II SA/Wa 749/23

II SA/Wa 749/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj
Dorota Kozub-Marciniak
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komisja Lekarska
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 2 w zw, z art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 398
art. 4, art. 6 ust. 1, art. 33 ust. 1 i ust. 3, art. 38 ust. 1, art. 40 ust. 1, art. 45 , art. 46, art. 47
Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 11, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi P. A. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby 1. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej w P. podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] października 2022 r. nr [...]; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych na rzecz skarżącego P. A. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
[...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu
do spraw wewnętrznych w [...] na podstawie skierowania nr [...] z dnia [...] maja 2022 r. wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], orzeczeniem z dnia [...] października 2022 r. nr [...] uznała P. A. - (część A orzeczenia) za zdolnego do służby w Policji z ograniczeniem (kategoria B), wskazała też, że wymieniony jest trwale niezdolny do służby na dotychczas zajmowanym stanowisku. Część B orzeczenia (związek choroby ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby oraz uszczerbku na zdrowiu-nie dotyczy), część C orzeczenia (inwalidztwo)-nie dotyczy. RKL rozpoznała w punkcie 11.1 części A orzeczenia – zmiany zwyrodnieniowe i chondromalacja prawego stawu rzepkowo-udowego - § 65 pkt 1 kol. 5, załącznika do rozporządzenia MSWiA z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz.U. z 2018 r., poz. 2035); w punkcie 11.2 rozpoznano żylaki kończyn dolnych CEAP C2 - § 53 pkt 2, kol.5 załącznika do rozporządzenia. Te schorzenia z punktu 11.1 i 11.2 w ocenie Komisji I instancji stanowiły o kwalifikacji – kategoria B (zdolny do służby z ograniczeniem). Pozostałe schorzenia, tj. określone w punkcie 11.3 (nadciśnienie tętnicze 1° - § 51 pkt 1 kol. 5 i 11.4 (otyłość prosta - § 1 pkt 3 kol. 5) stanowiły o kategorii A, zaś schorzenie z punktu 11.5 (dyskopatia L5/S1) nie zostało sklasyfikowane do żadnego § załącznika do rozporządzenia (wskazano: "bez pkt").
RKL w uzasadnieniu wskazała, że na posiedzeniu w dniu [...] października 2022 r., po zapoznaniu się z dokumentacją kadrową (protokół przebiegu i warunków służby z dnia [...] czerwca 2022 r.), po szczegółowej analizie dokumentacji leczniczej (kartoteka poradni U-O, karty informacyjne leczenia szpitalnego) oraz w oparciu o badanie własne (podmiotowe i przedmiotowe) orzekła, że zmiany zwyrodnieniowe i chondromalacja prawego stawu rzepkowo-udowego oraz żylaki kończyn dolnych kwalifikują orzekanego, zgodnie z rozporządzeniem w sprawie wykazu chorób i ułomności (...) do kategorii zdolności do służby "B", co na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 oraz art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 398) oznacza, iż schorzenia wymienione w punktach 1 i 2 rozpoznania ograniczają zdolność badanego do służby oraz stanowią przeszkodę do pełnienia jej na dotychczas zajmowanym stanowisku. Natomiast schorzenia wymienione w punktach 3, 4 i 5 rozpoznania (nadciśnienie tętnicze 1°, otyłość prosta i dyskopatia L5/S1) nie stanowią przeszkody do dalszego służby w Policji. Schorzenie wymienione w punkcie 1 rozpoznania pozostaje w związku z wypadkiem w służbie [...].08.2021 r.
P. A. w odwołaniu wniósł o uchylenie wymienionego orzeczenia w całości i wydanie nowego orzeczenia ustalającego, że jest całkowicie niezdolny do służby w Policji, ewentualnie uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazał m.in., ze z zaświadczenia lekarza prowadzącego, jak i ortopedy ze szpitala MSWiA wynika, iż upośledzenie czynności narządu jest znaczne, a więc podstawą wydania decyzji w przedmiotowej sprawie winien być § 65 pkt 2 a nie pkt 1 rozporządzenia, który dotyczy nieznacznego upośledzenia czynności narządu.
Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych orzeczeniem z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...], na podstawie 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 398), utrzymała w mocy orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] października 2022 r. nr [...].
CKL wskazała, że zapoznała się z odwołaniem od orzeczenia RKL oraz zgromadzoną dokumentacją orzeczniczą i skierowała odwołującego się na konsultację ortopedyczną. W badaniu ortopedycznym z dnia [...] grudnia 2022r. prawy staw kolanowy bez wysięku, deficyt wyprostu 15°, zgięcia 125°, bolesne przyparcie rzepki, objawy łąkotkowe ujemne, przy próbie badania stabilności odruchowo napina mięśnie uniemożliwiając obiektywną ocenę stabilności stawu kolanowego prawego. CKL wskazała, że z uwagi na niejednoznaczną ocenę wydolności biomechanicznej stawu Komisja wyznaczyła termin kolejnej konsultacji ortopedycznej. W badaniu z [...] stycznia 2023 r. ograniczony zakres ruchomości, deficyt wyprostu 5°, zgięcia do 100°. Trzeszczenie przy ruchach. CKL podniosła, że w ocenie konsultanta wymaga leczenia operacyjnego po uprzednim wykonaniu MRI przez lekarza prowadzącego. Komisja wskazała, że jak wynika z zaświadczenia z dnia [...] października 2022r. wystawionego przez lekarza prowadzącego lek. med. M. J. specjalistę ortopedii odwołujący się jest w trakcie leczenia ortopedycznego i rehabilitacji z powodu przebytego urazu kolana prawego z częściowym uszkodzeniem ACL, chondromalacją II°, z chondrofraktusą rzepki (pęknięcie w obrębie chrząstki rzepki, nie złamanie rzepki). Podano, że są to zmiany możliwe do wyleczenia za pomocą leczenia zachowawczego czy operacyjnego. Uwzględniając powyższe w opinii CKL RKL w [...] prawidłowo zakwalifikowała zmiany zwyrodnieniowe z chondromalacją II° prawego stawu rzepkowo - udowego do § 65p 1 r 5 B wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób i ułomności (...). CKL wskazała, że pozostałe rozpoznane u orzekanego schorzenia zostały również prawidłowo zakwalifikowane do odpowiednich pozycji wykazu. Uwzględniając powyższe CKL podniosła, że nie znalazła podstaw do zmiany, bądź uchylenia zaskarżonego orzeczenia.
Orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] stało się przedmiotem skargi P. A., reprezentowanego przez adwokata, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik zarzucił:
- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 4 ustawy o komisjach lekarskich na nie rozważeniu całego materiału dowodowego, a w konsekwencji niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało błędnym uznaniem przez organ, iż skarżący jest zdolny do służby z ograniczeniem;
- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 80 k.p.a. polegające na dokonaniu dowolnej, a nie swobodnej oceny zebranych dowodów, w tym przede wszystkim dokumentacji medycznej skarżącego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do wydania orzeczenia o zdolności do służby z ograniczeniem, podczas gdy z dokumentacji medycznej P. A. jednoznacznie wynika, że nie rokuje on poprawy stanu zdrowia, a schorzenie, którego doznał w związku z wypadkiem w służbie ma charakter nieodwracalny i postępujący;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 32 ust. 6 ustawy o komisjach lekarskich mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na wydaniu orzeczenia o zdolności do służby pomimo nie zakończenia leczenia oraz rehabilitacji skarżącego skutkujące przedwczesnym uznaniem, że skarżący jest zdolny do służby z ograniczeniem.
- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 32 ust. 5 ustawy o komisjach lekarskich mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na pominięciu przez organ części schorzeń skarżącego i w konsekwencji wydanie orzeczenia o zdolności do służby bez rozważenia wszystkich chorób skarżącego, co w istocie uniemożliwiło dokonanie ogólnej oceny stanu zdrowia skarżącego oraz jego ogólnej zdolności do służby w Policji, której to oceny wymaga naruszony przepis.
Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej oraz poprzedzającego je orzeczenia [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Pełnomocnik w uzasadnieniu podniósł m.in., że CKL wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie zbadała w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności faktycznych związanych z niniejszą sprawą naruszając tym samym jedną z naczelnych zasad postępowania - zasadę prawdy obiektywnej. CKL nie odniosła się w zasadzie do żadnego z zarzutów skarżącego, nie wyjaśniła dlaczego uznaje za zasadne wydanie orzeczenia na obecnym etapie leczenia i na jakiej podstawie tego dokonuje, nie odniosła się do sposobu uzasadnienia orzeczenia RKL, kompletnie pominęła pozostałe schorzenia skarżącego, które to pominięte zostały również przez RKL. W ocenie skarżącego CKL naruszyła również art. 107 § 3 k.p.a. , albowiem orzeczenie nie spełnia minimalnych nawet standardów obowiązujących w demokratycznym państwie prawnym. Pełnomocnik podniósł m.in., że obowiązkiem Komisji było odniesienie się do wszystkich podniesionych w odwołaniu argumentów, wyjaśnienie dlaczego zakwalifikowała schorzenie powstałe na skutek wypadku w służbie do kategorii nieznacznej niesprawności z § 65 pkt 1 kol. 5, a nie jak wynika z opinii specjalistów do schorzenia znacznie upośledzającego sprawność ustroju z punktu 2. CKL nie zastosowała się również do normy prawnej z art. 80 k.p.a. Pełnomocnik wskazał, że komisja dysponowała obszernym materiałem dowodowym, w tym przede wszystkim dokumentacją medyczną z poradni ortopedycznej zawierającą opinię lekarza prowadzącego, sporządzoną na wyraźne życzenie Komisji w formie maszynopisu (a więc zdecydowanie czytelną), z której jednoznacznie wynika, że pomimo zastosowanego leczenia schorzenia powstałego na skutek wypadku, w tym zabiegu artroskopii, rehabilitacji, farmakoterapii, stosowaniu kul oraz ortezy ortopedycznej stan zdrowia skarżącego nie ulega poprawie. Lekarz specjalista, pod którego opieką P. A. pozostaje stwierdził, że uszkodzenie ma charakter nieodwracalny i nie jest możliwe do wyleczenia. CKL dopuściła się naruszenia art. 32 ust. 5 ustawy o komisjach lekarskich pomijając pozostałe schorzenia skarżącego, pomimo dysponowania pełną dokumentacją medyczną, z której wynikają również inne schorzenia: powiększona komora serca będącą powikłaniem nadciśnienia tętniczego, choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa lędźwiowego - zwyrodnienie oraz dwupoziomowe wypukliny krążków międzykręgowych L4/5 i L5/S1 z uciskiem na worek oponowy, hiperlipidemia, przewlekły zespół bólowy oraz przewlekłe wysięki kolana, niepełny zakres zgięcia kolana i wyprostu (znacznie ograniczona ruchomość stawu kolanowego).
Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, reprezentowana przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Pełnomocnik wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 P.p.s.a. Pełnomocnik wskazał m.in., że komisje lekarskie w zakresie określenia zdolności do służby muszą orzekać zgodnie z wiedzą medyczną i obowiązującymi przepisami. Podkreślił, że subiektywne odczucia skarżącego na temat jego stanu zdrowia, z punktu widzenia orzeczniczego, nie mają istotnego wpływu na ustalenie kategorii zdolności do służby. Podniósł, że do wyłącznej kompetencji komisji lekarskiej należy uznanie (zakwalifikowanie) orzekanego do określonej kategorii zdolności do służby. Rozstrzygnięcie CKL zostało postawione na podstawie dokumentacji medycznej zebranej w sprawie. Pełnomocnik wskazał nadto, że wbrew twierdzeniu skarżącego, CKL wnikliwie przeanalizowała całość zgromadzonej dokumentacji, czemu wyraz dała dokonując szczegółowej analizy dokumentacji medyczno-orzeczniczej, w efekcie czego zadecydowała o utrzymaniu w mocy ustaleń dokonanych przez RKL, a dotyczących oceny stanu zdrowia skarżącego. Organ w wystarczający sposób zebrał i ocenił materiał dowodowy, a następnie w przekonywujący sposób uzasadnił swoje rozstrzygnięcie.
Uczestnik postępowania Komendant Wojewódzki Policji w [...] pismem z dnia [...] maja 2023 r. wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Pełnomocnik skarżącego pismem z dnia [...] lipca 2023 r. wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.
Sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] lutego 2023 r., jak i orzeczenie RKL w przedmiocie zdolności skarżącego do służby w Policji, narusza prawo procesowe, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podziela zarzuty skargi naruszenia powołanych przepisów w związku z nienależytym wyjaśnieniem istotnych okoliczności sprawy, tj. stanu faktycznego w zakresie stopnia upośledzenia sprawności ustroju (art. 7 k.p.a. - wszelkie ustalenia związane ze stanem zdrowia strony są elementami stanu faktycznego niniejszej sprawy), a także nienależytego rozpatrzenia w tym kontekście całego zebranego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), co doprowadziło do stwierdzenia, że ocena dokonana przez Komisje narusza art. 80 k.p.a. (organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona). Potwierdzeniem powyższego są uzasadnienia orzeczeń obu Komisji, które w stopniu istotnym naruszają art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Zaskarżone orzeczenie CKL i orzeczenie Komisji I instancji zostało wydane w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2018 r., poz. 2035)
Zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy zdolność fizyczną i psychiczną funkcjonariusza do pełnienia służby w Policji ustala się przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdolności do służby: (1) kategoria A - "zdolny do służby", która oznacza, że jego stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby; (2) kategoria B - "zdolny do służby z ograniczeniem", która oznacza, że stwierdzono choroby lub ułomności, które zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną i uniemożliwiają mu pełnienie służby na zajmowanym stanowisku, ale nie stanowią przeszkody do pełnienia służby na innym stanowisku; (3) kategoria C - "niezdolny do służby", która oznacza, że stwierdzono choroby lub ułomności, które uniemożliwiają pełnienie służby.
Orzeczenie o zdolności fizycznej i psychicznej do służby, oprócz jednej z kategorii zdolności do służby wymienionych w ust. 1, zawiera jedno z następujących określeń: (1) "zdolny do służby", jeżeli nie stwierdzono żadnych chorób lub ułomności stanowiących przeciwwskazanie do pełnienia służby; (2) "trwale niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku", jeżeli stwierdzono choroby lub ułomności, które zmniejszają zdolność fizyczną lub psychiczną do służby i nie pozwalają na pełnienie służby na zajmowanym stanowisku, jednak te choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do dalszego pełnienia służby na innym stanowisku; w takim przypadku komisja lekarska określa, jakie warunki służby są przeciwwskazane dla badanego; (3) "czasowo niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku", jeżeli stwierdzono choroby lub ułomności, które czasowo zmniejszają zdolność fizyczną lub psychiczną do służby, ale mogą rokować poprawę stanu zdrowia i odzyskanie pełnej sprawności i zdolności do służby na zajmowanym stanowisku; (4) "zdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku", jeżeli stwierdzono pewne choroby lub ułomności, które zmniejszają wprawdzie zdolność fizyczną lub psychiczną, ale nie stanowią przeszkody do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku; (5) "trwale niezdolny do służby", jeżeli stwierdzono choroby lub ułomności, które nie pozwalają na pełnienie służby (art. 6 ust. 2 ustawy).
Stosownie do art. 33 ust. 1 ww. ustawy o komisjach lekarskich, rejonowa komisja lekarska dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej na podstawie badania lekarskiego, wyników zleconych badań dodatkowych, specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji w podmiocie leczniczym, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny oraz protokołów powypadkowych mogących mieć znaczenie dla treści orzeczenia. Rejonowe komisje lekarskie orzekają, posługując się również - w przypadku ustalania zdolności fizycznej lub psychicznej do służby - wykazem chorób i ułomności, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia osoby badanej (ust. 3).
Rejonowa komisja lekarska, zaliczając funkcjonariusza Policji do jednej z kategorii zdolności do służby, bierze pod uwagę charakter i warunki służby na zajmowanym przez funkcjonariusza stanowisku oraz kryteria zdrowotne (art. 34 ustawy). W przypadku orzeczenia niezdolności do służby rejonowa komisja lekarska orzeka również o grupie inwalidzkiej (art. 35 tej ustawy), co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, albowiem RKL stwierdziła, że skarżący jest zdolny do służby z ograniczeniem (kat. B).
Zgodnie z art. 38 ust. 1 ww. ustawy rejonowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i zebraniu niezbędnych dokumentów, w tym dokumentacji medycznej. Orzeczenie zawiera rozpoznanie lekarskie w języku polskim według terminologii klinicznej, z uwzględnieniem lokalizacji i stopnia nasilenia oraz z powołaniem na odpowiednie pozycje, paragrafy i punkty lub inne jednostki klasyfikacyjne z wykazów, o których mowa w art. 33 ust. 3. Orzeczenia, które ustalają trwałą lub całkowitą niezdolność do służby uzasadnia się szczegółowo (art. 39 ust. 1 i 5 ustawy).
Zgodnie z art. 40 ust. 1 powołanej ustawy, rejonowe komisje lekarskie orzekają w składzie co najmniej dwuosobowym. Orzeczenie wydane przez komisję lekarską podpisują wszyscy członkowie komisji. Komisja podejmuje rozstrzygnięcie zwykłą większością głosów. W razie równej liczby głosów decyduje głos przewodniczącego składu.
Jak stanowi art. 45 i art. 46 ww. ustawy, Centralna Komisja Lekarska rozpatruje odwołanie w składzie trzyosobowym w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania albo w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania w przypadku konieczności wykonania dodatkowych badań lub uzyskania dodatkowych dokumentów, po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami w sprawie, a w razie potrzeby również po przeprowadzeniu niezbędnych badań lub po zleceniu przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich, w tym obserwacji w podmiocie leczniczym, lub po dostarczeniu na jej żądanie dodatkowych dokumentów.
Zgodnie z art. 47 ww. ustawy, Centralna Komisja Lekarska po rozpatrzeniu odwołania: (1) utrzymuje w mocy zaskarżone orzeczenie albo (2) uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i wydaje nowe, albo (3) uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez rejonową komisję lekarską.
Podkreślenia wymaga, że kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń komisji lekarskich o zdolności do służby w Policji obejmuje sprawdzenie prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia badanego, w szczególności czy dokonana kwalifikacja zdolności do służby była zgodna z przepisami powołanej wyżej ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych oraz rozporządzenia wykonawczego. Sąd administracyjny, kontrolując orzeczenie komisji lekarskiej, nie ocenia natomiast kwestii medycznych (v. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z 28 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1365/17, z 14 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 654/14 orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie jest więc uprawniony do kwestionowania dokonanego przez komisję lekarską rozpoznania. Co za tym idzie, Sąd nie może badać prawidłowości samej diagnozy.
Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia CKL oraz orzeczenia RKL w zakresie ustalenia zdolności skarżącego do służby (kategoria zdrowia B) Sąd stwierdził, że w sprawie naruszone zostały powołane już wyżej przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sprawie tej RKL uznała skarżącego za zdolnego do służby w Policji z ograniczeniem (kategoria B) rozpoznając – jak wskazano w punkcie 11.1 części A orzeczenia – zmiany zwyrodnieniowe i chondromalacja prawego stawu rzepkowo-udowego, które to schorzenie Komisja przyporządkowała do § 65 pkt 1 kol. 5 załącznika do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób i ułomności; w punkcie 11.2 rozpoznano żylaki kończyn dolnych CEAP C2 § 53 pkt 2, kol.5 załącznika. Te schorzenia w ocenie Komisji I instancji stanowiły o kwalifikacji – kategoria B (zdolny do służby z ograniczeniem). Pozostałe schorzenia, tj. określone w punkcie 11.3 i 11.4 stanowiły o kategorii A, zaś schorzenie z punktu 11.5 nie zostało sklasyfikowane do żadnego § załącznika do rozporządzenia (wskazano: "bez pkt").
Sąd zauważa, że wymieniony załącznik do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób i ułomności w dziale XII w § 65 pkt 1 wymienia "choroby zwyrodnieniowe stawów nieznacznie upośledzające sprawność ustroju". Podkreślenia wymaga, że zarówno z dokonanego rozpoznania RKL "zmiany zwyrodnieniowe i chondromalacja prawego stawu rzepkowo-udowego", jak również z uzasadnień orzeczeń RKL i CKL nie wynika dlaczego rozpoznane schorzenie zakwalifikowane zostało do § 65 § 1 załącznika do rozporządzenia. Z orzeczeń RKL i CKL nie wynika, czy rozpoznane schorzenie upośledza sprawność ustroju w stopniu znacznym, czy nieznacznym, co ma – zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia – zasadnicze znaczenie w sprawie. Wskazany przez RKL § 65 pkt 1 wykazu stanowi bowiem o chorobach zwyrodnieniowych stawów nieznacznie upośledzających sprawność ustroju. RKL i CKL w swoich orzeczeniach nie stwierdziły, w tym także w uzasadnieniach (brak stwierdzeń w tym zakresie), jaki był stopień upośledzenia ustroju organizmu. Nie sposób w tej sytuacji zweryfikować prawidłowość kwalifikacji dokonanej przez RKL i CKL wymienionego wyżej schorzenia (ustalonego w sposób nieodnoszący się do stopnia upośledzenia sprawności organizmu) do danego § załącznika do rozporządzenia. RKL stwierdziła jedynie, nie przywołując przy tym w uzasadnieniu żadnych konkretnych wyników badań, na podstawie których dokonała rozpoznania z punktu 11.1, że kartoteka poradni U-O, karty informacyjne leczenia szpitalnego i badanie własne kwalifikują orzekanego do kategorii zdolności do służby B.
Sąd nie ma możliwości dokonania samodzielnej oceny, czy rozpoznane przez RKL schorzenie jest schorzeniem znacznie, czy nieznacznie upośledzającym sprawność ustroju, co ma zasadnicze znaczenie w sprawie. Przepis § 65 pkt 1 załącznika do rozporządzenia pozwala na kwalifikację do kategorii A lub B (kol. 5), zaś § 65 pkt 2 (stanowiący o znacznym upośledzeniu sprawności ustroju) pozwala na kwalifikację do kategorii B lub C (kol. 5). Podkreślenia wymaga w związku z tym dodatkowo, że w przypadku, gdy rozporządzenie daje możliwość kwalifikacji danego schorzenia do dwóch różnych kategorii zdolności do służby, w uzasadnieniu orzeczenia komisji lekarskiej należy wyjaśnić, jakie powody przeważyły przy dokonywaniu takiej a nie innej kwalifikacji. W sprawie niniejszej także tego zabrakło w orzeczeniu RKL.
Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Podkreślenia bowiem wymaga, że odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady przekonywania wynikającej z art. 11 k.p.a.
Również Centralna Komisja Lekarska, która utrzymała w mocy orzeczenie RKL, nie wyjaśniła w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, dlaczego dokonała kwalifikacji rozpoznania jako schorzenia przyporządkowanego do § 65 pkt 1 załącznika do rozporządzenia. Zauważyć przy tym należy, że CKL wskazała na "zmiany zwyrodnieniowe z chondromalacją II° prawego stawu rzepkowo-udowego", zaś RKL wskazywała na chondromalację prawego stawu rzepkowo-udowego bez określenia stopnia. CKL wskazała w uzasadnieniu jedynie, że "w badaniu ortopedycznym z dnia [...] grudnia 2022r. prawy staw kolanowy bez wysięku, deficyt wyprostu 15°, zgięcia 125°, bolesne przyparcie rzepki, objawy łąkotkowe ujemne, przy próbie badania stabilności odruchowo napina mięśnie uniemożliwiając obiektywną ocenę stabilności stawu kolanowego prawego. Z uwagi na niejednoznaczną ocenę wydolności biomechanicznej stawu Komisja wyznaczyła termin kolejnej konsultacji ortopedycznej. W badaniu z [...] stycznia 2023 r. ograniczony zakres ruchomości, deficyt wyprostu 5°, zgięcia do 100°. Trzeszczenie przy ruchach. W ocenie konsultanta wymaga leczenia operacyjnego po uprzednim wykonaniu MRI przez lekarza prowadzącego. Jak wynika z zaświadczenia z dnia [...] października 2022r. wystawionego przez lekarza prowadzącego lek. med. M. J. specjalistę ortopedii odwołujący się jest w trakcie leczenia ortopedycznego i rehabilitacji z powodu przebytego urazu kolana prawego z częściowym uszkodzeniem ACL, chondromalacją II°, z chondrofraktusą rzepki (pęknięcie w obrębie chrząstki rzepki, nie złamanie rzepki). Są to zmiany możliwe do wyleczenia za pomocą leczenia zachowawczego czy operacyjnego. Uwzględniając powyższe w opinii CKL WRKL w [...] prawidłowo zakwalifikowała zmiany zwyrodnieniowe z chondromalacją II° prawego stawu rzepkowo-udowego do § 65p1r5B (...)".
Centralna Komisja Lekarska nie stwierdziła natomiast i nie wyjaśniła w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, czy przywołana okoliczność, iż w ocenie konsultanta schorzenie "wymaga leczenia operacyjnego po uprzednim wykonaniu MRI przez lekarza prowadzącego" stanowi o tym, że choroba nieznacznie, czy też znacznie upośledza sprawność ustroju. Powyższe ma istotne znaczenie w sprawie, albowiem, ta właśnie okoliczność, przesądza – wedle załącznika do rozporządzenia, o którym była mowa wyżej – o przyporządkowaniu schorzenia do odpowiedniego punktu § 65 załącznika do rozporządzenia, a w konsekwencji do kategorii A/B lub też B/C. Dla oceny prawidłowości kwalifikacji zdolności skarżącego do służby nie jest wystarczające stwierdzenie przez CKL, że Rejonowa Komisja Lekarska prawidłowo zakwalifikowała schorzenie. CKL nie odniosła się przy tym do zarzutów odwołania, w którym wprost wskazywano, że w opinii lekarza ortopedy, pod którego opieką skarżący pozostaje – upośledzenie sprawności jest znaczne i ma charakter nieodwracalny. Odwołanie podnosiło zatem w tym zakresie zarzut o podstawowym znaczeniu w sprawie. Mimo wymogów wynikających z załącznika do rozporządzenia, ani RKL ani CKL nie stwierdziły, czy schorzenie "zmiany zwyrodnieniowe i chondromalacja prawego stawu rzepkowo-udowego" upośledza sprawność ustroju znacznie, czy nieznacznie, czym naruszono art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Nadto, w sytuacji, gdy możliwa jest alternatywna kwalifikacja zdolności do służby, komisja lekarska powinna wyczerpująco umotywować swój wybór, czego w niniejszej sprawie zaniechano, co narusza art. 80 k.p.a. i czyni ocenę Komisji dowolną. W odniesieniu do pozostałych ustalonych przez RKL schorzeń, CKL stwierdziła jedynie, że "Pozostałe rozpoznane u Orzekanego schorzenia zostały również prawidłowo zakwalifikowane do odpowiednich pozycji wykazu". CKL nie odniosła się także do pozostałych zarzutów odwołania, dotyczących chorób i ułomności, które zdaniem skarżącego, komisje lekarskie pominęły w orzeczeniach.
Stosownie do art. 4 ustawy o komisjach lekarskich, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie, stosuje się przepisy k.p.a. Brak pełnych ustaleń faktycznych i wyczerpującego uzasadnienia we wskazanym już wyżej zakresie należy kwalifikować jako naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W świetle lakonicznych uzasadnień orzeczeń Komisji obu instancji oraz niewskazania w rozpoznaniu schorzenia z punktu 11.1 orzeczenia na stopień upośledzenia sprawności ustroju, jak wymaga tego załącznik do rozporządzenia (§ 65), brak jest możliwości dokonania pełnej oceny prawidłowości ustalonej przez Komisje zdolności skarżącego do służby.
Odnosząc się do pozostałych kwestii podniesionych w skardze podkreślenia wymaga, że jedynym organem uprawnionym do dokonania rozpoznania i kwalifikacji z punktu widzenia zdolności skarżącego do służby w Policji jest RKL i CKL, jako organ odwoławczy.
Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę poczynione wyżej wskazania, dokona wszechstronnej i pełnej oceny zdolności skarżącego do służby. Organ powinien uzasadnić orzeczenie w sposób, który nie będzie pozostawiał wątpliwości, co do przyczyn dokonanej kwalifikacji i podjętego rozstrzygnięcia. Orzeczenie powinno zawierać pełne uzasadnienie faktyczne, jak i wyjaśniać podstawę prawną orzeczenia.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie 1 wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego, jak w punkcie 2 wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 powołanej ustawy. Do kosztów tych Sąd zaliczył wynagrodzenie adwokata reprezentującego skarżącego (480 zł).