II SA/Wa 462/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-09-19
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc rekonwersyjnażołnierze zawodowirefundacja kosztówprzekwalifikowanie zawodoweMinisterstwo Obrony NarodowejWojskowe Biuro Emerytalnepomoc publicznadziałalność gospodarczafaktura

WSA w Warszawie oddalił skargę byłego żołnierza zawodowego na decyzję MON odmawiającą refundacji kosztów kursu na operatora koparkoładowarki, uznając, że faktura była wystawiona na działalność gospodarczą, a nie na osobę fizyczną ubiegającą się o pomoc rekonwersyjną.

Skarżący, były żołnierz zawodowy, domagał się refundacji kosztów kursu na operatora koparkoładowarki w ramach pomocy rekonwersyjnej. Organ pierwszej instancji odmówił refundacji, ponieważ faktura za kurs była wystawiona na jego jednoosobową działalność gospodarczą "Wynajem domków rekreacyjnych - G. F.", a nie na niego jako osobę fizyczną. Skarżący odwołał się, argumentując, że jest to ta sama osoba i że przepisy nie zabraniają wystawiania faktur na działalność gospodarczą. WSA w Warszawie oddalił skargę, potwierdzając stanowisko organów, że pomoc rekonwersyjna ma na celu przekwalifikowanie zawodowe osoby fizycznej, a nie wspieranie prowadzonej przez nią działalności gospodarczej.

Skarżący, kpt. rez. G. F., były żołnierz zawodowy, wystąpił o refundację kosztów różnych kursów i egzaminów w ramach pomocy rekonwersyjnej. Po kilku decyzjach organów pierwszej i drugiej instancji, ostatecznie Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych MON utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. odmawiającą refundacji kosztów kursu na operatora koparkoładowarki. Głównym powodem odmowy było to, że faktura za kurs była wystawiona na jednoosobową działalność gospodarczą skarżącego "Wynajem domków rekreacyjnych - G. F.", a nie na niego jako osobę fizyczną ubiegającą się o pomoc rekonwersyjną. Skarżący wniósł skargę do WSA w Warszawie, podnosząc, że jest to ta sama osoba, a przepisy nie zabraniają wystawiania faktur na działalność gospodarczą. Kwestionował również sposób naliczania limitów i brak odpowiedzi na jego pytania. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz rozporządzenia wykonawczego. Sąd podkreślił, że pomoc rekonwersyjna ma na celu przekwalifikowanie zawodowe osoby fizycznej w celu jej wejścia na rynek pracy, a nie wspieranie prowadzonej już działalności gospodarczej. Faktura wystawiona na przedsiębiorcę nie może stanowić podstawy do refundacji w ramach pomocy rekonwersyjnej, gdyż mogłoby to zostać uznane za niedozwoloną pomoc publiczną. Sąd stwierdził, że skarżący skorzystał już z przysługującej mu pomocy i osiągnął cele rekonwersji, a dalsze domaganie się wsparcia stanowiłoby pomoc dla jego działalności gospodarczej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, faktura wystawiona na przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą nie może stanowić podstawy do refundacji kosztów w ramach pomocy rekonwersyjnej, która jest przeznaczona dla osoby fizycznej w celu jej przekwalifikowania zawodowego i wejścia na rynek pracy, a nie wspierania istniejącej działalności gospodarczej.

Uzasadnienie

Pomoc rekonwersyjna ma na celu przekwalifikowanie zawodowe osoby fizycznej w celu jej wejścia na rynek pracy. Faktura wystawiona na działalność gospodarczą wskazuje, że osoba ta już funkcjonuje na rynku pracy jako przedsiębiorca, a refundacja kosztów szkolenia w takim przypadku stanowiłaby niedozwoloną pomoc publiczną dla tej działalności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.s.w.ż.z. art. 120 § ust. 1 i 4

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

Określa prawo byłego żołnierza zawodowego do pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy w okresie dwóch lat od zwolnienia ze służby, o ile spełnia określone warunki, oraz zakres tej pomocy.

u.o.O. art. 819

Ustawa o obronie Ojczyzny

Przepis przejściowy, zgodnie z którym w sprawach wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Pomocnicze

k.p.a. art. 127 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy odwołania od decyzji.

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy rozstrzygnięcia odwołania przez organ odwoławczy.

rozp. MON z 19.11.2014 r. art. 6 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych

Określa warunki pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego, w tym wymóg przedłożenia dokumentów potwierdzających opłacenie i ukończenie kursu.

rozp. MON z 19.11.2014 r. art. 7 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych

Określa, że pomoc rekonwersyjna jest udzielana na wniosek i co powinien zawierać wniosek.

rozp. MON z 19.11.2014 r. art. 10 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych

Określa właściwość organów w sprawach przyznawania pomocy rekonwersyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pomoc rekonwersyjna jest przeznaczona dla osób fizycznych w celu przekwalifikowania zawodowego i wejścia na rynek pracy, a nie dla wspierania prowadzonej działalności gospodarczej. Faktura wystawiona na przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą nie może stanowić podstawy do refundacji kosztów w ramach pomocy rekonwersyjnej. Refundacja kosztów szkolenia dla przedsiębiorcy stanowiłaby niedozwoloną pomoc publiczną.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentował, że faktura wystawiona na jego jednoosobową działalność gospodarczą jest wystarczająca, ponieważ jest to ta sama osoba fizyczna. Skarżący kwestionował sposób naliczania limitów pomocy rekonwersyjnej i brak odpowiedzi na jego pytania. Skarżący zarzucił organom podanie nieprawdziwych informacji na jego temat.

Godne uwagi sformułowania

intencją ustawodawcy nie jest wspieranie przedsiębiorców w ramach pomocy rekonwersyjnej ratio legis takiej pomocy niedozwolona pomoc prowadząca do uzyskania przez osobę nieuprawnioną (przedsiębiorcę) przewagi nad pozostałymi uczestnikami rynku

Skład orzekający

Piotr Borowiecki

przewodniczący sprawozdawca

Waldemar Śledzik

członek

Dorota Kozub-Marciniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pomocy rekonwersyjnej dla byłych żołnierzy zawodowych, w szczególności w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej przez wnioskodawcę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji byłego żołnierza zawodowego ubiegającego się o pomoc rekonwersyjną, który jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą. Interpretacja może być odmienna w przypadku innych form pomocy lub innych grup zawodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla byłych żołnierzy zawodowych, którzy chcą się przekwalifikować, a jednocześnie prowadzą lub planują prowadzić własną działalność gospodarczą. Pokazuje, jak organy interpretują przepisy w takich sytuacjach.

Czy pomoc rekonwersyjna dla byłego żołnierza obejmuje kursy opłacone przez jego firmę?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 462/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Kozub-Marciniak
Piotr Borowiecki /przewodniczący sprawozdawca/
Waldemar Śledzik
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 536
art. 120 ust 1 i 4
Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2305
art. 819
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , , Protokolant starszy specjalista Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2023 r. sprawy ze skargi G. F. na decyzję Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie pomocy rekonwersyjnej oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2022 r., nr [...] , Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej (dalej także: "Dyrektor DSS MON" lub "organ odwoławczy") - działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 120 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 536) w związku z art. 819 ustawy z dnia 1[...] marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2022 r., poz. 2305) - po rozpatrzeniu odwołania kpt. rez. G. F. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. (dalej także: "Dyrektor WBE" lub "organ pierwszej instancji") nr [...]z dnia [...] października 2022 r. - utrzymał w mocy w/w decyzję organu pierwszej instancji.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym:
Kpt. rez. G. F. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2020 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego.
W piśmie z dnia [...] stycznia 2022 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. z wnioskiem o refundację kosztów:
- kursu na patent sternika motorowodnego, intensywnego kursu na żeglarza jachtowego, kursu na radiooperatora krótkiego zasięgu SRC - w łącznej wysokości 3.875 złotych oraz o refundację kosztów przejazdów w wysokości 1.500 złotych i noclegów w wysokości 1.350 złotych.
Jednocześnie, w innym piśmie również z dnia [...] stycznia 2022 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. z kolejnym wnioskiem o refundację kosztów:
- egzaminu na instruktora prawa jazdy kat. B w wysokości 340 złotych, który odbył się w terminie od [...] lipca 2021 r. do [...] września 2021 r. oraz związanych z tym egzaminem kosztów 2 przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem w wysokości 300 złotych;
- kursu na operatora koparkoładowarki klasa III, w wysokości 402 złotych, który miał odbyć się w terminie od [...] lutego 2022 r. do [...] grudnia 2022 r.
W wyniku rozpatrzenia wniosków skarżącego, Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w K. decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2022 r. wyraził skarżącemu zgodę na refundację wnioskowanych kosztów w łącznej wysokości 1.114,50 złotych oraz przejazdów w wysokości 474 złotych i noclegów w wysokości 1.350 złotych.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor WBE wskazał, że skarżący "korzystał dotychczas z pomocy rekonwersyjnej w wysokości 4.200 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 829,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 120,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 2.600,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] oraz w wysokości 384,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] . W konsekwencji, Dyrektor WBE stwierdził, że skarżący może zatem skorzystać jeszcze z pomocy rekonwersyjnej do kwoty 1114,50 złotych.
Jednocześnie, Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w K. decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2022 r. nie wyraził skarżącemu zgody na refundację:
- kosztów egzaminu na instruktora prawa jazdy kat. B w wysokości 340 złotych, który odbył się w terminie od [...] lipca 2021 r. do [...] września 2021 r. oraz związanych z tym egzaminem kosztów 2 przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem w wysokości 300 złotych;
- kursu na operatora koparkoładowarki klasa III, w wysokości 402 złotych, które miały odbyć się w terminie od [...] lutego 2022 r. do [...] grudnia 2022 r.
W uzasadnieniu tej decyzji Dyrektor WBE wskazał, że skarżący "korzystał dotychczas z pomocy rekonwersyjnej w wysokości 4.200 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 829,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 120,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 2.600,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] , w wysokości 384,00 złotych zgodnie z decyzją nr [...] oraz w wysokości 1.114 złotych zgodnie z decyzją nr [...] . W konsekwencji, Dyrektor WBE uznał zatem, że skarżący wykorzystał cały przysługujący ustawowo limit na pomoc rekonwersyjną.
W wyniku wniesienia przez skarżącego odwołań od obu powyższych decyzji, Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych MON wydał w dniu [...] maja 2022 r.:
- decyzję nr [...] , którą uchylił w całości decyzję Dyrektora WBE w K. nr [...] z dnia [...] marca 2022 r. w sprawie wyrażenia skarżącemu zgody na refundację kosztów kursów w wysokości 1.114,50 złotych oraz przejazdów i noclegów i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji,
- decyzję nr [...] , którą uchylił w całości decyzję Dyrektora WBE w K. nr [...] z dnia [...] marca 2022 r. w sprawie niewyrażenia skarżącemu zgody na refundację kosztów egzaminu na instruktora prawa jazdy kat. B, związanych z tym egzaminów kosztów przejazdów i kursu na operatora koparkoładowarki klasa III i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w K. - działając na podstawie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., art. 120 ust. 1, ust. 4, ust. 4a, ust. 4b pkt 3 i ust. 4d ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 819 ustawy z dnia 1[...] marca 2022 r. o obronie Ojczyzny oraz § 6 ust. 1 pkt 2, § 7 ust. 1, ust. 2 i ust. 4, § 9 i § 10 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1622 - dalej także: "rozporządzenie MON z dnia 19 listopada 2014 r."), w związku z art. 822 ust. 6 ustawy z dnia [...] marca 2022 r. o obronie Ojczyzny - wyraził zgodę na realizowaną w ramach pomocy rekonwersyjnej refundację poniesionych przez skarżącego kosztów:
