II SA/Wa 881/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nakazującą opróżnienie lokalu mieszkalnego, uznając, że zameldowanie nie stanowi tytułu prawnego do lokalu.
Skarżący B. K. zaskarżył decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nakazującą mu opróżnienie lokalu mieszkalnego, który zajmował po śmierci swojego dziadka, pierwotnego najemcy. Skarżący argumentował, że jest zameldowany i uprawniony do lokalu do czasu otrzymania odprawy mieszkaniowej lub lokalu zamiennego. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zameldowanie ma jedynie charakter ewidencyjny i nie tworzy prawa do lokalu, a podstawą do opróżnienia lokalu jest jego zajmowanie bez tytułu prawnego.
Sprawa dotyczyła skargi B. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego nakazującą opróżnienie lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w W. Lokal ten został pierwotnie przydzielony Z. S., a po jego śmierci zajmował go wnuk, B. K. Organ administracji uznał, że B. K. zajmuje lokal bez tytułu prawnego, co zgodnie z ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP obliguje do jego opróżnienia oraz uiszczenia opłat i odszkodowania. Skarżący podnosił, że jest zameldowany w lokalu i uprawniony do niego do czasu otrzymania odprawy mieszkaniowej lub lokalu zamiennego, a także zarzucał naruszenie zasad współżycia społecznego i zasad KPA. Prezes WAW w swojej decyzji wyjaśnił, że odprawa mieszkaniowa jest kwestią cywilnoprawną, a zameldowanie nie rodzi prawa do lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Sąd podkreślił, że zameldowanie ma charakter wyłącznie ewidencyjny i nie stanowi tytułu prawnego do lokalu, a podstawą do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu jest jego zajmowanie bez tytułu prawnego. Sąd zaznaczył również, że zasady współżycia społecznego nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, zameldowanie ma jedynie charakter ewidencyjny i nie rodzi prawa do lokalu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, wskazując, że zameldowanie jest stwierdzeniem faktycznym miejsca pobytu, a nie podstawą do posiadania uprawnień do lokalu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.z.S.Z.RP art. 37a § 1
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
Osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania.
u.z.S.Z.RP art. 37a § 2
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
Dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań.
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej.
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeśli zarzuty nie mają uzasadnionych podstaw.
Pomocnicze
u.z.S.Z.RP art. 13 § 6
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
u.z.S.Z.RP art. 13 § 7
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
u.z.S.Z.RP art. 23 § 3
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy uprawnień do odprawy mieszkaniowej w razie śmierci żołnierza zawodowego.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej (materialnej).
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.
u.e.l.i.d.o.
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Określa obowiązek meldunkowy i jego ewidencyjny charakter.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego stanowi podstawę do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu. Zameldowanie ma charakter wyłącznie ewidencyjny i nie tworzy prawa do lokalu. Zasady współżycia społecznego nie mają zastosowania w postępowaniu administracyjnym.
Odrzucone argumenty
Skarżący jest uprawniony do zamieszkiwania w lokalu do czasu otrzymania odprawy mieszkaniowej lub lokalu zamiennego. Decyzja narusza zasady współżycia społecznego. Decyzja narusza zasady prawdy obiektywnej i słusznego interesu obywateli (KPA).
Godne uwagi sformułowania
Zameldowanie nie stanowi tytułu prawnego do lokalu. Zameldowanie polega na stwierdzeniu pewnej okoliczności faktycznej, niezależnie od przysługujących tej osobie uprawnień do lokalu. W postępowaniu administracyjnym nie mają zastosowania zasady współżycia społecznego.
Skład orzekający
Bronisław Szydło
sprawozdawca
Iwona Dąbrowska
przewodniczący
Przemysław Szustakiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że zameldowanie nie jest tytułem prawnym do lokalu i nie chroni przed obowiązkiem jego opróżnienia w przypadku braku innego tytułu prawnego, a także brak zastosowania zasad współżycia społecznego w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, ale ogólne zasady dotyczące tytułu prawnego do lokalu i charakteru zameldowania są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną kwestię prawną dotyczącą różnicy między zameldowaniem a tytułem prawnym do lokalu, co jest istotne dla wielu obywateli.
“Czy Twoje zameldowanie chroni Cię przed eksmisją? Sąd wyjaśnia, dlaczego nie!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 881/08 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2008-10-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2008-06-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Bronisław Szydło /sprawozdawca/ Iwona Dąbrowska /przewodniczący/ Przemysław Szustakiewicz Symbol z opisem 6219 Inne o symbolu podstawowym 621 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I OSK 269/10 - Postanowienie NSA z 2010-02-26 I OSK 269/09 - Wyrok NSA z 2009-11-23 II SA/Go 652/09 - Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. z 2009-09-30 Skarżony organ Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2005 nr 41 poz 398 art. 37a Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Przemysław Szustakiewicz, Bronisław Szydło (spr.), Protokolant Łukasz Bazyluk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu oddala skargę Uzasadnienie Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] decyzją z dnia [...] września 2007 r. nr [...], działając na podstawie art. 13 ust. 6 w związku z art. 37a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.) zobowiązał B. K. do opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. oraz do uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania począwszy od dnia [...] marca 2007 r. do dnia zwolnienia lokalu. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że wskazany wyżej lokal mieszkalny został przydzielony [...] Z. S. na podstawie decyzji Kierownika [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1987 r. o przydziale osobnej kwatery stałej. Ustalenia powierzchni mieszkalnej dokonano z uwzględnieniem żony wyżej wymienionego – K. S., która zmarła w dniu [...] kwietnia 2002 r. W dniu [...] marca 2007 r. zmarł natomiast Z. S.. Organ ustalił, że w chwili obecnej w przedmiotowym lokalu zameldowany jest wnuk zmarłego B. K., który zajmuje ten lokal bez tytułu prawnego. Organ wskazał, że stosownie do treści art. 37a ust. 1 i 2 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania. W dalszej części uzasadnienia decyzji Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] podał, że wraz z B. K. w lokalu nr [...] przy ul. [...] zamieszkuje jego siostra A. K. Dodatkowo wskazał, że matka A. i B. K. – B. S. – K. legitymuje się tytułem prawnym do lokalu nr [...] przy ul. [...], wynikającym z decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego wydanej w dniu [...] grudnia 1987 r. przez Kierownika [...] nr [...]. Przy ustaleniu powierzchni tego lokalu uwzględniono jej męża R. K. oraz syna B. K. Ponadto z oświadczenia B. S. – K. z dnia [...] września 1998 r. wynika, że w lokalu tym zamieszkiwała również córka A. K. oraz syn G. K. W ocenie organu wskazuje to, iż rodzina K. ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe. W odwołaniu od powyższej decyzji B. K. podniósł, iż jest osobą uprawnioną do zamieszkiwania w lokalu nr [...] do czasu otrzymania odprawy mieszkaniowej, zgodnie z art. 23 ust. 3 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej lub otrzymania lokalu zamiennego, spełniającego wymogi określone w art. 1a pkt 11 ustawy. Wniósł o przydział lokalu zamiennego lub otrzymanie odprawy mieszkaniowej lub przyznanie prawa zamieszkiwania w lokalu nr [...] na rzecz jego matki, poprzez zamianę zajmowanego przez nią lokalu nr [...] na lokal nr [...]. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 9, poz. 1071 ze. zm.) oraz art. 13 ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] w części dotyczącej opróżnienia lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., w pozostałej zaś części uchylił decyzję i orzekł, że B. K. jest zobowiązany do uiszczania opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna do dnia zwolnienia lokalu. Organ wyjaśnił, że organ I instancji błędnie określił termin od kiedy strona jest zobowiązana uiszczać odszkodowanie. Wyjaśnił, że obowiązek opróżnienia lokalu nałożony na stronę stanie się wymagalny od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Stąd też obowiązek uiszczenia odszkodowania powstanie również z tym dniem. Z tego też względu należało uchylić decyzję i orzec co do istoty. W dalszej części uzasadnienia decyzji Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej powtórzył argumentację zawartą w decyzji organu I instancji. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ podał, że decyzja organu I instancji nie rozstrzyga o uprawnieniach strony do odprawy mieszkaniowej, o której mowa w art. 23 ust. 3 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Wyjaśnił, że odprawa mieszkaniowa jest uprawnieniem realizowanym w trybie cywilnoprawnym i nie może być przedmiotem rozstrzygania w postępowaniu cywilnym. Wskazał również, że art. 23 ust. 3 ustawy stanowi o uprawnieniach do odprawy w razie śmierci żołnierza zawodowego służby stałej i służby terminowej, a nie w razie śmierci emerytowanego żołnierza. Wskazana wyżej decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2008 r. stała się przedmiotem skargi B. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej zarzucił naruszenie zasad współżycia społecznego. Podniósł, że decyzja ta nie uwzględnia faktu, iż jest zameldowany w przedmiotowym lokalu. Powołał się również na zawarte w art. 7 oraz art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego zasady prawdy obiektywnej (materialnej), uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zasadę informowania stron i innych uczestników postępowania przez organ administracji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ wyjaśnił, że na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania zasady współżycia społecznego. Wskazał również, że zameldowanie w lokalu mieszkalnym ma jedynie charakter ewidencyjny i nie rodzi prawa do lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem, by organy podejmujące w badanej sprawie rozstrzygnięcia dopuściły się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 37a powołanej ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania (art. 37 ust. 1). Natomiast stosownie do art. 37a ust. 2 cytowanej ustawy dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań. Należy zwrócić uwagę na sformułowanie użyte w ust. 2 przytoczonego przepisu "wydaje decyzję", które oznacza, że organ zobowiązany jest do wydania decyzji, o ile zostanie spełniona przesłanka określona w ust. 1, jaką jest - zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego. Z akt sprawy wynika, że lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. został przydzielony Z. S. jako osobna kwatera stała decyzją Kierownika [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1987 r. Z decyzji tej wynika, że przy ustalaniu powierzchni mieszkalnej uwzględniona była żona Z. S. – K. S. Po śmierci małżeństwa S. lokal ten zajmował ich wnuk B. K., będący skarżącym w niniejszej sprawie. Niewątpliwie więc skarżący zajmuje przedmiotowy lokal bez tytułu prawnego. Okoliczność ta powoduje, iż zachodzi przesłanka wymieniona w art. 37a ust. 1 cytowanej ustawy, skutkująca wydaniem decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań. Bez znaczenia w tej sytuacji jest fakt zameldowania skarżącego w powyższym lokalu. Zameldowanie nie stanowi tytułu prawnego do lokalu. Obowiązek meldunkowy wynika z przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) i ma wyłącznie charakter rejestracyjny. Zameldowanie polega na stwierdzeniu przez właściwy organ, prowadzący ewidencję ludności, że dana osoba przebywa w konkretnym lokalu na stałe lub przez określony okres czasu. Jest to, więc stwierdzenie pewnej okoliczności faktycznej, niezależnie od przysługujących tej osobie uprawnień do lokalu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2007 r. II OSK 173/06, niepublikowany). Słusznie również organ zauważa w odpowiedzi na skargę, że w postępowaniu administracyjnym nie mają zastosowania zasady współżycia społecznego. Sąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 1984 r. sygn. akt SA/Po 1028/84, przywołanym w odpowiedzi na skargę. Z tych względów, Sąd uznał wydane w sprawie decyzje za prawidłowe, a zarzuty zawarte w skardze za nieuzasadnione. Mając na względzie powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, ponieważ zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego, przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi oraz w sytuacji określonej w art. 201 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI