II SA/WA 753/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi rektora uczelni wyższej na akt Ministra Edukacji i Nauki stwierdzający wygaśnięcie jego mandatu. Minister oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 125 ust. 4 i 6 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, uznając, że rektor wykonywał dodatkowe zajęcia zarobkowe (trzy umowy cywilnoprawne o łącznej wartości ponad 150 tys. zł) bez wymaganej zgody rady uczelni. Rektor argumentował, że czynności te były związane z jego działalnością naukową i badawczą w ramach uczelni, a zgoda rady, uzyskana w lutym 2021 r., powinna obejmować cały okres kadencji. Podnosił również zarzuty proceduralne dotyczące sposobu wydania aktu przez Ministra. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, uznał, że pojęcie 'dodatkowego zajęcia zarobkowego' jest szerokie i obejmuje również umowy cywilnoprawne, nawet jeśli zawarte z własną uczelnią. Sąd podkreślił, że zgoda rady uczelni na takie zajęcia powinna mieć charakter uprzedni, a nie następować po ich wykonaniu. Ponieważ rektor wykonywał wskazane umowy przed uzyskaniem zgody rady, sąd uznał, że doszło do naruszenia art. 125 ust. 4 ustawy, co uprawniało Ministra do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu zgodnie z art. 125 ust. 6 ustawy. W konsekwencji, sąd oddalił skargę rektora.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących obowiązku uzyskania zgody rady uczelni na dodatkowe zajęcia zarobkowe przez rektora, a także kwestia dopuszczalności kontroli sądowej aktów administracyjnych innych niż decyzje.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z Prawem o szkolnictwie wyższym i nauce z 2018 r. i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych sektorów.
Zagadnienia prawne (4)
Czy wykonywanie przez rektora uczelni publicznej dodatkowych zajęć zarobkowych na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z własną uczelnią wymaga uzyskania zgody rady uczelni?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wykonywanie dodatkowych zajęć zarobkowych przez rektora, nawet na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z własną uczelnią, wymaga uzyskania zgody rady uczelni.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie 'dodatkowego zajęcia zarobkowego' jest szerokie i obejmuje wszelkie formy działalności zarobkowej, w tym umowy cywilnoprawne, nawet jeśli zawarte z własną uczelnią. Celem przepisu jest zapobieganie konfliktowi interesów i zapewnienie efektywnego wykonywania obowiązków rektora.
Czy zgoda rady uczelni na dodatkowe zajęcie zarobkowe rektora, wydana na okres kadencji, może być udzielona po rozpoczęciu wykonywania tych zajęć?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgoda rady uczelni na dodatkowe zajęcie zarobkowe rektora powinna mieć charakter uprzedni, tj. być udzielona przed rozpoczęciem wykonywania tych zajęć.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zgoda rady uczelni musi być udzielona przed rozpoczęciem wykonywania dodatkowego zajęcia zarobkowego, aby mogła spełniać cel, dla którego została ustanowiona. Brak uprzedniej zgody stanowi naruszenie przepisów.
Czy akt Ministra Edukacji i Nauki stwierdzający wygaśnięcie mandatu rektora na podstawie art. 125 ust. 6 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, taki akt podlega kontroli sądu administracyjnego jako inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zaskarżone pismo Ministra spełnia kryteria aktu podlegającego kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ ma władczy, jednostronny charakter, dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa i jest podejmowane przez organ administracji publicznej.
Czy wykonywanie przez rektora działalności naukowej w ramach umów cywilnoprawnych zawartych z własną uczelnią, na podstawie projektów badawczych rozpoczętych przed objęciem funkcji, stanowi 'dodatkowe zajęcie zarobkowe' w rozumieniu art. 125 ust. 4 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd uznał, że takie czynności, nawet jeśli związane z działalnością naukową i realizowane na rzecz uczelni, mieszczą się w definicji 'dodatkowego zajęcia zarobkowego' i wymagają zgody rady.
Uzasadnienie
Sąd przyjął szeroką wykładnię pojęcia 'dodatkowego zajęcia zarobkowego', uznając, że obejmuje ono wszelkie czynności zarobkowe, a celem przepisu jest zapobieganie konfliktowi interesów i zapewnienie efektywności funkcji rektora, nawet w relacjach wewnętrznych z uczelnią.
Przepisy (5)
Główne
p.s.w.n. art. 125 § ust. 4
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego przez rektora uczelni publicznej wymaga uzyskania zgody rady uczelni. Zgoda jest wydawana na okres kadencji.
p.s.w.n. art. 125 § ust. 6
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
W przypadku wykonywania dodatkowego zajęcia zarobkowego bez zgody rady uczelni minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki stwierdza wygaśnięcie mandatu rektora. Wygaśnięcie mandatu następuje z dniem doręczenia tego stwierdzenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § ust. 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad innymi aktami lub czynnościami z zakresu administracji publicznej, dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, które nie są decyzjami ani postanowieniami.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonywanie dodatkowych zajęć zarobkowych przez rektora, nawet na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych z własną uczelnią, wymaga zgody rady uczelni. • Zgoda rady uczelni na dodatkowe zajęcie zarobkowe rektora musi być uprzednia, a nie następcza. • Akt Ministra stwierdzający wygaśnięcie mandatu rektora podlega kontroli sądu administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Czynności rektora związane z działalnością naukową na rzecz uczelni nie stanowią 'dodatkowego zajęcia zarobkowego' w rozumieniu ustawy. • Zgoda rady uczelni uzyskana po wykonaniu umów obejmuje cały okres kadencji. • Akt Ministra nie powinien być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. • Skarżący podniósł liczne zarzuty proceduralne dotyczące sposobu wydania aktu przez Ministra.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie 'dodatkowego zajęcia zarobkowego' jest szerokie i nie ogranicza się tylko do dodatkowego zatrudnienia, ale oznacza wykonywanie przez rektora uczelni publicznej dodatkowej czynności w jakiejkolwiek formie, która wiąże się z zarobkiem. • zgoda na wykonywanie dodatkowego zajęcia zarobkowego powinna mieć charakter uprzedni. • akt o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4 p.p.s.a. Spełnia on wszystkie powyższe kryteria, bowiem polega na władczym, jednostronnym ukształtowaniu indywidualnej sytuacji prawnej podmiotu spoza aparatu administracyjnego...
Skład orzekający
Joanna Kube
przewodniczący
Ewa Kwiecińska
sprawozdawca
Michał Sułkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uzyskania zgody rady uczelni na dodatkowe zajęcia zarobkowe przez rektora, a także kwestia dopuszczalności kontroli sądowej aktów administracyjnych innych niż decyzje."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z Prawem o szkolnictwie wyższym i nauce z 2018 r. i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych sektorów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia autonomii uczelni i odpowiedzialności rektora, a także procedury administracyjnej. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i szkolnictwie wyższym.
“Rektor stracił stanowisko przez umowy z własną uczelnią – sąd wyjaśnia, kiedy potrzebna jest zgoda rady.”
Sektor
edukacja wyższa
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.