II SA/Wa 391/24

II SA/Wa 391/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-11-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-03-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj /przewodniczący/
Ewa Marcinkowska /sprawozdawca/
Mateusz Rogala
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, Protokolant starszy specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2024 r. sprawy ze skargi M. M. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej oddala skargę
Uzasadnienie
Zarząd Dzielnicy [...] uchwałą Nr [...] z dnia [...] lipca 2023 r. wydaną podstawie § 6 pkt 8 uchwały Nr XLVI/1422/2008 Rady m.st. Warszawy z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom m.st. Warszawy do wykonywania niektórych zadań i kompetencji m.st. Warszawy (Dz.U. Woj. Maz. z 2016 r. poz. 6725) oraz § 6 ust. 1 pkt 2, § 45 pkt 5 i § 50 ust. 1 Statutu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy stanowiącego załącznik nr 7 do Uchwały Nr LXX/2182/2010 Rady m.st. Warszawy z dnia 14 stycznia 2010 r. w sprawie nadania statutów dzielnicom m.st. Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2022 r. poz. 9305), § 18 ust. 2 pkt 1, § 35 ust. 1, § 4, § 5 ust. 1 w związku z ust. 2 pkt 1, § 7 ust. 2 pkt 12, § 18 ust. 4, § 32 ust. 1 pkt 3 w związku z ust. 8 uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 oraz z 2022 r. poz.3530 i poz. 4666) odmówił zakwalifikowania M. M. do udzielenia pomocy mieszkaniowej. Wykonanie uchwały powierzył Naczelnikowi Wydziału Zasobów Lokalowych dla Dzielnicy [...].
W uzasadnieniu uchwały organ wskazał, że M. M. (ur. 1967 r., stan cywilny - wdowa) w dniu [...] marca 2023 r. wystąpiła z wnioskiem o zawarcie umowy najmu lokalu w związku z zajmowaniem lokalu bez tytułu prawnego, po śmierci najemcy. W uzasadnieniu wniosku podała, że prowadzi 1 osobowe gospodarstwo domowe i zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...].
Organ wyjaśnił, że sprawa została rozpatrzona w oparciu o przepisy uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r., w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy.
W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że najemcą lokalu nr [...] przy ul. [...] była C. L., która zmarła w dniu [...] września 1990 r. Najemczyni lokalu była babcią W. M. -męża wnioskodawczym, który zmarł [...] maja 2019 r. M. M. nie jest osobą znajdującą się w kręgu osób, którym zgodnie z § 18 ust. 4 ww. uchwały można uregulować tytuł prawny po zgonie najemcy. Mąż wnioskodawczyni W. M. w 2009 r. oraz 2011 r. występował z wnioskami o regulację tytułu prawnego do lokalu nr [...] przy ul. [...], po zgonie najemczyni, które zostały negatywnie rozpatrzone przez Zarząd Dzielnicy [...]. W wyniku przeprowadzonych postępowań w ww. sprawie ustalono bowiem, że C. L. na około rok przed swoją śmiercią zamieszkiwała w [...], tam też w dniu [...] września 1990 r. zmarła. W. M. nie zamieszkiwał i nie prowadził wspólnego gospodarstwa domowego z najemczynią lokalu przez okres ostatnich 7 lat do daty jej śmierci. Brak było także dowodów, na to, iż W. M. mieszkał w przedmiotowym lokalu w latach 1991-2001. (art. 30 ust. 1 ustawy o chronię praw lokatorów.). Po zgonie C. L. lokal nr [...] przy ul. [...] zajmowany jest bez tytułu prawnego. Wnioskodawczyni zamieszkuje pod ww. adresem bez zgody właściciela. ZGN [...] nr [...] prowadzi postępowanie w celu uzyskania wyroku orzekającego eksmisję M. M. z ww. lokalu.
Organ zaznaczył jednocześnie, że przedmiotowy wniosek został zaopiniowany negatywnie przez Komisję Mieszkaniową tut. Urzędu w dniu [...] czerwca 2023 r.
Biorąc powyższe pod uwagę, Zarząd Dzielnicy [...] na podstawie § 18 ust. 4 oraz § 32 ust. 1 pkt 3 w związku z ust. 8 uchwały odmówił zakwalifikowania M. M. do udzielenia pomocy mieszkaniowej, poprzez regulację tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Zgodnie bowiem z przepisem § 18 ust. 4 uchwały, wnioskodawczym nie należy do kręgu osób, którym można uregulować tytuł prawny. Ponadto, zainteresowana zajmuje lokal bez zgody właściciela.
W skardze na powyższą uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. M. zarzuciła organowi naruszenie prawa przez niewyjaśnienie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia jej wniosku, przez naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik postępowania, tj. - art. 7, art. 10, art. l2, art. 75 K.p.a. - polegające na pominięciu przesłuchania wnioskodawczyni w celu ustalenia jej sytuacji życiowej i majątkowej oraz podjęcie uchwały jedynie w oparciu o dotychczasowy stan sprawy ustalony i związany z rozpoznaniem wniosku jej męża, który zmarł [...] maja 2019 r. W uzasadnieniu uchwały brak natomiast informacji dotyczących jej sytuacji jako lokatorski przedmiotowego lokalu mieszkalnego, ani odniesienia się do uzasadnienia zawartego w jej wniosku o pomoc mieszkaniową i przyczyn dla których wobec niej nie mogą zostać pominięte reguły zawarte w powołanych w uchwale przepisach w oparciu o zasady współżycia społecznego, które mogą stanowić podstawę rozstrzygnięcia.
W związku z powyższymi zarzutami wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego.
Ponadto wniosła o dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi, tj. zaświadczenia z Urzędu Pracy [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. potwierdzającego jej rejestrację w Urzędzie Pracy jako osoby poszukującej pracy oraz decyzji ZUS o waloryzacji renty rodzinnej, w celu wykazaniu faktów dotyczących jej sytuacji życiowej i majątkowej, co może mieć wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że jej wniosek o pomoc mieszkaniową dotyczył uregulowania tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], w którym zamieszkuje. Zaskarżona uchwała odmawiająca zakwalifikowania jej do udzielenia pomocy mieszkaniowej oparta została natomiast jedynie na wcześniejszych ustaleniach organu dotyczących ubiegania się w 2009 r. i w 2011 r. o tytuł prawny przez jej męża W. M., który zmarł w dniu [...] maja 2019 r. Organ nie wziął natomiast pod uwagę jej trudnej sytuacji życiowej, majątkowej i społecznej.
Skarżąca wyjaśniła, że w przedmiotowym lokalu zamieszkała ponad 20 lat temu, za zgodą najemczyni C. L, która była babcią jej męża W. M.. Po śmierci męża jest osobą samotną, utrzymuje się z renty rodzinnej, która po waloryzacji netto wynosi 1125 zł. W Urzędzie Pracy [...] jest zarejestrowana jako osoba poszukująca pracy, gdyż pobieranie renty rodzinnej uniemożliwia rejestrację jako osoby bezrobotnej. Podkreśliła, że dba o zajmowane mieszkanie, opłaca wszystkie należności oraz wykonuje wszystkie obowiązki lokatora. Nie posiada żadnego majątku, ani innego lokalu mieszkalnego w Warszawie i innej miejscowości oraz nieruchomości, gdzie mogłaby zabezpieczyć potrzeby mieszkaniowe w własnym zakresie, nie ma też bliskich u których mogłaby znaleźć oparcie. Nie posiada oszczędności, żyje bardzo skromnie. Uzyskiwany dochód nie jest natomiast wystarczający na wynajem, na wolnym rynku mieszkania. Pozbawienie możliwości uzyskania wnioskowanej pomocy mieszkaniowej spowoduje wykluczenie jej z normalnego dotychczasowego życia, ze środowiska z którym jestem związana.
W konkluzji skarżąca zarzuciła, że zaskarżona uchwałą narusza podstawowe zasady postępowania, a także art. 75 Konstytucji RP, gdyż doprowadzi ją do bezdomności oraz wypchnie na margines społeczeństwa.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.
Odnosząc się do zarzutów skargi organ wyjaśnił, że zgodnie z umową najmu z dnia [...] maja 1984 r. tytuł prawny do lokalu nr [...] przy ul. [...] posiadała C. L.. W umowie najmu lokalu nie było osób uprawnionych do wspólnego zamieszkiwania z najemczynią. C. L. zmarła w [...] w dniu [...] września 1990 r. Najemczyni do daty swojej śmierci nie występowała do organu o wydanie zgody na bezpłatne używanie części lokalu na rzecz swojego wnuka – W. M. oraz jego żony M. M.. Powierzchnia użytkowa lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] wynosi 46,17 m2, mieszkalna 34,77 m2. W. M. w 2009 r. wystąpił do organu z wnioskiem o regulację tytułu prawnego do lokalu, po zgonie najemczyni, C. L.. Zarząd Dzielnicy [...] rozstrzygnął wniosek negatywnie, gdyż wnioskodawca nie spełniał przepisów do regulacji tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, wymaganych § 31 ust. 1 uchwały Nr LVI11/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] tj. pkt 1) wymogu 7 letniego wspólnego zamieszkiwania za zgodą właściciela z najemcą do chwili jej zgonu oraz pkt 2) kryterium metrażowego. Jednocześnie Zarząd Dzielnicy [...] zajął stanowisko pozytywne do udzielenia W. M. pomocy mieszkaniowej i umieszczenia ww. na liście osób zakwalifikowanych do przydziału lokalu mniejszego innego od ówcześnie zajmowanego. Wnioskodawca zgodnie z § 4 uchwały został umieszczony na liście osób oczekujących na przydział lokalu na rok 2010, jednak z uwagi na nie złożenie dokumentów w ramach weryfikacji, nie został umieszczony na liście osób oczekujących na najem lokalu na rok 2011. W dniu [...] czerwca 2010 r. W. M. zawarł związek małżeński z M. M. zd. G.. W dniu [...] stycznia 2011 r. W. M. wraz z żoną M. M. wystąpił z wnioskiem o zawarcie umowy najmu lokalu zajmowanego bez tytułu prawnego lokalu. W. M. oświadczył, że nie jest zainteresowany wynajmem innego lokalu mieszkalnego, prosi o zawarcie umowy najmu na zajmowany lokal nr [...] przy ul. [...] w [...]. Zarząd Dzielnicy [...] w dniu [...] grudnia 2012 r. podjął uchwałę nr [...] o niezakwalifikowaniu i nieumieszczeniu W. i M. M. na liście osób oczekujących na najem lokalu. Przyczyną negatywnego stanowiska Zarządu Dzielnicy [...] było brak spełnienia przez W. M. § 31 ust. 1 ww. uchwały, tj. zamieszkiwania i prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego z najemczynią przez okres co najmniej ostatnich 7 lat do jej zgonu, przekroczenia kryterium metrażowego oraz zamieszkiwania bez zgody Miasta. W wyniku przeprowadzonej analizy sprawy ustalono też, że wnioskodawcy nie spełniali przesłanek wynikających z art. 691 Kodeksu Cywilnego (najemczyni lokalu – C. L. przez okres około jednego roku przed swoją śmiercią zamieszkiwała bowiem w [...] i tam zmarła). Brak było także dowodów, że W. M. faktycznie mieszkał w przedmiotowym lokalu w latach 1991 - 2001 i tym samym spełniał przesłanki wymagane art. 30 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. W dniu [...] marca 2023 r. z wnioskiem o regulację tytułu prawnego do lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], po zgonie najemczyni, C. L. wystąpiła natomiast M. M.. Zarząd Dzielnicy [...] rozpatrując sprawę wziął pod uwagę brak spełnienia przez skarżącą przesłanek określonych w § 18 ust. 4 oraz § 32 ust. 1 pkt 3 w związku z ust. 8 obowiązującej uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r., w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...].
W ocenie organu okoliczności podniesione w skardze nie są przesłankami do udzielenia M. M. pomocy mieszkaniowej, poprzez regulację tytułu prawnego do zajmowanego lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Skarżąca nigdy bowiem nie posiadała i nie posiada pisemnej zgody Miasta na zamieszkiwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Ponadto, do zamieszkiwania osoby w lokalu komunalnym wymagana jest zgoda jego właściciela, a nie najemcy. Najemczyni, C. L. o zgodę na oddanie do bezpłatnego używania części zajmowanego lokalu dla swojego wnuka – W. M., czyjego żony – M. M. nigdy nie występowała. Osoby które mogą wstąpić w najem, po śmierci najemcy lokalu zostały natomiast wymienione w § 18 ust. 4 uchwały. M. M. będąc osobą obcą w stosunku do C. L. - najemczyni lokalu, nie jest zatem uprawnioną do regulacji tytułu prawnego po zgonie najemcy w oparciu o § 18 uchwały.
Organ wyjaśnił jednocześnie, że przepis § 7 ust. 2 pkt 4 uchwały stosuje się w przypadku osób występujących z wnioskami o pomoc mieszkaniową, na tzw. zasadach ogólnych, a nie w przypadku ubiegania się pomoc mieszkaniową poprzez regulację tytułu prawnego do zajmowanego lokalu.
Pełnomocnik skarżącej w piśmie procesowym z dnia [...] października 2024 r. podtrzymał skargę. Odnosząc się do stanowiska organu podniósł, że zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów osoba zajmująca lokal bez tytułu prawnego do dnia wejścia w życie ustawy przez okres nie krótszy niż 10 lat wstępuje z mocy prawa w stosunek najmu tego lokalu po upływie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, jeżeli właściciel nie wniesie w tym okresie powództwa o nakazanie tej osobie przez Sąd opróżnienia lokalu lub jeżeli w tym samym terminie nie wniesiono powództwa o ustalenie nieistnienia stosunku najmu. Ustawa ta weszła w życie 10 lipca 2001 r. z wyjątkiem art. 18 ust. 4 i art. 32, które weszły w życie 1 stycznia 2002 r. Organ w okresie 12 miesięcy od wejścia w życie ustawy o ochronie praw lokatorów ani później nie wniósł powództwa o nakazanie mężowi skarżącej W. M. przez Sąd opróżnienia lokalu ani nie wniósł powództwa o ustalenie nieistnienia stosunku najmu Tym samym mąż skarżącej W. M., który w przedmiotowym lokalu zamieszkiwał od 1989 r. do dnia swojej śmierci [...].05.2019 r., z mocy prawa wstąpił w stosunek najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Twierdzenia organu, że mąż skarżącej nie zamieszkiwał i nie prowadził wspólnego gospodarstwa domowego z najemczynią lokalu przez okres ostatnich 7 lat do daty jej śmierci oraz, że brak było dowodów na to, iż mąż skarżącej zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu w latach 1991-2001, nie mogą być uznane za zasadne. To nie skarżąca miała udowadniać fakt zamieszkiwania swojego męża, tylko organ powinien udowodnić fakt jego niezamieszkiwania. Powyższe wynika z art. 7 K.p.a., z którego wynika obowiązek organu administracji publicznej do podejmowania z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organ powyższych czynności nie dokonał, ponieważ nawet nie wysłuchał skarżącej na okoliczności sprawy. Mąż skarżącej przez cały okres swojego zamieszkiwania był natomiast zameldowany w lokalu nr [...] przy ul. [...] i opłacał należności czynszowe. Tak więc na podstawie § 18 ust. 2 i 4 uchwały Nr XXlII/669/2019 Rady m.st. Warszawy skarżąca jako małżonka zmarłego najemcy kwalifikuje się do udzielenia pomocy mieszkaniowej. Również na podstawie art. 691 kodeksu cywilnego M. M. przysługuje prawo wstąpienie w stosunek najmu do lokalu nr [...] przy ulicy [...] w [...]. Organ nie dokonał także analizy i oceny sytuacji życiowej i majątkowej M. M. do czego obligowały go zapisy § 7 ust. 4 i § 10 ust. 2 ww. uchwały. W tym stanie sprawy należy uznać zarzut naruszenia art. 75 Konstytucji RP jako całkowicie słuszny i uzasadniony. Również uzasadniony jest zarzut naruszenia art. 7, 10, 12 i 75 K.p.a.
Pełnomocnik skarżącej wniósł ponadto o przyznanie kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu, powiększonej o podatek od towarów i usług, oświadczając, że żadna opłata z tego tytułu nie została mu zapłacona ani w całości ani w części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
W myśl zaś art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Oceniając dopuszczalność skargi na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lipca 2023 r. wskazać należy, że podstawę prawną jej wydania stanowiły m.in. przepisy uchwały Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r., która - jako prawo miejscowe - określa zasady, na jakich są wynajmowane mieszkańcom Warszawy lokale znajdujące się w dyspozycji Miasta. Uchwała ta, nie będąca decyzją administracyjną, a aktem organu jednostki samorządu terytorialnego, innym niż akt prawa miejscowego, jest aktem z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a.) i kończy pierwszy etap postępowania, obowiązującego przy udzielaniu pomocy mieszkaniowej przez gminę. Działanie organu wykonawczego jednostki samorządowej (w tym wypadku zarządu dzielnicy), nie stanowi więc oferty zawarcia umowy najmu ani negocjacji i nie ma charakteru cywilnoprawnego, a ma charakter administracyjnoprawny. Uchwała taka rozstrzyga bowiem o tym, czy określonej osobie może być udzielona pomoc w zakresie zaspokojenia jej potrzeb lokalowych z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy.
Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała z dnia [...] lipca 2023 r. o odmowie zakwalifikowania skarżącej do udzielenia pomocy mieszkaniowej poprzez zawarcie umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...] rozstrzyga kwestię możliwości udzielenia pomocy w zakresie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy. Uchwała ta podlega zatem kognicji sądu administracyjnego.
W postępowaniu zakończonym zaskarżoną uchwałą nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wydawania decyzji administracyjnych, niemniej jednak w art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2021 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeks cywilnego (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 725) ustawodawca określił działania organu gminy jako "rozpatrywanie i załatwianie" wniosków o najem lokali, co wyraźnie nawiązuje do pojęć z zakresu procedury administracyjnej. Nie można zatem stwierdzić, że podstawowe standardy określone zasadami ogólnymi Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania do postępowania zakończonego wydaniem aktu z zakresu administracji publicznej. W szczególności zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 K.p.a. pozostaje w korelacji z § 32 ust. 1 uchwały Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r., który nakazuje organowi poddać wnioski osób ubiegających się o pomoc mieszkaniową szczegółowej analizie uwzględniającej przesłanki określone w punktach 1 - 6.
W ocenie Sądu, wniosek skarżącej został prawidłowo rozpatrzony w oparciu o przepisy ww. uchwały. Organ ustalił bowiem wszystkie okoliczności faktyczne kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonał prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego.
Należy przypomnieć, że skarżąca we wniosku z dnia [...] marca 2023 r. ubiegała się o udzielenie pomocy mieszkaniowej poprzez tzw. regulację, tj. zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], zajmowanego przez nią bez tytułu prawnego, a nie o zakwalifikowanie do udzielenia pomocy mieszkaniowej z zasobu [...] na zasadach ogólnych. Dlatego też organ prawidłowo poddał wniosek skarżącej ocenie w kontekście spełnienia wymogów określonych w § 18 ust. 2 i ust. 4 uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r.
Z niespornych ustaleń organu, mających oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym wynika, że skarżąca nigdy nie była uprawniona do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w [...]. Zgodnie z umową najmu z dnia [...] maja 1984 r. tytuł prawny do lokalu nr [...] przy ul. [...] posiadała C. L. (babcia jej męża), która zmarła w [...] w dniu [...] września 1990 r. W umowie najmu lokalu nie było osób uprawnionych do wspólnego zamieszkiwania z najemczynią. Najemczyni do daty swojej śmierci nie występowała też do organu o wydanie zgody na bezpłatne używanie części lokalu na rzecz swojego wnuka – W. M. oraz jego żony M. M..
Zgodnie z § 18 ust. 2 pkt 1 uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy pomocy mieszkaniowej można udzielić osobie, która za pisemną zgodą Miasta lub na podstawie odrębnych przepisów była uprawniona do zamieszkiwania i nieprzerwanie zamieszkuje w tym lokalu, jeżeli najemca lub były najemca zmarł, a osoba, która pozostała w lokalu nie wstąpiła w najem na podstawie art. 691 Kodeksu cywilnego. W myśl natomiast § 18 ust. 4 ww. uchwały - przez osoby, o których mowa w ust. 2 należy rozumieć: małżonka najemcy, byłego małżonka najemcy, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę oraz teściów.
Skarżąca nie należy do kręgu osób wymienionych w § 18 ust. 4 uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy, nie miała też pisemnej zgody Miasta na zamieszkiwanie w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. Inżynierskiej [...] w [...] i nie była uprawniona do zamieszkiwanie w tym lokalu.
Skarżąca nie spełnia zatem warunków określonych w § 18 ust. 2 pkt 1 uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy do uzyskania pomocy mieszkaniowej poprzez zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...].
W świetle powyższego nieuzasadnione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ przepisów uchwały Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy, w sytuacji gdy udzielenie pomocy mieszkaniowej skarżącej w trybie tzw. regulacji, przy uwzględnieniu wskazanych powyżej okoliczności faktycznych, nie było możliwe w oparciu o wymienione wyżej przepisy tej uchwały.
Nie można również podzielić stanowiska skarżącej, że organ nie wyjaśnił okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy. Organ podjął bowiem zaskarżoną uchwałę w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, w następstwie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Prowadząc postępowanie nie uchybił też zasadzie zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej w stopniu, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy.
Jednocześnie należy zaznaczyć, że wydanie przez organ zaskarżonej uchwały nie pozbawia skarżącej możliwości ubiegania się o przyznanie pomocy mieszkaniowej z zasobu m.st .Warszawy na zasadach ogólnych. Organ rozpoznając taki wniosek będzie wówczas zobowiązany zbadać spełnienie przez wnioskodawczynię kryteriów określonych w Rozdziale 2 uchwały Nr XXI11/669/2019 Rady m.st. Warszawy, w tym ocenić jej sytuację majątkową, życiową i społeczną.
Kwestia ewentualnego wstąpienia przez skarżącą lub jej zmarłego małżonka z mocy prawa w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...] może być natomiast dowodzona jedynie w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Sprawy te nie należą do właściwości sądów administracyjnych.
Sąd zobowiązany jest jednocześnie wyjaśnić, że nie uwzględnił wniosków dowodowych zgłoszonych przez skarżącą w skardze kierując się dyspozycją art. 106 § 3 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie oraz orzecznictwie postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami tego postępowania i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Kierując się tymi wskazówkami Sąd stwierdził, że w stanie faktycznym niniejszej sprawie nie było potrzeby przeprowadzania dowodu uzupełniającego z dokumentów załączonych do skargi dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej uchwały.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.