozpatrywanie ewentualnych ograniczeń prawa do informacji maksymalnie wąsko. Konstytucyjne prawo do informacji winno bowiem służyć jak najszerszemu obywatelskiemu dostępowi do danych i dokumentów. Normy regulujące zarówno tryb, jak i zasady dostępu do informacji publicznej winny być wykładane z poszanowaniem podstawowej reguły in dubio pro libertate. Organ administracji publicznej ma obowiązek kierować się tymi regułami, rozpatrując wnioski o udostępnienie informacji publicznej, aby umożliwić społeczeństwu możliwie szeroki dostęp do informacji w państwie prawa. 3. Minister w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W uzasadnieniu przytoczył m.in. wyrok NSA z 14 marca 2023r. sygn. akt III OSK 7563/21, w którym wskazano, że kryterium warunków udostępnienia informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji spełniają informacje dotyczące posiadanego wykształcenia i doświadczenia zawodowego, przebiegu kariery zawodowej oraz stanu zdrowia, dające obraz kompetencji (kwalifikacji i predyspozycji) do pracy na określonym stanowisku związanym z pełnieniem funkcji publicznej. Nie oznacza to jednak, że dokumenty urzędowe objęte wnioskiem Skarżącego podlegać będą bezwarunkowemu i automatycznemu udostępnieniu. Mogą one bowiem zawierać dane dotyczące prywatności policjanta, niemające związku z pełnieniem tej funkcji. W takim przypadku dokumenty urzędowe nie tracą charakteru informacji publicznej, jednak ich udostępnienie podlega wtedy ograniczeniom wynikającym z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Skarga zasługuje na uwzględnienie. 2. Sąd stwierdza, że stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023r., poz. 1634, zwana dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Sąd rozstrzyga, zgodnie z art. 134 P.p.s.a., w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. 3. Sąd wskazuje, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie była ww. decyzja Ministra o odmowie udostępnienia Skarżącemu informacji publicznej w zakresie pytania nr 3 wniosku z [...] stycznia 2023r. - przesłanie wszystkich dokumentów potwierdzających kwalifikacje Dyrektora do pełnienia funkcji dyrektora NCBiR. Minister nie kwestionował, że żądane przez Skarżącego informacje stanowią informację publiczną, ale uznał, że za odmową ich udostępnienia Skarżącemu przemawia art. 5 ust. 2 u.d.i.p., przewidujący ograniczenie udostępnienia informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy w tym konieczność ochrony prawa do prywatności osoby fizycznej. Skarżący kwestionował to stanowisko, uwypuklając w szczególności charakter instytucji prawa do informacji publicznej oraz charakter NCBiR i pełnionej w nim funkcji dyrektora. 4. Sąd w sporze przyznał rację Skarżącemu, wskazując przy tym na wstępie, że prawidłowo Minister w zaskarżonej decyzji przyjął, że jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na gruncie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Analogiczne stanowisko prezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w prawomocnym i wiążącym w sprawie, na mocy art. 170 P.p.s.a., wyroku z 13 lipca 2023r. sygn. akt II SAB/WA 182/23. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Minister Funduszy i Polityki Regionalnej niewątpliwie jest organem władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Sąd zgadza się również z Ministrem, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Odwołując się do tego przepisu oraz do art. 6 u.d.i.p. należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2d u.d.i.p.), o majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.), zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), w tym o treści aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (lit. a), o stanowiskach zajętych przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu Kodeksu karnego (lit. b), majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Sąd podziela ponadto pogląd Skarżącego wyrażony w skardze, że konstytucyjne prawo do informacji służyć ma dostępowi do informacji pozwalających na społeczną kontrolę wykonywania zadań publicznych i wydatkowania środków publicznych. Występuje tu zatem element dobra ogółu – chodzi o społeczną kontrolę prawidłowości funkcjonowania organów Państwa (w tym wydatkowania środków publicznych). Sąd wskazuje też, że w sprawie należało uwzględnić, że z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d) u.d.i.p. wynika, że informacją publiczną jest informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach. NCBiR jest agencją wykonawczą w rozumieniu ustawy z 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2022r., poz. 1634 ze zm.), powołaną do realizacji zadań z zakresu polityki naukowej państwa, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z 20 lipca 2018r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2022r., poz. 574, ze zm.). Tym samym informacje dotyczące kwalifikacji do pełnienia funkcji dyrektora NCBiR stanowią informacje o sprawie publicznej. Wymagania w odniesieniu do kandydata na stanowisko dyrektora NCBiR określone są ponadto w art. 9 ust. 3a i w art. 5 ust. 1 u.NCBiR. Skoro zatem informacje o kompetencjach osób sprawujących funkcje m.in. w podmiotach wykonujących zadania publiczne lub dysponujących majątkiem publicznym stanowią informację publiczną (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d) u.d.i.p.), to niemożliwe było kwestionowanie stanowiska z tego zakresu wyrażonego w zaskarżonej decyzji. Sąd tym samym podzielił pogląd Ministra wyrażony w zaskarżonej decyzji, że informacje o posiadanym wykształceniu i doświadczeniu zawodowym oraz o przebiegu kariery zawodowej na określonym stanowisku, życiorys, kopia dyplomu ukończenia szkoły średniej, wyższej, informacja o przebiegu drogi zawodowej, stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu. Ma to oparcie w dotychczasowym stanowisku judykatury, w tym w powołanym w odpowiedzi na skardze wyroku NSA o sygn. akt III OSK 7563/21. W orzecznictwie przyjmuje się, a Sąd rozpoznający sprawę stanowisko to podziela, że informacje o kierunku studiów lub szkole oraz specjalności, ewentualnie kierunku studiów podyplomowych, ukończonych przez osoby pełniące funkcje publiczne, stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Informacje te odzwierciedlają poziom kompetencji pracownika sprawującego funkcję publiczną (jego kwalifikacji) i wskazują na poziom jego zdatności do wykonywania władzy publicznej, a zatem są informacją publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. (zob. wyroki WSA w: Warszawie z 13 listopada 2015r. sygn. akt II SAB/Wa 739/15; Krakowie z 8 lutego 2017r. sygn. II SA/Kr 1349/16; w Gdańsku z 21 sierpień 2018r. sygn. akt II SAB/Gd 56/18 - dostępne na www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Zdaniem Sądu w okolicznościach faktycznych sprawy Minister dokonał natomiast błędnej wykładni art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Przepis ten stanowi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (zdanie pierwsze), ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (zdanie drugie). Sąd jakkolwiek nie kwestionuje, że wartości związana z transparentnością życia publicznego nie mogą prowadzić do przekreślenia i zanegowania ochrony związanej z życiem prywatnych osób wykonujących funkcje publiczne, tym niemniej stwierdza, że osoby wykonujące funkcje publiczne z momentem ich podjęcia muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferę ich prywatności, niż w wypadku innych osób (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20 marca 2006r. sygn. akt K 17/05, s. 4 i 14; Marek Safian "Prawo do prywatności i ochrona danych osobowych w społeczeństwie informatycznym", "Państwo i Prawo" 2002/6/s. 10). Warto bowiem podkreślić, że w świetle art. 9 ust. 3a u.NCBR w związku z art. 5 ust. 1 u.NCBR ustawodawca określił wymagania wobec kandydata na stanowisko dyrektora NCBR oraz jego zastępcy. Oznacza to, zdaniem Sądu, że każdy obywatel powinien móc uzyskać informację w drodze u.d.i.p., czy osoba powołana na stanowisko Dyrektora NCBR spełniała wymagania określone przez ustawodawcę, a więc czy: - korzysta z pełni praw publicznych (art. 5 ust. 1 pkt 1 u.NCBR); - nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe (art. 5 ust. 1 pkt 2 u.NCBR); - posiada co najmniej stopień naukowy doktora (art. 5 ust. 1 pkt 3 u.NCBR); - posiada znajomość języka angielskiego w stopniu umożliwiającym swobodne porozumiewanie się, również w sprawach dotyczących działalności naukowej (art. 5 ust. 1 pkt 4 u.NCBR); - posiada co najmniej 5-letnie doświadczenie w kierowaniu zespołami pracowniczymi oraz w sektorze badawczo-rozwojowym, gospodarczym lub finansowym (art. 5 ust. 1 pkt 5 u.NCBR); - w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. nie pracowała w organach bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 1633 oraz z 2022 r. poz. 1459 i 1512), nie pełniła w nich służby ani nie współpracowała z tymi organami (art. 5 ust. 1 pkt 6 u.NCBR). Zdaniem Sądu informacje dotyczące spełnienia przez kandydata na stanowisko dyrektora NCBR wymagań z art. 5 ust. 1 u.NCBR powinny być udostępnione Skarżącemu. Potwierdza to wydany wobec Skarżącego prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 13 lipca 2023r. sygn. akt II SAB/Wa 182/23. Wprawdzie Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazuje, że konkretna osoba, której dotyczy wniosek Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej spełnia wymagania ustawowe do pełnienia funkcji dyrektora NCBR, a ponadto organ wskazuje dokumenty (życiorys, kopia dyplomu ukończenia szkoły średniej, wyższej, informacje o przebiegu drogi zawodowej), które stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu, tym niemniej ich nie udostępnia, powołując się w sposób ogólnikowy na ochronę prywatności w związku z przekazaniem Skarżącemu wszystkich dokumentów potwierdzających kwalifikacje konkretnej osoby, w takim zakresie, w jakim nie mają one bezpośredniego związku z pełnieniem funkcji. Stanowisko Ministra z tego zakresu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest błędne. Należy bowiem zgodzić się ze Skarżącym, że z powołanego przez Ministra w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyroku WSA w Olsztynie z 22 listopada 2022r. sygn. akt II SAB/Ol 187/22 nie wynika teza, że ograniczenie prawa do informacji publicznej wskazuje na potrzebę jedynie wydania decyzji w trybie art. 16 u.d.i.p. Z uzasadnienia tegoż orzeczenia wynika zaś w sposób jednoznaczny, że "ustawa o dostępie do informacji publicznej ani w art. 5, ani w żadnym innym przepisie nie precyzuje formy ograniczenia informacji publicznej. Tym samym nie przesądza, że ograniczenie dostępu do informacji publicznej sprowadza się de facto tylko do odmowy jej udostępnienia. Możliwe jest również utajnienie pewnych danych, czyli tzw. anonimizacja." Minister w kontekście powoływanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyroku WSA w Olsztynie o sygn. akt II SAB/Ol 187/22, powinien zatem rozważyć zastosowanie w odniesieniu do Skarżącego anonimizacji żądanych przez Skarżącego dokumentów i dokonać jej w taki sposób, aby dane z nich wynikające, które nie wiążą się bezpośrednio z pełnieniem funkcji publicznej, nie zostały ujawnione Skarżącemu. Brak rozważenia przez Ministra tej kwestii wskazuje na naruszenie, oprócz art. 5 ust. 2 u.d.i.p., także art. 7 i art. 77 k.p.a. w związku z art. 107 § 1 k.p.a. O naruszeniu ww. przepisów procesowych - art. 7 i art. 77 k.p.a. w związku z art. 107 § 1 k.p.a. - świadczy również i to, że Minister w zaskarżonej decyzji w ogóle nie rozważył, na jakich nośnikach zgromadzono informacje, o których mowa w art. 5 ust. 1 u.NCBR, które odnosiły się do konkretnej osoby, która uzyskała status dyrektora NCBR. Jest to okoliczność istotna i mogąca mieć istotne znaczenie przy rozpatrywaniu sprawy wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Analogiczne stanowisko było w tym zakresie prezentowane w judykaturze (por. wyrok NSA z 1 lipca 2021r. sygn. akt III OSK 3556/21 - dostępny na www.nsa.gov.pl). Warto bowiem wskazać, że Skarżący w ww. wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] stycznia 2023r. żąda od organu administracyjnego przedstawienia wszystkich dokumentów potwierdzających kwalifikacje konkretnej osoby do pełnienia funkcji dyrektora NCBR. Informacje dotyczące kompetencji niezbędnych na stanowisku dyrektora NCBR mogą natomiast wynikać z różnych dokumentów - nośników, w tym z dokumentów mających postać dokumentów urzędowych, jak też z dokumentów niemających charakteru dokumentów urzędowych. W ocenie Sądu okoliczność tę organ powinien rozważyć przed wydaniem zaskarżonej decyzji, a nie jedynie powoływać się na prawo do prywatności Dyrektora, który powinien mieć kwalifikacje przewidziane w art. 9 ust. 3a i art. 5 ust. 1 u.NCBR. O ile informacje wskazane w art. 5 ust. 1 u.NCBR stanowią informację publiczną, o tyle żądany przez Skarżącego nośnik tych informacji – konkretny dokument – nie zawsze będzie podlegał udostępnieniu. Informacji publicznej nie stanowi bowiem nośnik informacji w formie dokumentu prywatnego (np. odnoszący się np. do znajomości języka angielskiego w stopniu umożliwiającym swobodne porozumiewanie się, czy też odnoszący się do spraw dotyczących działalności naukowej - art. 5 ust. 1 pkt 4 u.NCBR oraz posiadania co najmniej 5-letniego doświadczenia w kierowaniu zespołami pracowniczymi oraz w sektorze badawczo-rozwojowym, gospodarczym lub finansowym - art. 5 ust. 1 pkt 5 u.NCBR). Sąd, mając powyższe na względzie uznał, że podane w zaskarżonej decyzji powody braku możliwości udostępnienia dokumentów, których dotyczył pkt 3 wniosku Skarżącego z [...] stycznia 2023r. były niepełne i zarazem niewystarczające do uznania za prawidłowe stanowiska Ministra z tego zakresu. 5. Sąd, mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i a) P.p.s.a., orzekł, jak w punkcie pierwszym wyroku. Sąd postanowił o zwrocie kosztów postępowania sądowego w punkcie drugim wyroku, na podstawie art. 200 i art. 209 P.p.s.a. Do kosztów tych Sąd zaliczył uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI