II SA/Wa 732/06

II SA/Wa 732/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Grochowska-Jung /przewodniczący/
Jacek Fronczyk
Jarosław Trelka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, asesor WSA Jacek Fronczyk, asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Milada Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2006 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na sfinansowanie przekwalifikowania zawodowego oddala skargę
Uzasadnienie
IISA/Wa 732/06
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia [...] listopada 2005. r. Z. Z. zwrócił się do Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji Ministerstwa Obrony Narodowej o dofinansowanie, w ramach pomocy rekonwersyjnej, szkolenia na studiach podyplomowych w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w G. Skarżący podjął na tej uczelni w 1995 r. studia zaoczne na kierunku prawo administracyjne i samorządowe w terminie [...] listopada 2005 - czerwiec 2006 r. Koszt szkolenia wynosił 3000 zł. Do swojego wniosku skarżący dołączył oświadczenie, z którego wynikało, że poza 58, 85% świadczenia emerytalnego z tytułu służby wojskowej otrzymuje także 15% świadczenia z tytułu utraty zdrowia w czasie służby wojskowej oraz 1,15% tego świadczenia z tytułu pracy po zwolnieniu ze służby.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej do Spraw Rekonwersji Kadr nie wyraził zgody na dofinansowanie skarżącemu wyżej wymienionych studiów. W decyzji tej wskazano, że skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] kwietnia 2002 r. na mocy decyzji z [...] kwietnia 2002 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez organ wojskowy (art. 78 ust. 2 punkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.). Stosownie do art. 183 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), żołnierze zwolnieni ze służby przed 1 lipca 2004 r., którym na podstawie ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przysługiwało prawo do pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy, realizowanego do dnia 31 grudnia 2005 r., korzystają z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy. Organ wskazał, że art. 88a w związku z art. 88 ustawy pragmatycznej z 1970 r. stanowi, iż żołnierz zawodowy, który został zwolniony ze służby wskutek upływu terminu wypowiedzenia, korzysta z pomocy w zakresie przekwalifikowania, ale nie dotyczy to żołnierzy, którzy nabyli uprawnienia do emerytury wojskowej w pełnej wysokości. Organ ocenił, że skoro skarżący został zwolniony wskutek upływu terminu wypowiedzenia dokonanego przez organ i nabył prawo do emerytury wojskowej w pełnej wysokości, to nie spełnia warunków uzyskania wnioskowanej pomocy.
We wniesionym środku odwoławczym skarżący podkreślił, że zgodnie z decyzją Wojskowego Biura Emerytalnego z dnia [...] czerwca 2002 r. nabył prawo do częściowego świadczenia emerytalnego w wysokości 58, 85% podstawy wymiaru emerytury, które nie przekracza 75% podstawy pełnego wymiaru świadczenia emerytalnego. W wyniku zaliczenia go do III grupy inwalidów świadczenie emerytalne podwyższono mu o dalsze 15%, ale to podwyższenie nie jest stałe, lecz czasowe, tj. do czasu ponownego badania lekarskiego w październiku 2006 r. Skarżący ma bowiem 45 lat i dlatego nie jest możliwe orzeczenie wobec niego stałej grupy inwalidzkiej. Pobiera więc emeryturę w wymiarze 75%, na którą składa się świadczenie z tytułu służby wojskowej i czasowego (nie nabytego) podwyższenia świadczenia z tytułu utraty zdrowia w czasie służby. W konkluzji nie zgodził się z oceną organu, że nabył uprawnienia do emerytury wojskowej w pełnej wysokości.
Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy decyzję z [...] grudnia 2005 r. Organ wskazał, że przepisy ustawy pragmatycznej z 1970 r. uzależniały otrzymanie pomocy rekonwersyjnej m.in. od wymiaru procentowego emerytury. Uznał także, że skarżący posiada prawo do emerytury wojskowej w wymiarze 75% podstawy wymiaru świadczenia, został też zwolniony ze służby przed [...] lipca 2004 r. W związku z tym organ uznał, że odmowa skarżącemu wnioskowanej pomocy była zasadna.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił tej decyzji naruszenie art. 7 i 10 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, brak ustalenia daty utraty prawa do pomocy, brak uzasadnienia faktu nieuwzględnienia, że w momencie zwolnienia ze służby i uzyskania prawa do emerytury skarżący spełniał warunki otrzymania pomocy. Ponadto skarżący ocenił, że nie miał możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Zarzucił też naruszenie art. 183 ustawy pragmatycznej z 2003 r. w zw. z art. 88a ustawy pragmatycznej z 1970 r. poprzez przyjęcie, że nie nabył on prawa do pomocy. Ocenił, że kryteria podane w wymienionym art. 88a są stałe i dotyczą momentu zwolnienia ze służby. Ponadto zarzucił naruszenie art. 32 i 70 Konstytucji w zw. z art. 183 nowej ustawy pragmatycznej poprzez pozbawienie go pomocy przewidzianej w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 7 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu korzystania przez żołnierzy zawodowych i byłych żołnierzy zawodowych z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy (Dz. U. Nr 147, poz. 1549). Skarżący powtórzył, że w dniu zwolnienia ze służby miał prawo do emerytury w wysokości 58, 85% podstawy wymiaru - nabył je decyzją Wojskowego Biura Emerytalnego z dnia [...] czerwca 2002 r. Miał więc prawo do korzystania z pomocy do dnia [...] grudnia 2005 r. Moment zwolnienia ze służby wyznacza więc, w ocenie skarżącego, niezbywalny i trwały krąg uprawnień. Takie rozumienie tego momentu wynika także, w jego ocenie, z § 1 pkt 7 rozporządzenia MON z 11 czerwca 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu przyuczenia do zawodu lub przekwalifikowania, doradztwa zawodowego, odbywania praktyk zawodowych oraz pośrednictwa pracy, realizowanych przez wyspecjalizowane organy wojskowe, a także szczegółowych zasad i warunków korzystania z pomocy w tym zakresie przez żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 63, poz. 398 ze zm.). Taką interpretację potwierdza też, zdaniem skarżącego, art. 183 aktualnej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przyznający prawo do pomocy tym żołnierzom, którym to prawo przysługiwało w przeszłości. Żaden z przepisów nie stanowi, w jego ocenie, że za miarodajną w zakresie prawa do pomocy należy przyjąć datę złożenia wniosku o pomoc. Ważna jest tu - według niego - data nabycia tych uprawnień, a nabył je w dniu zwolnienia ze służby. Długi termin realizacji prawa ([...] lutego 1996 r. - [...] grudnia 2005 r.) świadczy o tym, że żołnierz nie musi realizować tego prawa natychmiast po zwolnieniu ze służby obawiając się, że jakieś późniejsze zdarzenie tego prawa go pozbawi. Dwa kryteria istotne dla przyznania prawa do pomocy rekonwersyjnej (zwolnienie ze służby z określonych powodów oraz brak prawa do emerytury w pełnej wysokości) istniejące w chwili zwolnienia ze służby uzasadniają, w ocenie skarżącego, przyznanie mu prawa do tej pomocy, niezależnie od późniejszych zmian w tym zakresie. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że sprawę należy rozpatrywać według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili orzekania przez organ administracji. Za datę wszczęcia postępowania należy uznać, w ocenie organu, dzień złożenia wniosku skarżącego o pomoc. W tej dacie skarżący otrzymywał świadczenie emerytalne w wymiarze 75%, przyznane decyzją Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego z [...] lutego 2005 r., tj. w pełnej wysokości. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 10 Kpa organ zauważył, że skarżący nie skorzystał z prawa czynnego udziału w sprawie. Nie zgodził się też z naruszeniem Konstytucji (art. 32 gwarantującego prawo do nauki) - aktualne ustawa pragmatyczna miała ponad roczne vacatio legis, wyznaczała też długi okres realizacji prawa do pomocy, tj. do 31 grudnia 2005 r. Organ uznał też za bezpodstawny zarzut naruszenia art. 70 Konstytucji, gdyż obowiązek władzy zapewnienia obywatelom równego i powszechnego dostępu do wykształcenia precyzują ustawy - w niniejszej sprawie aktualnie obowiązująca ustawa pragmatyczna.
W piśmie procesowym złożonym w dniu rozprawy skarżący podniósł, że przez organy emerytalne traktowany jest jako emeryt o niepełnej wysłudze emerytalnej. Uznał, że zaliczenie 15% podstawy wymiaru emerytury do jej zasadniczych składników jest "przywłaszczeniem" dokonanym przez organ. Uznał też, że nie pobiera emerytury w pełnej wysokości, gdyż części emerytury wypłacanej mu z tytułu inwalidztwa nie należy wliczać do kwoty maksymalnej wysokości emerytury ustalonej na poziomie 75% wartości podstawy emerytury.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Sąd analizuje zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga analizowana według tych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Prawidłowe są ustalenia Ministra Obrony Narodowej co do uprawnień byłych żołnierzy zawodowych w zakresie pomocy w przekwalifikowaniu, doradztwie zawodowym lub pośrednictwie pracy (pomoc rekonwersyjna). Stosownie do art. 183 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), zwanej też dalej "aktualną ustawą pragmatyczną", żołnierze zwolnieni ze służby przed 1 lipca 2004 r., którym na podstawie ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zwanej też dalej "uchyloną ustawą pragmatyczną", przysługiwało prawo do pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy, realizowanego do dnia 31 grudnia 2005 r., korzystają z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy. Z kolei art. 88a w związku z art. 88 uchylonej ustawy pragmatycznej stanowił, iż żołnierz zawodowy, który został zwolniony ze służby wskutek upływu terminu wypowiedzenia, korzysta z pomocy rekonwersyjnej, ale nie dotyczy to żołnierzy, którzy nabyli uprawnienia do emerytury wojskowej w pełnej wysokości. Bezsporne jest, że skarżący został zwolniony ze służby wskutek upływu terminu wypowiedzenia dokonanego przez organ, a zwolnienie to nastąpiło przed [...] lipca 2004 r.
Zauważyć należy, że skarżący, w toku postępowania administracyjnego oraz postępowania sądowego, odwoływał się do dwóch argumentów. Po pierwsze wskazywał, że w chwili zwolnienia go ze służby w dniu [...] kwietnia 2002 r. nie pobierał świadczenia emerytalnego w pełnej wysokości, a chwila uzyskania przez byłego żołnierza zawodowego świadczenia emerytalnego jest miarodajna w ewentualnym późniejszym postępowaniu w przedmiocie przyznania pomocy rekonwersyjnej. Zmiany wysokości tej emerytury nie mają wpływu na uprawnienie do uzyskania takiej pomocy. Po drugie podnosił, że istotna w niniejszym postępowaniu część jego emerytury w chwili wydawania decyzji z dnia [...] grudnia 2005 r. oraz [...] lutego 2006 r. była niższa, niż 75% podstawy wymiaru tej emerytury.
Z powyższymi twierdzeniami skarżącego nie można się zgodzić.
Odnośnie pierwszego z podniesionych argumentów skarżącego wyjaśnienia wymaga, że wysokość otrzymywanego przez niego świadczenia emerytalnego w chwili zwolnienia go ze służby jest kwestią obojętną w postępowaniu w przedmiocie przyznania pomocy rekonwersyjnej. W tej bowiem chwili nie zostało wszczęte żadne postępowanie, dla którego istotną okolicznością faktyczną byłaby wysokość emerytury skarżącego. Takie postępowanie zostało bowiem wszczęte dopiero z chwilą złożenia przez skarżącego wniosku z dnia [...] listopada 2005 r. Organy orzekające w tej sprawie uwzględniać powinny stan faktyczny istniejący w chwili wydawania decyzji administracyjnych w tym przedmiocie. Nie istnieje żaden przepis prawa, który pozwalałby przyjąć za miarodajny w postępowaniu w przedmiocie pomocy rekonwersyjnej moment zwolnienia skarżącego ze służby i uzyskania przez niego prawa do emerytury. Skoro tak, to należy zastosować ogólną, utrwaloną i niekwestionowaną zasadę, że istotny jest w tej kwestii stan faktyczny istniejący w chwili orzekania.
Odnośnie drugiego z podniesionych przez skarżącego argumentów wskazać przede wszystkim należy, że nie istnieje legalna definicja pojęcia "emerytura w pełnej wysokości". Pojęcie to można jednakże opisać odwołując się do art. 18 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.). Przepis ten określa maksymalną wysokość emerytury - bez uwzględnienia dodatków, zasiłków i świadczeń pieniężnych, o których mowa w art. 25 tej ustawy, emerytura nie może przekraczać 75 % podstawy swojego wymiaru. Dla ustalenia, czy pobierana przez skarżącego emerytura jest świadczeniem w pełnej wysokości niezbędne jest zatem odwołanie się do art. 25 ustawy emerytalnej - w przepisie tym ustawa stanowi o dodatku pielęgnacyjnym dodatku dla sierot zupełnych oraz innych dodatkach, świadczeniach i zasiłkach przyznanych na podstawie odrębnych przepisów. Jeśli więc emerytura przyznana na podstawie ustawy emerytalnej jest niższa, niż 75% podstawy wymiaru (a do tej wysokości nie zalicza się dodatków wskazanych w art. 25 ust. 1 tej ustawy oraz innych dodatków, świadczeń i zasiłków przyznanych na podstawie odrębnych przepisów), to wówczas emerytura taka nie jest emeryturą w pełnej wysokości. Należy jednak podkreślić, że ten dodatek (ta część emerytury), który skarżący otrzymuje z tytułu swojego inwalidztwa, przyznawany jest właśnie na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, tzn. na podstawie art. 15 ust. 4 tej ustawy. Stanowi on, że emerytowi podwyższa się emeryturę o 15% podstawy wymiaru, jeśli jego inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą. Zatem 15% dodatku inwalidzkiego nie zostało skarżącemu przyznane na podstawie "odrębnych przepisów", lecz na podstawie ustawy emerytalnej, i jako takie powinno być wliczane do wysokości maksymalnej, czyli pełnej emerytury. Po zsumowaniu wszystkich składników tej emerytury dojść należy do wniosku, że przekraczają one 75% podstawy wymiaru - świadczenie skarżącego jest więc emeryturą w pełnej wysokości. Prowadzi to do konkluzji, że w świetle art. 88a uchylonej ustawy pragmatycznej skarżący nie mógł korzystać z dobrodziejstw pomocy rekonwersyjnej.
Nie może stanowić argumentu w niniejszej sprawie okoliczność, że skarżący otrzymał od organów emerytalnych informację o możliwości skorzystania z pomocy rekonwesryjnej. Nawet gdyby założyć, że w opinii tych organów skarżącemu rzeczywiście taka pomoc przysługuje, to uznać należałoby, że informacja ta jest błędna. Ponadto analiza dokumentu skierowanego do skarżącego przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w Z., a zawierającego tę informację, wskazuje raczej, że informacja ta jest generalnym, standardowym pouczeniem emerytów wojskowych i stanowi jedynie przypomnienie o ich uprawnieniach. Dotyczy ona jednak tych emerytów, którzy spełniają ustawowe warunki korzystania z pomocy. Warunkiem tym jest m.in. otrzymywanie emerytury w niepełnej wysokości.
Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów proceduralnych. Organ w wystarczającym stopniu uzasadnił swoje stanowisko dotyczące odmowy udzielenia zgody na pomoc rekonwersyjną. Nie naruszono więc art. 7 Kpa. Odnośnie natomiast braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego (art. 10 Kpa) zauważyć należy, że okoliczności faktyczne niniejszej sprawy są bezsporne. Spór między stronami sprowadzał się do rozbieżnego rozumienia przepisów prawa materialnego. Skarżący w toku postępowania administracyjnego wyczerpująco przedstawił swoje stanowisko, uczynił to także w skardze do Sądu oraz powtórzył w piśmie procesowym z dnia 7 września 2006 r. We właściwym stosowaniu przepisów ustawowych trudno też dopatrzyć się naruszenia tych przepisów Konstytucji, które skarżący wymienia w swojej skardze.
Mając na uwadze treść art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd przeanalizował kwestię właściwości organu wydającego decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r. Osoba podpisująca tę decyzję wykonuje funkcję pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Rekonwersji Kadr. W aktach sądowych sprawy znajduje się kopia Decyzji Nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2003 r., w której organ ten powierzył Pełnomocnikowi Ministra Obrony Narodowej do Spraw Rekonwersji Kadr zadania związane z rekonwersją kadr i reprezentowanie go w tym zakresie. Funkcję pełnomocnika pełni Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji. Decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r. podpisał ten właśnie Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji Ministerstwa Obrony Narodowej.
W aktualnej ustawie pragmatycznej ustawodawca nie określił wprost organów właściwych w sprawach pomocy rekonwersyjnej. W art. 120 ust. 4 tej ustawy zawarto natomiast delegację dla Ministra Obrony Narodowej do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych warunków i trybu korzystania przez żołnierzy i byłych żołnierzy zawodowych z uprawnień, o których mowa w ust. 1 - 3. W wykonaniu tej delegacji Minister Obrony Narodowej wydał w dniu 7 czerwca 2004 r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu korzystania przez żołnierzy zawodowych i byłych żołnierzy zawodowych z pomocy w zakresie przekwalifikowania, doradztwa zawodowego lub pośrednictwa pracy (Dz. U. Nr 147, poz. 1549 ze zm.). W § 3 tego rozporządzenia określone zostały organy wojskowe właściwe w sprawach rekonwersji. Jednym z nich jest Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej.
W kwestii relacji pomiędzy ustawą, a aktem wykonawczym wielokrotnie wypowiadał się w swoich orzeczeniach Trybunał Konstytucyjny. Na przykład w wyroku z dnia 26 października 1999 r. sygn. akt K. 12/99 (OTK 1999, nr 6, poz. 120) podkreślił, że wymagania, jakim muszą obecnie odpowiadać rozporządzenia, wynikają z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, który dopuszcza wydawanie rozporządzeń tylko na podstawie "szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania". Upoważnienie musi mieć charakter szczegółowy pod względem podmiotowym (musi "określać organ właściwy do wydania rozporządzenia"), przedmiotowym (musi określać "zakres spraw przekazanych do uregulowania") oraz treściowym (musi określać "wytyczne dotyczące treści aktu"). W wyroku z dnia 25 maja 1998 r. sygn. U. 19/97 Trybunał zauważył, że po wejściu w życie Konstytucji z 1997 r. "w porządku prawnym proklamującym zasadę podziału władz, opartym na prymacie ustawy jako podstawowego źródła prawa wewnętrznego, parlament nie może w dowolnym zakresie "cedować" funkcji prawodawczych na organy władzy wykonawczej (...). Nie jest dopuszczalne, by prawodawczym decyzjom organu władzy wykonawczej pozostawiać kształtowanie zasadniczych elementów regulacji prawnej (...)" (OTK 1998, nr 4, s. 262-263; por. także wyrok z dnia 14 marca 1998 r. sygn. K. 40/97 - OTK 1998, nr 2, s. 72, w którym uznano niekonstytucyjność upoważnienia "blankietowego").
Wypływa z tego wniosek, że - po pierwsze - nie można (szczególnie obecnie) dokonywać wykładni rozszerzającej przepisów zawierających upoważnienia ustawowe oraz - po drugie - że materia, która w świetle ustawy należy do niej samej, nie może być przekazywana organom wykonawczym.
Jest zatem niewątpliwe, że Minister Obrony Narodowej wydając rozporządzenie z dnia 7 czerwca 2004 r., w którym powołał organy właściwe w sprawach pomocy rekonwersyjej, w tym Pełnomocnika, w sposób nieuprawniony wkroczył w materię, która należy do samego ustawodawcy i na uregulowanie której nie otrzymał ustawowego upoważnienia. Niedopuszczalne jest bowiem uznanie, że brak takiego upoważnienia oznacza domniemane, milczące jego udzielenie. Powołanie nowych organów administracji publicznej jest materią ustawy, a nawet, gdyby nią nie było, przekazanie kompetencji do ich wykreowania w drodze przepisów wykonawczych musiałoby być wyraźne, niewątpliwe. Art. 120 ust. 4 aktualnej ustawy pragmatycznej w żadnym wypadku takiego upoważnienia nie zawiera. Prowadzić to musiało do wniosku, że w tym zakresie, w którym to rozporządzenie powołuje takie organy, jest ono niekonstytucyjne. Konieczne było zatem odmówienie jego zastosowania w niekonstytucyjnym zakresie. Uprawnienie każdego sądu do odmowy zastosowania niekonstytucyjnych przepisów rangi podustawowej jest natomiast niewątpliwe - potwierdza je utrwalone orzecznictwo sądów powszechnych, Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego (vide np. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2006 r., sygn. I OPS 4/05).
Konieczne w związku z powyższym jest wskazanie, jaki organ właściwy jest w sprawie pomocy rekonwersyjnej. Sąd orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że wobec milczenia aktualnej ustawy pragmatycznej w kwestii właściwych organów w tych sprawach, logiczną konsekwencją tego milczenia powinno być uznanie, że organem właściwym jest ten organ, który zwolnił danego żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Kwestia pomocy rekonwersyjnej ściśle wiąże się z aktem rozwiązującym stosunek zawodowej służby wojskowej, pomoc ta jest ewentualną konsekwencją jego rozwiązania. Założenie racjonalnego działania ustawodawcy pozwala przyjąć, że jego milczenie w kwestii właściwych organów nie stanowi luki prawnej, nie jest przeoczeniem, lecz wynika z przekonania ustawodawcy, że organ zwalniający żołnierza w sposób oczywisty, nieuchronny rozpoznawać będzie jego wniosek o pomoc rekonwersyjną. Bezsporne jest w niniejszej sprawie, że skarżący został zwolniony ze służby decyzją Ministra Obrony Narodowej.
W tej sytuacji powstała wątpliwość co do statusu osoby, która podpisała decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r., tzn. Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji Ministerstwa Obrony Narodowej. Raz jeszcze należy zatem zauważyć, że na mocy Decyzji Nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. został on upoważniony do reprezentowania Ministra Obrony Narodowej, jako jego "pełnomocnik", w sprawach zadań związanych z rekonwersją kadr. Decyzja Nr [...] nie została uchylona, pozostaje aktualna. Ma ona formę pisemną, określa, że pełnomocnikiem organu w tych sprawach jest każdorazowo osoba zajmująca stanowisko Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji. Z tego względu Decyzja Nr [...] odpowiada wymogom określonym w art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzja z dnia [...] grudnia 2005 r. została więc wydana z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej i jest decyzją tego właśnie organu. Nie zmienia tego fakt, że upoważnienie z [...] lutego 2003 r. wydane zostało pod rządami uchylonej ustawy pragmatycznej. Okoliczność ta nie ma wpływu na ważność udzielonego upoważnienia - nadal jest ono aktualne i w praktyce stosowane (vide np. Decyzja Nr 2097 Pełnomocnika z dnia 23 grudnia 2005 r. w sprawie limitów przejazdów i noclegów oraz wysokości limitów szkolenia jednego żołnierza zawodowego, opublikowana w Dz. Urz. MON, Nr 24, poz. 240, w treści której powołano się na Decyzję Nr [...]). Konsekwencją powyższego stanowiska jest wniosek, że obydwie wydane w sprawie decyzje administracyjne są decyzjami tego samego organu, a "odwołanie" skarżącego z dnia [...] stycznia 2006 r. stanowi w istocie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w rozumieniu art. 127 § 3 Kpa.
Wątpliwość Sądu wywołało zagadnienie prawnego znaczenia przeświadczenia osoby, która podpisała decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r., że działała jako odrębny organ administracji. Przyjmując, że Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych i Rekonwersji wydając tę decyzję wyrażał wolę odrębnego, choć de iure nie istniejącego organu administracji, Sąd orzekający w niniejszej sprawie stanął na stanowisku, że takie oświadczenie nie może podlegać wyłącznie cywilistycznym metodom analizy. Decyzja administracyjna jest bowiem przede wszystkim aktem woli organu administracji publicznej. Istniejące orzecznictwo sądowe pozwala uznać za decyzję takie akty, które z całą pewnością nie były wydane w przeświadczeniu, że są decyzjami administracyjnymi, ale zawierały minimum niezbędne do uznania ich za zindywidualizowany akt publicznoprawny. Przywołać można tu np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 1994 r. (sygn. III ARN 12/94, OSNP 1994/3/35), w którym pismo zawiadamiające stronę o utrzymaniu w mocy decyzji I instancji uznano za decyzję odwoławczą, przy czym podkreślić należy, że orzecznictwo sądowe w tym zakresie jest bogate i jednolite. Nie jest więc koniecznym warunkiem uznania określonego oświadczenia woli za decyzję świadomość osoby je składającej, że działa ona jako organ lub w imieniu organu, o ile tylko obiektywnie dysponuje właściwie udzielonym upoważnieniem tego organu do działania w jego imieniu. Ponadto ze względu na ogólne domniemanie działania w formie decyzji, zwłaszcza w wypadkach spornych, przyjąć należy, że nieuzasadnione byłoby w niniejszej sprawie odmówienie rozstrzygnięciu władzy publicznej przymiotu decyzji administracyjnej. Taka bowiem forma działania administracji zwiększa sferę ochrony prawnej udzielonej obywatelom (wyrok SN z 28 listopada 1990 r., sygn. III ARN 30/90, OSP 1991/7/171), którzy oczekiwać mogą, że rozstrzygnięcia organów administracji są ważne i legalne.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 przywołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił uznając, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja podjęta została zgodnie z prawem obowiązującym w chwili jej wydawania.