1) egzaminu na instruktora prawa jazdy kategorii "B", zorganizowanego przez Małopolski Urząd Wojewódzki w K. w dniu [...] lipca 2021 r. oraz w dniu [...] września 2021 r. - w wysokości 340,00 złotych;
2) związanych z przekwalifikowaniem zawodowym wymienionym w pkt 1, tj. 1 przejazdu z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem - w wysokości 66,00 złotych;
3) jednodniowego kursu na patent sternika motorowodnego, organizowanego przez Szkołę Żeglarstwa [...] P. G. w G. w dniu [...] października 2022 r. - w wysokości 500,00 złotych;
4) związanych z przekwalifikowaniem zawodowym wymienionym w pkt 3:
- 1 przejazdu z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem do kwoty nie większej niż 180,00 złotych,
- 2 noclegów w miejscu szkolenia do kwoty nie większej niż 342,00 złotych;
5) pięciodniowego kursu na żeglarza jachtowego, organizowanego przez Szkołę Żeglarstwa [...] P. G. w G., w terminie od [...] października 2022 r. do 21 października 2022 r. - w wysokości 1.200,00 złotych;
6) związanych z przekwalifikowaniem zawodowym wymienionym w pkt 5:
- 1 przejazdu z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem do kwoty nie większej niż 180,00 złotych,
- 6 noclegów w miejscu szkolenia do kwoty nie większej niż 1.026,00 złotych;
7) jednodniowego kursu na radiooperatora krótkiego zasięgu SRC, organizowanego przez Szkołę Żeglarstwa [...] P. G. w G., w dniu [...] listopada 2022 r. - w wysokości 87,00 złotych;
8) związanych z przekwalifikowaniem zawodowym wymienionym w pkt 7:
- 1 przejazdu z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem do kwoty nie większej niż 180,00 złotych,
- 2 noclegów w miejscu szkolenia do kwoty nie większej niż 342,00 złotych,
i jednocześnie nie wyraził zgody na realizowaną w ramach pomocy rekonwersyjnej refundację kosztów kursu na operatora koparkoładowarki, klasa III, zorganizowanego przez [...] J. G. w N., w terminie od [...] lutego 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. - w wysokości 402,00 złotych.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor WBE zauważył na wstępie, że w świetle art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, były żołnierz zawodowy posiada prawo do pomocy rekonwersyjnej w okresie dwóch lat od zwolnienia ze służby, o ile pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej cztery lata. Organ pierwszej instancji wskazał, że skarżący spełnia powyższy warunek i posiada 22 lata i 7 miesięcy służby wojskowej.
Organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 120 ust. 4a pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, wysokość limitu na przekwalifikowanie zawodowe wynosi 75% najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego obowiązującego w dniu 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o udzielenie pomocy rekonwersyjnej. Organ pierwszej instancji podniósł, że rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 marca 2022 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 694), ustaliło wysokość najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza na kwotę 4.560,00 złotych.
Ponadto, Dyrektor WBE stwierdził, że w oparciu o art. 120 ust. 4b pkt 3 cyt. ustawy, żołnierzom i byłym żołnierzom zawodowym po piętnastu latach służby pokrywa się koszty przekwalifikowania w wysokości 300% ww. limitu, tj. do kwoty 10.260,00 złotych.
Organ pierwszej instancji zauważył, że skarżącemu na podstawie decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K.:
- nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. - dotyczącej refundacji na kwotę 4.200,00 złotych,
- nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. - dotyczącej refundacji na kwotę 829,00 złotych,
- nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. - dotyczącej refundacji na kwotę 120,00 złotych,
- nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. - dotyczącej refundacji na kwotę 2.600,00 złotych,
- nr [...] z dnia [...] marca 2022 r. - dotyczącej refundacji na kwotę 384,00 złotych,
została przyznana łączna kwota na przekwalifikowanie zawodowe w wysokości 8.133,00 złotych.
Ponadto, organ pierwszej instancji wskazał, że dotychczas skarżącemu sfinansowano i zrefundowano koszty wynikające z decyzji nr [...] - w wysokości 4.200,00 złotych, decyzji nr [...] w wysokości 120,00 złotych oraz decyzji nr [...] - w wysokości 2.600,00 złotych.
Jednakże, jak podkreślił organ pierwszej instancji, wyrażenie skarżącemu zgody na przekwalifikowanie zawodowe powoduje, iż przyznana kwota na pomoc rekonwersyjną zostaje postawiona do dyspozycji na to konkretne szkolenie, którego dotyczy decyzja, zaś przyznane środki są odejmowane od pozostałego limitu.
W związku z powyższym, Dyrektor WBE uznał, że skarżącemu przysługuje prawo do skorzystania jeszcze z pomocy rekonwersyjnej do kwoty nie wyższej niż 2.127,00 złotych.
Tymczasem, jak zauważył organ pierwszej instancji, skarżący w dniu [...] stycznia 2022 r. wystąpił do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. z wnioskami o refundację kosztów przekwalifikowania zawodowego na łączną kwotę 4.617,00 złotych, a więc na kwotę wyższą niż pozostała uprawnionemu do wykorzystania w ramach pomocy rekonwersyjnej.
Dyrektor WBE wskazał, że warunkiem pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego w ramach pomocy rekonwersyjnej - zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2 cyt. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych - jest przedłożenie przez uprawnionego oryginału dokumentu potwierdzającego opłacenie kosztów przekwalifikowania zawodowego oraz oryginału dokumentu potwierdzającego ukończeniu przekwalifikowania zawodowego z wynikiem pozytywnym. Organ pierwszej instancji podniósł jednocześnie, że powyższe dokumenty jako nabywcę i uczestnika kursu powinny wskazywać uprawnionego do pomocy rekonwersyjnej.
W związku z powyższym, po uzupełnieniu przez skarżącego brakujących dokumentów, Dyrektor WBE stwierdził, że skarżący kwalifikuje się do uzyskania:
- zwrotu kosztów egzaminu na instruktora prawa jazdy kategorii "B" w wysokości 340,00 złotych wraz ze związanymi z tym przekwalifikowaniem kosztami 1 przejazdu zrealizowanego w dniu [...] września 2021 r. z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem w wysokości 66,00 złotych,
- zwrotu kosztów kursu na patent sternika motorowodnego w wysokości 500,00 złotych,
- kursu na żeglarza jachtowego w wysokości 1.200,00 złotych,
- kursu na radiooperatora krótkiego zasięgu SRC w wysokości 87,00 złotych, wraz ze związanymi z tym przekwalifikowaniem kosztami 3 przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i 10 noclegów w miejscu szkolenia.
Jednocześnie, Dyrektor WBE stwierdził, że skarżący nie kwalifikuje się do uzyskania zwrotu kosztów za kurs na operatora koparkoładowarki, klasa III, zorganizowanego przez [...] J. G. w N., w terminie od [...] lutego 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. - w wysokości 402,00 złotych.
Dyrektor WBE wskazał bowiem, warunkiem pokrycia kosztów przekwalifikowania zawodowego w ramach pomocy rekonwersyjnej, zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2 cyt. rozporządzenia MON z dnia 19 listopada 2014 r., jest przedłożenie przez uprawnionego oryginału dokumentu potwierdzającego opłacenie kosztów przekwalifikowania zawodowego oraz oryginału dokumentu potwierdzającego ukończeniu przekwalifikowania zawodowego z wynikiem pozytywnym. Organ pierwszej instancji podkreślił jednocześnie, że powyższe dokumenty jako nabywcę i uczestnika kursu powinny wskazywać uprawnionego do pomocy rekonwersyjnej. Tymczasem, jak zauważył organ pierwszej instancji, zgodnie z art. 120 ust. 1, ust. 2 oraz ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, do korzystania z pomocy rekonwersyjnej uprawniony jest: były żołnierz zawodowy, były żołnierz zawodowy, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby poza granicami państwa, a także żołnierz zawodowy, za zgodą dowódcy jednostki wojskowej.
W związku z powyższym, mając na względzie przedłożone przez skarżącego w Wojskowym Biurze Emerytalnym w K. dokumenty, tj. fakturę Vat nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r., zaświadczenie o ukończeniu udziału w usłudze szkoleniowej oraz świadectwo, organ pierwszej instancji stwierdził, że zachodzą podstawy do odmowy refundacji kosztów kursu na operatora koparkoładowarki, klasa III.
Dyrektor WBE stwierdził bowiem, że wskazana powyżej faktura wystawiona jest na niewłaściwą osobę. Organ pierwszej instancji uznał, że jako odbiorcę oraz nabywcę usługi szkoleniowej powinna ona wskazywać skarżącego G. F. - uczestnika przekwalifikowania zawodowego, a tymczasem jest wystawiona na przedsiębiorcę działającego pod firmą "Wynajem domków rekreacyjnych - G. F.". Tym samym, jak stwierdził organ pierwszej instancji, przedmiotowa faktura nie może stanowić dokumentu dającego podstawę do ubiegania się o zwrot poniesionych kosztów, albowiem intencją ustawodawcy nie jest wspieranie przedsiębiorców w ramach pomocy rekonwersyjnej.
Odnosząc się z kolei do kwestii przekwalifikowania zawodowego realizowanego w G., tj. kursu na patent sternika motorowodnego, kursu na żeglarza jachtowego, kursu na radiooperatora krótkiego zasięgu, Dyrektor WBE wskazał, że rozliczenie oraz zwrot kosztów za przejazdy z miejsca zamieszkania do ośrodka realizującego szkolenia i z powrotem oraz noclegi w miejscu szkolenia nastąpi pod warunkiem złożenia przez skarżącego oświadczenia o wysokości faktycznie poniesionych kosztów, potwierdzonych oryginałami dowodów wpłaty, rachunków lub biletów z okresu szkolenia (art. 120 ust. 4a pkt 2 i pkt 3 oraz ust. 4d cyt. ustawy i § 6 ust. 2 cyt. rozporządzenia MON z dnia 19 listopada 2014 r.). Organ pierwszej instancji podniósł, że wyżej wymienione koszty do wysokości przysługującego limitu pokrywa Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego.
Ustosunkowując się z kolei do kwestii decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2022 r., organ pierwszej instancji zauważył, że decyzja ta jest ważna do końca 2022 r. i do tego terminu skarżący może jeszcze ukończyć kurs, do którego ze względów zdrowotnych nie mógł przystąpić.
Niemniej jednak, Dyrektor WBE podkreślił, że stosownie do art. 120 ust. 1 cyt. ustawy, były żołnierz zawodowy posiada prawo do pomocy rekonwersyjnej w okresie dwóch lat od zwolnienia ze służby, o ile pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej cztery lata.
W tej sytuacji, biorąc pod uwagę, że skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2020 r., organ pierwszej instancji stwierdził, że dwuletni termin na skorzystanie z pomocy rekonwersyjnej upłynął skarżącemu z dniem [...] stycznia 2022 r. Tym samym, Dyrektor WBE uznał, że brak jest prawnej możliwości ingerowania w decyzje ostateczne i prawomocne.
W piśmie z dnia [...] listopada 2022 r. skarżący odwołał się od powyższej decyzji Dyrektora WBE do Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej.
W uzasadnieniu odwołania skarżący zarzucił, że sporna decyzja została wydana w oparciu o nieaktualne rozporządzenie, gdyż rozporządzenie dotyczące rekonwersji z 2014 r. jest już nieobowiązujące, ponieważ zastąpione zostało rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 maja 2022 r. w sprawie korzystania z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych przez żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 978).
Skarżący podniósł, że po odbytych szkoleniach otrzymał faktury wystawione na jego imienną jednoosobową działalność gospodarczą i takie faktury przedstawił do Wojskowego Biura Emerytalnego w K., które stwierdziło, że wystawione są na niewłaściwego nabywcę i wobec tego nie dokonało zwrotu poniesionych przez niego wydatków na szkolenia, jednocześnie odejmując przyznane środki od pozostałego limitu.
W ocenie skarżącego, przedstawione w WBE w K. faktury były wystawione na niego, tyle tylko, że w nazwie pojawia się jeszcze przed jego imieniem i nazwiskiem dodatkowy człon "wynajem domków rekreacyjnych", który - według organu pierwszej instancji - ma rzekomo powodować problem niewłaściwego nabywcy faktury.
Tymczasem, skarżący zauważył, że w aktach normatywnych dotyczących pomocy rekonwersyjnej nie spotkał zapisu, z którego wynikałoby, iż przedstawione faktury nie mogą być wystawione na osobę fizyczną, która zarejestrowała jednoosobową działalność gospodarczą. Skarżący stwierdził, że były żołnierz zawodowy, który zarejestrował jednoosobową działalność gospodarczą osoby fizycznej jest dalej tym samym byłym żołnierzem zawodowym.
W tej sytuacji, skarżący uznał, że organ pierwszej instancji powinien wypłacić mu wstrzymane środki lub wskazać właściwe akty prawne, które zabraniają uwzględnić przedłożone faktury.
Skarżący stwierdził jednocześnie, że jeżeli faktycznie jest to uregulowane przez przepisy, co powoduje, że nie może on otrzymać zwrotu poniesionych środków na szkolenie, to przynajmniej prosi o nieodejmowanie kwot na to szkolenie od całości pozostałego limitu tak, aby w ten sposób przyznać mu możliwość wykorzystania tych środków na inne szkolenia, czy też egzaminy.
Odnoszę się z kolei do kwestii kursów planowanych do zrealizowania w G., skarżący stwierdził, że z powodu prawdopodobnego przekroczenia przysługującego mu limitu, egzaminy i wydanie dokumentów z uprawnieniami pokryje on z własnych środków. Niemniej jednak, skarżący wskazał jednocześnie, że w przypadku, gdyby nie otrzymał zwrotu za faktury wystawione na niego jako przedsiębiorcę, to chciałby, aby środki te zostały przeznaczone na całość odbywanych przez niego kursów i związanych z nimi egzaminów.
Ponadto, skarżący zwrócił się z prośbą o ujęcie w decyzji zwrotu kosztów za wszystkie przejazdy, które odbył własnym samochodem na egzaminy i szkolenia do Krakowa, w tym również te, za które przedstawił faktury na zakup paliwa wystawione na jego zarejestrowaną jednoosobową działalność gospodarczą.
W wyniku rozpoznania odwołania strony skarżącej, Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej - działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 k.p.a. oraz art. 120 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 819 ustawy z dnia [...] marca 2022 r. o obronie Ojczyzny - decyzją z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy zauważył na wstępie, że z uwagi na brzmienie przepisu art. 819 ustawy z dnia [...] marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, zgodnie z którym w sprawach wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe (data wejścia w życie tej ustawy - 23 kwietnia 2022 r.), w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w tym jej art. 120 przewidujący możliwość korzystania przez żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy.
Organ odwoławczy wskazał, że wysokość limitu na przekwalifikowanie zawodowe, zgodnie z art. 120 ust. 4a pkt 1 cyt. ustawy, wynosi 75% najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego obowiązującego w dniu 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym wystąpił z wnioskiem o udzielenie pomocy w przekwalifikowaniu zawodowym.
Ponadto, organ odwoławczy podniósł, że art. 120 ust. 4b ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych precyzuje, że byłym żołnierzom zawodowym po czterech latach służby pokrywa się koszty przekwalifikowania w wysokości 100% ww. limitu, po dziewięciu latach - 200%, a po piętnastu latach - 300% limitu.
Organ odwoławczy zauważył, że w wyniku analizy akt niniejszej sprawy ustalono, iż skarżącemu na podstawie decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K.:
- nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. - na kwotę 4 200 złotych (kurs instruktora nauki jazdy i świadectwo kwalifikacji kierowcy kategorii C+E, D+E - od 12 grudnia 2020 r. do 30 kwietnia 2021 r.),
- nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. - na kwotę 829 złotych (kurs "Podatkowa książka przychodów i rozchodów" - od [...] lutego 2022 r. do [...] września 2022 r.),
- nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. - na kwotę 120 złotych (kurs "Agroturystyka - przedsiębiorczość na wsi" - od [...] grudnia 2020 r. do [...] marca 2021 r.),
- nr [...] z dnia [...] lutego 2022 r. - na kwotę 2 600 złotych (kurs przygotowujący do egzaminu dla osób ubiegających się o certyfikat kompetencji zawodowych w transporcie drogowym wraz z egzaminem - od[...] lutego 2022 r. do [...] grudnia 2022 r.),
- nr [...] z dnia [...] marca 2022 r. - na kwotę 384 złotych (kurs "Samodzielny księgowy" oraz "Nowy ład podatkowy - najważniejsze zmiany 2022" od 1 lutego 2022 r. do [...] grudnia 2022 r.) -
została przyznana łączna kwota na przekwalifikowanie zawodowe w wysokości 8.133 złotych.
Dyrektor DSS MON uznał, że rozpatrując niniejszą sprawę należy pamiętać o tym, iż obowiązujący - w dniu składania przez skarżącego wniosku o pomoc w zakresie przekwalifikowania zawodowego (tj. w dniu [...] stycznia 2022 r.) - limit finansowy wynosił 10.260 złotych.
Niemniej, jak zauważył organ odwoławczy, powyższe nie oznacza, że każdy uprawniony do pomocy rekonwersyjnej przedmiotową kwotę musi w całości wykorzystać, gdyż należy mieć na uwadze to, iż nie jest to kwota obligatoryjna, z której bezwzględnie należy skorzystać, a jedynie są to środki finansowe, które służą podniesieniu kwalifikacji zawodowych uprawnionych.
Dyrektor DSS MON stwierdził, że skarżący skorzystał już z pomocy rekonwersyjnej i został przekwalifikowany.
Ponadto, organ odwoławczy zwrócił uwagę, że skarżący prowadzi działalność gospodarcza z zakresu wykonywania instalacji elektrycznych, nauki jazdy i pilotażu oraz wynajmu domków rekreacyjnych, co świadczy, że jest właściwie przygotowany do cywilnego rynku pracy.
Odnosząc się do kwestii sposobu wyliczenia kwoty zwrotu kosztów przejazdu, organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 120 ust. 4a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uprawnionemu mogą być pokrywane koszty przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia i z powrotem - do wysokości równowartości dwudziestu przejazdów, których koszt jednostkowy nie przekracza ceny biletu jednorazowego w 2 klasie pociągu według taryfy pośpiesznej z uwzględnieniem przysługujących ulg, za wyjątkiem biletów na miejsca rezerwowane, sypialne lub miejsca do leżenia.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że najkrótsza odległość drogowa pomiędzy Krakowem (miejscem wskazanym na zamieszczonym bilecie) a G. (miejscem szkolenia) to 623 km. Organ odwoławczy podniósł, że tabela cen bazowych biletów jednorazowych w pociągach PKP Intercity (ważna od [...] stycznia 2022 r.) wskazuje, że cena bazowa biletu jednorazowego dla odległości 621 - 640 km to 88 złotych.
W piśmie z dnia [...] lutego 2023 r. skarżący - działając za pośrednictwem organu odwoławczego - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Dyrektora DSS MON, zarzucając temu organowi brak rzeczowego i należytego rozpatrzenia odwołania, z uwagi na brak udzielenia konkretnych odpowiedzi na sporne kwestie, a także zawarcie w treści zaskarżonej decyzji nieprawdziwych informacji na temat jego osoby.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, że w odwołaniu zwróciła się z prośbą o wskazanie przez Dyrektora DSS MON przepisów aktów normatywnych, które zabraniają wypłaty należnych skarżącemu, po zrealizowanych szkoleniach, środków pieniężnych na podstawie przedstawionych przez niego faktur. Skarżący zauważył jednak, że organ odwoławczy nie udzielił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odpowiedzi na jego zapytanie.
Ponadto, skarżący zarzucił, że organ odwoławczy podał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nieprawdziwe informacje, jakoby skarżący prowadził działalność gospodarczą z zakresu wykonywania instalacji elektrycznej, nauki jazdy i pilotażu oraz wynajmu domków rekreacyjnych, gdy tymczasem - jak wskazał skarżący - posiada on zarejestrowaną jednoosobową działalność gospodarczą o nazwie "Wynajem domków rekreacyjnych - G. F.". Skarżący zauważył, że zarejestrował działalność pod taką nazwą, aby móc otrzymać dofinansowanie na jej utworzenie, czyli budowę domków i planowany w przyszłości ich wynajem, lecz - jak dodał - z tego tytułu do dnia dzisiejszego nie osiągnął jeszcze żadnego przychodu. W tej sytuacji, skarżący stwierdził, że nie ma pojęcia, skąd zapis o wykonywaniu instalacji elektrycznej czy też prowadzenia nauki jazdy oraz pilotażu. Skarżący wskazał wprawdzie, że zdał egzamin na instruktora nauki jazdy kategorii B, ale jako początkujący instruktor nie mam możliwości otworzenia szkoły nauki jazdy, a jedynie może być gdzieś zatrudniony, czym obecnie nie jest zainteresowany, gdyż jest zajęty tworzeniem działalności, na którą otrzymał dofinansowanie.
Skarżący podkreślił, że pieniądze, które wydał na odbyte szkolenia, pochodziły z otrzymywanej emerytury wojskowej, a nie z zarejestrowanej działalności gospodarczej.
Ponadto, skarżący zauważył, że w swoim odwołaniu zadał również pytanie, czy należy mu się zwrot poniesionych wydatków związanych ze szkoleniami, czy też rozliczenie zwrotu kosztów za dojazdy poprzez zakup paliwa na podstawie załączonych faktur wystawionych na jego jednoosobową działalność gospodarczą. Skarżący podniósł, że zadał to pytanie, ponieważ ani ustawa ani rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej, które rzekomo ma uszczegóławiać konkretne punkty ustawy, nie precyzują tego zagadnienia, co oznaczałoby, że jeżeli coś nie jest wskazane jako zabronione, to jest dozwolone. Skarżący zarzucił, że pomimo powyższego pytania, Dyrektor DSS MON zamiast służyć pomocą i doradztwem w optymalnym wykorzystaniu środków pieniężnych przewidzianych na szkolenia rekonwersyjne żołnierzy, uniemożliwia i blokuje te środki, nie ustosunkowując się jednocześnie do zadanych pytań.
Skarżący wskazał także, iż w związku z planowanymi jeszcze w bieżącym roku przejazdami na szkolenie w G., w związku z dużą różnicą kwotową między kwotą podaną przez WBE, a zapłaconą przez niego za przejazd, zadał pytanie, czy przedstawiając organowi zakupiony bilet u przewoźnika PKP Intercity otrzyma za niego pełny zwrot, a jeśli nie, to na jakiej podstawie i jaką kwotę otrzyma oraz z której kategorii pociągu może skorzystać, aby otrzymać pełny zwrot. Tymczasem, jak zauważył skarżący, organ odwoławczy nie udzielił stosownej odpowiedzi.
Skarżący zarzucił ponadto, że w zaskarżonej decyzji nie został również wyjaśniony temat zwrotu kosztów za przejazdy, które odbył on własnym samochodem na egzaminy i szkolenia do Krakowa, za które przedstawił faktury na zakup paliwa wystawione na jego zarejestrowaną jednoosobową działalność gospodarczą.
Mając powyższe na względzie, skarżący zarzucił organowi odwoławczemu brak rzeczowej i pełnej odpowiedzi na jego odwołanie oraz podanie nieprawdziwych danych dotyczących jego osoby.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.").
W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga G. F. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2022 r., jak i utrzymana nią w mocy decyzja Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K. nr [...]z dnia [...] października 2022 r. wydana w przedmiocie refundacji kosztów w ramach pomocy rekonwersyjnej - nie naruszają obowiązujących przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne, nie dopuściły się przede wszystkim naruszenia przepisów procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., albowiem - wbrew zarzutom strony skarżącej - w sposób prawidłowy wyjaśniły w uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć, dlaczego przyjęły, że w przypadku skarżącego zachodzi przesłanka do odmowy - na podstawie art. 120 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - refundacji części poniesionych przez niego kosztów w ramach pomocy rekonwersyjnej.
Sąd uznał w konsekwencji, że organy obu instancji - wydając sporne rozstrzygnięcia w przedmiocie pomocy rekonwersyjnej - dokonały prawidłowych ustaleń w zakresie zaistnienia przesłanek zastosowania przepisów art. 120 ust. 1 i ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Jednocześnie, Sąd stwierdził, że zarówno Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej, jak i działający jako organ pierwszej instancji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w K., wydając wskazane wyżej decyzje administracyjne - nie dopuścili się w powyższym zakresie naruszenia zasady praworządności wyrażonej w przepisach art. 6 k.p.a. i art. 7 in principio k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP.
W ocenie Sądu, na wstępie wszelkich rozważań merytorycznych dotyczących oceny legalności obu spornych decyzji, należy wyraźnie zaznaczyć, że ich podstawę materialnoprawną stanowiły przepisy art. 120 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, które miały zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na brzmienie przepisu art. 819 ustawy z dnia [...] marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, zgodnie z którym w sprawach wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (a więc przed dniem 23 kwietnia 2022 r.) stosuje się przepisy dotychczasowe.
Niewątpliwe jest kwalifikowanie do tego rodzaju spraw wszystkich tych postępowań administracyjnych, które były w toku przed wejściem w życie ustawy, przez cały administracyjny tok instancji, tj. przez obie instancje organów administracyjnych (por. J. Bulira /w:/ Obrona Ojczyzny. Komentarz, pod red. H. Królikowskiego, Wolters Kluwer Polska 2023).
W tej sytuacji, uznać należy, że skoro skarżący zainicjował sporne postępowanie, składając w dniu [...] stycznia 2022 r. wniosek o refundację kosztów, to organy obu instancji prawidłowo zastosowały w przedmiotowej sprawie przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w tym jej art. 120, przewidujący możliwość korzystania przez żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy.
Warto w tym miejscu wskazać również, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - organ prawidłowo zastosował w niniejszej sprawie przepisy aktów wykonawczych do ustawy, w tym przede wszystkim - przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych.
Należy zauważyć, że wspomniany przepis art. 120 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych dotyczy tzw. rekonwersji, czyli przekwalifikowania zawodowego po zakończeniu zawodowej służby wojskowej, rozumianego jako zmiana posiadanych kwalifikacji zawodowych na inne, celem wykonywania nowego zawodu, nabycia nowych kwalifikacji w ramach tego samego zawodu, uzyskania innych kwalifikacji zawodowych niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy, uzyskania certyfikatu, licencji, zdania egzaminu lub uzyskania wpisu na listę uprawnionych do wykonywania zawodu.
Zgodnie z art. 120 ust. 1 cyt. ustawy, były żołnierz zawodowy, który został zwolniony z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej albo który pełnił zawodową służbę wojskową co najmniej cztery lata, z wyjątkiem zwolnionego ze służby wojskowej z powodu, o którym mowa w art. 111 pkt 1 i 12-15, w okresie dwóch lat od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, może korzystać, na terenie kraju, z pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania i pośrednictwa pracy, udzielanej przez właściwe organy.
Na podstawie przepisu art. 120 ust. 4 w/w ustawy, określono, że w ramach pomocy, o której mowa w ust. 1 i 3 (ustęp ten odnosi się do żołnierzy będących w służbie) do wysokości limitów, mogą być pokrywane koszty:
1) przekwalifikowania zawodowego;
2) przejazdów z miejsca zamieszkania do ośrodka szkolenia, w którym następuje przekwalifikowanie zawodowe, lub do miejsca odbywania praktyki;
3) zakwaterowania w okresie przekwalifikowania zawodowego lub do miejsca odbywania praktyki zawodowej.
W dalszych przepisach cyt. ustawy, tj. art. 120 ust. 4a - 4c, ustanowiono limity, do których pokrywane są koszty przekwalifikowania, przejazdów i zakwaterowania oraz warunki ich zwrotu.
Z kolei, art. 120 ust. 4d cyt. ustawy stanowi, że koszty, o których mowa w ust. 4 pkt 2 i 3, pokrywa się, jeżeli przejazd odbywa się na odległość powyżej 50 kilometrów w jedną stronę.
W art. 120 ust. 7 ustawy zawarto delegację ustawową dla Ministra Obrony Narodowej do określenia, w drodze rozporządzenia, trybu korzystania z uprawnień, o których mowa w ust. 1-6, trybu dokonywania zwrotu kosztów, o których mowa w art. 4 oraz właściwości organów w sprawach przyznawania pomocy. Wskazano, że rozporządzenie winno zagwarantować odpowiednie przygotowanie uprawnionych do funkcjonowania na rynku pracy oraz prawidłowe wykorzystanie środków finansowych przeznaczanych na ten cel.
W przepisie § 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r. w sprawie pomocy w zakresie doradztwa zawodowego, przekwalifikowania, pośrednictwa pracy i odbywania praktyk zawodowych określono:
1. Koszty przekwalifikowania zawodowego, o których mowa w art. 120 ust. 4 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, gdy to przekwalifikowanie jest rozumiane jako zmiana posiadanych przez uprawnionego kwalifikacji zawodowych na inne w celu wykonywania nowego zawodu, nabycia nowych kwalifikacji w ramach tego samego zawodu, uzyskania innych kwalifikacji zawodowych niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy, uzyskania certyfikatu, licencji, zdania egzaminu lub uzyskania wpisu na listę uprawnionych do wykonywania zawodu, pokrywa Dyrektor WBE przez:
1) przekazanie należności na rachunek bankowy ośrodka szkolenia realizującego przekwalifikowanie zawodowe na podstawie oryginału faktury lub rachunku wystawionego przez tę instytucję;
2) wypłatę należności po przedstawieniu oryginału dokumentu potwierdzającego opłacenie kosztów przekwalifikowania zawodowego oraz zaświadczenia o ukończeniu przekwalifikowania zawodowego z wynikiem pozytywnym.
W § 7 ust. 1 cyt. rozporządzenia wskazano, że pomoc rekonwersyjna, o której mowa w art. 120 ust. 4 ustawy, jest udzielana uprawnionym na ich wniosek. Z kolei, § 7 ust. 2 określił, co powinien zawierać wniosek o udzielenie wspomnianej pomocy.
Należy ponadto wskazać, że decyzję w sprawach, o których mowa w art. 120 ust. 4 cyt. ustawy, wydaje Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego właściwy ze względu na miejsce zamieszkania uprawnionego, a odwołania rozpatruje dyrektor komórki organizacyjnej Ministerstwa Obrony Narodowej właściwej do spraw pomocy rekonwersyjnej (§ 10 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 listopada 2014 r.).
Z powołanych wyżej unormowań wynika, że skorzystanie z pomocy wymaga inicjatywy ze strony osoby uprawnionej (złożenia wniosku), zaś sama pomoc - co istotne - nie jest przyznawana automatycznie, na co jasno wskazuje posłużenie się przez ustawodawcę określeniem mogą być pokrywane koszty.
Podkreślić należy również, że pomoc polega na pokrywaniu kosztów przekwalifikowania zawodowego, a granicę wysokości wyznaczała wysokość limitu. Innymi słowy, pomoc rekonwersyjna może być przyznana na przekwalifikowanie zawodowe (kurs, szkolenie itp.) wskazane przez osobę uprawnioną, a nie jako określenie łącznej kwoty do wykorzystania w sposób wybrany przez uprawnionego.
W tym miejscu należy zauważyć, że obowiązujący w dniu składania przez skarżącego wniosku o pomoc w zakresie przekwalifikowania zawodowego (tj. w dniu [...] stycznia 2022 r.) limit finansowy wynosił 10.260 złotych.
Niemniej, jak słusznie podniósł organ odwoławczy, powyższe nie oznacza, że każdy uprawniony do pomocy rekonwersyjnej przedmiotową kwotę musiał w całości wykorzystać, albowiem nie jest to kwota obligatoryjna, z której bezwzględnie należy skorzystać, a jedynie są to środki finansowe, które służą podniesieniu kwalifikacji zawodowych uprawnionych.
Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej dotyczących niewyrażenia zgody na realizowaną w ramach pomocy rekonwersyjnej refundację kosztów kursu na operatora koparkoładowarki, klasa III, zorganizowanego przez [...] J. G. w N., w terminie od dnia [...] lutego 2022 r. do dnia [...] grudnia 2022 r. - w wysokości 402,00 złotych, należy stwierdzić, że skoro przedłożona przez skarżącego faktura Vat z dnia [...] lutego 2022 r. jako nabywcę usługi szkoleniowej wskazywała nie skarżącego, jako osobę fizyczną będącą uczestnikiem przekwalifikowania zawodowego, lecz wystawiona była na przedsiębiorcę prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą "Wynajem domków rekreacyjnych - G. F.", to Dyrektor WBE w K. zasadnie uznał, że zachodzą podstawy do odmowy refundacji kosztów tego konkretnego kursu. W ocenie Sądu, przedmiotowa faktura nie mogła stanowić dokumentu dającego podstawę do ubiegania się o zwrot poniesionych kosztów, albowiem z istoty instytucji tzw. rekonwersji wynika, że dotyczy ona przekwalifikowania zawodowego po zakończeniu zawodowej służby wojskowej celem uzyskania nowych kwalifikacji niezbędnych do funkcjonowania na rynku pracy.
W konsekwencji, uznać należy że pomoc udzielana w ramach tzw. rekonwersji powinna dotyczyć byłych żołnierzy przygotowujących się do uczestnictwa na rynku pracy, a nie przedsiębiorców, którzy prowadzą już działalność gospodarczą, co świadczy o tym, że są już właściwie przygotowani do cywilnego rynku pracy.
W tej sytuacji, stwierdzić należy, że uwzględnienie w ramach pomocy rekonwersyjnej wspomnianej wyżej faktury wystawionej na przedsiębiorcę i zrefundowanie poniesionych przez niego kosztów szkolenia doprowadziłoby do wypaczenia ratio legis takiej pomocy i mogłoby w konsekwencji - jak słusznie zauważył organ odwoławczy - być odebrane jako niedozwolona pomoc prowadząca do uzyskania przez osobę nieuprawnioną (przedsiębiorcę) przewagi nad pozostałymi uczestnikami rynku, poprzez pozyskanie środków publicznych na podniesienie kwalifikacji zawodowych.
Z analizy zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że skarżący skorzystał z wszelkiej możliwej prawnie pomocy rekonwersyjnej, dzięki czemu uzyskał szereg uprawnień i kwalifikacji zwiększających jego możliwości w zakresie aktywności zawodowej.
Ponadto, warto zauważyć, a co nie bez znaczenia, że korzysta on również ze wsparcia dla przedsiębiorców na zasadach ogólnych. W związku z tym, uznać należy, że dalsze domaganie się przez skarżącego przyznania wsparcia w ramach pomocy rekonwersyjnej stanowiłoby de facto niedopuszczalną pomoc dla prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, co nie mieści w celach przewidzianych ustawą.
Stwierdzić należy zatem, że w przypadku skarżącego - dzięki udzielonemu wsparciu finansowemu - osiągnięte zostały cele pomocy rekonwersyjnej.
Reasumując, Sąd uznał, że zarówno zaskarżona decyzja Dyrektora DSS MON, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2022 r. nie naruszają prawa, zaś argumenty i wnioski skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Przed podjęciem spornych rozstrzygnięć organy administracji orzekające w analizowanej sprawie przeprowadziły obszerne postępowanie wyjaśniające, czyniąc zadość wymogom określonym w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Jednocześnie, organy obu instancji swoje stanowisko w sprawie należycie uzasadniły, przestrzegając wszelkich zaleceń ustawodawcy, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd uznał ponadto, że zarówno organ odwoławczy, jak i Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w K. nie dopuścili się również w toku postępowania administracyjnego naruszenia zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów praworządnego państwa, wyrażonej w art. 8 § 1 k.p.a., albowiem prowadząc postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącego z dnia [...] stycznia 2022 r., wszechstronnie ocenili wszelkie istotne okoliczności dotyczące analizowanej sprawy, jak również wyjaśnili w sposób precyzyjny i jednoznaczny zarazem, dlaczego - w świetle powołanych wyżej przepisów prawa materialnego - brak było podstaw do uwzględnienia argumentacji strony skarżącej.
W konsekwencji, stwierdzić należy, że - wbrew zrzutom strony skarżącej - brak jest podstaw do uchylenia obu spornych decyzji administracyjnych.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI