II SA/WA 712/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-07-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba wojskowarezerwapoborowyjedyny żywiciel rodzinydochodyalimentypostępowanie administracyjnerozporządzenie MON WSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przeniesienia do rezerwy bez odbycia zasadniczej służby wojskowej z powodu nieprawidłowego ustalenia dochodów i obowiązku alimentacyjnego.

Skarżący R. D. domagał się przeniesienia do rezerwy bez odbycia zasadniczej służby wojskowej jako jedyny żywiciel rodziny. Organy wojskowe odmówiły, uznając, że dochody jego matki wraz z zasiłkiem rodzinnym na brata przekraczają minimalne wynagrodzenie. Sąd uchylił decyzje, wskazując na nieprawidłowe ustalenie przez organy obowiązku alimentacyjnego skarżącego wobec brata oraz niepełne wyjaśnienie przesłanek przeniesienia do rezerwy.

Sprawa dotyczyła skargi R. D. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w W., utrzymującą w mocy decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień odmawiającą przeniesienia do rezerwy bez odbycia zasadniczej służby wojskowej. Podstawą odmowy było uznanie, że łączny miesięczny dochód osób pozostających na wyłącznym utrzymaniu poborowego (matki i brata) przekracza minimalne wynagrodzenie. Skarżący argumentował, że decyzja narusza jego interes prawny i została wydana z naruszeniem przepisów rozporządzenia MON, a organy nieprawidłowo ustaliły wysokość dochodów jego matki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Sąd uznał, że organy nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny, nie wyjaśniając w sposób wystarczający, czy skarżącego obciąża obowiązek alimentacyjny wobec pełnoletniego brata, na którego zasądzono alimenty od ojca. Bez takiego ustalenia nie można było prawidłowo ocenić, czy na wyłącznym utrzymaniu skarżącego pozostaje brat, a tym samym czy spełniona jest druga przesłanka przeniesienia do rezerwy dotycząca wysokości dochodów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nieprawidłowo ustalił stan faktyczny, nie wyjaśniając w sposób wystarczający obowiązku alimentacyjnego skarżącego wobec brata oraz nie ustalając, czy brat pozostaje na jego wyłącznym utrzymaniu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organ powinien był ustalić, czy skarżącego obciąża obowiązek alimentacyjny wobec pełnoletniego brata, na którego zasądzono alimenty od ojca, oraz czy brat pozostaje na wyłącznym utrzymaniu skarżącego. Bez tych ustaleń nie można było prawidłowo ocenić drugiej przesłanki dotyczącej wysokości dochodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

Dz. U. z 2005 r. Nr 100, poz. 838 art. § 1 pkt 1 lit a

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie przeniesienia części poborowych do rezerwy

Przepis określa warunki przeniesienia do rezerwy, w tym posiadanie na wyłącznym utrzymaniu osób oraz niski dochód tych osób w stosunku do minimalnego wynagrodzenia.

Pomocnicze

Dz. U. Nr 201, poz. 2062 art. § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 września 2004 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2005 r.

Określa wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2005 r., które stanowi punkt odniesienia dla oceny dochodów osób na utrzymaniu poborowego.

k.p.a. art. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dochodzenia do prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.

PPSA art. art. 13 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Właściwość sądu administracyjnego.

PUSA art. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądu administracyjnego.

PPSA art. art. 145 § 1 pkt 1 c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.

k.r.o. art. art. 128 i nast.

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepisy dotyczące obowiązku alimentacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nieprawidłowo ustaliły obowiązek alimentacyjny skarżącego wobec brata. Organy nie ustaliły, czy brat pozostaje na wyłącznym utrzymaniu skarżącego. Organy nieprawidłowo oceniły wysokość dochodów osób na utrzymaniu poborowego. Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i uzasadnienia.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów oparta na niepełnych ustaleniach faktycznych i błędnej interpretacji przepisów.

Godne uwagi sformułowania

Organ w stopniu niewystarczającym rozważył i wyjaśnił czy nie zachodzą przesłanki wymienione w cytowanym przepisie rozporządzenia. Istnienie tych przesłanek musi być poprzedzone wyjaśnieniem organu w prawidłowo prowadzonym postępowaniu administracyjnym, przestrzegając zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej. Musi w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie. Dowolne należy potraktować ustalenia faktyczne dokonane przez organ, ponieważ nie w pełni znajdują one potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, nie zostały wyczerpująco rozpatrzone i uzasadnione.

Skład orzekający

Stanisław Marek Pietras

przewodniczący

Bronisław Szydło

członek

Anna Mierzejewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących przeniesienia do rezerwy wojskowej jako jedynego żywiciela rodziny, obowiązek wyjaśniania stanu faktycznego przez organy administracji, zasady postępowania dowodowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji poborowego i przepisów obowiązujących w 2005/2006 roku. Interpretacja obowiązków alimentacyjnych i dochodów może być różna w zależności od indywidualnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje znaczenie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i dowodowego w postępowaniu administracyjnym, szczególnie w kontekście praw jednostki związanych z obowiązkiem służby wojskowej.

Czy obowiązek alimentacyjny wobec brata może zadecydować o zwolnieniu z wojska? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 712/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-07-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Mierzejewska /sprawozdawca/
Bronisław Szydło
Stanisław Marek Pietras /przewodniczący/
Symbol z opisem
6249 Inne o symbolu podstawowym 624
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Bronisław Szydło, Anna Mierzejewska (spr.), Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2006 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w W. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przeniesienia do rezerwy bez odbycia zasadniczej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
Uzasadnienie
Wojskowy Komendant Uzupełnień, decyzją nr [...] z dnia [...] października 2006 r., na podstawie §1 pkt 1 lit a rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2005 r. Dz. U Nr 100 poz. 838 ora art. 104 § 1 kpa, po rozpatrzeniu wniosku Pana R. D., odmówił przeniesienia do rezerwy jako jedynego żywiciela rodziny.
W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że zgodnie z § 1 pkt 1 lit a rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2005 r. - Wojskowy Komendant Uzupełnień przenosi do rezerwy poborowych posiadających na wyłącznym utrzymaniu żonę, dzieci, rodziców lub osoby względem których poborowego obciąża obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem obowiązku wynikającego z umowy, jeżeli łączny przeciętny miesięczny dochód osób będących na wyłącznym utrzymaniu poborowego uzyskany w 2005 r. w okresie ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku jest niższy od minimalnego wynagrodzenia określonego w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2004 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2005 r. (Dz. U Nr 201, poz. 2061), które wynosi 849 zł brutto.
Z dokumentów złożonych do wniosku wynika, że renta matki poborowego B. D. wynosi 666,19 zł brutto, a z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. został przyznany zasiłek rodzinny na brata poborowego J. D. w wysokości 253 zł miesięcznie. Wobec powyższego ogólny miesięczny dochód przekracza kwotę minimalnego wynagrodzenia w 2005 r. i wynosi 919,19 zł
Od decyzji Poborowy złożył odwołanie, w którym podkreślił, że stan zdrowia jego matki, wymaga stałej opieki z jego udziałem.
Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w W., decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) po rozpoznaniu odwołania poborowego od decyzji Wojskowego Komendanta Uzupełnień w W. nr [...] z dnia [...] października 2005 r. w przedmiocie odmowy przeniesienia do rezerwy bez odbycia zasadniczej służby wojskowej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ ponownie stwierdził, że z dokumentów posiadanych przez organ wynika, że przeciętny dochód matki poborowego uzyskany w 2005 r. w okresie ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku (renta matki, oraz zasiłek rodzinny przyznany na brata poborowego) wynoszą 878 zł, jest to więc kwota wyższa od określonej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 14 września 2004 r.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sadu administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że decyzja odmawiająca przeniesienia do rezerwy bez odbycia zasadniczej służby wojskowej narusza jego interes prawny, a ponadto podkreślił, że została wydana z naruszeniem §1 pkt 1 lit a rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie przeniesienia części poborowych do rezerwy (Dz. U. z 2005 r. Nr 100, poz. 838) poprzez jego niezastosowanie mimo istnienia przesłanek do jego zastosowania. Podkreślił, że organ w sposób nieprawidłowy ustalił wysokość dochodów jego matki.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
W ocenie Sadu skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi § 1 pkt 1 lit a rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2005 r. w sprawie przeniesienia części poborowych do rezerwy z którego wynika, że wojskowi komendanci uzupełnień przeniosą do dnia 30 stycznia 2006 r. przeznaczonych do odbycia zasadniczej służby wojskowej, służby w obronie cywilnej lub przeszkolenia wojskowego poborowych posiadających na wyłącznym utrzymaniu żonę, dzieci, rodziców lub osoby względem których poborowego obciąża obowiązek alimentacyjny z wyjątkiem obowiązku wynikającego z umowy, jeżeli łączny przeciętny miesięczny dochód osób będących na wyłącznym utrzymaniu poborowego uzyskany w 2005 r. w czasie ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku jest niższy od minimalnego wynagrodzenia określonego w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2004 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2005 r. (Dz. U Nr 201, poz. 2062).
W ocenie Sądu wydając zaskarżoną decyzję organ w stopniu niewystarczającym rozważył i wyjaśnił czy nie zachodzą przesłanki wymienione w cytowanym przepisie rozporządzenia, a będące podstawą do przeniesienia poborowego do rezerwy.
Istnienie tych przesłanek musi być poprzedzone wyjaśnieniem organu w prawidłowo prowadzonym postępowaniu administracyjnym, przestrzegając zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art7 kpa), a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Musi w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 kpa) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 kpa.
W sprawie niniejszej bezsporne jest, że na wyłącznym utrzymaniu skarżącego R. D. jest jego matka urodzona [...] listopada 1949 r., rencistka, uznana orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS za całkowicie niezdolną do pracy i otrzymująca rentę w wysokości 666,19 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdza, że matka poborowego otrzymuje rentę 666,19 zł brutto, oraz zasiłek rodzinny na brata poborowego J. D. w wysokości 253 zł, co daje ogólny dochód 919,19 zł, a więc przekracza kwotę minimalnego wynagrodzenia w 2005 r.
Podobnie stwierdził w swoim uzasadnieniu Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego, wskazując, że minimalne wynagrodzenie za pracę w 2005 r. wynosi 849 zł, natomiast renta matki, wraz z zasiłkiem rodzinnym na brata poborowego wynosi 878zł, więc warunek określony w rozporządzeniu nie został spełniony.
Wskazać należy że cytowany § 1 ust 1 pkt a rozporządzenia zawiera dwa warunki, które muszą być spełnione łączne, aby poborowego można przenieść do rezerwy.
Po pierwsze poborowy musi posiadać na wyłącznym utrzymaniu żonę, dzieci rodziców lub osoby względem których poborowego obciąża obowiązek alimentacyjny z wyjątkiem obowiązku wynikającego z umowy.
Jak podkreślono wyżej na pewno na wyłącznym utrzymaniu poborowego pozostaje jego rozwiedziona matka, całkowicie niezdolna do pracy.
Natomiast z uzasadnienia organu I i II instancji nie wynika aby organ poczynił ustalenia czy na wyłącznym utrzymaniu poborowego pozostaje jego pełnoletni brat J. D. urodzony [...] marca 1986 r., na którego w wyroku rozwodowym z dnia [...] sierpnia 1994 r. zostały zasądzone alimenty od ojca M. D.
Zagadnienia związane z obowiązkiem alimentacyjnym, zostały uregulowane w przepisach Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego art. 128 i nast. w oparciu o przesłanki wymienione w tych przepisach organ powinien ustalić, czy rzeczywiście skarżącego R. D. obciąża obowiązek alimentacyjny na rzecz swojego pełnoletniego brata J. D., oraz czy pozostaje on na wyłącznym utrzymaniu skarżącego.
Dopiero wyjaśnienie tej przesłanki, pozwoli na poddanie analizie istnienia drugiej przesłanki zwartej w omawianym przepisie prawa, a więc określenie wysokości łącznego przeciętnego miesięcznego dochodu osób będących na utrzymaniu poborowego, uzyskanego w 2005 r. w okresie ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku.
Podkreślić należy, że przepis wyraźnie określa, że chodzi o dochód osób będących na wyłącznym utrzymaniu poborowego.
W ocenie Sadu w prowadzonym postępowaniu administracyjnym organ nie wyjaśnił istnienia bądź braku przesłanek, niezbędnych dla przeniesienia części poborowych do rezerwy.
Reasumując w świetle powyższych rozważań jako dowolne należy potraktować ustalenia faktyczne dokonane przez organ, ponieważ nie w pełni znajdują one potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym, nie zostały wyczerpująco rozpatrzone i uzasadnione, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji o nieprzekonującej treści, czym dopuszczono się naruszenia reguł procesowych zawartych w art. 7, 77 § 1, oraz art. 107 § 3 kpa.
Mając powyższe na uwadze na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 c w zw. z art. 152 i art. 132 cytowanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI