II SA/Wa 382/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-26
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
renta z tytułu niezdolności do pracyświadczenie w drodze wyjątkuZUSniezdolność do pracyorzeczenie lekarza orzecznikapostępowanie administracyjneuchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję ZUS odmawiającą przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku z powodu wadliwości proceduralnych.

Skarżący W.C. domagał się przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku, jednak Prezes ZUS odmówił, powołując się na brak przesłanek szczególnych i niewystarczający okres składkowy. Sąd administracyjny uchylił decyzję organu, stwierdzając, że nie można było jej wydać bez prawidłowego doręczenia orzeczenia lekarza orzecznika ustalającego datę powstania niezdolności do pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W.C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku. Organ rentowy argumentował, że nie stwierdzono przesłanek szczególnych, a wnioskodawca nie spełnił wymogów dotyczących okresu składkowego i nieskładkowego, a także otrzymywał zasiłek stały z MOPS. Skarżący zarzucił organowi błędy w ustaleniu daty powstania niezdolności do pracy oraz naruszenie przepisów KPA. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję. Kluczowym uchybieniem proceduralnym było brak dowodu doręczenia orzeczenia lekarza orzecznika ustalającego datę powstania całkowitej niezdolności do pracy skarżącego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, uchybienie w doręczeniu orzeczenia lekarza orzecznika może mieć istotny wpływ na wynik sprawy i stanowić podstawę do uchylenia decyzji organu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że ocena niezdolności do pracy, jej stopnia oraz daty powstania powinna być dokonana przez lekarza orzecznika w formie orzeczenia, a od tego orzeczenia przysługuje sprzeciw. Brak dowodu doręczenia tego orzeczenia uniemożliwiał organowi rentowemu przyjęcie, że spełnione zostały warunki do wydania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 134 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 152

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 83

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa emerytalna art. 14 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 14 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dowodu doręczenia orzeczenia lekarza orzecznika ustalającego datę powstania całkowitej niezdolności do pracy skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Oceny niezdolności do pracy, jej stopnia oraz ustalenia: 1) daty powstania niezdolności do pracy, 2) trwałości lub przewidywanego okresu niezdolności do pracy, 3) związku przyczynowego niezdolności do pracy lub śmierci z określonymi okolicznościami, 4) trwałości lub przewidywanego okresu niezdolności do samodzielnej egzystencji, 5) celowości przekwalifikowania zawodowego – dokonuje, jak stanowi przepis art. 14 ust. 1 ustawy emerytalnej, w formie orzeczenia lekarz orzecznik zakładu. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Eugeniusz Wasilewski

przewodniczący sprawozdawca

Janusz Walawski

członek

Stanisław Marek Pietras

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi dotyczące doręczania orzeczeń lekarskich w sprawach rentowych oraz kontrola legalności decyzji administracyjnych przez sądy administracyjne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dowodu doręczenia orzeczenia lekarza orzecznika w kontekście świadczeń w drodze wyjątku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe znaczenie prawidłowości proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, nawet w sprawach o świadczenia społeczne.

WSA: Brak dowodu doręczenia orzeczenia lekarskiego to podstawa do uchylenia decyzji ZUS.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 382/07 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Eugeniusz Wasilewski /przewodniczący sprawozdawca/
Janusz Walawski
Stanisław Marek Pietras
Symbol z opisem
650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Janusz Walawski, Protokolant Agnieszka Kolasa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi W. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku 1. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą z dnia [...] października 2006 r. 2. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Uzasadnienie
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2006 r., którą odmówiono W. C. przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w drodze wyjątku.
W uzasadnieniu organ wskazał, powołując się na treść przepisu art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), że po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie stwierdzono przesłanki szczególnych okoliczności, na skutek których wnioskodawca nie nabył uprawnienia do świadczenia ustawowego, natomiast świadczenie w drodze wyjątku może być przyznane wyłącznie w przypadku łącznego spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie.
Prezes ZUS podał, iż począwszy od 26 lutego 1999 r. do rozpoczęcia pobierania renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w dniu 1 sierpnia 2000 r. oraz od zakończenia pobierania świadczenia, tj. od 30 czerwca 2001 r. do powstania całkowitej niezdolności do pracy w dniu 17 marca 2005 r., wnioskodawca nie wykonywał zatrudnienia ani też innej działalności objętej ubezpieczeniem społecznym, chociaż w tych okresach nie była orzeczona wobec niego całkowita niezdolność do pracy z tytułu choroby.
Ponadto podkreślił, iż na przestrzeni 49 lat życia w chwili powstania całkowitej niezdolności do pracy wnioskodawca udowodnił łączny okres składkowy i nieskładkowy wynoszący 18 lat, 2 miesiące i 26 dni, który jest nieadekwatny do jego wieku.
Niezależnie od powyższego, organ wskazał, iż wnioskodawca pobiera z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej zasiłek stały w kwocie 418 zł miesięcznie, w związku z czym ma zapewnione niezbędne środki utrzymania, co także uniemożliwia przyznanie świadczenia na podstawie art. 83 ustawy emerytalnej.
W skardze na powyższą decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W.C. zarzucił organowi błędne ustalenie dotyczące m.in. powstania jego całkowitej niezdolności do pracy, a także naruszenie przepisów art. 7, 8 i 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazując na powyższe wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu zajętego stanowiska podniósł argumenty przywołane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga analizowana z uwzględnieniem powyższych uregulowań zasługuje na uwzględnienie.
Oceny niezdolności do pracy, jej stopnia oraz ustalenia: 1) daty powstania niezdolności do pracy, 2) trwałości lub przewidywanego okresu niezdolności do pracy, 3) związku przyczynowego niezdolności do pracy lub śmierci z określonymi okolicznościami, 4) trwałości lub przewidywanego okresu niezdolności do samodzielnej egzystencji, 5) celowości przekwalifikowania zawodowego – dokonuje, jak stanowi przepis art. 14 ust. 1 ustawy emerytalnej, w formie orzeczenia lekarz orzecznik zakładu. Od orzeczenia lekarza orzecznika osobie zainteresowanej przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej zakładu, w ciągu 14 dni od otrzymania tego orzeczenia. (ust. 2 a).
Z orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 13 grudnia 2006 r., którym ustalono datę powstania całkowitej niezdolności skarżącego do pracy na dzień 17 marca 2005 r. nie wynika, aby zostało ono doręczone zainteresowanemu. Powyższe nie pozwalało organowi na przyjęcie, iż orzeczenie to spełnia warunki o których mowa w ust. 3 i stanowiło dla organu rentowego podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczenia przewidzianego w ustawie. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI