II SA/Wa 821/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej odmawiającą zmiany ostatecznej decyzji przyznającej zasiłek przedemerytalny, uznając, że nowe świadectwo pracy z 2004 r. nie mogło stanowić podstawy do zmiany decyzji z 2001 r. z uwagi na datę ujawnienia okoliczności.
Skarżący S.G. domagał się zmiany ostatecznej decyzji z 2001 r. przyznającej zasiłek przedemerytalny, powołując się na nowe świadectwo pracy z 2004 r. potwierdzające rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Organy administracji odmówiły zmiany, wskazując, że okoliczności te ujawniły się przed datą przejęcia wypłaty świadczeń przez ZUS (1 sierpnia 2004 r.), co wykluczało zastosowanie art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko organów i podkreślając, że zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do naruszenia prawa materialnego.
S. G. złożył wniosek o zmianę ostatecznej decyzji Wojewody z 2001 r. przyznającej zasiłek przedemerytalny, domagając się przyznania świadczenia przedemerytalnego od 2 marca 2001 r. Wskazał, że spełniał warunki do świadczenia przedemerytalnego już w dniu rejestracji w urzędzie pracy, a brakująca przesłanka rozwiązania stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy została potwierdzona dopiero w 2004 r. w wyniku ugody sądowej i nowego świadectwa pracy. Wojewoda odmówił zmiany decyzji, a Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał tę decyzję w mocy. Organy argumentowały, że zgodnie z art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia, ponowne ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego jest możliwe tylko w przypadku ujawnienia się okoliczności po dniu przejęcia wypłaty świadczeń przez ZUS (1 sierpnia 2004 r.). Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 155 k.p.a. i art. 150d ustawy. WSA oddalił skargę, stwierdzając, że zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do wydania decyzji niezgodnej z prawem. Sąd podkreślił, że nowe świadectwo pracy z 2004 r. nie mogło stanowić podstawy do zmiany decyzji z 2001 r., gdyż ujawnione okoliczności nastąpiły przed datą przejęcia wypłaty świadczeń przez ZUS. Sąd uznał również, że art. 150d ustawy stanowi przepis szczególny sprzeciwiający się zmianie decyzji w tym trybie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana ostatecznej decyzji w trybie art. 155 k.p.a. nie jest możliwa, jeśli nowe okoliczności ujawniły się przed datą przejęcia wypłaty świadczeń przez ZUS i nie spełniają przesłanek z art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nowe świadectwo pracy z 2004 r. nie mogło stanowić podstawy do zmiany decyzji z 2001 r., ponieważ okoliczności wskazane w tym świadectwie ujawniły się przed datą 1 sierpnia 2004 r., kiedy to ZUS przejął wypłatę świadczeń. Zgodnie z art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia, ponowne ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego jest możliwe tylko w przypadku ujawnienia się okoliczności po tej dacie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 155
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
u.p.z.i.r.p. art. 150d § 1
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Prawo do świadczeń przedemerytalnych przyznanych przez powiatowy urząd pracy na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na zasadach i w trybie określonym w tych przepisach na wniosek osoby uprawnionej (zainteresowanej) lub z urzędu, jeżeli po dniu przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty tych świadczeń zostaną ujawnione okoliczności: 1) określone w art. 145 § 1 oraz art. 156 § 1 kpa powodujące wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji; 2) mające wpływ na prawo do świadczenia przedemerytalnego lub jego wysokość, zaistniałe po dniu ustalenia prawa do tego świadczenia.
Pomocnicze
u.p.z.i.r.p. art. 150d § 4
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do zasiłków przedemerytalnych.
u.z.p.b. art. 37k § 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Określał krąg osób, którym przysługiwało świadczenie przedemerytalne, w tym warunek rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy.
u.z.p.b. art. 37l § 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego przysługiwało na wniosek osobie, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku lub zasiłku przedemerytalnego posiadała lub spełniła warunki do ich nabycia.
u.z.p.b. art. 37l § 2
Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
Zasiłki przedemerytalne i świadczenia przedemerytalne przysługiwały od następnego dnia po dniu zarejestrowania się uprawnionej osoby w powiatowym urzędzie pracy albo od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień.
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez WSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności uzasadniające zmianę decyzji ostatecznej musiały ujawnić się po dniu przejęcia wypłaty świadczeń przez ZUS (1 sierpnia 2004 r.). Nowe świadectwo pracy z 2004 r. nie mogło stanowić podstawy do zmiany decyzji z 2001 r., gdyż ujawnione w nim fakty nastąpiły przed tą datą. Art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia stanowi przepis szczególny ograniczający możliwość zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z obowiązującym prawem.
Odrzucone argumenty
Słuszny interes strony (negatywne skutki finansowe) uzasadnia zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. pomimo braku spełnienia przesłanek prawnych. Art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia nie stanowi przepisu szczególnego uniemożliwiającego zmianę decyzji ostatecznej.
Godne uwagi sformułowania
zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa nie może prowadzić do wydania decyzji niezgodnej z prawem zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia stanowi przepis szczególny, w rozumieniu art. 155 kpa, sprzeciwiający się zmianie decyzji ostatecznej w tym trybie słuszny interes strony w rozumieniu art. 155 kpa należy rozumieć w ten sposób, iż mając do wyboru możliwość korzystniejszego dla strony rozstrzygnięcia, nie pozostającego jednakże w kolizji z obowiązującym porządkiem prawnym, organ działając w granicach uznania administracyjnego, przyjmuje ten sposób orzekania zmieniając decyzję mniej korzystną dla strony. Nie mieści się jednak w takim pojęciu interesu strony orzekanie w sposób sprzeczny z przepisami prawa.
Skład orzekający
Joanna Kube
przewodniczący
Anna Mierzejewska
członek
Bronisław Szydło
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 k.p.a. w kontekście zmiany decyzji ostatecznych, zwłaszcza w sprawach świadczeń przedemerytalnych, oraz zastosowanie art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami o świadczeniach przedemerytalnych i datą przejęcia ich wypłaty przez ZUS. Interpretacja art. 155 k.p.a. ma szersze zastosowanie, ale kontekst jest specyficzny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii zmiany decyzji ostatecznych i interpretacji przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych, co jest istotne dla prawników procesowych i osób zainteresowanych prawem administracyjnym.
“Czy można zmienić decyzję sprzed lat, gdy pojawi się nowe świadectwo pracy? Sąd wyjaśnia granice art. 155 k.p.a.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 821/08 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2008-08-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2008-06-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Mierzejewska Bronisław Szydło /sprawozdawca/ Joanna Kube /przewodniczący/ Symbol z opisem 6332 Należności przedemerytalne Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I OSK 1547/08 - Wyrok NSA z 2009-06-30 Skarżony organ Minister Pracy i Polityki Społecznej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2004 nr 99 poz 1001 art. 150 d Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 155 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Bronisław Szydło (spr.), Protokolant Mateusz Rogala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji oddala skargę Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 21 grudnia 2007 r. uzupełnionym następnie pismem z dnia 25 stycznia 2008 r. S. G., powołując się na art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej również "kpa", wystąpił do Wojewody [...] o zmianę decyzji ostatecznej tego organu z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...]. Na mocy ostatniej z wyżej wymienionych decyzji S. G. przyznano zasiłek przedemerytalny w wysokości 120% kwoty zasiłku podstawowego od dnia 2 marca 2001 r. oraz odmówiono przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. We wniosku wskazano, że zmiana tej decyzji ma nastąpić w ten sposób, że Wojewoda [...] uchyli w całości decyzję organu I instancji i przyzna prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 2 marca 2001 r., zamiast przyznanego prawa do zasiłku przedemerytalnego. Jednocześnie S. G. wyraził zgodę na dokonanie zmian w powyższym zakresie. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że już w dniu 1 marca 2001 r., tj. w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy nr 2 w Ł., spełniał warunki uzasadniające przyznanie świadczenia przedemerytalnego, określone w art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), za wyjątkiem warunku rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Warunek ten został potwierdzony w terminie późniejszym, ponieważ jego świadectwo pracy zostało sprostowane w wyniku wszczęcia postępowania sądowego przed Sądem Rejonowym w Z. IV Wydział Pracy, zakończonego ugodą zawartą w dniu 28 kwietnia 2004 r. W ugodzie tej pracodawca C. S.A. w L. potwierdziła rzeczywistą przyczynę rozwiązania stosunku pracy ze S. G., istniejącą już w dniu 28 lutego 2001 r., tj. rozwiązanie stosunku pracy w drodze wypowiedzenia przez pracodawcę w związku z odwołaniem z funkcji Członka Zarządu przez Radę Nadzorczą, z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Ponadto wnioskodawca wskazał, że wskutek wydania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. został pozbawiony prawa do świadczenia przedemerytalnego, które było korzystniejsze niż prawo do zasiłku przedemerytalnego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 155 kpa oraz na podstawie art. 10 ust. 4 pkt 2, art. 150d ust. 1, ust. 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) odmówił zmiany wskazanej wyżej decyzji z dnia [...] listopada 2001 r. w granicach określonych we wniosku. Od powyższej decyzji S. G. wniósł odwołanie do Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że z dniem 1 listopada 2005 r. wszedł w życie art. 1 pkt 76 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 164, poz. 1356), który wprowadził do ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy art. 150 a – 150 d. Przepisy te dawały możliwość uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego w oparciu o przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu według stanu prawnego na dzień 31 grudnia 2001 r. W przypadku tym, jednym z warunków uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego było złożenie odpowiedniego wniosku do właściwego powiatowego urzędu pracy do dnia 28 lutego 2006 r. Wprowadzone na podstawie powyższej nowelizacji przepisy stwarzały również możliwość ponownego ustalenia prawa do świadczenia przedemerytalnego na zasadach i w trybie określonym w przepisach powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Organ podał także, że S. G. nabył już prawo do świadczenia przedemerytalnego w drodze decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...]. W jego sytuacji, może więc mieć zastosowanie jedynie przepis art. 150d powołanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Organ zaznaczył również, że wniosek o zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa nie może być rozpatrywany w oderwaniu od przepisów prawa materialnego. Zgodnie bowiem z art. 155 kpa decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazał, że zgodnie z art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prawo do świadczeń przedemerytalnych przyznanych przez powiatowy urząd pracy na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na zasadach i w trybie określonym w tych przepisach na wniosek osoby uprawnionej (zainteresowanej) lub z urzędu, jeżeli po dniu przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty tych świadczeń zostaną ujawnione okoliczności: 1) określone w art. 145 § 1 oraz art. 156 § 1 kpa powodujące wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji; 2) mające wpływ na prawo do świadczenia przedemerytalnego lub jego wysokość, zaistniałe po dniu ustalenia prawa do tego świadczenia. W ocenie organu treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że podstawowym warunkiem umożliwiającym ponowne ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego w oparciu o przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (dającym ewentualną możliwość zmiany wydanego wcześniej rozstrzygnięcia) jest ujawnienie po dniu 1 sierpnia 2004 r., czyli po dniu, w którym Zakład Ubezpieczeń Społecznych przejął wypłaty świadczeń przedemerytalnych, okoliczności, które zostały wymienione w pkt 1 i w pkt 2 tego przepisu, tj. okoliczności uzasadniających wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji. W dalszej części uzasadnienia decyzji organ podniósł, że dniem ujawnienia okoliczności, na które powołuje się strona jest dzień 5 maja 2004 r. (dzień wystawienia przez pracodawcę nowego świadectwa pracy). Wskazana wyżej data przypada przed dniem 1 sierpnia 2004 r., tj. przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty świadczeń przedemerytalnych. Przesądza to, zdaniem Ministra, o braku możliwości dokonania zmiany decyzji ostatecznej Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. w granicach określonych we wniosku. Ponadto Minister Pracy i Polityki Społecznej podniósł, że w dniu [...] listopada 2001 r., tj. w dniu wydania decyzji będącej przedmiotem wniosku S. G., zasiłki i świadczenia przedemerytalne przyznawano w oparciu o przepisy powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W świetle tych przepisów zasiłki przedemerytalne i świadczenia przedemerytalne przysługiwały od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień. Sam fakt dokonania rejestracji, złożenia wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, bez przedłożenia dokumentów wymaganych do ustalenia uprawnień do tego świadczenia, nie dawał organom zatrudnienia podstawy do przyznawania świadczenia przedemerytalnego od dnia następnego po dniu złożenia wniosku. S. G. świadectwo pracy, w którym określono, że stosunek pracy łączący go z pracodawcą został rozwiązany za wypowiedzeniem przez pracodawcę z przyczyn dotyczących zakładu pracy, przedłożył dopiero w dniu 6 maja 2004 r. S. G. wniósł na wskazaną wyżej decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Decyzji tej zarzucił naruszenie art. 155 kpa przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że nie ma podstaw do zmiany decyzji ostatecznej oraz naruszenie art. 150d powołanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż stanowi on przepis szczególny, o którym mowa w art. 155 kpa, uniemożliwiający zmianę decyzji ostatecznej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że kwestia jego uprawnień do świadczenia przedemerytalnego była przedmiotem postępowań zakończonych wydaniem dwóch decyzji ostatecznych: decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] sierpnia 2001 r. oraz decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] czerwca 2004 r. Wniosek skarżącego o zmianę decyzji dotyczył natomiast decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. Ponadto jak wskazuje skarżący, przepis art. 150d ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie stanowi w jego ocenie przepisu szczególnego, który w myśl art. 155 kpa uniemożliwiałby zmianę decyzji ostatecznej. Przepis ten odnosi się bowiem do okoliczności, o których mowa w art. 145 kpa (wznowienie postępowania) oraz art. 156 § 1 kpa 1 (stwierdzenie nieważności decyzji). Skarżący podniósł również, że w jego sytuacji wszystkie przesłanki wymienione w art. 155 kpa zostały spełnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 ust. 1 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, że zasada trwałości decyzji ostatecznej (art. 16 § 1 kpa) jest jedną z ogólnych zasad Kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzje administracyjne ostateczne są trwałe i mogą być zmienione lub uchylone tylko wówczas, gdy wynika to wprost z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego bądź z przepisów prawnych szczególnych, do których Kodeks postępowania administracyjnego odsyła. Jedną z możliwości zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej przewiduje art. 155 kpa. Przepis tego artykułu stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Podnieść trzeba, że postępowanie w trybie art. 155 kpa nie ma na celu ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie art. 155 kpa jest sprawdzenie, czy w sprawie nie zachodzi któraś z określonych w tym artykule przesłanek przemawiających za uchyleniem bądź zmianą decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym. Postępowanie to nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy w kolejnej instancji. Należy mieć przy tym na uwadze, że decyzje wydawane na podstawie art. 155 kpa są decyzjami opartymi na konstrukcji uznania administracyjnego. Stąd sądowa kontrola ich legalności jest ograniczona i sprowadza się do zbadania, czy organ rozstrzygający badał sprawę pod kątem wymienionych w tym artykule przesłanek ustawowych. Możliwość zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 kpa odnosi się do takich jedynie decyzji, które nie posiadają wad kwalifikowanych, nie zostały jeszcze "skonsumowane" (np. ich cel nie został osiągnięty) oraz przy wydawaniu których organ dysponował (zgodnie z normą prawną) pewnym luzem decyzyjnym. Innymi słowy, chodzi tu o sytuacje, w których wydane decyzje administracyjne zawierają rozstrzygnięcia w pewnym zakresie "elastyczne", "widełkowe", a ich ewentualna zmiana (w granicach przewidzianych przepisami prawa materialnego) nie zmieni istoty stosunku prawnego wcześniej nią wykreowanego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. akt II GSK 267/06, LEX nr 326277). Decyzja wydana na podstawie art. 155 kpa wzrusza bowiem decyzję ostateczną, która zakończyła daną sprawę. Po uchyleniu taką korygującą decyzją innej ostatecznej decyzji lub zmianie jej, organ dokonujący weryfikacji ma obowiązek stosować przepisy normujące rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, obowiązujące w dniu tej weryfikacji, chyba że przepisy szczególne stanowią odmiennie (por: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 1990 r., sygn. akt IV SA 236/90, Lex Polonica). Słusznie organ podnosi w zaskarżonej decyzji, że wniosku o zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa nie można rozpatrywać w oderwaniu od przepisów prawa materialnego. W dniu [...] listopada 2001 r., tj. w dniu wydania decyzji Wojewody [...], o zmianę której wnioskował skarżący, zasiłki i świadczenia przedemerytalne przyznawane były na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.). Krąg osób, którym przysługiwało świadczenie przedemerytalne określał art. 37k ust. 1 pkt 1-4 tej ustawy. W pkt 3 przepis ten stanowił, iż świadczenie przedemerytalne przysługiwało osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn. Zgodnie natomiast z art. 37l ust. 1 cytowanej ustawy prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego przysługiwało na wniosek osobie, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie pobierania zasiłku lub zasiłku przedemerytalnego posiadała lub spełniła warunki do ich nabycia. Zasiłki przedemerytalne i świadczenia przedemerytalne przysługiwały od następnego dnia po dniu zarejestrowania się uprawnionej osoby w powiatowym urzędzie pracy albo od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień (art. 37l ust. 2 cytowanej ustawy). Z treści decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. wynika, że skarżący na dzień złożenia wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego nie spełniał warunków do jego przyznania, albowiem rozwiązanie stosunku pracy z C. S.A. nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, tj. z powodu upadłości, likwidacji, bądź zmniejszeniu zatrudnienia na skutek zmian organizacyjnych. Wystawienie nowego świadectwa pracy przez byłego pracodawcę skarżącego w dniu 5 maja 2004 r., w wyniku wykonania ugody sądowej, nie zmienia faktu, iż na dzień złożenia wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego skarżący wskazanego wyżej warunku nie spełniał. Zaznaczyć przy tym należy, że w wyroku z dnia 20 października 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1259/05 oddalającym skargę S. G. na decyzję Ministra Gospodarki i Pracy z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia w trybie wznowienia postępowania ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r., znak: Nr [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że świadectwo pracy wydane w dniu 5 maja 2004 r. nie jest nowym dowodem istniejącym w dniu wydania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. Stąd też, mając na uwadze powyższe rozważania dotyczące zmiany decyzji w trybie art. 155 kpa, stwierdzić należy, że zmiana decyzji z dnia [...] listopada 2001 r. w zakresie wskazywanym przez skarżącego doprowadziłoby do wydania decyzji niezgodnej z prawem, tj. niezgodnej z art. 37k ust. 1 pkt 3 oraz z art. 37l ust. 1 oraz ust. 2 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Prawidłowości dokonanych przez organ administracji ustaleń i oceny nie może podważać przedstawiona przez skarżącego interpretacja przesłanek art. 155 kpa - upatrywanie słusznego interesu w negatywnych dla niego skutkach finansowych wynikających z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa może odbywać się tylko w granicach obowiązującego prawa. Uwzględnienie interesu strony w rozumieniu art. 155 kpa należy rozumieć w ten sposób, iż mając do wyboru możliwość korzystniejszego dla strony rozstrzygnięcia, nie pozostającego jednakże w kolizji z obowiązującym porządkiem prawnym, organ działając w granicach uznania administracyjnego, przyjmuje ten sposób orzekania zmieniając decyzję mniej korzystną dla strony. Nie mieści się jednak w takim pojęciu interesu strony orzekanie w sposób sprzeczny z przepisami prawa. Organ administracji załatwiający sprawy indywidualne jest bowiem zobowiązany stosować się do zasady praworządności, wymienionej w art. 6 i art. 7 kpa i działać na podstawie przepisów prawa. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2005 r., sygn. akt OSK 1746/04, Palestra 2006/1-2/241). Sąd podziela również pogląd organu, iż art. 150d ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) stanowi przepis szczególny, w rozumieniu art. 155 kpa, sprzeciwiający się zmianie decyzji ostatecznej w tym trybie. Przepis ten został wprowadzony do tekstu ustawy na mocy art. 1 pkt 76 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 164, poz. 1356). Zgodnie z jego treścią prawo do świadczeń przedemerytalnych przyznanych przez powiatowy urząd pracy na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na zasadach i w trybie określonym w tych przepisach na wniosek osoby uprawnionej (zainteresowanej) lub z urzędu, jeżeli po dniu przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty tych świadczeń zostaną ujawnione okoliczności: 1) określone w art. 145 § 1 oraz art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego powodujące wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji; 2) mające wpływ na prawo do świadczenia przedemerytalnego lub jego wysokość, zaistniałe po dniu ustalenia prawa do tego świadczenia. Stosownie natomiast do treści art. 150d ust. 4 cytowanej ustawy przepis ust. 1 tego artykułu stosuje się odpowiednio do zasiłków przedemerytalnych. Analiza treści tych przepisów prowadzi do wniosku, że prawo do świadczeń przedemerytalnych przyznanych przez powiatowy urząd pracy na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu jedynie w przypadku wystąpienia przesłanek skutkujących wznowieniem postępowania bądź stwierdzeniem nieważności decyzji oraz przesłanek mających wpływ na prawo do świadczenia przedemerytalnego lub jego wysokość, zaistniałych po dniu ustalenia prawa do tego świadczenia. Kwestią kluczową jest tutaj konieczność ujawnienia się tych okoliczności po dniu przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty świadczeń przedemerytalnych. W niniejszej sprawie wskazywana przez skarżącego przesłanka, tj. wystawienie nowego świadectwa pracy w dniu 5 maja 2004 r., ujawniła się natomiast przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty świadczeń przedemerytalnych. Reasumując należy stwierdzić, że zarówno decyzja organu I oraz II instancji nie narusza prawa. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI