II SA/Wa 629/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o stwierdzeniu nieważności przydziału kwatery tymczasowej, uznając, że decyzja pierwotna została wydana przez osobę nieupoważnioną.
Skarżący A.W. zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o stwierdzeniu nieważności pierwotnej decyzji o przydziale kwatery tymczasowej. Sąd administracyjny uznał, że pierwotna decyzja z 2003 roku została wydana przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji, który nie posiadał stosownego upoważnienia, co stanowiło podstawę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd odrzucił argumenty skarżącego dotyczące niebadania przesłanek z art. 156 § 2 k.p.a. (nieodwracalne skutki prawne) oraz braku analizy wniosku o uregulowanie statusu mieszkania jako lokalu służbowego.
Sprawa dotyczyła skargi A.W. na decyzję Komendanta Głównego Policji, która utrzymała w mocy decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji z dnia 14 sierpnia 2003 r. w sprawie przydziału A.W. kwatery tymczasowej. Pierwotna decyzja została wydana przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. i stwierdzono jej nieważność z powodu wydania jej przez osobę nieposiadającą wymaganego upoważnienia do działania w imieniu organu (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.). W toku postępowania administracyjnego ustalono, że Zastępca Komendanta Rejonowego Policji W. nie dysponował pisemnym upoważnieniem do wydania decyzji przydziałowej. Komendant Główny Policji, utrzymując w mocy decyzję o stwierdzeniu nieważności, potwierdził, że w aktach sprawy znajduje się jedynie kopia decyzji podpisana przez Zastępcę Komendanta, a nie przez Komendanta Rejonowego Policji, co naruszało właściwość rzeczową. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące niebadania przesłanek z art. 156 § 2 k.p.a. (nieodwracalne skutki prawne) oraz braku odniesienia się do jego wniosku o uregulowanie statusu mieszkania jako lokalu służbowego. Sąd administracyjny uznał, że organy prawidłowo stwierdziły nieważność decyzji z powodu naruszenia właściwości rzeczowej. Odnosząc się do zarzutu niebadania art. 156 § 2 k.p.a., sąd stwierdził, że choć organy mogły go nie zbadać, to naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd wyjaśnił, że nieodwracalne skutki prawne należy interpretować ściśle, a zajmowanie kwatery tymczasowej przez kilka lat nie stanowi takiego skutku, ponieważ organ Policji posiada instrumenty prawne do odwrócenia sytuacji. Sąd odrzucił również zarzut dotyczący wniosku o uregulowanie statusu mieszkania, wskazując, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności zostało zainicjowane z urzędu, a nie na wniosek skarżącego w tym konkretnym celu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja wydana przez osobę nieupoważnioną jest nieważna na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Uzasadnienie
Naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej, w tym wydanie decyzji przez osobę nieposiadającą stosownego upoważnienia, stanowi kwalifikowaną wadę prawną skutkującą nieważnością decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej skutkuje jej nieważnością.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Nie stwierdza się nieważności decyzji, jeżeli od jej doręczenia upłynęło dziesięć lat lub gdy wywołała nieodwracalne skutki prawne.
k.p.a. art. 19
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji publicznej obowiązane są przestrzegać z urzędu swojej właściwości.
k.p.a. art. 268a
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej może upoważnić pracowników do załatwiania spraw w jego imieniu, w tym do wydawania decyzji.
u.o.P. art. 6a
Ustawa o Policji
Określa właściwość rzeczową organów Policji w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Policji.
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji art. 14 § ust. 1 pkt 5
Określa organy właściwe do wydawania decyzji w sprawach przydziału lokali mieszkalnych i tymczasowych kwater dla policjantów.
P.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej.
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa skutki oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja z dnia 14 sierpnia 2003 r. została wydana przez osobę nieposiadającą wymaganego upoważnienia do działania w imieniu organu (Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W.), co stanowiło naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej. Nawet jeśli organy nadzorcze nie zbadały przesłanek z art. 156 § 2 k.p.a., to naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, a zajmowanie kwatery tymczasowej nie stanowi nieodwracalnych skutków prawnych.
Odrzucone argumenty
Zarzut, że organy nie zbadały przesłanek z art. 156 § 2 k.p.a. (nieodwracalne skutki prawne). Zarzut, że organ nie odniósł się do wniosku skarżącego o uznanie za dowód kopii decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Policji W. Zarzut, że organ nie zbadał wniosku skarżącego o uregulowanie statusu mieszkania jako lokalu służbowego.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja została podpisana przez osobę nieupoważnioną. Naruszenie powołanego przepisu, polegające na wydaniu decyzji przez organ niewłaściwy, stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Nieodwracalne skutki prawne decyzji należy ograniczyć wyłącznie do jej bezpośrednich skutków w sferze prawa, a nie zdarzeń faktycznych stanowiących tylko jej pośredni efekt.
Skład orzekający
Iwona Dąbrowska
przewodniczący sprawozdawca
Eugeniusz Wasilewski
członek
Andrzej Kołodziej
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia nieważności decyzji administracyjnej z powodu wydania jej przez osobę nieupoważnioną oraz wykładnia pojęcia nieodwracalnych skutków prawnych w kontekście art. 156 § 2 k.p.a."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przydziału kwater tymczasowych w służbach mundurowych, ale zasady dotyczące nieważności decyzji i skutków prawnych mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z nieważnością decyzji administracyjnych i właściwością organów, co jest istotne dla prawników procesualistów.
“Decyzja wydana przez "nie tego" urzędnika jest nieważna – kluczowa interpretacja WSA w Warszawie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 629/11 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2011-05-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-03-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Kołodziej Eugeniusz Wasilewski Iwona Dąbrowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I OSK 1804/11 - Wyrok NSA z 2012-04-13 Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 6, art. 19, art. 156 par. 1 pkt 1 i par. 2, art. 268a Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.) Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski Andrzej Kołodziej Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2011 r. sprawy ze skargi A.W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie przydziału kwatery tymczasowej - oddala skargę - Uzasadnienie Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) i § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Zastępcy Komendanta Rejonowego Policji W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] w sprawie przydziału A. W. kwatery tymczasowej nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., podpisaną przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. została przydzielona A. W. kwatera tymczasowa nr [...] przy ulicy [...] w W. Następnie organ podał, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] Komendant [...] Policji wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. Zastępcy Komendanta Rejonowego Policji W. W toku postępowania organ nadzorczy, na podstawie pisma z dnia [...] czerwca 2010 r. Komendanta Rejonowego Policji W. ustalił, iż wydając decyzję przydziałową z dnia [...] sierpnia 2003 r. Zastępca Komendanta Rejonowego Policji W. nie dysponował pisemnym upoważnieniem osoby piastującej funkcję organu do wydania tej decyzji. W dniu 29 lipca 2010 r. A. W. zapoznał się z aktami sprawy i złożył wniosek dowodowy o uzupełnienie postępowania poprzez dołączenie decyzji nr [...] wydanej przez Komendanta Rejonowego Policji W. dotyczącej przydziału przedmiotowej kwatery tymczasowej oraz dokumentów poświadczających w poszczególnych dniach sierpnia i września 2003 r. obecność lub nieobecność w służbie A. P. i S. C. Postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Komendant [...] Policji odmówił uwzględnienia żądania A. W. dotyczącego przeprowadzenia dowodu z dokumentów poświadczających w poszczególnych dniach sierpnia i września 2003 r. obecność lub nieobecność w służbie A. P. i S. C. Kolejnym pismem z dnia [...] września 2010 r. organ zawiadomił zainteresowanego o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie i możliwości zapoznania się z aktami sprawy i złożenia oświadczenia końcowego. A. W. składając końcowe oświadczenie w dniu 29 września 2010 r. wskazał również, że wnosi o uzupełnienie postępowania poprzez: 1. przesłuchanie M. O., ówczesnego Naczelnika Sekcji Ogólnej KRP W. na okoliczność przygotowywania przedmiotowej decyzji oraz okoliczności jej podpisania, 2. dołączenia kserokopii wszystkich decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. dotyczących przydziału lokali mieszkalnych/kwater tymczasowych przy ulicy [...] w W. wydanych przez KRP W., 3. dołączenie dokumentów, w oparciu o które wszczęto postępowanie administracyjne zakończone wydaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. dotyczącej przydziału kwatery tymczasowej. W piśmie tym zawarł również sugestię dotyczącą rozważenia, czy nie zachodzi konieczność przeprowadzenia czynności zmierzających do ustalenia czy nie doszło do naruszenia przepisów prawa, w tym art. 231 i 271 kk. Postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Komendant [...] Policji odmówił uwzględnienia żądania strony, dotyczącego przeprowadzenia dowodu przez przesłuchanie M. O., ówczesnego Naczelnika Sekcji Ogólnej KRP W. na okoliczność przygotowania decyzji z dnia [...]sierpnia 2003 r. nr [...], wydanej przez S. C. - Komendanta Rejonowego Policji W. i dotyczącej przydziału lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...] w W. A. W. W związku z dokonanymi ustaleniami, Komendant [...] Policji decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 1, art. 157 § 1 i § 2 oraz art. 158 § 1 k.p.a., stwierdził nieważność decyzji Zastępcy Komendanta Rejonowego Policji W. z dnia [...]sierpnia 2003 r., w sprawie przydziału A. W. kwatery tymczasowej, jako wydanej z naruszeniem przepisów o właściwości. W pierwszej części uzasadnienia, odnosząc się do wniosku A. W. o uzupełnienie postępowania dowodowego poprzez dołączenie do akt decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. o przydziale kwatery tymczasowej, wydanej przez S. C. Komendanta Rejonowego Policji W., dotyczącej przydziału A. W. lokalu mieszkalnego, organ wskazał, że pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. zwrócił się do Komendanta Rejonowego Policji W. o niezwłoczne przesłanie dokumentu wskazanego przez stronę, tj. decyzji z dnia [...]sierpnia 2003 r. o przydziale lokalu mieszkalnego wydanej przez S. C. W odpowiedzi na wskazane pismo Komendant Rejonowy Policji W. poinformował, że w rejestrze decyzji mieszkaniowych dotyczących przydziału lokali funkcyjnych KRP W. zarejestrowana jest tylko decyzja z dnia [...] sierpnia 2003 r. podpisana przez A. P. Ponadto organ poinformował, że brak jest jakichkolwiek danych potwierdzających fakt wystawienia dwóch decyzji na kwaterę tymczasową przy ulicy [...] w W. Organ podał też, że biorąc pod uwagę przepisy art. 78 § 1 i § 2 k.p.a. postanowił odmówić również uwzględnienia żądania A. W. odnośnie przeprowadzenia dowodu z dokumentów poświadczających w poszczególnych dniach sierpnia i września 2003 r. obecność lub nieobecność w służbie A. P. i S. C. uznając, że powyższa okoliczność nie miała znaczenia dla sprawy bowiem decyzję o przydziale kwatery tymczasowej dla A. W. podpisała A. P. – Zastępca Komendanta Rejonowego Policji W. Organ wskazał też, że zgodnie z art. 110 k.p.a. jest związany wydaną decyzją administracyjną od chwili wejścia w życie tej decyzji do obrotu prawnego w wyniku jej doręczenia stronie. Organ podał, że jak wynika z akt sprawy A. W. odebrał osobiście przedmiotową decyzję o przydziale kwatery tymczasowej w dniu 18 sierpnia 2003 r., kwitując odbiór własnoręcznym podpisem. Organ wskazał również, że pismem z dnia [...] października 2010 r. zwrócił się do Komendanta Rejonowego Policji W. z prośbą o szczegółowe ustosunkowanie się do kolejnych wniosków dowodowych A. W., w tym o dołączenie kserokopii wszystkich decyzji dotyczących przydziału lokali mieszkalnych i kwater tymczasowych, jednakże organ w odpowiedzi na powyższe pismem z dnia [...] października 2010 r. poinformował, że nie znajduje podstaw do realizacji wniosku, z uwagi na fakt, że wnioskodawca nie jest osobą uprawnioną do uzyskania danych dotyczących innych funkcjonariuszy, ponieważ podlegają one ochronie prawnej. Ponadto Komendant [...] Policji, ustosunkowując się do wniosku strony o rozważenie czy nie zachodzi konieczność przeprowadzenia czynności zmierzających do ustalenia czy nie doszło do naruszenia przepisów prawa, w szczególności do popełnienia przestępstw stypizowanych w Kodeksie karnym (art. 231, art. 271 kk), wskazał, że prowadzi postępowanie administracyjne w oparciu o przepisy k.p.a., a to oznacza, że prowadzenie postępowania w oparciu o przepisy Kodeksu karnego nie należy do jego właściwości. Od powyższego rozstrzygnięcia A. W. odwołał się do Komendanta Głównego Policji, który decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w aktach sprawy po przeprowadzeniu postępowania dowodowego znajduje się wyłącznie uwierzytelniona kopia decyzji z dnia [...]sierpnia 2003 r. nr [...] o przyznaniu A. W. kwatery tymczasowej nr [...] przy ulicy [...] w W., podpisana przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. Powołując się zaś na art. 76a § 1 k.p.a. organ wskazał, że jeżeli dokument (mający stanowić dowód w sprawie) znajduje się w aktach sprawy organu państwowego (w tym organu administracji publicznej lub sądu) lub podmiotu wykonującego zadania z zakresu administracji publicznej wystarczy przedstawić urzędowo poświadczony przez ten organ lub podmiot odpis lub wyciąg dokumentu. Organ administracji publicznej ma jednak obowiązek zażądać odpisu lub wyciągu dokumentu, jeżeli strona sama uzyskać ich nie może. Odpis musi pochodzić od oryginału i poświadczenie ma potwierdzać zgodność dokumentu z oryginałem. Następnie powołując treść art. 109 k.p.a. organ wskazał, że decyzje doręcza się stronom na piśmie, a w przypadkach wymienionych w art. 14 § 2 k.p.a. decyzja może być stronom ogłoszona ustnie. Organ stwierdził, że uwzględniając przepisy k.p.a., decyzje w sprawach przydziału tymczasowych kwater oraz lokali mieszkalnych mają formę pisemną. Organ podał też, że z informacji uzyskanych przez KRP W. – pismo z dnia [...] sierpnia 2010 r. – wynika jednoznacznie, iż w rejestrach mieszkaniowych nr [...] zarejestrowana jest wyłącznie decyzja nr [...] o przyznaniu A. W. kwatery tymczasowej, podpisana przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. Organ wskazał, że ani organy Policji, ani zainteresowany nie przedstawiły oryginału lub uwierzytelnionej kopii ww. decyzji podpisanej przez Komendanta Rejonowego Policji W., a to oznacza, że w obrocie prawnym pozostaje wyłącznie decyzja z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...] podpisana przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. W dalszej części uzasadnienia organ przywołał treść art. 16 § 1, art. 156 § 1 pkt 1 i art. 19 k.p.a. oraz wskazał, że bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, iż decyzja z dnia [...]sierpnia 2003 r. o przydziale A. W. kwatery tymczasowej podpisana została przez Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. W przypadku zaś funkcjonariuszy Policji właściwość rzeczową w postępowaniu administracyjnym określa art. 6a ustawy o Policji, który w ust. 1 stanowi, że w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Policji, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, organem właściwym na obszarze m. W. jest komendant rejonowy Policji w stosunku do policjantów pełniących służbę w komendzie rejonowej Policji. Ponadto na mocy art. 6 ust. 4a ustawy o Policji, na obszarze m. W. zadania i kompetencje odpowiadające zadaniom i kompetencjom komendanta powiatowego (miejskiego) Policji wykonuje właściwy terytorialnie komendant rejonowy Policji. W dacie wydania przedmiotowej decyzji obowiązywały również przepisy rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1469), które w § 14 ust. 1 pkt 5 stanowiły, że decyzje w sprawach przydziału i opróżniania lokali mieszkalnych i tymczasowych kwater wydają, będący dysponentami lokali (...), komendanci powiatowi (miejscy) Policji - w stosunku do policjantów pełniących służbę w komendzie powiatowej (miejskiej) Policji, komisariatach Policji i innych podległych im jednostkach organizacyjnych Policji. W świetle cytowanych wyżej przepisów organ uznał, iż organem właściwym do wydania decyzji o przydziale A. W. - wówczas funkcjonariuszowi KRP W. - kwatery tymczasowej był komendant rejonowy tej jednostki. Stosownie do treści art. 268a k.p.a., organ administracji publicznej, którym w niniejszej sprawie był Komendant Rejonowy Policji W., mógł w formie pisemnej upoważniać pracowników (funkcjonariuszy) kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Przepis ten jest podstawą udzielenia przez organ administracji publicznej upoważnień konkretnym, podległym mu pracownikom (funkcjonariuszom). Organ powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygnaturze akt II SA/Wa 138/10 z dnia 9 czerwca 2010 r. podał, że upoważnienie udzielone na podstawie art. 268a k.p.a. wywiera ten skutek, że zmienia się osoba wykonująca funkcje organu, która jednak nie staje się przez to organem administracji publicznej. Działa tylko w jego imieniu nie uzyskując przymiotu organu administracji publicznej. Reasumując organ wskazał, że z dokonanej zarówno przez organ I, jak i II instancji analizy akt sprawy wynika, że Zastępca Komendanta Rejonowego Policji W. nie był upoważniony do działania w imieniu organu, a w szczególności do podpisania decyzji o przydziale A. W. tymczasowej kwatery. Wobec powyższego uznać należało, że sporna decyzja została podpisana przez osobę nieupoważnioną. Słusznie zatem Komendant [...] Policji stwierdził, z mocy art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., nieważność decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r., gdyż została ona wydana przez osobę nieposiadającą umocowania do jej wydania. Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2010 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez pełnomocnika skarżącego adwokata P. U. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Kwestionując zaskarżoną decyzję pełnomocnik skarżącego podniósł, iż organ I i II instancji, działając na wniosek skarżącego stwierdziły nieważność decyzji Komendanta Rejonowego Policji W., jednakże nie zbadały czy w decyzji nie zaszły przesłanki z art. 156 § 2 k.p.a. Wskazał ponadto, że faktyczny kierunek wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji jednoznacznie konstytuował inicjatywę skarżącego w chęci uregulowania statusu mieszkania jako lokalu służbowego. Ponadto zarzucił, że organ nie odniósł się do wniosku skarżącego o uznanie za dowód w sprawie kopii decyzji nr [...] Komendanta Rejonowego Policji W., wskazując, że dokument pochodzi z jednostki organizacyjnej Komendy [...] Policji. Odnośnie naruszenia art. 156 § 2 k.p.a. pełnomocnik skarżącego wskazał, że decyzja Komendanta Rejonowego Policji W. wywołała dla skarżącego nieodwracalne skutki prawne - stan prawny, który został nią ukształtowany w zakresie prawa do kwatery tymczasowej nie może być zmieniony późniejszym rozstrzygnięciem decyzji, której stwierdzono nieważność. Pełnomocnik skarżącego przywołał na tę okoliczność orzeczenia sądów administracyjnych i piśmiennictwo prawnicze w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do art. 1 § 2 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy wskazać należy, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności jest formą nadzoru mającą na celu weryfikację ostatecznych decyzji administracyjnych. Tak więc postępowanie o stwierdzenie nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, wszczynanym na wniosek strony lub z urzędu i służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc decyzji administracyjnych, dotkniętych najcięższymi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Dlatego też, stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej bezwzględnie wymaga bezspornego ustalenia, że eliminowana decyzja jest dotknięta jedną z wad, określonych w powołanym art. 156 § 1 k.p.a. Organ nadzorczy powinien także zbadać, czy nie występują przesłanki negatywne, wymienione w art. 156 § 2 k.p.a. Natomiast organ nadzorczy nie jest zaś władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy, co postulują w skardze strony. Dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a., organ orzekający w tym zakresie jest obowiązany ustalić zarówno stan faktyczny, jak i stan prawny na dzień wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji. Wskazać należy, że Komendant [...] Policji decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. stwierdził nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Należy wyjaśnić, iż organ po zgromadzeniu akt sprawy i przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego doszedł do wniosku, iż orzeczenie z dnia [...] sierpnia 2003 r. obarczone jest wadą nieważności wskazaną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Odnosząc się do oceny decyzji stwierdzającej nieważność decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. przypomnieć należy, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.). Przepis art. 19 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej obowiązek przestrzegania z urzędu swojej właściwości. Obliguje to organ administracji do przestrzegania w postępowaniu administracyjnym ustalonej normą prawną właściwości do rozstrzygania określonej kategorii spraw (właściwości rzeczowej). Naruszenie powołanego przepisu, polegające na wydaniu decyzji przez organ niewłaściwy, stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Nieważność powoduje przy tym naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydaniu decyzji, bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia. Zgodnie zaś art. 268a k.p.a., organ administracji publicznej może upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Wybór upoważnionego pracownika na mocy wskazanego przepisu należy do organu. Upoważnienie może być nadane do odwołania, na czas oznaczony albo w odniesieniu do określonych konkretnie spraw. Pracownik upoważniony do wykonywania kompetencji organu nie staje się przez to organem administracji publicznej. Wykonuje on tylko kompetencje organu. Działanie pracownika bez upoważnienia właściwego organu administracji publicznej pociąga za sobą nieważność decyzji z mocy art.156 § 1 pkt 1 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie objęta kontrolą nadzorczą decyzja Komendanta Rejonowego Policji W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. o przydziale A. W. kwatery tymczasowej została podpisana przez A. P. - Zastępcę Komendanta Rejonowego Policji W. Z materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie, wynika natomiast, że wymieniony funkcjonariusz Policji nie dysponował wymaganym upoważnieniem organu - Komendanta Rejonowego Policji W. Zasadnie zatem Komendant [...] Policji badając decyzję z dnia [...] sierpnia 2003 r., stwierdził jej nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., uznając, że jest ona obarczona kwalifikowaną wadą prawną. Konsekwencją takiego stwierdzenia przez organ była konieczność jej eliminacji z obrotu prawnego, czego zresztą strona skarżąca nie kwestionuje. Odnosząc się z kolei do zarzutu pełnomocnika skarżącego wskazującego, iż organy nadzorcze w niniejszej sprawie nie badały przesłanek określonych w art. 156 § 2 k.p.a., to zgodzić się należy iż jest on zasadny, jednakże biorąc pod uwagę brzmienie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), to Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznał, że było to naruszenie przepisów postępowania, które nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Wskazać należy, że zgodnie z art. 156 § 2 k.p.a., nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także, gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Zagadnienie nieodwracalnych skutków prawnych decyzji administracyjnej było wielokrotnie podejmowane w orzecznictwie sądowym i w tej kwestii wypracowano podstawowe kryteria oceny, jednolicie przyjmowane przy orzekaniu w tego typu sprawach. Odwracalność lub nieodwracalność skutku prawnego określonego aktu należy rozpatrywać mając na uwadze zakres właściwości organów administracji publicznej oraz ich kompetencję, tzn. umocowanie do stosowania władczych i jednostronnych prawnych form działania. Skutek prawny decyzji będzie nieodwracalny jeśli cofnięcie, zniesienie, odwrócenie skutków prawnych decyzji wymaga takich działań, do których organ administracji publicznej nie ma umocowania ustawowego, czyli nie może skorzystać z drogi postępowania administracyjnego i stosować formy aktu indywidualnego. W konsekwencji stwierdzić należy, że dany akt wywołuje nieodwracalny skutek prawny wtedy, gdy ani przepis prawa materialnego, ani też przepisy procesowe, stanowiące podstawę działania organu administracji publicznej, nie czynią danego organu właściwym do cofnięcia tego właśnie skutku przez wydanie decyzji (przykładowo wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2001 r., sygn. akt IV SA 914/99, publik. LEX nr 55762; wyrok NSA w Warszawie z dnia 28 września 2001 r., sygn. akt I SA 326/01, publik. LEX nr 75508). Przy czym nieodwracalne skutki prawne decyzji należy ograniczyć wyłącznie do jej bezpośrednich skutków w sferze prawa, a nie zdarzeń faktycznych stanowiących tylko jej pośredni efekt. W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 1992 r., sygn. akt III AZP 4/92 (OSNC 1992/12/211) zwrócono ponadto uwagę, iż dla oceny skutków decyzji administracyjnej, dotkniętej wadą dającą podstawę do stwierdzenia jej nieważności, jest prawnie obojętne, czy istnieją faktyczne możliwości cofnięcia następstw wykonania decyzji. Prawnie obojętne będzie wobec tego ustalenie, że są podstawy materialne, organizacyjne lub możliwości techniczne podjęcia działania, które doprowadzi do przywrócenia jakiejś rzeczy lub stanu faktycznego do ich pierwotnej postaci. Przepis bowiem wymaga rozpatrzenia wyłącznie skutków prawnych i poddania ocenie ich odwracalności. Podkreślić należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zmierza się w kierunku ścieśniającej wykładni pojęcia nieodwracalnych skutków prawnych i tym samym do ograniczenia zakresu jego stosowania w razie wątpliwości co do natury prawnych skutków decyzji dotkniętej wadą nieważności (B, Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Warszawa 2005, s. 726). Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy, podkreślić należy, że przedmiotem postępowania nadzorczego zakończonego kwestionowaną decyzją było rozstrzygnięcie orzekające o przydziale A. W. prawa do kwatery tymczasowej (jednej z form zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych policjanta). Wymieniony tę kwaterę zajmuje dalej. W sprawie nie zaistniały zatem takie zdarzenia prawne, których organ nie byłby w stanie odwrócić na drodze postępowania administracyjnego. Do nieodwracalnych skutków prawnych nie można na pewno zaliczyć "skorzystania z prawa do zamieszkiwania w kwaterze przez okres kilku lat", albowiem organ Policji posiada instrumenty w prawie materialnym i procesowym umożliwiające zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych A. W.. To, że skarżący "skonsumował" prawo do kwatery tymczasowej, a nie do lokalu mieszkalnego z zasobów mieszkaniowych resortu MSWiA, nie stanowi nieodwracalnych skutków prawnych. Zdarzenia faktyczne, zaistniałe po wydaniu decyzji przydziałowej, kwalifikują się wyłącznie do sfery faktów, a nie prawa i w konsekwencji nie mogą stanowić wystarczających podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie art. 156 § 2 k.p.a. Tak więc Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznał, że organ nie naruszył art. 156 § 2 k.p.a. Odnosząc się do kolejnych zarzutów pełnomocnika skarżącego, zawartych w skardze, to stwierdzić należy, że są one niezrozumiałe. Jak bowiem wynika z uzasadnienia skargi skarżący zarzucił organowi, że nie rozpoznał on jego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. w kierunku zmierzającym do chęci uregulowania statusu mieszkania jako lokalu służbowego. Analiza materiału dowodowego sprawy nie wykazała, ażeby skarżący składał wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2003 r. nr [...]. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji zainicjowane zostało z urzędu postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. Również zarzut skarżącego dotyczący braku uznania przez organ za dowód w sprawie kserokopii decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. Komendanta Rejonowego Policji W., wydaje się być niezrozumiały w sytuacji, gdy skarżący takiej kopii decyzji nie przedstawił, a jedynie wnioskował, ażeby organ dołączył tę decyzję. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 w zw. art. 132 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI