II SA/WA 3724/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie uchylił decyzję Prezesa UODO nakazującą spółdzielni mieszkaniowej usunięcie danych osobowych mieszkańca z monitoringu altany śmietnikowej, uznając, że monitoring był niezbędny do prawidłowej segregacji odpadów i ochrony mienia.
Sprawa dotyczyła skargi spółdzielni mieszkaniowej na decyzję Prezesa UODO nakazującą usunięcie danych osobowych mieszkańca z monitoringu altany śmietnikowej. Spółdzielnia argumentowała, że monitoring jest niezbędny do egzekwowania prawidłowej segregacji odpadów, zapobiegania niszczeniu mienia i przeciwdziałania podrzucaniu śmieci, co ma wpływ na opłaty za wywóz odpadów. WSA uchylił decyzję UODO, uznając, że interes społeczny i ochrona mienia przeważają nad prawem do prywatności w tym konkretnym przypadku, a monitoring jest uzasadniony i niezbędny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółdzielni mieszkaniowej na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO), która nakazywała spółdzielni usunięcie danych osobowych mieszkańca (jego wizerunku) z nagrań monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej oraz zaprzestanie pozyskiwania tych danych. PUODO uznał, że spółdzielnia nie wykazała, aby przetwarzanie danych było niezbędne do realizacji prawnie uzasadnionych interesów administratora (art. 6 ust. 1 lit. f RODO), a potrzeba egzekwowania segregacji odpadów i względy finansowe nie miały charakteru nadrzędnego wobec prawa do prywatności i ochrony wizerunku. Spółdzielnia wniosła skargę, argumentując m.in., że monitoring jest konieczny do zapobiegania przestępstwom, ochrony mienia oraz prawidłowego rozliczania opłat za wywóz odpadów, które są znacznie wyższe w przypadku braku segregacji. Spółdzielnia powołała się również na toczące się postępowanie karne, w którym nagrania z monitoringu mogły stanowić dowód. WSA przychylił się do argumentacji spółdzielni, uchylając decyzję PUODO w zaskarżonej części. Sąd uznał, że w okolicznościach sprawy interes społeczny i publiczny, w tym ochrona środowiska i mienia, przeważają nad prawem do prywatności jednostki. Podkreślono, że brak możliwości monitorowania altan śmietnikowych prowadzi do przerzucania kosztów niewłaściwej segregacji odpadów na całą społeczność mieszkańców, a monitoring jest niezbędny do weryfikacji deklaracji dotyczących opłat za odpady. Sąd wskazał również, że usunięcie danych mogłoby utrudnić postępowanie karne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, w okolicznościach faktycznych sprawy, gdy interes społeczny i ochrona mienia przeważają nad prawem do prywatności jednostki, a inne środki okazały się nieskuteczne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spółdzielnia wykazała, iż monitoring był niezbędny do realizacji prawnie uzasadnionych interesów, takich jak zapewnienie prawidłowej segregacji odpadów, zapobieganie niszczeniu mienia i przeciwdziałanie podrzucaniu śmieci, co ma bezpośredni wpływ na opłaty ponoszone przez wszystkich mieszkańców. Waga tych interesów społecznych i ekonomicznych przeważa nad prawem do prywatności jednostki w tym konkretnym kontekście.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (16)
Główne
RODO art. 6 § 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Podstawa prawna przetwarzania danych osobowych, w tym na podstawie prawnie uzasadnionego interesu administratora (lit. f).
Pomocnicze
k.p.a. art. 104 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.d.o. art. 7 § 1
Ustawa o ochronie danych osobowych
u.o.d.o. art. 7 § 2
Ustawa o ochronie danych osobowych
RODO art. 58 § 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
lit. c i d - środki naprawcze
u.s.m. art. 4 § 2
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
u.u.c.p.g. art. 6o § 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.u.c.p.g. art. 6m § 1
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.u.c.p.g. art. 6m § 2
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.u.c.p.g. art. 2 § 3
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
k.k. art. 288 § 1
Kodeks karny
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Monitoring jest niezbędny do egzekwowania prawidłowej segregacji odpadów i zapobiegania niszczeniu mienia. Interes społeczny i ochrona mienia przeważają nad prawem do prywatności jednostki w kontekście opłat za odpady. Nagrania z monitoringu mogą stanowić dowód w toczącym się postępowaniu karnym. PUODO nie zastosował się do własnych wytycznych dotyczących monitoringu. Przetwarzanie danych jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego lub realizacji zadania w interesie publicznym.
Odrzucone argumenty
Argumentacja PUODO o braku podstawy prawnej do przetwarzania danych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f RODO.
Godne uwagi sformułowania
Usunięcie danych osobowych wnioskodawcy z nagrań decyzją PUODO, podczas toczącego się postępowania karnego, w którym nagranie to jest dowodem, nie jest do zaakceptowania w prawidłowo działającym państwie prawa. Nie do zaakceptowania jest, że ochrona praw i wolności wymienionej osoby powoduje, że wszyscy mieszkańcy będą ponosić wyższe opłaty za zagospodarowanie odpadów. Prawa i wolności jednostki w tym przypadku nie mogą stać ponad interesem ekonomicznym całej zbiorowości.
Skład orzekający
Agnieszka Góra-Błaszczykowska
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Góraj
członek
Arkadiusz Koziarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania monitoringu wizyjnego w przestrzeni wspólnej (np. altany śmietnikowe) przez spółdzielnie mieszkaniowe w celu ochrony mienia i prawidłowego gospodarowania odpadami, gdy interes społeczny przeważa nad prawem do prywatności jednostki."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności, w których inne środki okazały się nieskuteczne, a negatywne konsekwencje dla całej społeczności są znaczące. Konieczność wyważenia interesów w każdym indywidualnym przypadku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu segregacji odpadów i związanych z tym kosztów, a także konfliktu między prawem do prywatności a potrzebą kontroli i ochrony mienia w przestrzeni wspólnej. Pokazuje praktyczne zastosowanie RODO w codziennym życiu.
“Monitoring śmietnika ważniejszy niż prywatność? Sąd stanął po stronie spółdzielni.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 3724/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-10-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-11-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Góra-Błaszczykowska /przewodniczący sprawozdawca/
Andrzej Góraj
Arkadiusz Koziarski
Symbol z opisem
647 Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Skarżony organ
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , Protokolant starszy referent Agnieszka Fidor, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2022 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w R. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych 1. uchyla punkt 1 i 2 zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych na rzecz [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w R. kwotę 680 (słownie: sześćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była skarga [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z siedzibą w R. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] sierpnia 2021 r. znak [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych.
Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy:
G. B. (zwany dalej: wnioskodawca, uczestnik postępowania), wniósł do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (zwany dalej: PUODO, organ), skargę na nieprawidłowości w procesie przetwarzania jego danych osobowych oraz danych osobowych jego małoletnich dzieci przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową z siedzibą w R. przy ul. [...] (zwana dalej: skarżąca, spółdzielnia), za pomocą systemu monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej, znajdującej się w zasobach spółdzielni.
Decyzją znak [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. organ, działając na podstawie art. 104 § 1 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, zwana dalej: k.p.a.), art. 7 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1781, zwana dalej: u.o.d.o.) oraz na podstawie art. 58 ust. 2 lit. c i lit. d oraz art. 6 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 1, ze zm., zwane dalej: rozporządzeniem 2016/679), po rozpoznaniu skargi wnioskodawcy, orzekł:
w pkt 1 – o nakazaniu skarżącej, usunięcie danych osobowych wnioskodawcy, w zakresie jego wizerunku z nagrań zarejestrowanych przez system monitoringu wizyjnego zainstalowany w altanie śmietnikowej znajdujących się w zasobach spółdzielni;
w pkt 2 – o nakazaniu skarżącej zaprzestania pozyskiwania danych osobowych wnioskodawcy, za pomocą systemu monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej znajdujących się w zasobach spółdzielni;
w pkt 2 – o umorzeniu postępowania w pozostałym zakresie.
W uzasadnieniu podjętej decyzji organ wskazał na następujące ustalenia stanu faktycznego sprawy. Spółdzielnia przetwarza dane osobowe wnioskodawcy zarejestrowane przez system monitoringu wizyjnego zainstalowany w altanie śmietnikowej na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2016/679 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1208, zwana dalej: u.s.m.) w celu egzekwowania prawidłowej segregacji odpadów, a w konsekwencji redukcji opłat eksploatacyjnych za użytkowanie lokali przez mieszkańców, przeciwdziałaniu niszczenia mienia spółdzielni, zapobieganiu zanieczyszczaniu i zaśmiecaniu okolic wiat śmietnikowych poprzez podrzucanie śmieci i inne niepożądane działania.
Według wyjaśnień skarżącej wnioskodawca znajdował się wielokrotnie w polu widzenia kamery, natomiast spółdzielnia nie posiada informacji, czy w polu widzenia kamery znajdowały się jego dzieci. Podczas posiedzenia w dniu [...] września 2019 r. Zarząd spółdzielni podjął decyzję o zamontowaniu monitoringu wizyjnego w altanach śmietnikowych na terenach zarządzanych przez spółdzielnię w celu wychwycenia nieprawidłowości w procesie segregacji odpadów. Monitoring altan śmietnikowych został wykonany w związku z wnioskami mieszkańców zgłoszonymi podczas obrad Walnego Zgromadzenia Członków w dniu [...] maja 2018 r., [...] maja 2019 r. oraz [...] maja 2019 r., gdy zgodnie z decyzjami Burmistrza spółdzielnia musiała zapłacić wysoką dopłatę za niewłaściwą segregację odpadów.
Spółdzielnia zleciła wykonanie monitoringu wizyjnego altan śmietnikowych firmie zewnętrznej. Analizy nagrań monitoringu dokonuje wyłącznie jeden upoważniony do tego pracownik spółdzielni odpowiedzialny za nadzór nad prawidłową segregacją odpadów. Pismem z dnia [...] lutego 2020 r. spółdzielnia poinformowała mieszkańców o planowanym terminie uruchomienia monitoringu wizyjnego wiat śmietnikowych w dniu [...] marca 2020 r. Następnie pismem z dnia 30 marca 2020 r. skarżąca poinformowała mieszkańców spółdzielni o rozpoczęciu monitorowania altan śmietnikowych od dnia [...] kwietnia 2020 r. Jak wyjaśniła spółdzielnia, dostęp do każdej z altan śmietnikowych jest możliwy tylko z użyciem karty magnetycznej. Każda altana posiada tylko jedno wejście, przy którym umieszczona jest klauzula informacyjna. Zasięg kamer monitorujących altany śmietnikowe obejmuje altanę i bezpośrednie otoczenie wejścia, ale nie pozwala na identyfikację osób znajdujących się w dalszej odległości. Dane osobowe zbierane za pomocą monitoringu są usuwane po 30 dniach z wyjątkiem tych, które służą do celów dowodowych. Spółdzielnia opracowała Regulamin dostępu do nagrań monitoringu.
Organ stwierdził, że analiza materiału dowodowego zebranego w postępowaniu wskazuje, że spółdzielnia przetwarza dane osobowe wnioskodawcy zarejestrowane przez system monitoringu wizyjnego, zainstalowany w altanie śmietnikowej znajdującej się w zasobach skarżącej. Dane osobowe wnioskodawcy pozyskiwane za pomocą monitoringu zainstalowanego w altanie śmietnikowej przetwarzane są na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2016/679 w związku z art. 4 ust. 2 u.s.m. w celu egzekwowania prawidłowej segregacji odpadów, a w konsekwencji redukcji opłat eksploatacyjnych za użytkowanie lokali przez mieszkańców, przeciwdziałaniu niszczenia mienia spółdzielni, zapobieganiu zanieczyszczaniu i zaśmiecaniu okolic wiat śmietnikowych poprzez podrzucanie śmieci i inne niepożądane działania.
Zdaniem organu, aby administrator mógł twierdzić, że podstawą prawną legalizującą proces przetwarzania danych osobowych jest przepis art. 6 ust. 1 lit. f RODO, musi spełnić łącznie przesłanki uzasadnionego interesu oraz niezbędności przetwarzania danych osobowych. Jednocześnie należy zweryfikować, czy nie została spełniona przesłanka o charakterze negatywnym w postaci występowania w danym stanie faktycznym interesów lub podstawowych praw i wolności osoby, której dane dotyczą, mających charakter nadrzędny wobec prawnie uzasadnionych interesów administratora lub strony trzeciej. Ponadto zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia 2016/679, dane osobowe powinny być adekwatne, stosowne i ograniczone do tego, co niezbędne do celów, w których są przetwarzane ("minimalizacja danych"). Przed zainstalowaniem systemu monitoringu wizyjnego administrator powinien zawsze krytycznie ocenić, czy środek ten, po pierwsze jest odpowiedni, a po drugie niezbędny do osiągnięcia pożądanego celu.
Spółdzielnia wyjaśniła, że zamontowała monitoring wizyjny w altanach śmietnikowych w celu egzekwowania prawidłowej segregacji odpadów, a w konsekwencji redukcji opłat eksploatacyjnych za użytkowanie lokali przez mieszkańców, przeciwdziałaniu niszczeniu mienia spółdzielni, zapobieganiu zanieczyszczaniu i zaśmiecaniu okolic wiat śmietnikowych poprzez podrzucanie śmieci i inne niepożądane działania. Spółdzielnia nie wykazała jednak, aby wystąpiły przesłanki pozwalające na przetwarzanie danych osobowych poprzez rejestrowanie wizerunku skarżącego za pomocą monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2016/679, tj. aby przetwarzanie danych osobowych w ww. sposób było niezbędne do realizacji celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora. Wskazała jedynie na trudności w wyegzekwowaniu prawidłowej segregacji odpadów. Zgodnie zaś z doktryną i orzecznictwem, dla realizacji celu wynikającego z tak rozumianego interesu administratora przetwarzanie musi być niezbędne.
Ponadto, powołanie się przez administratora danych osobowych na przesłanki określone w art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2106/679, jako podstawy prawnej przetwarzania danych osobowych, wymaga dokonania oceny, czy nie została spełniona przesłanka o charakterze negatywnym w postaci występowania w danym stanie faktycznym interesów lub podstawowych praw i wolności podmiotu danych, które mają charakter nadrzędny wobec prawnie uzasadnionych interesów administratora. Administrator musi uwzględnić, w jakim stopniu monitoring wpływa na interesy, podstawowe prawa i wolności osób fizycznych i, czy powoduje on naruszenia lub wywołuje negatywne skutki dla praw osób, których dane dotyczą. Wyważanie interesów ma charakter obowiązkowy. Z jednej strony należy ocenić i z rozwagą wyważyć podstawowe prawa i wolności, a z drugiej strony prawnie uzasadnione interesy administratora. W przypadku spełnienia tego warunku nie będzie można powołać się na przepis art. 6 ust. 1 lit. f jako uzasadnienie dla przetwarzania danych osobowych.
W niniejszej sprawie, w ocenie PUODO, nie można uznać, aby potrzeba wyegzekwowania poprawnej segregacji odpadów, w tym w szczególności względy finansowe, które stały się główną przyczyną montażu monitoringu wizyjnego w altanach śmietnikowych znajdujących się w zasobach skarżącej, miały charakter nadrzędny wobec podstawowych praw i wolności osób, których dane dotyczą, jakim niewątpliwie jest prawo do prywatności i ochrona wizerunku. W związku z powyższym stwierdził należy, że art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2016/679 nie stanowi podstawy prawnej przetwarzania przez spółdzielnię danych osobowych wnioskodawcy pozyskiwanych za pomocą systemu monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej. Ponadto żadna z pozostałych przesłanek określonych w art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2016/679 nie znajduje zastosowania do przetwarzania przedmiotowych danych wnioskodawcy.
W konsekwencji PUODO uznał, że skarżąca przetwarzając dane osobowe uczestnika postępowania, pozyskane za pomocą monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej, przetwarza dane osobowe wnioskodawcy z naruszeniem art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2016/679. Za zasadne uznał zatem skorzystanie z instrumentu o charakterze naprawczym przewidzianego w art. 58 ust. 2 lit. c i lit. d rozporządzenia 2016/679.
Jednocześnie organ stwierdził, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, aby doszło do przetwarzania danych osobowych dzieci uczestnika postępowania. Spółdzielnia wyjaśniła w tym zakresie, że nie posiada informacji, czy w polu widzenia kamery znajdowały się dzieci wnioskodawcy. Ww. nie przedstawił natomiast dowodów, które jednoznacznie wskazywałyby, aby do takiego przetwarzania doszło. W związku z powyższym ustaleniem organ uznał, iż postępowanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe.
W skardze złożonej na powołane rozstrzygnięcie do sądu administracyjnego skarżąca zaskarżyła przedmiotową decyzję w zakresie pkt 1 i 2 (nakazującego skarżącej usunięcie danych osobowych wnioskodawcy, w zakresie jego wizerunku z nagrań zarejestrowanych przez system monitoringu wizyjnego zainstalowany w altanie śmietnikowej znajdujących się w zasobach spółdzielni oraz zaprzestanie pozyskiwania danych osobowych wnioskodawcy, za pomocą systemu monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej znajdujących się w zasobach spółdzielni). Skarżąca wniosła nadto o przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów:
1) stanowiących część materiałów prowadzonego karnego w fazie przygotowawczej tj. m.in. postanowienia Sądu Rejonowego w R. [...] z dnia [...] maja 2021 r. o sygn. akt [...], zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa wraz z wnioskiem o ściganie z dnia [...] czerwca 2021 r., uzupełnienie zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z dnia [...] lipca 2021 r., oświadczenia o działaniu w sprawie w charakterze oskarżyciela posiłkowego wraz z wnioskiem o orzeczenie obowiązku zapłaty równowartości wyrządzonej szkody, zarządzenia Komendy Powiatowej Policji w R. sygn. akt [...] na okoliczność prowadzenia przez organy ścigania postępowania karnego wobec wnioskodawcy toczącego się w kierunku popełnienia przestępstwa z art. 288 § 1 k.k.; 2) decyzji Burmistrza Miasta R. dotyczącej podwyższenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na okoliczność, iż wskutek złej segregacji odpadów lub braku segregacji odpadów przez pojedyncze osoby wyższymi opłatami za zagospodarowanie odpadów jest obarczana cała lokalna społeczność, co wskazuje, iż interes publiczny jest nadrzędny nad prawami i wolnościami jednostki. Społeczność musi mieć instrumenty aby eliminować jednostkowe zachowania danej osoby godzące w prawa i wolności ogółu społeczeństwa; 3) uchwały nr [...] Rady Miasta R. z dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłatna okoliczność, iż jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny ponosi opłatę w wysokości 80,00 zł miesięcznie od jednego mieszkańca, czyli w wysokości czterokrotnie wyższej niż opłata podstawowa.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i umorzenie postępowania w tym zakresie ewentualnie o uchylenie decyzji w zaskarżonej części oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Wydanej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów:
1. art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez poczynienie dowolnych ustaleń faktycznych niezgodnie z zasadą prawdy obiektywnej oraz bez zachowania ustawowego obowiązku wyczerpującego, wnikliwego i wszechstronnego zbadania sprawy, poprzez nie odniesienie się do wszystkich podawanych przez skarżącą podstaw prawnych przetwarzania danych tj. art. 6 ust. 1 lit. a do lit. f rozporządzenia 2016/679 oraz całkowite pominięcie okoliczności, iż uzasadnieniem dla przetwarzania danych wnioskodawcy jest prowadzenie przez Komendę Powiatową Policji w R. pod nadzorem Prokuratury Rejonowej w R. postępowania dotyczącego podejrzenia popełnienia przez ww. przestępstwa z art. 288 § 1 k.k. i wykorzystywania w tym postępowaniu jako dowód w sprawie danych z monitoringu wizyjnego;
2. art. 77 k.p.a. w zakresie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, poprzez zebranie niepełnego materiału dowodowego, nie zwrócenie się do skarżącego o wyjaśnienia dotyczące okoliczności faktycznych i prawnych uzasadniających przetwarzanie danych uczestnika postępowania, nie przeprowadzenie czynności kontrolnych przez organ w siedzibie i na terenie działania spółdzielni i tym samym wydanie wadliwej decyzji opartej na fragmentarycznym materiale dowodowym;
3. art. 6 ust. 1, w tym w szczególności art. 6 ust. 1 lit. e i f rozporządzenia 2016/679, poprzez błędne uznanie przez organ, iż żadna z podstaw prawnych wymienionych w art. 6 ust. 1 rozporządzenia 2016/679 nie znajduje zastosowania do przetwarzania danych podmiotowych wnioskodawcy oraz, iż potrzeba wyegzekwowania poprawnej segregacji odpadów, konstytucyjny obowiązek ochrony środowiska nie mają charakteru nadrzędnego wobec praw i wolności osób, których dane dotyczą tj. wnioskodawcy, pominięcie wskazywanego przez spółdzielnię faktu potrzeby ochrony mienia spółdzielni, zapobieganiu przestępstw i wykroczeniom jako przesłanki dającej podstawę do przetwarzania danych, a także pominięcie faktu, iż skarżąca przetwarza i zabezpiecza dane dotyczące wnioskodawcy, które stanowią materiał dowodowy w postępowaniu karnym prowadzonym przez Komendę Powiatową Policji w R. pod nadzorem Prokuratury Rejonowej w R. sygn. akt [...], pominięcie faktu, iż obowiązek podawania w deklaracjach dotyczących odpadów kierowanych do Miasta R. prawdziwych i rzeczywistych danych wymaga użycia monitoringu wizyjnego.
W uzasadnieniu skargi skarżąca szczegółowo omówiła ww. zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumentację tożsamą z tą jaką prezentował w zaskarżonej decyzji.
W dniu 25 stycznia 2022 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe skarżącej z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z dokumentu urzędowego - pisma Prokuratury Rejonowej w R. z dnia [...] stycznia 2022 r., sygn. akt [...] o przekazaniu do Sądu Rejonowego w R. aktu oskarżenia wobec G. B., oskarżonego o popełnienie przestępstwa z art. 288 § 1 k.k. z uwagi na fakt, że w toku postępowania przed Sądem materiały z monitoringu wizyjnego w oryginalnej postaci mogą stanowić dowód w sprawie oraz monitoring umożliwia skarżącej dbanie o mienie spółdzielni i zapobiega popełnianiu przestępstw przeciwko mieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skarga musiała zostać uwzględniona, gdyż jej zarzuty okazały się przekonujące i trafne.
Sąd administracyjny w ramach swej kognicji bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r. poz. 2325, zwanej dalej: "p.p.s.a."). Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.
Co do zarzutu wadliwości punktu 1 zaskarżonej decyzji, wiążąca jest wypowiedź Naczelnego Sądu Administracyjnego w uzasadnieniu postanowienia z dnia 13 kwietnia 2022 r., wydanego podczas rozpoznania zażalenia od postanowienia o wstrzymaniu wykonalności decyzji (sprawa III OZ 226/22).
NSA zaakceptował w nim stanowisko WSA, że nakazanie usunięcia danych osobowych G. B. z nagrań, zarejestrowanych przez system monitoringu wizyjnego, które mogą stanowić dowód w toczącym się postępowaniu karnym, prowadzonym przez Sąd Rejonowy w R., może utrudnić postępowanie karne i narazić Spółdzielnię na zarzut niszczenia dowodów.
W chwili merytorycznego orzekania w niniejszej sprawie, postępowanie to nadal się toczy, tak więc w tym zakresie stanowisko organu nie mogło się ostać w porządku prawnym. Sąd uchylił więc zaskarżoną decyzję w punkcie 1, jako zmierzającą do usunięcia dowodów, potrzebnych do prowadzonego przez Sąd karny postępowania. Usunięcie danych osobowych wnioskodawcy z nagrań decyzją PUODO, podczas toczącego się postępowania karnego, w którym nagranie to jest dowodem, nie jest do zaakceptowania w prawidłowo działającym państwie prawa.
Z analogicznych przyczyn Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w punkcie 2, mając na uwadze, że między stronami toczą się spory, również o charakterze cywilnoprawnym, tak więc wykonanie punktu 2 decyzji, uniemożliwiłoby skarżącej posługiwanie się dowodami w kolejnych, ewentualnych i już wytoczonych, postępowaniach sądowych oraz unicestwiłyby czynności, zmierzające do wszczęcia postępowań.
Jak zarzuciła skarżąca w skardze, działania G. B. polegają na notorycznym zaklejaniu taśmą (łącznie ponad 158 przypadków) dwóch kamer monitoringu, będących własnością RSM, co powoduje, iż nie rejestrują one obrazu i tym samym są niezdatne do użytku. Kamery te zamontowano w celu eliminowania zachowań przestępczych, w szczególności o charakterze chuligańskim, oraz w celu przeciwdziałania naruszaniu regulacji prawnych w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi m.in. dot. nie segregowania odpadów, wyrzucania odpadów przez osoby nie będące mieszkańcami osiedla. Zachowania polegające na zaklejaniu dwóch pracujących kamer w altanie śmietnikowej spowodowały, że stały się one niezdatne do użytku, nie spełniały swojej roli, ponieważ po ich zaklejeniu nie nagrywały obrazu.
W pełni zrozumiały i racjonalny jest zarzut skargi, że w sprawie występuje nadrzędność interesu społecznego i publicznego dotyczącego ochrony środowiska nad prawami i wolnościami G. B. Nie do zaakceptowania jest, że ochrona praw i wolności wymienionej osoby powoduje, że wszyscy mieszkający z zasobach [...] Spółdzielni Mieszkaniowej (tj. ok. 3255 osób) będą ponosić wyższe opłaty za zagospodarowanie odpadów komunalnych oraz w dalszej perspektywie poprzez brak dbałości o środowisko cała społeczność będzie ponosiła skutki tych działań, będzie zmuszona ponosić konsekwencje braku dbałości o środowisko.
Doświadczenie życiowe Sądu pozwala przyjąć za trafny również zarzut skargi, że ciężar finansowy zagospodarowania odpadów wytworzonych przez osoby świadomie nieprawidłowo segregujące odpady lub w ogóle nie dokonujące segregacji (mimo złożenia deklaracji o segregowaniu odpadów), zostaje przerzucony na pozostałych mieszkańców miasta w tym członków spółdzielni mieszkaniowej. Podwyższanie opłat obciąża wszystkich członków spółdzielni mieszkaniowej, a Spółdzielnia jako zarządca jest zobowiązana temu przeciwdziałać. Skarżąca podkreśliła, że opłata za nie wypełnianie obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny jest czterokrotnością opłaty za odpady zbierane w sposób selektywny tzn. segregowane. Nie segregowanie odpadów przez danego mieszkańca powoduje, iż cała społeczność jest zmuszona uiszczać opłaty 4 krotnie większe pomimo, że dokonuje segregacji odpadów. Prawa i wolności jednostki w tym przypadku nie mogą stać ponad interesem ekonomicznym całej zbiorowości: społeczność całego bloku mieszkalnego nie może ponosić konsekwencji w postaci 4 – krotnej wysokości opłat za zagospodarowanie odpadów tylko dlatego, że jeden z mieszkańców nie dokonuje segregacji i w żaden sposób nie można go do tego zdyscyplinować, gdyż nie jest możliwe prowadzenie monitoringu wiaty śmietnikowej.
skarżąca pośredniczy w pobieraniu na rzecz gminy opłat za gospodarowanie opadami w wysokości zróżnicowanej w zależności od tego czy odpady komunalne są zbierane w sposób selektywny czy też nie. W celu ustalenia prawidłowej wysokości opłaty i tym samym potwierdzenia deklaracji mieszkańców o selektywnej zbiórce odpadów tj. segregowaniu odpadów konieczne jest ustalenie stanu faktycznego w tym zakresie, które jest możliwe tylko poprzez bezpośrednią obserwację altan śmietnikowych. Administrator ma obowiązek podawania w deklaracjach dot. odpadów kierowanych do Miasta [...] prawdziwych i rzeczywistych danych, co umożliwia monitoring wizyjny altan śmietnikowych, gdyż w przeciwnym wypadku zgodnie z art. 6o ust. 1 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2019 r. poz. 2010 z późn. zm.) w razie uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki.
Zgodnie z art. 6m ust. 1 i 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2019 r. poz. 2010 z późn. zm.) właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Deklaracja zawiera dane niezbędne do określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową - art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Spółdzielnia mieszkaniowa działa w interesie i na rzecz swoich członków jest więc legitymowana do występowania w postępowaniu w charakterze pokrzywdzonego. Pokrzywdzonymi w opisanej sytuacji są członkowie spółdzielni mieszkaniowej w imieniu których działa spółdzielnia mieszkaniowa, gdyż w rezultacie oszukańczych działań muszą ponosić większe opłaty za zagospodarowanie odpadów. Finalnie członkowie spółdzielni niekorzystnie rozporządzają swoim mieniem wskutek działań osób składających deklaracje niezgodne ze stanem faktycznym.
W opisanym przez skarżącą stanie faktycznym i w obliczu jej zarzutów co do decyzji należy przyznać, że nietrafna jest argumentacja PUODO o możliwości zastosowania innych środków, zapewniających prawidłową segregację śmieci przez mieszkańców, skoro inne rozwiązania okazały się nieskuteczne.
Trafna też jest argumentacja skarżącej, że skoro według publikacji "Wskazówki Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych dotyczące wykorzystywania monitoringu wizyjnego" z czerwca 2018 r. (dostępnego na oficjalnej stronie internetowej Urzędu Ochrony Danych Osobowych) przetwarzanie danych osobowych w zakresie wizerunku przez podmioty sektora prywatnego musi spełniać przesłankę legalności określoną w art. 6 ust. 1 lit. f Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE RODO, uznano zapewnienie bezpieczeństwa osób i mienia w obszarze objętym monitoringiem za prawnie usprawiedliwiony cel administratora danych; niezrozumiałe jest, dlaczego w odniesieniu do skarżącej PUODO nie zastosował się do własnych wskazówek lub też nie wziął pod uwagę faktu, że skarżąca do nich właśnie się zastosowała.
Zasadny jest też zarzut skarżącej, że art. 6 ust. 1 lit. c i e RODO stanowi, że przetwarzanie danych, które może także uwzględniać ich udostępnienie (ujawnianie poprzez przesłanie - tak art. 4 pkt 2) uważa się za zgodne z prawem m.in., gdy jest niezbędne do wypełnienia ciążącego na administratorze obowiązku prawnego bądź do
wykonywania zadania, realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej, powierzonej administratorowi.
Zdaniem Sądu, spółdzielnia wykazała, że wystąpiły przesłanki pozwalające na przetwarzanie danych osobowych poprzez rejestrowanie wizerunku wnioskodawcy za pomocą monitoringu wizyjnego, zainstalowanego w altanie śmietnikowej zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2016/679, oraz że przetwarzanie danych osobowych w ww. sposób było niezbędne do realizacji celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora. Dla realizacji celu wynikającego z tak rozumianego interesu administratora przetwarzanie musi być niezbędne.
Sąd uznaje, że zainstalowanie systemu monitoringu wizyjnego w okolicznościach faktycznych sprawy było nie tylko odpowiednie i niezbędne, ale wręcz konieczne do osiągnięcia w.w. celów. Sąd w pełni podziela zarzut skargi, że ochrona danych osobowych, na podstawie przepisów powołanej ustawy, nie powinna być oderwana od przepisów służących ochronie innych wartości. Dlatego należało wyeliminować z porządku prawnego również punt 2 zaskarżonej decyzji, nakazujący skarżącej zaprzestanie pozyskiwania danych osobowych wnioskodawcy, za pomocą systemu monitoringu wizyjnego zainstalowanego w altanie śmietnikowej znajdujących się w zasobach spółdzielni. Jak wykazano w powyżej poczynionych uwagach, pozyskiwanie danych wnioskodawcy jest usprawiedliwione okolicznościami faktycznymi sprawy, i znajduje oparcie w treści art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia 2016/679.
Mając to na uwadze, Sąd uchylił punkt 1 i 2 zaskarżonej decyzji, mając na uwadze art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200, 205 p.p.s.a. i § 14 ust.1. lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r. poz. 265).Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI