II SA/Wa 378/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-20
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
renta rodzinnaświadczenie w drodze wyjątkuZUSniezdolność do pracyokres ubezpieczeniaprawo do świadczeńsąd administracyjny

WSA w Warszawie oddalił skargę M. C. na decyzję ZUS odmawiającą przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku z powodu niespełnienia przesłanki nienabycia uprawnień wskutek szczególnych okoliczności.

Skarżący M. C. domagał się przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku, jednak Prezes ZUS odmówił, wskazując na niespełnienie przez niego wszystkich ustawowych warunków, w szczególności przesłanki nienabycia uprawnień wskutek szczególnych okoliczności. Sąd administracyjny zgodził się z organem, uznając, że skarżący nie wykazał wystarczających starań o podjęcie pracy w okresie, gdy był zdolny do jej wykonywania, a przerwa w ubezpieczeniu była nieusprawiedliwiona.

Sprawa dotyczyła skargi M. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która utrzymała w mocy odmowę przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku. Organ rentowy wskazał, że przyznanie świadczenia w drodze wyjątku wymaga łącznego spełnienia czterech warunków: bycia osobą ubezpieczoną lub członkiem rodziny ubezpieczonego, niespełnienia warunków ustawowych do uzyskania świadczenia wskutek szczególnych okoliczności, niezdolności do pracy lub wieku oraz braku niezbędnych środków utrzymania. Prezes ZUS stwierdził, że skarżący, mimo całkowitej niezdolności do pracy, nie spełnił przesłanki nienabycia uprawnień wskutek szczególnych okoliczności, ponieważ jego ostatni okres ubezpieczenia zakończył się dawno temu, a okresy składkowe były krótkie i nieregularne. Sąd administracyjny, analizując sprawę, uznał, że skarżący nie wykazał wystarczających starań o podjęcie pracy w okresie, gdy był zdolny do jej wykonywania, a jego rejestracja w urzędzie pracy nie była wystarczająca do uznania przerwy w ubezpieczeniu za usprawiedliwioną. W związku z tym sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu rentowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie spełnił przesłanki nienabycia uprawnień wskutek szczególnych okoliczności, ponieważ przerwa w jego okresach ubezpieczenia była nieusprawiedliwiona, a rejestracja w urzędzie pracy nie była wystarczająca do wykazania starań o podjęcie pracy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący nie wykazał wystarczających starań o podjęcie pracy w okresie, gdy był zdolny do jej wykonywania, a okresy ubezpieczenia były krótkie i nieregularne, co czyniło przerwę w ubezpieczeniu nieusprawiedliwioną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 83

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przyznanie świadczenia w drodze wyjątku wymaga łącznego spełnienia czterech warunków: bycia osobą ubezpieczoną lub członkiem rodziny ubezpieczonego, niespełnienia warunków ustawowych do uzyskania świadczenia wskutek szczególnych okoliczności, niezdolności do pracy lub wieku oraz braku niezbędnych środków utrzymania. Brak spełnienia którejkolwiek z przesłanek wyklucza możliwość przyznania świadczenia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 13 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 132

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Skarżący podniósł zarzut, że starał się o pracę i zarejestrował się w PUP, wykazując wolę zatrudnienia.

Godne uwagi sformułowania

przyznanie świadczenia na podstawie art. 83 ustawy [...] jest możliwe, jeżeli wnioskodawca spełnia następujące warunki: [...] wszystkie przesłanki [...] powinny być spełnione łącznie. Brak spełnienienia przez wnioskodawcę którejkolwiek z przesłanek wyklucza możliwość przyznania mu świadczenia w drodze wyjątku. podnoszone przez odwołującą się stronę trudne warunki materialne nie stanowią wystarczającego uzasadnienia do przyznania świadczenia w drodze wyjątku, gdyż świadczenie to nie ma charakteru socjalnego. Zarejestrowanie jako bezrobotny nie oznacza bowiem, iż za skarżącego były płacone składki na ubezpieczenie społeczne.

Skład orzekający

Ewa Pisula-Dąbrowska

przewodniczący

Bronisław Szydło

członek

Przemysław Szustakiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania świadczenia w drodze wyjątku z art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zwłaszcza w kontekście wykazywania starań o podjęcie pracy i znaczenia okresów ubezpieczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i konkretnych przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Może być mniej relewantne w sprawach dotyczących innych świadczeń lub innych ustaw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście do spełniania przesłanek formalnych przy świadczeniach z ubezpieczeń społecznych, nawet w przypadkach trudnej sytuacji życiowej.

Czy rejestracja w urzędzie pracy wystarczy, by dostać rentę w drodze wyjątku? Sąd wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 378/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bronisław Szydło
Ewa Pisula-Dąbrowska /przewodniczący/
Przemysław Szustakiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędzia WSA Bronisław Szydło, Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.),, Protokolant Małgorzata Płodzicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku - oddala skargę -
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję podjętą w dniu [...] grudnia 2006 r. i odmówił przyznania panu M. C. renty rodzinnej w drodze wyjątku.
W uzasadnieniu do ww. decyzji Prezes ZUS podniósł, że przyznanie świadczenia na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.j. Dz. U. z roku 2004 Nr 39 poz. 353) jest możliwe, jeżeli wnioskodawca spełnia następujące warunki:
1. jest lub był osobą ubezpieczoną lub jest członkiem rodziny pozostałym po ubezpieczonym;
2. nie spełnia warunków ustawowych do uzyskania świadczenia wskutek szczególnych okoliczności;
3. nie może podjąć pracy ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek;
4. nie ma niezbędnych środków utrzymania.
Prezes ZUS wyjaśnił również, że do przyznania świadczenia w drodze wyjątku wszystkie przesłanki, o jakich mowa w tym przepisie, powinny być spełnione łącznie. Brak spełnienienia przez wnioskodawcę którejkolwiek z przesłanek wyklucza możliwość przyznania mu świadczenia w drodze wyjątku. W ocenie Prezesa ZUS pan M. C. nie spełnia warunków do przyznania świadczenia z art. 83 cyt. ustawy. Wnioskodawca w okresie od dnia [...] lipca 1999 r. do [...] sierpnia 2002 r. nie podejmował zatrudnienia ani innej działalności objętej ubezpieczeniem, mimo, iż jak wynika z akt sprawy mógł pracować. Całkowita niezdolność do pracy strony, stwierdzona orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] kwietnia 2006 r., istnieje od dnia [...] stycznia 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2009 r. Fakt wystąpienia całkowitej niezdolności do pracy wystąpił u strony po upływie 3 lat, 3 miesięcy i 8 dni od ostatniego okresu ubezpieczenia. Wnioskodawca w chwili wystąpienia całkowitej niezdolności do pracy miał [...] lat, a udowodniony okres składkowy i nieskładkowy strony wynosi 18 lat, 5 miesięcy i 15 dni i jest nieadekwatny do jego wieku. Tymczasem świadczenie, o które stara się strona nie może być przyznane w oderwaniu od okresu ubezpieczenia. Ponadto Prezes ZUS stwierdził, że podnoszone przez odwołującą się stronę trudne warunki materialne nie stanowią wystarczającego uzasadnienia do przyznania świadczenia w drodze wyjątku, gdyż świadczenie to nie ma charakteru socjalnego.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi pana M. C. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący podniósł zarzut, że starał się o pracę, zarejestrował się w PUP w P. i starał się pracę, ale pracodawcy nie chcieli go przyjąć. Wykazał więc wolę zatrudnienia.
W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podnieść, że materialnoprawną podstawą świadczenia, o które starał się skarżący jest przepis art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j.: Dz. U. z roku 2004 Nr 39, poz. 353). Wedle jego brzmienia przyznanie świadczenia jest możliwe, gdy wnioskodawca spełnia łącznie cztery warunki: jest lub był osobą ubezpieczoną lub jest członkiem rodziny pozostałym po ubezpieczonym, nie spełnia warunków ustawowych do uzyskania świadczenia wskutek szczególnych okoliczności; nie może podjąć pracy ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek, nie ma niezbędnych środków utrzymania. W sprawie jest bezspornym, że pan M. C. był osobą ubezpieczoną. Jak wnika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i sytuacji materialnej jest osobą, która nie posiada niezbędnych środków utrzymania. Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] kwietnia 2006 r. wskazuje, iż skarżący jest od dnia [...] stycznia 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2009 r. całkowicie niezdolny do pracy. Sporna jest natomiast przesłanka nienabycia uprawnień wskutek szczególnych okoliczności. Skarżący podnosi, że starał się o pracę, a nawet zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. Jednak z akt sprawy wynika, że ostatnio udowodniony okres składkowy przypada co prawda na dzień [...] października 2002 r., ale w okresie od [...] listopada 1995 r. okresy ubezpieczenia są bardzo krótkie i nieregularne. Podnoszony przez skarżącego zarzut wskazujący na fakt zarejestrowania w powiatowym Urzędzie Pracy w G. nie może być uwzględniony. Zarejestrowanie jako bezrobotny nie oznacza bowiem, iż za skarżącego były płacone składki na ubezpieczenie społeczne. W tym czasie skarżący był osobą zdrową, zdolną do podjęcia pracy. Powiat, w którym mieszka skarżący nie był dotknięty strukturalnym bezrobociem i jak wynika z danych statystycznych GUS stopa bezrobocia na terenie powiatu była mniejsza od stopy bezrobocia w kraju. Poza rejestracją i stawianiem się w Powiatowym Urzędzie Pracy skarżący nie czynił innych wysiłków zmierzających do podjęcia pracy, a zatem fakt przerwy w ubezpieczeniu jest nieusprawiedliwiony.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI