II SA/WA 925/23

II SA/Wa 925/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-02-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Joanna Kruszewska-Grońska /przewodniczący sprawozdawca/
Lucyna Staniszewska
Piotr Borowiecki
Symbol z opisem
6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1280
art. 8a ust. 1
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży  Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 i art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Asesor WSA Lucyna Staniszewska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marcin Rusinowicz-Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. sprawy ze skargi I. C. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] września 2019 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz I. C. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Wnioskiem z [...] lipca 2017 r. (data wpływu do organu: [...] lipca 2017 r.) I. C. (dalej: "skarżąca") wystąpiła do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ") o zastosowanie wobec niej art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1280 ze zm.; dalej: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym").
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że podczas służby na rzecz totalitarnego państwa nie dopuściła się czynności, które można kwalifikować jako godzące w prawa i wolności obywatelskie, a do jej obowiązków należało kontrolowanie dokumentacji pod względem poprawności leksykalnej, ortograficznej, a więc czynności o charakterze technicznym, niedecyzyjnym. Podkreśliła, iż z powodu swoich poglądów, m.in. katolickich, była wielokrotnie szykanowana przez przełożonych w Milicji Obywatelskiej (dalej: "MO"). Natomiast w 1990 r. została pozytywnie zweryfikowana i przyjęto ją do nowo powstałej Policji.
W toku postępowania administracyjnego zainicjowanego ww. wnioskiem, Minister ustalił, że skarżąca została zwolniona ze służby w Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] w dniu [...] marca 1996 r. i posiada prawo do emerytury oraz renty inwalidzkiej, których wysokość zweryfikowano z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na prawo do korzystniejszej emerytury.
Według Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (dalej: "IPN"), skarżąca pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, od [...] lutego 1976 r. do [...] lipca 1990 r., czyli 14 lat i 6 miesięcy. Natomiast całkowity okres jej służby wynosi 20 lat, 2 miesiące i 1 dzień (od [...] lutego 1976 r. do [...] marca 1996 r.).
Decyzją z [...] września 2019 r. nr [...] Minister, w oparciu o art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącej art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ zaznaczył, że przesłanki wskazane w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym muszą być spełnione łącznie. W sytuacji, w której skarżąca z ogólnego stażu 20 lat, 2 miesięcy i 1 dnia, przez 14 lat i 6 miesięcy pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, nie może być mowy o krótkotrwałości tej służby. Tym samym pierwsza powołana w ww. przepisie przesłanka (mówiąca o krótkotrwałej służbie przed dniem 31 lipca 1990 r.) nie została spełniona. Na poparcie powyższego stanowiska organ przywołał prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 października 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 392/18 i z 28 września 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 376/18 (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec niespełnienia jednej z przesłanek wymienionych w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, Minister uznał za bezzasadną analizę potencjalnego spełnienia drugiej przesłanki.
Po rozpoznaniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ decyzją z [...] lutego 2023 r. nr [...], w oparciu o art. 127 § 3 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.; dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] września 2019 r. nr [...] o odmowie wyłączenia stosowania wobec skarżącej art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ, przytaczając treść art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, zaakcentował, że przesłanki formalne, wymienione w pkt 1 i pkt 2 tego przepisu, muszą być spełnione łącznie. Przepis ten w pierwszym rzędzie nakłada na Ministra obowiązek weryfikacji spełnienia przez stronę przesłanek formalnych określonych w ust. 1 pkt 1 i pkt 2, które są nieostre, co oznacza, iż intencją ustawodawcy było zagwarantowanie uprawnionemu organowi możliwości indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego.
W kontekście przesłanki krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r., Minister wskazał, że winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak powołując się na wykładnię językową organ stwierdził, iż krótkotrwałość jest tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Przytoczył synonimy powyższego pojęcia z Wielkiego słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Naukowe PWN 2005 r.): "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny".
Organ zaakcentował, że pierwszeństwo wykładni językowej jest powszechnie akceptowane w orzecznictwie i piśmiennictwie (np. wyrok Sądu Najwyższego z 12 czerwca 2015 r., sygn. akt II CSK 518/14). Ponadto przy rozpatrywaniu sprawy w trybie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, po dokonaniu wykładni językowej, zasadne jest też odwołanie się do wykładni celowościowej (funkcjonalnej), zgodnie z którą przepis ma być tłumaczony tak, aby był najbardziej przydatny do osiągnięcia celu ustawy.
Minister odnotował również, iż już na etapie prac komisji sejmowej, kiedy to została przedstawiona propozycja wprowadzenia art. 8a do ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, sygnalizowano problemy interpretacyjne tak nieostrego pojęcia jakim jest "krótkotrwałość".
Przechodząc do analizy drugiej z przesłanek formalnych, organ zaznaczył, że rzetelność wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, stanowi także przesłankę o charakterze nieostrym, która winna być każdorazowo oceniana indywidualnie. Analogicznie jak w przypadku przesłanki krótkotrwałości, Minister dokonał interpretacji pojęcia "rzetelności" w oparciu o wykładnię językową, dochodząc do wniosku, iż w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych należy je definiować jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków. I w tym przypadku organ odwołał się do Wielkiego słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Naukowe PWN 2005 r.), wymieniając synonimy pojęcia "rzetelność": "akuratny, całościowy, dogłębny, dokładny, drobiazgowy, gorliwy, niestrudzony, niezawodny, obowiązkowy, oddany, ofiarny, pedantyczny, pewny, pilny, pracowity, precyzyjny, przenikliwy, skrupulatny, solidny, staranny, sumienny, uczciwy, wierny, wnikliwy, wszechstronny, wytrwały".
Minister uznał, że rzetelne wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie, w sposób niebudzący żadnych wątpliwości ani pod kątem jakościowym ani z punktu widzenia moralności i honoru funkcjonariusza służb publicznych. Postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale również wykazywania inicjatywy i realizowania obowiązków dodatkowych.
Według organu, zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" należy traktować jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza. Warunek "narażenia zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę jest wpisane ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Dlatego z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy.
Podsumowując, Minister wskazał, iż jego zadaniem jest stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego powyższe przesłanki można uznać za spełnione, a także ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Zwrot ten znalazł się w ustawie obok dwóch pozostałych przesłanek, co oznacza, że krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego i rzetelność służby pełnionej po dniu 12 września 1989 r., nawet z narażeniem zdrowia i życia, nie wystarczą do oceny, czy zastosowanie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym jest zasadne. Organ powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 147/19, w którym podkreślono wyjątkowy charakter wyłączenia przewidzianego w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, wywodząc, iż chodzi tu o osoby, które poza tym, że ich służba przed dniem 31 lipca 1990 r. była krótkotrwała, odznaczają się wybitnymi, indywidualnymi, również w znaczeniu "niepowtarzaInymi", zasługami i osiągnięciami w dziedzinie aktywności zawodowej w służbie po 12 września 1989 r. Ocena tego typu zasług ze względu na ich różnorodność, wyjątkowość, a często nieporównywalność, jak też ocena krótkotrwałości służby została powierzona organowi w ramach uznania administracyjnego. Zatem wykonywanie służby w sposób rzetelny i z najwyższym zaangażowaniem nie świadczy jeszcze o zaistnieniu tej przesłanki, gdyż z istoty każdej służby wynika konieczność wykonywania przez funkcjonariusza powierzonych mu zadań z najwyższą gotowością i starannością. Sam fakt otrzymywania przez funkcjonariusza odznaczeń, awansów, wyróżnień czy innych gratyfikacji z tytułu pełnienia służby nie przesądza o spełnieniu "szczególnie uzasadnionego przypadku", o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Zawarte w ww. przepisie zwroty: "krótkotrwała służba", "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków", "szczególnie uzasadniony przypadek" są świadomie niedookreślone przez ustawodawcę. Poprzez ich użycie ustawodawca pozostawia organowi stosującemu prawo swobodę, ale nie dowolność decyzyjną i odsyła do norm pozaprawnych, co umożliwia zastosowanie pewnego stopnia elastyczności - uzasadnionej względami słuszności - w interpretacji przepisów prawa, które wymagają indywidualnej wykładni na gruncie okoliczności faktycznych w poszczególnych rozpatrywanych sprawach. Tym samym w każdej konkretnej sprawie niezbędna jest indywidualna ocena wystąpienia przesłanek ujętych w analizowanym art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Wskazanie wyraźnych i jednolitych kryteriów warunkujących zastosowanie ww. regulacji wobec funkcjonariuszy, którzy pełnili służbę na rzecz totalitarnego państwa, nie jest możliwe i byłoby sprzeczne z istotą decyzji uznaniowych, co sprowadza się do możliwości zgodnego z prawem podjęcia w danych okolicznościach faktycznych dwóch odmiennych decyzji w zależności właśnie od tzw. "uznania administracyjnego".
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, Minister ponownie przyjął, że okres służby skarżącej na rzecz totalitarnego państwa w wymiarze 14 lat i 6 miesięcy, w kontekście ogółu służby (wynoszącego 20 lat, 2 miesiące i 1 dzień), nie może być oceniony jako krótkotrwały. Organ dodał, iż skarżąca świadomie podjęła służbę w strukturach Służby Bezpieczeństwa (dalej: "SB") i pełniła ją do czasu likwidacji i transformacji tych struktur, podyktowanych zmianami ustrojowymi w Polsce. Zatem z całą pewnością podczas tej trwałej służby na rzecz totalitarnego państwa skarżąca dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych przez nią zadań oraz ich charakterem.
Oceniając przesłankę rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., Minister uwzględnił stanowiska: Komendanta Głównego Policji zawarte w piśmie z [...] listopada 2018 r. i Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] przedstawione w "Informacji o przebiegu służby" z [...] sierpnia 2018 r. Wynika z nich, iż skarżąca rzetelnie realizowała zadania i obowiązki służbowe po 12 września 2018 r., co potwierdzają opinie służbowe oraz wnioski o mianowanie na kolejne, wyższe stopnie policyjne i stanowiska służbowe. W aktach sprawy nie stwierdzono wzmianek o wymierzonych skarżącej karach dyscyplinarnych. Brak jest też dokumentów wskazujących na udział skarżącej w zdarzeniach, które mogły stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia. Nie została ona także wyróżniona orderami/odznaczeniami państwowymi czy odznakami/medalami resortowymi. Skarżąca nie otrzymała również zaświadczenia uprawniającego do podwyższenia emerytury zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1611). Jednocześnie organ zaznaczył, że narażenie życia i zdrowia to jeden z warunków podnoszących wartość rzetelnej służby, lecz jest to kryterium dodatkowe i nie przesądza o rzetelności wykonywanych obowiązków służbowych.
Minister przytoczył fragmenty opinii służbowych, zawarte w "Informacji o przebiegu służby", sporządzonej [...] sierpnia 2018 r. przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]: "wyróżniana nagrodami Naczelnika Wydziału (...) z zadań służbowych wywiązuje się w sposób wzorowy (...) jej zaangażowanie może być wzorem dla innych (...) posiada predyspozycje do zajmowanego stanowiska (...)" - opinia służbowa za okres od [...] kwietnia 1990 r. do [...] października 1991 r.; "zajmuje samodzielne stanowiska, wyróżniana nagrodami pieniężnymi Naczelnika Wydziału; wyróżniona ≫Pochwałą≪ przez Komendanta Wojewódzkiego Policji (...) wysoki stopień przygotowania ogólnego i zawodowego do wykonywania zadań służbowych (...)" - opinia służbowa za okres od [...] października 1991 r. do [...] listopada 1992 r.; "kilkakrotnie nagradzana przez Komendanta Wojewódzkiego Policji (...) przez Naczelnika Wydziału (...) realizowała zadania dot. nadzoru nad uzbrojonymi formacjami ochronnymi (...) realizowała zadania związane z tematyką patologii społecznej w tym przestępczości nieletnich (...)" - opinia służbowa za okres od [...] stycznia 1992 r. do [...] lutego 1996 r.
W oparciu o te materiały organ uznał, iż służba skarżącej po 12 września 1989 r. była pełniona rzetelnie, a tym samym została spełniona przesłanka określona w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Podsumowując powyższe rozważania, Minister stwierdził, że uprawnienie z art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami - w szczególności pełniona z narażeniem zdrowia i życia, bowiem tylko wówczas można uznać, iż w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".
Dalej organ - tak jak w decyzji pierwszoinstancyjnej - zaakcentował, że obie przesłanki wskazane w pkt 1 i pkt 2 art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym muszą zostać spełnione łącznie, ponieważ ustawodawca pomiędzy nimi użył spójnika "oraz". W przypadku odmiennej intencji, posłużyłby się np. spójnikiem "lub". Skoro zatem służba skarżącej na rzecz totalitarnego państwa nie spełnia przesłanki "krótkotrwałości", przewidzianej w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, to jej sprawa nie może stanowić "szczególnie uzasadnionego przypadku", a w konsekwencji Minister nie ma możliwości wyłączenia w stosunku do skarżącej stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. Na poparcie swojego stanowiska organ przywołał wyrok tutejszego Sądu z 19 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 424/19, w którym podzielono wykładnię Ministra odnośnie pojęcia "krótkotrwała służba". Organ wymienił także inne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oddalające skargi ze względu na długotrwałą służbę
na rzecz państwa totalitarnego oraz brak zaistnienia warunku łącznego spełnienia przesłanek umożliwiających zastosowanie wobec skarżących art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Nadto Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA", "Sąd kasacyjny") w wyroku z 14 października 2020 r., sygn. akt I OSK 3208/19, nie podzielił poglądu Sądu pierwszej instancji co do tego, że literalne odczytanie pojęcia "krótkotrwały" nie może zostać wywiedzione z treści ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Dalej Minister odnotował pogląd NSA, zaprezentowany w wyroku z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1895/19, zgodnie z którym kluczowe znaczenie w kontekście badania przez organ zaistnienia "szczególnie uzasadnionego przypadku", powinno stanowić ustalenie, czy była funkcjonariusz angażowała się w sposób bezpośrednio ukierunkowany na realizowanie charakterystycznych dla ustroju państwa totalitarnego jego zadań i funkcji.
Na podstawie kopii akt osobowych, przekazanych przez IPN (o sygn. [...]) Minister ustalił, iż skarżąca w trakcie służby w SB miała regularnie podwyższane uposażenie zasadnicze, dodatek służbowy, dodatek operacyjny oraz dodatek specjalny. Także dwukrotnie otrzymała dodatkowy urlop w 1988 r. i w 1989 r. - jako funkcjonariusz wykonujący pracę w komórkach radio-nasłuchu, nasłuchu, nagrywania i odtwarzania zapisów magnetycznych w warunkach ciągłego napięcia - koncentracji.
W okresie od [...] lutego 1976 r. do [...] lipca 1990 r. skarżąca pełniła służbę na stanowisku referenta techniki operacyjnej, a następnie inspektora Wydziału "[...]" SB KWMO w [...]. Organ przywołał stanowiska wyrażone przez tutejszy Sąd w wyrokach z 31 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 748/19 i z 20 listopada 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 667/19, wedle których istotny jest sam fakt pełnienia służby w instytucjach czy formacjach wymienionych w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, a rzeczywisty charakter zadań i obowiązków funkcjonariusza jest obojętny w świetle tego przepisu.
Następnie Minister, w ramach badania charakteru wykonywanych przez skarżącą zadań dla ustroju państwa totalitarnego, zaznaczył, że komórka organizacyjna, w której pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa (tj. Wydział "[...]" SB KWMO w [...].), zajmował się instalacją i eksploatacją środków techniki specjalnej - podsłuchy pokojowe (PP), telefoniczne (PT), telegraficzne, podgląd i dokumentacja fotograficzna, tajne przeszukanie - w celu tajnego uzyskiwania informacji. Środki te stosowano w trakcie rozpracowań operacyjnych wobec osób podejrzanych o działalność antykomunistyczną. W pracy operacyjnej pion "[...]" wykorzystywał sieć tajnych współpracowników oraz zaufanych pracowników urzędów telekomunikacyjnych.
Organ skonkludował, iż Wydziały "[...]" SB KW MO stanowiły niewątpliwie ważne ogniwa w funkcjonowaniu SB, przyczyniając się do realizowania typowych dla reżimu totalitarnego jego zadań i funkcji.
W archiwalnych aktach osobowych skarżącej znajdują się też następujące informacje: "Opiniowana w organach Służby Bezpieczeństwa pracuje od [...].02.1976 r. Pracę zawodową rozpoczęła od stanowiska referenta t. o. przy odtwarzaniu materiałów z PT (...) Za osiągane dobre wyniki w pracy Kierownictwo Wydziału powierzyło jej pełnienie nieformalnej funkcji kierownika sekcji. W lipcu 1978 roku została skierowana przez kierownictwo Wydziału na egzamin [...]" - opinia służbowa z [...] stycznia 1979 r. (karta nr [...] akt IPN); "aktualnie zatrudniona jest na stanowisku [...] Wydziału [...] Służby Bezpieczeństwa (...) W kolektywnym działaniu stosując różnorodne formy pracy operacyjnej, uzyskuje właściwe rozpoznanie źródeł zagrożenia porządku prawnego. W służbie cechuje ją duża dociekliwość, ambicje zawodowe i praktyczna znajomość skomplikowanych problemów służbowych" - wniosek o nadanie stopnia MO z [...] kwietnia 1981 r. (karty nr [...]akt IPN); "Opiniowana jest pracownikiem Sekcji [...], gdzie zajmuje się odtwarzaniem materiałów [...] i [...]" - opinia służbowa z [...] lipca 1982 r. (karta nr [...] akt IPN); "pracę w Wydziale [...] podjęła [...].02.1976 r. Opiniowana jest pracownikiem Sekcji [...], gdzie zajmuje się odtwarzaniem materiałów [...] i [...] (...) Wszelkie zagadnienia związane z pracą Sekcji zna bardzo dobrze" – opinia służbowa z [...] listopada 1983 r. (karta nr [...] akt IPN); "Nabyte doświadczenie pozwala wykorzystać tow. C. w szerokim zakresie zagadnień techniki operacyjnej" - opinia służbowa z [...] września 1986 r. (karta nr [...] akt IPN); "1986 r. wyróżniona za (...) duże zaangażowanie i wkład w pracy operacyjno-technicznej (...) 12-letni staż pracy w Wydziale [...] na stanowisku inspektora pozwolił jej na uzyskanie pełnych kwalifikacji zawodowych w pionie TO. (...) Z uwagi na długoletni staż w pracy w Wydziale [...] osiąga wysokie kwalifikacje zawodowe po zagadnieniu TO, co pozwala na zajmowanie samodzielnego stanowiska" - opinia służbowa za okres od [...] lutego 1976 r. do [...] czerwca 1988 r. (karty nr [...] akt IPN); "[...] I. C. inspektor Sekcji [...] - do jej obowiązków należy opracowanie materiałów [...] i [...] oraz przekazywanie uzyskanych tą drogą informacji operacyjnych do zainteresowanych Wydziałów. Obsługuje punkty odbioru [...] w terenie, odpowiada za ich właściwą konspirację i współpracuje z ich właścicielem" - wniosek personalny z [...] marca 1989 r. (karty nr [...] akt IPN).
Biorąc pod uwagę ww. dokumenty, Minister ocenił, że skarżąca była funkcjonariuszem operacyjnym, merytorycznym, realizującym czynności związane z istotą funkcjonowania SB; systematycznie podnosiła poziom swojej wiedzy zawodowej, awansowała w strukturach SB, czerpała z tej organizacji pełne przywileje oraz korzyści materialne, przyczyniając się do jej trwania i rozwoju.
Nadto skarżąca utożsamiała się z ustrojem totalitarnym - w archiwalnych aktach osobowych byłej funkcjonariusz znajdują się m.in. informacje, iż należała do Związku Młodzieży Socjalistycznej (dalej: "ZMS"), Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (dalej: "PZPR") oraz Patriotycznego Ruchu Odrodzenia Narodowego (dalej: "PRON"). Jako członek PZPR piastowała stanowisko członka Egzekutywy OOP, aktywnie uczestniczyła w życiu politycznym - była lektorem KZ PZPR przy KW MO w [...] oraz słuchaczem Wojewódzkiego Ośrodka [...] przy KW PZPR w [...]. W 1980 r. ukończyła WUML, a potem prowadziła dokumentację i szkolenia polityczne z pracownikami Wydziału.
Mając na uwadze z jednej strony przebieg służby skarżącej po 12 września 1989 r. (brak orderów/odznaczeń państwowych, odznak/medali resortowych czy też szczególnych osiągnięć wyróżniających ją na tle innych funkcjonariuszy), a z drugiej strony w pełni świadome i aktywne uczestnictwo w strukturach SB, organ odmówił sprawie skarżącej waloru "szczególnie uzasadnionego przypadku", pozwalającego na skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Natomiast odnosząc się do podniesionej we wniosku argumentacji podważającej pełnienie służby na rzecz totalitarnego państwa, Minister wyjaśnił, że nie jest właściwy do weryfikacji wystawionej przez IPN informacji o przebiegu służby.
Jeżeli skarżąca nie zgadza się z tym dokumentem, to powinna poinformować o tym IPN i wnosić o zmianę ww. informacji.
Powyższa decyzja Ministra z [...] lutego 2023 r. stała się przedmiotem skargi skarżącej (reprezentowanej przez adwokata J. T.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisu art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym w sytuacji, gdy względem skarżącej zachodzą przesłanki do wyłączenia stosowania art. 15c tej ustawy. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji oraz orzeczenie wyłączenia względem niej stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, ewentualnie o uchylenie ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi w drugiej instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca przyznała, że okres w służbie został wyliczony prawidłowo, a jednostka, w której była zatrudniona, jest ujęta w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Jednakże podniosła, iż dwukrotnie przeszła pozytywnie weryfikację i została przyjęta do służby w Policji, zaś jej służba w Wydziale "[...]" miała charakter głównie pomocniczy i techniczny. Skarżąca bowiem nie podejmowała żadnych decyzji operacyjnych, nie sprawowała funkcji kierowniczych, nie wydawała rozkazów, nie wyrządziła żadnej krzywdy obywatelom. Natomiast w trakcie tej służby była wielokrotnie dyskryminowana i poniżana, przede wszystkim z powodu swoich przekonań oraz decyzji życia rodzinnego, takich jak chrzest czy komunia dziecka. Akta IPN potwierdzają, że zajmowała niską pozycję w strukturach SB, odtwarzając przez wiele lat materiały "[...]P".
Według skarżącej, jej służba na rzecz totalitarnego państwa miała charakter krótkotrwały, ponieważ jest aktywna zawodowo przez ok. 50 lat, a w Wydziale [...] Komendy Wojewódzkiej Policji przepracowała ponad 20 lat. Po transformacji skarżąca pełniła służbę ze szczególnym narażeniem zdrowia i życia; przyczyną jej odejścia ze służby był właśnie stan zdrowia.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (pkt 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (pkt 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Zgodnie z art. 8a ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24.
W myśl art. 11 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, k.p.a. oraz przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Natomiast wybór rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną. Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
Stopień dyskrecjonalności działania organu konkretyzują normy prawa materialnego - w analizowanym przypadku art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Powyższy przepis zawiera w istocie jedną przesłankę "szczególnie uzasadnionego przypadku", którą należy rozważać z uwzględnieniem kryteriów "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" (vide wyrok NSA z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1895/19).
W tym samym wyroku Sąd kasacyjny wskazał, że w treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym ustawodawca nie ograniczył się do wskazania kryteriów "krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", lecz kryteria te powiązał z przesłanką "szczególnie uzasadnionych przypadków", a więc wyraźnie wyodrębnił przesłankę "szczególnie uzasadnionych przypadków", co w konsekwencji nie daje podstaw do przyjmowania, iż wprowadził do tekstu ustawy nieostry zwrot "szczególnie uzasadnionych przypadków" po to tylko, by utożsamić go z kryteriami "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", skoro skutek taki mógłby osiągnąć, rezygnując z odwoływania się do "szczególnie uzasadnionych przypadków".
Co istotne, NSA podkreślił, że "krótkotrwała służba przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" nie stanowią oddzielnych samoistnych przesłanek, ponieważ poprzez zwrot "ze względu na" dookreślają one treść "szczególnie uzasadnionych przypadków", ułatwiając obalenie domniemania służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu. Kryteria te, według Sądu kasacyjnego, nie stanowią przykładowego wskazania "szczególnie uzasadnionych przypadków" (ustawodawca nie posłużył się określeniem "w szczególności", które jest stosowane w sytuacji wskazywania przez ustawodawcę niewyczerpującego katalogu przesłanek), co oznacza, iż treść tych kryteriów należy oceniać przez pryzmat "szczególnie uzasadnionych przypadków", a nie traktować jako kryteria, których spełnienie oznacza automatycznie i zawsze zaistnienie przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków".
W świetle powyższego, zdaniem NSA, należy przyjąć, że:
- jednoczesne spełnienie kryteriów "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r." oraz "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" (ustawodawca między punktami 1 i 2 w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym użył spójnika "oraz") jest istotnym argumentem służącym obaleniu domniemania służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu, a tym samym może uprawniać do przyjęcia, że spełniona została przesłanka "szczególnie uzasadnionych przypadków", chyba że w realiach konkretnej sprawy zostanie wykazane, iż mimo spełnienia powyższych kryteriów, funkcjonariusz był zaangażowany w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu, a zatem brak podstaw, aby przy przyjęciu "szczególnie uzasadnionych przypadków" wyłączać w stosunku do niego unormowania ustawowe odbierające mu prawo niesłusznie nabyte,
- brak spełnienia któregoś z kryteriów wskazanych w punktach 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym nie wyłącza automatycznie spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków", lecz wymaga zbadania, czy służba określonej osoby, mimo że nie była "krótkotrwałą służbą przed dniem 31 lipca 1990 r." bądź nie charakteryzowała się "rzetelnym wykonywaniem zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", była służbą charakteryzującą się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań podejmowanych w służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma - z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego - konotacji pejoratywnych. W tym drugim przypadku dopuszczalne jest przyjęcie, iż w sprawie wystąpiły "szczególnie uzasadnione przypadki" obalające domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu.
Tożsamej wykładni art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym Sąd kasacyjny dokonał w wyroku z 21 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1669/19, podkreślając, że dla ustalenia, czy zachodzą szczególnie uzasadnione przypadki, pomocniczą rolę mogą spełniać kryteria wskazane w pkt 1 i pkt 2 art. 8a ust. 1 tej ustawy, których wykładnia sprawia spore trudności interpretacyjne. Niemniej jednak kryteria te powinny być oceniane przez pryzmat przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków", ułatwiając obalenie domniemania służby charakteryzującej się zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizację zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu. W analogiczny sposób wypowiedział się NSA w wyrokach: z 5 listopada 2019 r., sygn. akt: I OSK 636/20 i I OSK 532/20; z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt: I OSK 1411/19, I OSK 1569/19 i I OSK 1464/19; z 12 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1711/19. Zatem należy uznać, iż przedstawiona powyżej wykładnia art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym ma ugruntowany charakter w orzecznictwie sądów administracyjnych.
W konsekwencji nie sposób zaakceptować stanowiska Ministra, zaprezentowanego w decyzjach wydanych w sprawie skarżącej, zgodnie z którym dla zastosowania wyłączenia z art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym obie przesłanki (tj. wymienione w pkt 1 i pkt 2) muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie choćby jednej z nich skutkuje odmową wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. Stanowisko to pozostaje w sprzeczności z linią orzeczniczą wypracowaną przez Sąd kasacyjny.
Jednocześnie nie można zakwestionować oceny Ministra, że okres służby skarżącej przed 31 lipca 1990 r. nie jest krótkotrwały. Istotnie okres tej służby zarówno w ujęciu bezwzględnym - 14 lat i 6 miesięcy, jak i w ujęciu proporcjonalnym – prawie 72% całego okresu służby pełnionej łącznie przez 20 lat, 2 miesiące i 1 dzień, jest znaczny. Jednakże, jak wynika z orzecznictwa NSA, samo stwierdzenie, iż w sprawie nie zaistniała przesłanka krótkotrwałej służby przed 31 lipca 1990 r., nie jest wystarczające do wydania decyzji odmownej. Kwestia ta musi być bowiem oceniona w aspekcie przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku", co wprawdzie organ uczynił, ale wadliwie ją zinterpretował, o czym poniżej.
Tutejszy Sąd aprobuje także stanowisko organu, iż w sprawie zostało spełnione kryterium rzetelności, o którym mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Natomiast Sąd w składzie tu orzekającym nie podziela zapatrywania Ministra odnośnie braku spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku". Negując zaistnienie tej przesłanki, organ odwołał się do następujących okoliczności: dobrowolnego zgłoszenia się skarżącej do SB, świadomej i sumiennej służby na rzecz totalitarnego państwa, operacyjnego charakteru jej pracy oraz członkostwa w organizacjach takich jak ZMS, PZPR i PRON. Według Sądu, przywołane okoliczności nie mogą stanowić przesłanki negatywnej dla zastosowania wyjątku. Wprawdzie nie zasługuje na uznanie zaangażowanie - choćby ideowe - w realizację zadań służb mundurowych na rzecz państwa totalitarnego, jednak dopiero wykazanie konkretnych działań bezpośrednio ukierunkowanych na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań i funkcji właściwych państwu totalitarnemu, neguje zaistnienie przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku".
Na konieczność precyzyjnego i indywidualnego oceniania czynów i ich weryfikacji pod kątem naruszenia podstawowych praw i wolności człowieka w ramach kryterium "służby na rzecz totalitarnego państwa" zwracał uwagę nie tylko NSA w wielu orzeczeniach (np. w wyrokach: z 12 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1711/19; z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1895/19; z 17 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2476/19; z 28 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 2180/19; z 20 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 1530/19; z 5 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 636/20 i I OSK 532/20), ale także Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 16 września 2020 r., sygn. akt III UZP 1/20.
Przedstawione przez Ministra rozumienie art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym prowadzi do wniosku, że z przewidzianego ww. przepisem przywileju mogłyby skorzystać wyłącznie osoby, które służyły państwu totalitarnemu nierzetelnie lub pod przymusem. Tymczasem osoby, które pełniąc służbę w formacjach określonych w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, nie czyniły tego dobrowolnie bądź podjęły (bez zgody przełożonych) współpracę z demokratyczną opozycją, nie podlegają regułom dotyczącym obniżenia uposażenia (vide art. 13c pkt 2 i art. 15c ust. 5 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym). Przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku" nie może eliminować postawa ideologiczna, dobrowolne wstąpienie do SB, zdobywanie wykształcenia oraz umiejętności, sumienne i rzetelne wykonywanie zadań służbowych przed 31 lipca 1990 r. czy przynależność do ww. organizacji.
Ponownie rozpatrując sprawę, Minister uwzględni powyższe rozważania prawne oraz dokona wyczerpującej oceny, czy sprawa skarżącej stanowi "szczególnie uzasadniony przypadek" (z przywołaniem konkretnych okoliczności), a następnie wyda decyzję administracyjną, którą należycie i przekonująco umotywuje. Organ będzie miał przy tym na uwadze, iż dopiero wykazanie udziału skarżącej w konkretnych działaniach (zadaniach, funkcjach bądź obowiązkach), które - z perspektywy powszechnie akceptowanego w państwie demokratycznym systemu norm etycznych - były rażąco naganne, a równocześnie wykraczały poza zwykłe, standardowe czynności wykonywane w ramach pełnienia służby publicznej, uniemożliwia uznanie omawianej przesłanki za spełnioną. Tutejszy Sąd, analizując akta przedmiotowej sprawy (w tym akta IPN), nie dopatrzył się tego rodzaju działań skarżącej. Jeśli zatem w ramach ponownego rozpatrywania wniosku, Minister nie pozyska nowych dowodów, to powinien przyjąć, że w przypadku skarżącej zaistniała omawiana przesłanka. Zauważyć wypada, iż istotna w tym aspekcie opinia służbowa za okres od [...] lutego 1976 r. do [...] czerwca 1988 r., a zatem obejmująca aż 12-letni staż pracy skarżącej w Wydziale "[...]" (czyli [...]), jest bardzo lakoniczna w swej treści. Dokument ten akcentuje wysokie kwalifikacje zawodowe skarżącej, pozwalające na zajmowanie samodzielnego stanowiska; zdyscyplinowanie, sumienność, umiejętności organizatorskie, wysoką kulturę pracy oraz kulturę osobistą, zaangażowanie społeczne i wrażliwość na krzywdę ludzką. Z ww. opinii wynika również, że skarżąca dobrze wywiązywała się z nałożonych zadań techniczno-operacyjnych, osiągając wysokie wyniki. We wniosku personalnym z [...]marca 1989 r. podano, iż skarżąca opracowuje materiały "[...] " ([...]) i "[...]" ([...]), a uzyskane tą drogą informacje operacyjne przekazuje do zainteresowanych wydziałów; obsługuje punkty odbioru "[...]" w terenie, odpowiada za ich właściwą konspirację i współpracuje z ich właścicielem. Brak jest w aktach archiwalnych IPN dokumentów wskazujących, że długotrwała i wzorowa służba skarżącej na rzecz totalitarnego państwa, polegająca na odtwarzaniu materiałów z podsłuchów, choć mająca negatywne konotacje, była naznaczona rażąco nagannymi działaniami, bezpośrednio godzącymi w prawa i wolności obywatelskie.
Z tych wszystkich względów Sąd uznał, iż wydając zaskarżoną decyzję, organ dopuścił się błędnej interpretacji przepisu prawa materialnego wyrażonego w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, jak również mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Naruszenie to tym bardziej dotyczy wydanej w ramach pierwszej instancji decyzji z [...] września 2019 r. nr [...], w której Minister ocenił jedynie kryterium "krótkotrwałości".
Ustosunkowując się do żądania skarżącej w przedmiocie zobowiązania organu do wydania decyzji o wyłączeniu stosowania wobec niej art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, należy wskazać, iż przepis art. 145 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie ma zastosowania do decyzji uznaniowych, a taki właśnie charakter ma zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
Rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania obejmujących wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika skarżącej w kwocie 480 zł, wydane w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a., zawarto w punkcie drugim sentencji wyroku.