II SA/Wa 348/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-11-08
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba mundurowadodatek specjalnystosunek służbowySłużba Ochrony Państwauznanie administracyjneprawo administracyjnepostępowanie administracyjnekontrola sądowa

WSA w Warszawie oddalił skargę funkcjonariusza SOP na rozkaz personalny utrzymujący w mocy dodatek specjalny w wysokości 5%, uznając decyzję organu za zgodną z prawem.

Funkcjonariusz Służby Ochrony Państwa zaskarżył rozkaz personalny utrzymujący w mocy dodatek specjalny w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego po zmianie stanowiska służbowego. Skarżący domagał się podwyższenia dodatku do 30%. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o SOP, a decyzja o wysokości dodatku specjalnego mieści się w granicach uznania administracyjnego, uwzględniając całokształt sytuacji funkcjonariusza, w tym niedawne obniżenie dodatku z powodu przewinienia dyscyplinarnego.

Sprawa dotyczyła skargi funkcjonariusza Służby Ochrony Państwa (SOP) na rozkaz personalny Komendanta SOP, który utrzymał w mocy wcześniejszą decyzję dotyczącą wysokości dodatku specjalnego. Funkcjonariusz został zwolniony z dotychczasowego stanowiska i wyznaczony na nowe w związku z reorganizacją SOP. Zaskarżona decyzja pozostawiła jego dodatek specjalny na poziomie 5% uposażenia zasadniczego, podczas gdy skarżący domagał się podwyższenia go do 30%. Organ administracji argumentował, że wysokość dodatku specjalnego jest przyznawana uznaniowo, zależy od stopnia trudności zadań, efektów pracy i opinii służbowej, a nie może być niższa niż 5% dla funkcjonariusza z bardzo dobrą opinią. Wskazano, że zmiana stanowiska była równorzędna, a zakres obowiązków nie uległ zmianie. Dodatkowo, organ wziął pod uwagę, że funkcjonariusz niedawno miał obniżony dodatek z powodu przewinienia dyscyplinarnego, co uzasadniało utrzymanie go na niższym poziomie. Skarżący zarzucił naruszenie szeregu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym brak czynnego udziału w postępowaniu, wadliwe doręczenie rozkazu, nierówne traktowanie w porównaniu z innymi funkcjonariuszami oraz niewłaściwe uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że organ prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy, a decyzja o wysokości dodatku specjalnego mieści się w granicach uznania administracyjnego. Sąd podkreślił indywidualny charakter przyznawania dodatku i brak podstaw do porównywania go z innymi funkcjonariuszami. Uznano również, że nie doszło do naruszenia procedury ani przepisów materialnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o SOP i decyzja o wysokości dodatku specjalnego mieści się w granicach uznania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że wysokość dodatku specjalnego jest przyznawana uznaniowo, zależy od wielu czynników, a organ administracji prawidłowo ocenił całokształt sytuacji funkcjonariusza, w tym jego wcześniejsze przewinienie dyscyplinarne i brak zmiany zakresu obowiązków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (37)

Główne

ustawa o SOP art. 78

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 14 § pkt 2

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 1

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 2

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 3

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 4

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 6

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 8

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 162 § ust. 9

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ustawa o SOP art. 76 § ust. 1

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 76 § ust. 2

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 76 § ust. 3

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

ustawa o SOP art. 80 § ust. 3

Ustawa o Służbie Ochrony Państwa

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 110 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania art. 8 § ust. 1 pkt 2

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o wysokości dodatku specjalnego mieści się w granicach uznania administracyjnego. Zmiana stanowiska służbowego była równorzędna, a zakres obowiązków nie uległ zmianie. Funkcjonariusz niedawno miał obniżony dodatek z powodu przewinienia dyscyplinarnego. Organ prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy. Nie doszło do naruszenia zasady czynnego udziału strony, gdyż skarżący nie wykazał związku przyczynowego między uchybieniem a wynikiem sprawy. Sprawa przyznawania dodatku specjalnego jest indywidualna i nie podlega porównaniu z innymi funkcjonariuszami. Rygor natychmiastowej wykonalności był uzasadniony interesem służby.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 110 § 1 k.p.a. poprzez wydanie rozkazu personalnego z datą wsteczną. Naruszenie art. 9 i 10 k.p.a. poprzez brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu. Naruszenie art. 108 § 2 k.p.a. poprzez nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Naruszenie art. 7-9, 77, 80, 107 k.p.a. oraz art. 2, 7, 32 Konstytucji RP i art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o równe traktowanie poprzez nierówne traktowanie i wadliwe uzasadnienie. Naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez procedowanie wniosku przez ten sam organ. Naruszenie art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a. i art. 77 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych. Naruszenie art. 162 ustawy o SOP w zw. z art. 8 § 2 k.p.a. poprzez odstąpienie od utrwalonej praktyki i odmienne rozstrzygnięcie w podobnej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

dodatek specjalny w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego pozostawienie bez zmian na nowym stanowisku służbowym wysokość dodatku specjalnego funkcjonariusza, który uzyskał opinię służbową zawierającą ogólną ocenę bardzo dobrą albo wzorową, nie może być niższa niż 5% uposażenia zasadniczego dodatek specjalny jest przyznawany indywidulanie dla każdego funkcjonariusza oraz każdorazowo dla zajmowanego stanowiska służbowego tak krótki czas od upływu terminu od obniżenia funkcjonariuszowi dodatku specjalnego nie przemawiał za podwyższeniem wysokości dodatku specjalnego stosunek służbowy funkcjonariusza ma charakter administracyjno-prawny, z którego wynika podporządkowanie i brak równości stron sądowa kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres sprawa przyznawania wysokości dodatku specjalnego jest zawsze sprawą indywidualną

Skład orzekający

Joanna Kube

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Kruszewska-Grońska

członek

Arkadiusz Koziarski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dodatku specjalnego dla funkcjonariuszy SOP, zakresu uznania administracyjnego organu w sprawach osobowych funkcjonariuszy, a także kontroli sądowej nad takimi decyzjami."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza SOP i przepisów tej ustawy, co ogranicza jego bezpośrednie zastosowanie do innych służb mundurowych lub innych rodzajów dodatków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i prawem pracy funkcjonariuszy służb mundurowych, ze względu na analizę uznania administracyjnego i procedury.

Uznanie administracyjne w SOP: Czy dodatek specjalny zależy od widzimisię przełożonego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 348/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-11-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski
Joanna Kruszewska-Grońska
Joanna Kube /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 575
art. 14 pkt 2, art. 76 ust. 1, ust. 2, ust. 3, art. 162 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, ust, 3 i ust. 4, ust. 6, ust. 8 i ust. 9
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r.o Służbie Ochrony Państwa (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 106 § 3, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marcin Rusinowicz-Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2024 r. sprawy ze skargi T. D. na rozkaz personalny Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie dodatku specjalnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Komendant Służby Ochrony Państwa, dalej: "Komendant SOP", "organ", rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...], na podstawie art. 138
§ 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), dalej: "k.p.a.", po rozpoznaniu wniosku T. D. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie pozostawienia bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego do dnia [...] lipca 2024 r., utrzymał w mocy własny rozkaz personalny z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w zaskarżonym zakresie, tj. w części dotyczącej pozostawienia bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego do dnia [...] lipca 2024 r.
Jak wynika z ustaleń w sprawie, w dniu [...] października 2023 r. do Komendanta SOP wpłynęło odwołanie por. SOP T. D., dalej: "strona", "funkcjonariusz", "skarżący", od rozkazu personalnego Komendanta SOP z dnia
[...] września 2023 r. o nr [...], orzekającego o zwolnieniu ww. funkcjonariusza z dniem [...] sierpnia 2023 r. z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego i wyznaczenia go z dniem [...] września 2023 r. na stanowisko służbowe [...] w Wydziale [...] SOP, w części dotyczącej pozostawienia bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego.
Materialno-prawną podstawę ww. rozkazu stanowił art. 78 w związku z art. 14 pkt 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 66, z późn. zm.), dalej: "ustawa o SOP", na podstawie której zwolniono stronę
z dniem [...] sierpnia 2023 r. z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego
i wyznaczono ją z dniem [...] września 2023 r. na stanowisko służbowe [...]
w Wydziale [...] SOP. Z kolei na podstawie art. 162 ust. 1 i 2 pkt 1 oraz ust. 3-4, ust. 6, ust. 8 i ust. 9 ustawy o SOP, dodatek specjalny w wysokości 5% należnego uposażenia, ustalony stronie na poprzednim stanowisku służbowym, pozostawiono bez zmian na nowym stanowisku służbowym do dnia [...] lipca 2024 r.
Podstawa faktyczna wydania rozkazu personalnego z dnia [...] września
2023 r. nr [...] wynikała z reorganizacji wewnętrznej struktury SOP,
w związku z wejściem w życie z dniem [...] września 2023 r. zarządzenia Komendanta SOP z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w sprawie określenia regulaminu organizacyjnego SOP (w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych
i Administracji) oraz decyzji Komendanta SOP z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr
[...] w sprawie wprowadzenia etatu czasu "P" Służby Ochrony Państwa.
Komendant SOP wskazał, że T. D. do dnia [...] sierpnia 2023 r. miał powierzone obowiązki służbowe na stanowisku służbowym [...]
w Wydziale [...]. W odwołaniu od rozkazu personalnego z dnia [...] września 2023 r. funkcjonariusz zakwestionował jeden z parametrów finansowych związanych z wyznaczeniem go na stanowisko służbowe - [...] w Wydziale [...] SOP, tj. pozostawienie bez zmian dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego, domagając się ustalenia tego dodatku
w wysokości 30% należnego uposażenia zasadniczego.
Organ, uzasadniając rozstrzygnięcie odwołał się do art. 162 ust. 1 ustawy
o SOP, zgodnie z którym uposażenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego oraz dodatków o charakterze stałym. Dodatkiem o charakterze stałym jest m. in. dodatek specjalny (art. 162 ust. 2 pkt 1 ustawy o SOP). Stosownie do art. 162 ust. 3 ustawy o SOP, funkcjonariusz otrzymuje dodatek specjalny, którego wysokość wynosi do 50% uposażenia zasadniczego, jednak nie mniej niż 1%, i jest uzależniona od stopnia trudności, złożoności i sposobu realizacji zadań wykonywanych przez funkcjonariusza, efektów pracy funkcjonariusza, opinii służbowej poprzedzającej ustalenie wysokości dodatku specjalnego. Wysokość dodatku specjalnego funkcjonariusza, który uzyskał opinię służbową zawierającą ogólną ocenę bardzo dobrą albo wzorową, nie może być niższa niż 5% uposażenia zasadniczego (art. 162 ust. 4 ustawy o SOP). Odpowiednio Komendant SOP
i minister właściwy do spraw wewnętrznych ustala wysokość dodatku specjalnego na okres 1 roku od dnia [...] sierpnia do dnia [...] lipca następnego roku (art. 162 ust. 8 ustawy o SOP).
Podniósł, że takie brzmienie powyższych przepisów wskazuje, że dodatek specjalny i jego wysokość zostały pozostawione uznaniu Komendanta SOP. Stwierdził w związku z tym, że skoro wysokość dodatku specjalnego określanego przez Komendanta SOP należy do sfery uznaniowej, to przy podjęciu takiej decyzji organ ten może również uwzględniać całokształt służby funkcjonariusza oraz jego postawy. Podobnie czas, w którym Komendant SOP zdecyduje o awansie, czy podwyżce uposażenia, będzie jego wyłączną prerogatywą.
Zaznaczył, że dodatek specjalny jest przyznawany indywidulanie dla każdego funkcjonariusza oraz każdorazowo dla zajmowanego stanowiska służbowego, zgodnie z wymienionymi wyżej kryteriami, co sprawia, że ostatecznie jego wysokość w różnych przypadkach może być inna.
Ponadto podniósł, że wyznaczenie funkcjonariusza na równorzędne stanowisko służbowe (tj. o tym samym stopniu etatowym i tej samej grupie uposażenia - art. 80 ust. 3 ustawy o SOP), nie musi wiązać się ze zmianą parametru finansowego - dodatku specjalnego, który z tym stanowiskiem jest związany.
Komendant SOP wskazał, że przy uwzględnieniu wymogów określonych
w przywołanych wyżej przepisach, przy pozostawieniu funkcjonariuszowi bez zmian dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego, wziął pod uwagę przede wszystkim okoliczność, że jego wyznaczenie na równorzędne stanowisko służbowe [...] w Wydziale [...] SOP było związane ze zmianami organizacyjnymi i nową strukturą SOP, gdzie zakres jego obowiązków na tym stanowisku nie uległ zmianie. Funkcjonariusz bowiem do dnia [...] sierpnia 2023 r. miał powierzone obowiązki służbowe na stanowisku [...] w tym samym Wydziale [...] i wykonywał te same obowiązki.
Rozstrzygnięcie to miało zatem de facto potwierdzenie statusu funkcjonariusza w ramach trwającego stosunku służbowego i wynikało z nowej struktury organizacyjnej jednostki.
Komendant SOP podniósł, że w tej konkretnej sprawie nie bez znaczenia pozostawał również fakt, że funkcjonariusz w związku z popełnionym przewinieniem dyscyplinarnym, rozkazem personalnym Komendanta SOP z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] miał od dnia [...] lutego 2023 r. do dnia [...] lipca 2023 r. miał obniżony o 2% dodatek specjalny i ustaloną jego wysokość na 3% należnego uposażenia zasadniczego. Po upływie tego terminu jego dodatek specjalny powrócił do wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego.
W ocenie organu, tak krótki czas od upływu terminu od obniżenia funkcjonariuszowi dodatku specjalnego nie przemawiał za podwyższeniem wysokości dodatku specjalnego z dniem [...] września 2023 r.
W tych okoliczności, postulowane zwiększenie wysokości dodatku specjalnego przez przełożonych, w tym bezpośredniego przełożonego funkcjonariusza w opinii służbowej za okres [...] grudnia 2022 r. do [...] lipca 2023 r., nie miało charakteru wiążącego dla organu i nie zostało uwzględnione.
Komendant SOP reasumując stwierdził, że stosownie do art. 162 ustawy
o SOP oraz art. 7 k.p.a., ustalił T. D. odpowiednią wysokość dodatku specjalnego w wysokości 5% uposażenia zasadniczego, przy uwzględnieniu wskazanych okoliczności i wyważeniu interesu społecznego oraz interesu strony. Zatem, w tych okolicznościach sprawy, żądanie funkcjonariusza ustalenia dodatku specjalnego w wysokości 30% uposażenia zasadniczego, nie znajduje uzasadnienia.
T. D. pismem z dnia [...] lutego 2024 r. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozkaz personalny Komendanta SOP z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...], utrzymujący w mocy rozkaz personalny z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w części dotyczącej pozostawienia bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego do dnia [...] lipca 2024 r.
Skarżący zarzucił zaskarżonemu rozstrzygnięciu:
1. naruszenie art. 110 § 1 k.p.a. oraz art. 6 k.p.a. i 8 k.p.a., polegające na wprowadzeniu do obrotu prawnego i przyjęcie obowiązywania rozkazu personalnego wobec niego w dacie [...] sierpnia 2023 r. poprzez zwolnienie go z dniem [...] sierpnia 2023 r. ze stanowiska [...] Sekcji 1 Wydziału [...], pozostawiając bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatek specjalny w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego do dnia [...] lipca 2024 r., podczas gdy przedmiotowy rozkaz personalny był wydany w dacie [...] września 2023 r., a skutecznie doręczony w dniu [...] września 2023 r., a tym samym nie mógł wywołać skutków prawnych wobec niego, co skutkowało prowadzeniem przez organ postępowania w sposób niebudzący zaufania strony do władzy publicznej oraz nie kierowaniem się organu zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;
2. naruszenie art. 9 i art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie mu czynnego udziału
w postępowaniu, w tym niepoinformowanie o wszczęciu przedmiotowego postępowania, nieinformowanie o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenia praw i obowiązków strony będących przedmiotem postępowania, a przed wydaniem rozkazu, uniemożliwienie mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w postępowaniu, co doprowadziło, iż nie mógł złożyć żadnych wniosków dowodowych, wskazanych w odwołaniu od rozkazu
z dnia [...] października 2023 r.;
3. naruszenie art. 108 § 2 k.p.a. poprzez nadanie zaskarżonemu rozkazowi personalnemu rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na interes SOP polegający na konieczności dostosowania obsady personalnej do nowej struktury organizacyjnej SOP oraz nowego zakresu zadań wyznaczonych dla nowych komórek organizacyjnych SOP, kwalifikując ten interes jako interes społeczny, podczas gdy interesem społecznym nie jest;
4. naruszenie art. 7 – art. 9, art. 77, art. 80, art. 107 k.p.a. oraz art. 2, art. 7 i art. 32 Konstytucji RP w związku z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r.
o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania, poprzez nierówne traktowanie polegające na pozostawieniu bez zmian na nowym stanowisku służbowym najniższego dodatku specjalnego w Służbie Ochrony Państwa na stanowisku etatowym [...] w wysokości 5% oraz poprzez wadliwe przyjęcie przez organ, który powołując się na rozkaz personalny Komendanta SOP
z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...], uznał iż nadal odbywa karę dyscyplinarną oraz nienależyte uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnikowych stwierdzeń, oraz dokonanie dowolnej zamiast obiektywnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego poprzez nieuwzględnienie jego raportów o przeniesienie do Wydziału [...] Zarządu [...], w których sam organ, czyli Zastępca Komendanta SOP [...] W. G. zaproponował podwyższenie dodatku specjalnego do wysokości 15%, a tym samym brak indywidualnego rozstrzygnięcia i uzasadnienia sprawy, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania strony do organów państwa oraz dokonanie kontroli zaskarżonego rozkazu personalnego;
5. naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez procedowanie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez ten sam organ w tej samej obsadzie personalnej;
6. naruszenie art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a. i art. 77 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych oraz nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, a zebrany niekompletny materiał dowodowy jedynie
w postaci twierdzeń strony zawartych w treści odwołania, rozpatrzenie w sposób niewyczerpujący i ogólnikowy, co miało wpływ na błędne ustalenie stanu faktycznego;
7. naruszenie art. 162 ust. 1 i 2 pkt 1 oraz ust. 3-4, ust. 6, ust. 8 i ust. 9 ustawy
o SOP w zw. z art. 8 § 2 k.p.a. poprzez nieuzasadnione odstąpienie od utrwalonej praktyki i rozstrzygnięcie w sprawie o takim samym stanie faktycznym i prawnym
w sposób odmienny, tj. pozostawienie bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego w wysokości 5% w związku ze zmianą struktury, podczas gdy pozostałym funkcjonariuszom na stanowiskach wykonawczych tego samego wydziału, pozostawiono dodatek specjalny nie mniejszy niż 27%, podając tą samą podstawę prawną oraz faktyczną.
Skarżący z uwagi na powyższe zarzuty wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego w całości;
2) stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego;
3) stwierdzenie wydania rozkazu personalnego z naruszeniem prawa;
4) zasądzenie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Ponadto wniósł o:
1) zarządzenie od Komendanta SOP rozkazów personalnych wraz z kartami opisu stanowisk służby funkcjonariuszy Wydziału [...] Zarządu [...] Służby Ochrony Państwa wydanych w związku ze zmianą struktury SOP, o których mowa w pkt. 7 niniejszego uzasadnienia i dopuszczenie ich na podstawie art. 78 § 1 k.p.a. jako dowodu
w sprawie;
2) zarządzenie od Komendanta SOP rozkazów personalnych wszystkich funkcjonariuszy przeniesionych do służby w SOP z innych służb mundurowych
w 2023 r. i dopuszczenie ich na podstawie art. 78 § 1 k.p.a. jako dowodu w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Komendant SOP wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi, wskazał, że powoływanie się przez skarżącego na inną wysokość dodatków specjalnych zawartych w rozkazach personalnych funkcjonariuszy Wydziału [...] Zarządu [...] SOP nie może stanowić zarzutu naruszenia art. 8 § 2 k.p.a., gdyż po pierwsze, sprawa przyznawania wysokości dodatku specjalnego jest zawsze sprawą indywidualną, a po drugie podstawową zasadą w prawie polskim jest zasada legalizmu.
Odnosząc się do wniosków dowodowych zawartych w skardze, organ wniósł
o ich oddalenie. Powoływanie się przez skarżącego na dokumenty z innych spraw, jako dowody w przedmiotowej sprawie, jest bez znaczenia. Każda sprawa administracyjna jest indywidualna i rozpatrywana odrębnie na podstawie zebranego materiału dowodowego w konkretnym stanie prawnym i faktycznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organ prawidłowo zinterpretował
i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kompetencji, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrolowana przez Sąd w niniejszej sprawie decyzja jest rozstrzygnięciem
z zakresu stosunku służbowego w formacji mundurowej, jaką jest Służba Ochrony Państwa. Regulacje, dotyczące nawiązania, zmiany, ustania stosunku służbowego funkcjonariusza SOP, zawarte są w ustawie z dnia 8 grudnia 2017 r. o Służbie Ochrony Państwa. Z jej przepisów wynika, że stosunek służbowy funkcjonariusza ma charakter administracyjno-prawny, z którego wynika podporządkowanie i brak równości stron. Stosunek służbowy funkcjonariusza powstaje w drodze mianowania na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby (art. 76 ust. 1 ustawy o SOP),
a to oznacza, że konsensusu stron wymaga jedynie przyjęcie do służby, a nie ustalanie warunków pełnienia tej służby. Z kolei nawiązanie, zmiana albo rozwiązanie stosunku służbowego następują przez wydanie rozkazu personalnego odpowiednio
o mianowaniu, wyznaczeniu lub powołaniu na stanowisko służbowe, przeniesieniu, zwolnieniu lub odwołaniu z tego stanowiska albo o zwolnieniu ze służby (ust. 2 art. 76 ustawy o SOP). Natomiast zgodnie z art. 76 ust. 3 ww. ustawy, do postępowania
w sprawach osobowych dotyczących nawiązania, zmiany i rozwiązania stosunku służbowego w zakresie nieuregulowanym ustawą o SOP stosuje się przepisy k.p.a.
Materialnoprawną podstawę zwolnienia skarżącego – funkcjonariusza SOP -
z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego i wyznaczenia go na nowe stanowisko służbowe, stanowią art. 78 w zw. z art. 14 pkt 2 ustawy o SOP, na podstawie których Komendant SOP kieruje SOP i zapewnia sprawne oraz efektywne wykonywanie zadań formacji przez prowadzenie polityki kadrowej, czego nieodłącznym elementem jest wyznaczanie funkcjonariuszy na stanowiska służbowe, przenoszenie oraz zwalnianie z tych stanowisk, które każdorazowo następuje na podstawie rozkazu personalnego Komendanta SOP.
W rozstrzyganej sprawie pod kontrolę Sądu pod względem zgodności
z prawem poddano rozkaz personalny o zwolnieniu skarżącego ze stanowiska
i wyznaczeniu na nowe stanowisko w części dotyczącej pozostawienia bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego do dnia [...] lipca 2024 r., wydany na podstawie art. 162 ust. 1 i 2 pkt 1 oraz ust. 3-4, ust. 6, ust. 8 i ust. 9 ustawy o SOP.
Sądowa kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres, jednak obejmuje badanie, czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zgodnie z celem danej ustawy oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu istotnych dla sprawy okoliczności. Kontroli sądowej podlega w szczególności uzasadnienie decyzji uznaniowej z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną oraz z wyrażeniami normatywnymi, określającymi przesłanki aktualizacji upoważnienia do wydania decyzji uznaniowej.
W przedmiotowej sprawie organ był obowiązany zgromadzić materiał dowodowy, który pozwalałby na ocenę zaistnienia przesłanki pozostawienia skarżącemu bez zmian na nowym stanowisku służbowym dodatku specjalnego.
Wbrew twierdzeniom skarżącego w sprawie nie naruszono art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 oraz art. 107 k.p.a.
Komendant SOP w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego przedstawił argumentację odnoszącą się do całokształtu sprawy i zgromadzonego materiału dowodowego, mającą znaczenie dla zastosowania określonych norm prawa materialnego. Jak zasadnie zwrócił uwagę organ, funkcjonariusz otrzymuje dodatek specjalny, którego wysokość wynosi do 50% uposażenia zasadniczego, jednak nie mniej niż 1% i jest uzależniona od stopnia trudności, złożoności i sposobu realizacji zadań wykonywanych przez funkcjonariusza, efektów pracy funkcjonariusza, opinii służbowej poprzedzającej ustalenie wysokości dodatku specjalnego (art. 162 ust. 3 ustawy o SOP). Przy czym wysokość dodatku specjalnego funkcjonariusza, który uzyskał opinię służbową zawierającą ogólną ocenę bardzo dobrą albo wzorową, nie może być niższa niż 5% uposażenia zasadniczego (art. 162 ust. 4 ustawy o SOP).
Komendant SOP wskazał, że utrzymanie dodatku specjalnego w wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego stanowiło potwierdzenie statusu funkcjonariusza w ramach trwającego stosunku służbowego i wynikało z nowej struktury organizacyjnej jednostki. Zakres jego obowiązków na tym stanowisku nie uległ zmianie, gdyż wcześniej funkcjonariusz do dnia [...] sierpnia 2023 r. miał powierzone obowiązki służbowe na stanowisku [...] w tym samym Wydziale [...]
i wykonywał te same obowiązki.
Ponadto podał, dlaczego rozstrzygając w sprawie nie uwzględnił postulowanego przez bezpośredniego przełożonego zwiększenia wysokości dodatku specjalnego funkcjonariuszowi. Wyjaśnił, że od dnia [...] lutego 2023 r. do dnia [...] lipca 2023 r. funkcjonariusz miał obniżony o 2% dodatek specjalny w związku
z popełnionym przewinieniem dyscyplinarnym (3% należnego uposażenia zasadniczego). Po upływie tego terminu jego dodatek specjalny powrócił do wysokości 5% należnego uposażenia zasadniczego. W związku z tym organ uznał, że tak krótki czas od upływu terminu od obniżenia funkcjonariuszowi dodatku specjalnego nie przemawia za podwyższeniem wysokości dodatku specjalnego
z dniem [...] września 2023 r.
W tych okolicznościach stwierdzić należy, że Komendant SOP dostatecznie wyjaśnił stan faktyczny i prawny sprawy oraz biorąc pod uwagę interes społeczny, tożsamy w tym przypadku z interesem służby, podjął stosowne rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu prawnym wskazano i przeanalizowano podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 k.p.a.). Decyzja zawiera elementy wymagane na podstawie art. 107 § 1 k.p.a.
Organ nie naruszył zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.), dostatecznie wyjaśnił zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy (art. 11 k.p.a.),
w sposób dostateczny zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.) i ocenił na podstawie całokształtu okoliczności sprawy, że zasadnym jest dokonanie przedmiotowego rozstrzygnięcia.
W sprawie nie doszło do naruszenia art. 15 k.p.a., jak bowiem słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, inaczej niż odwołanie, nie powoduje skutku dewolutywnego, tj. nie przenosi kompetencji do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy na organ wyższego stopnia. Organem właściwym do rozpoznania wniosku jest ten sam organ, który wydał decyzję. Rozkaz personalny z dnia [...] września 2023 r. został wydany
z upoważnienia Komendanta Służby Ochrony Państwa przez [...] Naczelnika komórki kadrowej. Natomiast po ponownym rozpatrzeniu sprawy rozkaz personalny
z dnia [...] stycznia 2024 r. wydał Komendant SOP.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 110 k.p.a. Kwestę tę prawidłowo wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę wskazując, że rozkaz personalny
z dnia [...] września 2023 r. stanowi akt o charakterze deklaratoryjnym, dopasowujący się do zmian strukturalnych w SOP, związanych z wejściem w życie w dniu [...] września 2023 r. decyzji Komendanta SOP z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr
[...] w sprawie wprowadzenia etatu czasu "P" Służby Ochrony Państwa.
Sprawa przyznawania wysokości dodatku specjalnego jest sprawą indywidualną, a zatem nie stanowi naruszenia art. 162 ust. 1 i 2 ustawy o SOP w zw. z art. 8 § 2 k.p.a. fakt, że innym funkcjonariuszom tego samego Wydziału pozostawiono dodatek specjalny nie mniejszy niż 27%.
Podkreślić należy, że Komendant SOP, nadając rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności, miał na uwadze ważny interes społeczny, tożsamy
w tym przypadku z interesem służby, który wymaga zapewnienia prawidłowego funkcjonowania i realizacji zadań przez Służbę Ochrony Państwa. Rozkaz personalny spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 k.p.a., gdyż odwołuje się do okoliczności wskazujących, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony.
Jeśli chodzi natomiast o zarzut skargi podnoszący naruszenie art. 10 k.p.a., wskazać należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się i składania wniosków może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa zatem ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy (np. por. wyrok WSA
w Warszawie z dnia 28 listopada 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 703/16).
Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy, należy wskazać, że strona takiego związku nie wykazała.
W takim stanie sprawy wszelkie zarzuty podniesione w skardze należało uznać za bezpodstawne, przyjmując w tym względzie za trafną argumentację organu zawartą w zaskarżonym rozkazie.
W sprawie nie było podstaw do uwzględnienia wniosków dowodowych zawartych w skardze, nie zostały bowiem spełnione przesłanki z art. 106 § 3 p.p.s.a., warunkujące możliwość przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, nie zaszły istotne wątpliwości, o których mowa w powołanym przepisie, niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Nadto, każda sprawa rozpatrywana jest przez organ indywidualnie. Okoliczność przyznania (pozostawienia) innym funkcjonariuszom wyższych dodatków specjalnych nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Podkreślić należy nadto, że sposób przeprowadzenia postępowania, w tym zakres postępowania wyjaśniającego podlegający ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie wynika z wydanych w sprawie i objętych skargą rozkazów personalnych oraz akt sprawy.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI