II SA/Wa 547/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2018-11-07
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejprywatnośćochrona danych osobowychumowy cywilnoprawnekontrahenciPKPprojekt miejskitransparentność

WSA w Warszawie uchylił decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej liczby osób współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych przy realizacji projektu, oddalając skargę w pozostałej części.

Skarżąca domagała się udostępnienia informacji publicznej dotyczącej liczby i danych osób współpracujących z PKP [...] Sp. z o.o. przy realizacji projektu dla miasta K. na podstawie umów cywilnoprawnych. Organ odmówił udostępnienia danych osobowych, powołując się na ochronę prywatności. Sąd uchylił decyzję w części dotyczącej liczby osób współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych, uznając ją za informację publiczną, a oddalił skargę w pozostałej części, podzielając stanowisko organu co do ochrony danych osobowych pracowników.

Sprawa dotyczyła skargi I. K. na decyzję PKP [...] Sp. z o.o. odmawiającą udostępnienia informacji publicznej w zakresie liczby i danych osób współpracujących przy realizacji projektu dla miasta K. na podstawie umów o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług. Organ odmówił udostępnienia danych osobowych, powołując się na ochronę prywatności pracowników i kontrahentów, którzy nie pełnią funkcji publicznych. Skarżąca argumentowała, że kontrahenci podmiotów gospodarujących środkami publicznymi powinni liczyć się z ograniczeniem prywatności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy udostępnienia liczby osób współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych, uznając tę informację za publiczną i krytykując brak uzasadnienia organu w tym zakresie. Jednocześnie Sąd oddalił skargę w pozostałej części, podzielając stanowisko organu, że dane osobowe pracowników i kontrahentów, którzy nie pełnią funkcji publicznych, podlegają ochronie prywatności zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Dane osobowe pracowników i kontrahentów, którzy nie pełnią funkcji publicznych i nie mają związku z ich pełnieniem, podlegają ochronie prywatności na mocy art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nawet jeśli współpracują z podmiotem realizującym zadania publiczne na podstawie umów cywilnoprawnych.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organu, że osoby te nie uzyskują statusu osób pełniących funkcje publiczne ani mających z nimi związek, a wartości związane z kontrolą wydatków publicznych nie uzasadniają pozbawienia ochrony prywatności tych osób.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

u.d.i.p. art. 5 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 2 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 5 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Informacja o programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań.

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Informacja o polityce wewnętrznej i zagranicznej.

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Informacja o sposobie wydatkowania środków publicznych.

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 61 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 61 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 61 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Liczba osób współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych stanowi informację publiczną, którą organ powinien udostępnić. Organ nie uzasadnił prawidłowo odmowy udostępnienia informacji o liczbie osób współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych.

Odrzucone argumenty

Dane osobowe pracowników i kontrahentów współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych podlegają ochronie prywatności na mocy art. 5 ust. 2 u.d.i.p., ponieważ nie pełnią funkcji publicznych.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie 'osoby pełniącej funkcję publiczną' ma na gruncie u.d.i.p. autonomiczne i szersze znaczenie niż w Kodeksie karnym. Wartości związane z potrzebą kontroli społecznej nad wydatkami publicznymi, czy transparentnością działania organów wykonujących zadania publiczne nie uzasadniają według treści art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pozbawienia ochrony prywatności osób, które przez fakt zawarcia umowy cywilnej z podmiotem publicznym nie uzyskują statusu osób pełniących funkcje publiczne lub mających związek z pełnieniem tych funkcji.

Skład orzekający

Ewa Marcinkowska

przewodniczący

Sławomir Fularski

sprawozdawca

Stanisław Marek Pietras

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'osoby pełniącej funkcję publiczną' na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz zakres ochrony prywatności kontrahentów podmiotów publicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wartość precedensowa może być ograniczona przez specyfikę poszczególnych spraw i ewolucję orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej i konfliktu między transparentnością a ochroną prywatności. Interpretacja pojęcia 'osoby pełniącej funkcję publiczną' jest kluczowa dla wielu prawników.

Czy dane współpracowników spółki skarbu państwa są tajemnicą? Sąd wyjaśnia granice dostępu do informacji publicznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 547/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2018-11-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-04-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Marcinkowska /przewodniczący/
Sławomir Fularski /sprawozdawca/
Stanisław Marek Pietras
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
II SAB/Wa 547/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-12-28
I OSK 504/19 - Wyrok NSA z 2020-04-30
III OSK 1132/21 - Wyrok NSA z 2022-04-27
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
art. 2 ust. 1 art. 6 ust. 1 pkt 1 art. 6 ust. 1 pkt 4 art. 5 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 7 art. 77 par. 1 art. 80 art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie WSA Sławomir Fularski (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant referent stażysta Monika Duma-Szymczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 r. sprawy ze skargi I. K. na decyzję "[...]" Sp. z o. o. z siedzibą w W. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie liczby osób które współpracowały na podstawie umowy o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług z "[...]" Sp. z o. o. z siedzibą w W. w ramach realizacji projektu [...] dla miasta K., 2. oddala skargę w pozostałej części, 3. zasądza od "[...]" Sp. z o. o. z siedzibą w W. na rzecz skarżącej I. K. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga I. K. (dalej: "strona", "skarżąca") na decyzję PKP [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także jako: "Spółka", "organ") z [...] lutego 2018 r. nr: [...] o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy:
Wnioskiem z [...] stycznia 2018 r. (data wpływu do organu [...] stycznia 2018 r.), strona zwróciła się do Spółki o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wskazania liczby i danych (imienia, nazwiska i adresu) osób, które współpracowały w ramach stosunku pracy lub na podstawie umowy o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług z PKP [...]Sp. z o.o. w W. w ramach realizacji projektu [...] Systemu [...] dla Miasta K. oraz podanie, z którymi z tych osób Spółka rozwiązała umowy.
Wskazaną na wstępie i stanowiącą przedmiot rozpoznania w niniejszej sprawie decyzją z [...] lutego 2018 r. organ, działając na podstawie art. 5 ust. 2 i art. 16 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1764, ze zm.; dalej: "u.d.i.p.") oraz art. 104 i art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: "k.p.a."), orzekł o odmowie udostępnienia informacji publicznej polegającej na wskazaniu liczby i danych (imienia i nazwiska) osób, które współpracowały w ramach stosunku pracy lub na podstawie umowy o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług ze Spółką w ramach realizacji projektu [...] Systemu [...] dla Miasta K. oraz podanie, z którymi z tych osób Spółka rozwiązała umowy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że żądane informacje stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisu art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 i 5 u.d.i.p., jednakże nie mogą zostać udostępnione, a to ze względu na fakt, iż zawierają one dane chronione na mocy przepisu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych, tj. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 czerwca 2017 r. sygn. akt I OSK 2130/15 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 13 lipca 2016 r. sygn. akt IV SA/Gl 391/16, cytując obszerne fragmenty ich uzasadnień. Organ wywiódł, że osób zatrudnionych w Spółce na umowę o pracę i w ramach takiej umowy wykonujące zadania związane z realizacją programu [...] Systemu [...] dla Miasta K. nie można uznać - poza przedstawicielami Zarządu Spółki, których imiona i nazwiska wynikają z dokumentów rejestrowych – za osoby pełniące funkcje publiczne. Wskazał, że pracownicy Spółki biorący udział w realizacji [...] Systemu [...] dla Miasta K. nie podejmowali żadnych wiążących decyzji związanych z tym programem, ale realizowali w tym zakresie polecenia Zarządu Spółki, do którego zadań ustawowych i statutowych należy prowadzenie spraw Spółki. To Zarząd bezpośrednio podejmuje wszelkie decyzje operacyjne, w tym związane z dysponowaniem środkami publicznymi przez Spółkę, również w ramach realizacji [...] Systemu [...] dla Miasta K.. Mając na uwadze powyższe organ uznał, że imiona i nazwiska pracowników Spółki biorących udział w realizacji tego programu objęte są ochroną wynikającą z przepisu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a więc ze względu na ochronę ich prywatności jako osób niepełniących funkcji publicznych.
Odnosząc się natomiast do wniosku o udostępnienie imion i nazwisk osób współpracujących ze Spółką w ramach umów o dzieło, umów zlecenia czy umów o świadczenie usług w tym zakresie organ również uznał, że informacje o danych takich osób podlegają ochronie wynikającej z przepisu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Ponownie wskazał na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 13 lipca 2016 r. sygn. akt IV SA/Gl 391/16, w którym Sąd stwierdził m.in., że "wartości związane z potrzebą kontroli społecznej nad wydatkami publicznymi, czy transparentnością działania organów wykonujących zadania publiczne nie uzasadniają jednak według treści art. 5 ust. 2 ustawy z 2001 r. o dostępie do informacji publicznej pozbawienia ochrony prywatności osób (w zakresie udostępniania ich danych osobowych), które przez fakt zawarcia umowy cywilnej z podmiotem publicznym nie uzyskują statusu osób pełniących funkcje publiczne lub mających związek z pełnieniem tych funkcji. Poprzez zawarcie umowy o dzieło lub zlecenie nie stają się ani "osobami pełniącymi funkcje publiczne" ani też "osobami mającymi związek z pełnieniem funkcji publicznych. (...) Jednocześnie zauważa się, że w zakresie użytego w art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej zwrotu "osoba mająca związek z pełnieniem funkcji publicznych" nie może mieścić się każdy i jakikolwiek związek z pełnieniem funkcji publicznych (...)".
Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z [...] marca 2018 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając decyzję z [...] lutego 2018 r. w części, tj. w zakresie odmowy udostępnienia liczby i danych (imion i nazwisk) osób, które współpracowały na podstawie umowy o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług z PKP [...] Sp. z o.o. w W. w ramach realizacji projektu [...] Systemu [...] dla Miasta K. oraz odmowy podania, z którymi z tych osób Spółka rozwiązała umowy. Autor skargi zarzucił organowi naruszenie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że dane osób współpracujących ze Spółką przy realizacji [...] Systemu [...] w K. na podstawie umów o dzieło, zlecenia i o świadczenie usług, w tym osób będących przedsiębiorcami w rozumieniu art. 4 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, podlegają ochronie w trybie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. z uwagi prywatność osób fizycznych.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu w zaskarżonej części.
W uzasadnieniu skargi podniosła m.in., że wbrew stanowisku organu, udzielenie ochrony w trybie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. osobom fizycznym, które w ramach umów o dzieło, zlecenia, o świadczenie usług, współpracowały z PKP [...] przy realizacji systemu [...] Systemu [...] w K., nie powinno następować automatycznie. Udostępnienia danych kontrahentów (bez względu na to czy prowadzili działalność gospodarczą, czy też współpracowali z j.s.t. na zasadzie wyjątku, jako nieprofesjonalista), którzy nawiązując relację z podmiotem gospodarującym środkami publicznymi w sposób dorozumiany wyrazili zgodę na udostępnienie ich personaliów. Nawiązanie współpracy z jakimkolwiek podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej powoduje, że należy liczyć się z upublicznieniem danych, bowiem ich udostępnianie w trybie powołanej ustawy składa się na mechanizm kontroli wydatkowania środków publicznych.
Zdaniem skarżącej, w odniesieniu do kontrahenta podmiotu gospodarującego środkami publicznymi (niekoniecznie posiadającego status przedsiębiorcy) nie może być mowy o tak szerokiej prywatności, jak w odniesieniu do osoby fizycznej, niepodejmującej takiej aktywności. Osoby realizujące usługę na rzecz organu państwa lub podmiotu do niego należącego poniekąd zgadzają się i akceptują ograniczenie swojej prywatności. Dane o kontrahentach organu państwa, takie jak ich imiona i nazwiska lub nazwa podlegają udostępnieniu w trybie dostępu do informacji publicznej i nie podlegają wyłączeniu z uwagi na prywatność tych osób wskazaną w art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
W ocenie skarżącej, organ rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie dostrzegł, że w zakresie współpracy podmiotów trzecich ze Spółką w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nie mamy do czynienia z prywatnością osoby fizycznej, o której mowa w art. 5 ust. 2 zd. 1 u.d.i.p. Podmiot realizujący usługę na rzecz organu państwa (ergo: na rzecz spółki prawa handlowego z udziałem Skarbu Państwa), który wystawił temu organowi fakturę, to przedsiębiorca, czyli chociażby osoba fizyczna prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą. Taki podmiot chroni jedynie tajemnica przedsiębiorcy, która - zgodnie z ugruntowanymi poglądami judykatury - rozciąga się na nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. W związku z powyższym nie można przyjąć, że tajemnica przedsiębiorstwa rozciąga się na imię i nazwisko (lub element fantazyjny firmy) osoby prowadzącej działalność gospodarczą. Organ w uzasadnieniu decyzji w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego odmówił udostępniania danych osób będących przedsiębiorcami.
W świetle powyższego, skarżąca nie zgodziła się z zastosowaniem przez organ art. 5 ust. 2 u.d.i.p. względem wszystkich osób współpracujących ze Spółką przy realizacji systemu [...] Systemu [...] w oparciu o umowy cywilne, w tym z udzieleniem ochrony z uwagi na prywatność osób fizycznych profesjonalistom.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wskazał m.in., że organ nie może zignorować faktu, iż dane podmiotów, których żąda skarżąca w żaden sposób nie są związane z pełnieniem funkcji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017, poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga skarżącej, analizowana według podanych kryteriów, częściowo zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Ustawa z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przy czym owo "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.
W rozpoznawanej sprawie został spełniony zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy. Powyższe kwestie są bezsporne, ponieważ Spółka jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a żądane informacje mają charakter informacji publicznych.
W świetle postanowień art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c u.d.i.p., za informację publiczną uznaje się w szczególności informację o polityce wewnętrznej i zagranicznej, w tym o programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań.
Przechodząc do oceny zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej, należy wskazać, że w myśl art. 5 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2).
Nauka prawa opowiada się za szerokim rozumieniem pojęcia "osoby pełniącej funkcję publiczną". Zaznacza się w niej, że katalog z art. 115 § 13 ustawy z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 ze zm.) ma charakter jedynie podstawowy i niewyczerpujący. Poglądy doktryny wskazują przy tym, że za osobę pełniącą funkcję publiczną należy uznać każdego, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub też w strukturach osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, jeżeli tylko funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Nie ma przy tym znaczenia, na jakiej podstawie prawnej osoba wykonuje funkcję publiczną (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2012, s. 87; M. Bidziński, w M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2010, s. 73-74). W doktrynie wskazano również, że nawet osoby fizyczne niewchodzące w skład aparatu państwa, w pewnych warunkach powinny być traktowane jako osoby pełniące funkcje publiczne (E. Olejniczak-Szałowska, Prawo do informacji publicznej a prawo do prywatności osób pełniących funkcje publiczne w świetle orzecznictwa, CASUS 2015, nr 3 (77), s. 17). Odnosi się to w praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego np. do kontrahentów zawierających umowy z podmiotami publicznymi (wyroki NSA: z 12 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 759/14; 6 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 650/14; 4 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 531/14; 11 grudnia 2014 r. sygn. akt I OSK 213/14; wyrok SN z 8 listopada 2012 r. sygn. akt I CSK 190/12; odmiennie jednostkowy wyrok NSA z 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2499/13) czy osób ubiegających się o miejsce w służbie publicznej (zob. wyrok NSA z 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2488/13, "Monitor Prawniczy" 2015, nr 5), gdyż osoby te pozostają w związku materialnym, a nie formalnym z władzą publiczną i realizacją zadań publicznych.
Pojęcie osoby pełniącej funkcję publiczną winno być zatem ujmowane szeroko i nie ogranicza się tylko do funkcjonariuszy publicznych, lecz obejmuje każdą osobę mającą związek z realizacją zadań publicznych, a nawet dopiero ubiegającą się o ich wypełnianie. W orzecznictwie administracyjnym zaznacza się, że dana osoba może w pewnym okresie być ujmowana jako pełniąca funkcje publiczną i dla tego okresu informacja związana z pełnieniem tej funkcji będzie podlegać udostępnieniu, natomiast w późniejszym czasie może być pozbawiona tego przymiotu. Zaprzestanie pełnienia funkcji publicznej nie oznacza jednak, że informacje z okresu, gdy ta funkcja była pełniona, przestają podlegać udostępnieniu z ograniczeniem prywatności jednostki. Przeciwnie, wciąż będą one udostępniane osobom zainteresowanym, jednak tylko w tym relewantnym zakresie czasowym (zob. wyrok NSA z 31 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 742/13).
Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał na to, że pojęcie osoby pełniącej funkcję publiczną na gruncie u.d.i.p. nie zawęża się do definicji tego pojęcia zawartej w art. 115 § 19 Kodeksu karnego, bowiem przemawia za tym, zdaniem Sądu, wykładnia systemowa. Kodeks karny jest wszakże regulacją podstawową dla norm prawa karnego, nie zaś administracyjnego, przy czym racjonalny ustawodawca nie zawarł w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. odesłania do definicji ww. pojęcia ujętej w Kodeksie karnym, gdy tymczasem uczynił to względem pojęcia funkcjonariusza publicznego w art. 6 ust. 2 u.d.i.p. Przyjmując zatem racjonalność działania ustawodawcy założyć należy, że jego wolą było nadanie pojęciu "osób pełniących funkcje publiczną" autonomicznego znaczenia na gruncie u.d.i.p. Spostrzeżenie to koresponduje ze stanowiskiem doktryny, zgodnie z którym przepisy zarówno Kodeksu karnego, czy jak chociażby ustawy o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, dokonują autonomicznie, jedynie na potrzeby wewnętrznej treści danego aktu normatywnego, definiowania omawianej kategorii podmiotowej, w konsekwencji czego użyte w określonym w nich znaczeniu pojęcia mogą stanowić zaledwie wskazówką interpretacyjną dla ustalenia desygnatów nazwy "osoba pełniąca funkcję publiczną", użytej w u.d.i.p. (zob. J. Uliasz, Prawo do prywatności osób pełniących funkcje publiczne, "Samorząd Terytorialny" 2013, nr 3, s. 58).
A zatem w ocenie tutejszego Sądu, należy wyraźnie stwierdzić, że pojęcie "osoby pełniącej funkcję publiczną" ma na gruncie u.d.i.p. autonomiczne i szersze znaczenie niż w art. 115 § 13 i 19 Kodeksu karnego. Użyte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pojęcie "osoby pełniącej funkcję publiczną" obejmuje bowiem każdą osobę, która ma wpływ na kształtowanie spraw publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., tj. na sferę publiczną. Taka wykładnia odpowiada intencjom twórców u.d.i.p. oraz najpełniej urzeczywistnia dyrektywę konstytucyjną wynikającą z art. 61 ust. 1 ustawy zasadniczej.
Z uzasadnienia decyzji wynika w sposób przekonywujący i poddający się kontroli Sądu, z jakich względów organ przyjął, że imiona i nazwiska pracowników Spółki, jak i osób współpracujących ze Spółką w ramach umów o dzieło, umów zlecenia czy umów o świadczenie usług biorących udział w realizacji projektu [...] Systemu [...] dla Miasta K., objęte są ochroną wynikającą z przepisu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Otóż Sąd zgadza się z przyjętą argumentacją, że skoro pracownicy Spółki biorący udział w realizacji [...] Systemu [...] dla Miasta K. nie podejmowali żadnych wiążących decyzji związanych z tym programem, ale realizowali w tym zakresie polecenia Zarządu Spółki, do którego zadań ustawowych i statutowych należy prowadzenie spraw Spółki, to nie można ich uznać za osoby pełniące funkcje publiczne, a tym samym prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność tychże osób fizycznych. Należy zauważyć, że dostęp do informacji publicznej gwarantować ma przejrzystość działalności organów władzy publicznej, jednakże przy jednoczesnym zachowaniu prawa do prywatności osób fizycznych (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.), a cel informacyjny jest spełniony także wówczas, gdy informacja publiczna pomija dane osobowe (por. wyrok z 14 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 620/12 publ. CBOSA).
Za zasadne należało uznać także stanowisko organu, który odmówił dostępu do danych osobowych w postaci imion i nazwisk osób współpracujących ze Spółką w ramach umów o dzieło, umów zlecenia, czy umów o świadczenie usług niespełniających warunków określonych w art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. W tym zakresie Sąd za swój przyjmuje pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 13 lipca 2016 r. sygn. akt IV SA/Gl 391/16. W rozstrzygnięciu tym ww. Sąd wywiódł, że z uwagi na to, że na podstawie umów cywilnoprawnych dochodzi do rozdysponowania pieniędzy publicznych, to z punktu widzenia prawa do informacji ma szczególne znaczenie określenie imion i nazwisk osób - kontrahentów tych umów, którzy skorzystali z możliwości zawarcia takiej umowy i uzyskali wynagrodzenie z zasobów publicznych (por. wyrok SN z 8 listopada 2012 r., I CSK 190/12). Wartości związane z potrzebą kontroli społecznej nad wydatkami publicznymi, czy transparentnością działania organów wykonujących zadania publiczne nie uzasadniają jednak według treści art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pozbawienia ochrony prywatności osób (w zakresie udostępniania ich danych osobowych), które przez fakt zawarcia umowy cywilnej z podmiotem publicznym nie uzyskują statusu osób pełniących funkcje publiczne lub mających związek z pełnieniem tych funkcji. Poprzez zawarcie umowy o dzieło lub zlecenie nie stają się ani "osobami pełniącymi funkcje publiczne" ani też "osobami mającymi związek z pełnieniem funkcji publicznych" (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2499/13 publ. CBOSA).
Konkludując, Sąd w pełni podziela stanowisko organu w powyższej kwestii wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozstrzygnięcie organu w zakresie wskazania danych (imienia, nazwiska i adresu) osób, które współpracowały w ramach stosunku pracy ze Spółką w ramach realizacji ww. projektu oraz podanie, z którymi z tych osób Spółka rozwiązała umowy jest, zdaniem Sądu, zgodne z obowiązującym prawem i w tym zakresie skarga podlega oddaleniu.
Sąd uznał natomiast za wadliwe, z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., rozstrzygnięcie podjęte w zakresie dotyczącym odmowy udostępnienia informacji publicznej polegającej na wskazaniu liczby osób, które współpracowały na podstawie umowy o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług ze Spółką w ramach realizacji projektu [...] Systemu [...] dla Miasta K.. Przede wszystkim organ nie wyjaśnił w żaden sposób, na jakiej podstawie potraktował ww. informacją za informację, która nie podlega udostępnieniu. Brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji we wskazanej powyżej kwestii narusza też art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu liczba osób które współpracowały na podstawie umowy o dzieło, zlecenia lub o świadczenie usług ze Spółką w ramach realizacji projektu [...] Systemu [...] dla Miasta K. stanowi informację publiczną, którą Spółka powinna skarżącej udostępnić. Liczba tych osób stanowi bowiem dane publiczne o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Powyższe miało wpływ na wynik rozstrzygnięcia - spowodowało bowiem nieprawidłowe zastosowanie przez organ w tym zakresie przepisu art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zaskarżonej decyzji.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "p.p.s.a."), orzekł jak w punkcie 1 wyroku. Orzeczenie zawarte w punkcie 2 wyroku oparte zostało na przepisie art. 151 p.p.s.a.
O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł jak w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a., zaliczając do nich uiszczony przez skarżącą wpis stały od skargi w kwocie 200 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI