II SA/Wa 153/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-04-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba celnamianowaniestopień służbowykorpusprzepisy przejściowekodeks postępowania administracyjnegoustawa o Służbie Celnejkontrola sądowazasada praworządności

Podsumowanie

WSA w Warszawie uchylił decyzję Szefa Służby Celnej dotyczącą mianowania funkcjonariusza, uznając, że organ odwoławczy nie rozpoznał sprawy w pełnym zakresie.

Skarga dotyczyła decyzji Szefa Służby Celnej utrzymującej w mocy akt mianowania funkcjonariusza G. G. na stopień służbowy. Skarżący zarzucił błędną interpretację przepisu przejściowego (art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej) i naruszenie Konstytucji. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że nie rozpoznał on sprawy w całości, ograniczając się jedynie do kwestii korpusu, podczas gdy mianowanie na stopień i korpus stanowi jedną decyzję administracyjną podlegającą kontroli sądowoadministracyjnej w pełnym zakresie. Sąd nie podzielił jednak zarzutów dotyczących błędnej wykładni prawa materialnego.

Sprawa dotyczyła skargi G. G. na decyzję Szefa Służby Celnej, która utrzymała w mocy akt mianowania funkcjonariusza na stopień służbowy w Służbie Celnej. Dyrektor Izby Celnej pierwotnie mianował G. G. na stopień służbowy w korpusie [...]. Skarżący odwołał się, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, który jego zdaniem powinien być zastosowany do jego sytuacji, co skutkowałoby mianowaniem w korpusie oficerów młodszych. Szef Służby Celnej utrzymał decyzję w mocy, ale ograniczył rozstrzygnięcie jedynie do kwestii określenia korpusu, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego dotyczącą dopuszczalności drogi sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Szefa Służby Celnej, uznając, że organ odwoławczy naruszył art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., nie rozpatrując sprawy w jej całości. Sąd podkreślił, że mianowanie na stopień i korpus stanowi jedną decyzję administracyjną, podlegającą kontroli sądowoadministracyjnej w pełnym zakresie, a nie tylko w zakresie określenia korpusu. Sąd nie podzielił jednak zarzutów skarżącego dotyczących błędnej wykładni art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, uznając, że przepis ten, jako przepis przejściowy, miał na celu dostosowanie stanu zastanego do nowych stopni służbowych, a nie awansowanie funkcjonariuszy na podstawie sytuacji sprzed wielu lat. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował art. 223 ust. 4 ustawy, przypisując skarżącemu stopień w korpusie [...].

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., nie rozpatrując sprawy w jej całości. Mianowanie na stopień i korpus stanowi jedną decyzję administracyjną podlegającą kontroli sądowoadministracyjnej w pełnym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mianowanie na stopień służbowy w określonym korpusie stanowi jedną sprawę administracyjną, załatwianą w drodze jednego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy, ograniczając się do kwestii korpusu, nie rozpoznał sprawy w całości, co stanowi naruszenie przepisów K.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.S.C. art. 223 § 3

Ustawa o Służbie Celnej

Zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" odnosi się do okresu bezpośrednio poprzedzającego wejście w życie ustawy, mającego na celu dostosowanie stanu zastanego do nowej gradacji stopni służbowych, a nie awansowanie na podstawie sytuacji sprzed wielu lat.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, ale ograniczył rozstrzygnięcie do kwestii korpusu, naruszając przepis w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

u.S.C. art. 223 § 1

Ustawa o Służbie Celnej

u.S.C. art. 223 § 4

Ustawa o Służbie Celnej

Zastosowany do skarżącego, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko [...] i posiadał stopień służbowy [...].

u.S.C. art. 115 § 1

Ustawa o Służbie Celnej

Określa korpusy i stopnie służbowe w Służbie Celnej.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut naruszenia zasady praworządności.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut niewyjaśnienia stanu faktycznego.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zarzut naruszenia poprzez dokonaną interpretację przepisu art. 223 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej w sposób sprzeczny z zasadą zaufania obywatela do państwa.

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., nie rozpatrując sprawy w całości, gdyż mianowanie na stopień i korpus stanowi jedną decyzję administracyjną.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej w zakresie pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy". Naruszenie art. 2 Konstytucji RP poprzez sprzeczną z zasadą zaufania obywatela interpretację przepisu.

Godne uwagi sformułowania

Mianowanie na jeden ze stopni służbowych w określonym korpusie stanowi w sensie materialnym jedną sprawę administracyjną, załatwianą w drodze jednego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy, ograniczając się w swoim rozstrzygnięciu do kwestii korpusu, naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 223 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej, umiejscowiony w przepisach przejściowych, miał na celu dostosowanie stanu zastanego do stopni służbowych wprowadzonych nową ustawą, a nie awansowanie.

Skład orzekający

Eugeniusz Wasilewski

przewodniczący

Andrzej Góraj

członek

Andrzej Kołodziej

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zakres kontroli sądowoadministracyjnej nad decyzjami administracyjnymi, w szczególności w sprawach dotyczących mianowania na stopnie służbowe w służbach mundurowych. Interpretacja przepisów przejściowych i pojęcia \"przed dniem wejścia w życie ustawy\"."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej funkcjonariuszy Służby Celnej w okresie przejściowym po wejściu w życie nowej ustawy. Interpretacja pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy" może być odmienna w innych kontekstach prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w administracji publicznej – zakresu kontroli sądu nad decyzjami administracyjnymi. Interpretacja przepisów przejściowych jest istotna dla prawników procesualistów.

Sąd administracyjny: Organ odwoławczy nie może ignorować części wniosku!

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Wa 153/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-04-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2012-01-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj
Andrzej Kołodziej /sprawozdawca/
Eugeniusz Wasilewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6197 Służba Celna
Hasła tematyczne
Służba celna
Sygn. powiązane
I OSK 2107/12 - Wyrok NSA z 2013-09-24
Skarżony organ
Szef Służby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
art. 223 ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 138 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Andrzej Kołodziej (sprawozdawca), Protokolant, referent stażysta Katarzyna Skurzyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie mianowania w Służbie Celnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Celnej [...], na podstawie art. 223 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 115 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), mianował G. G. w dniu [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy [...] w korpusie [...] Służby Celnej, z dniem 30 listopada 2009 r.
W odwołaniu od powyższej decyzji (aktu mianowania) z dnia [...] grudnia 2009 r. funkcjonariusz celny zarzucił jej:
1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.:
a) zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a. oraz bezpośrednio w art. 7 Konstytucji RP, poprzez nieuwzględnienie przepisu prawa powszechnie obowiązującego (art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej) i rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o interpretacje Szefa Służby Celnej zawarte w pismach [...] oraz [...],
b) art. 7 k.p.a., poprzez wydanie decyzji bez niezbędnego wyjaśnienia stanu faktycznego w postaci zajmowania przez odwołującego stanowiska związanego z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników;
2) naruszenie przepisu prawa materialnego w postaci art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, poprzez jego błędną wykładnię w zakresie pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy" oraz jego niezastosowanie przy rozstrzygnięciu sprawy.
W związku z tym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy przez mianowanie odwołującego na stopień [...]w korpusie [...] Służby Celnej, ewentualnie o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz wskazanie, że przy ponownym rozpatrzeniu należy wziąć pod uwagę dyspozycję art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej.
W uzasadnieniu podniósł w szczególności, że w okresie od [...] r. do [...] r. pełnił obowiązki [...], tj. zajmował stanowisko służbowe związane z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników, natomiast akt mianowania nie odwołuje się w najmniejszym stopniu do art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, zgodnie z którym funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników bądź pełnił obowiązki na tym stanowisku oraz pełnił służbę w służbie stałej w stopniu innym niż wymieniony w pkt 1 i w ust. 2, określa się stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej.
Ponadto, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, iż pojęcie "przed dniem wejścia w życie ustawy" powinno być rozumiane zgodnie z wykładnią językową, jako dowolny okres poprzedzający wejście w życie ustawy.
Szef Służby Celnej decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w zakresie określenia korpusu.
W uzasadnieniu podał, że G. G., niezależnie od odwołania, skierował do Sądu Rejonowego [...] w [...] pozew o ustalenie stopnia służbowego, który postanowieniem z dnia [...] sygn. akt [....], przekazał sprawę Dyrektorowi Izby Celnej [...], zaś Sąd Okręgowy [...] w [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r., sygn. akt [...], zmienił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do rozpoznania Szefowi Służby Celnej, w uzasadnieniu powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2010 r. o sygn. akt II PZP 5/10 o niedopuszczalności drogi sądowej przed sądami powszechnymi, a nadto wskazał na dopuszczalność zaskarżenia aktu mianowania będącego decyzją administracyjną, na drodze administracyjnej.
Organ podał, że z dniem 31 października 2009 r. wszedł w życie nowy akt prawny regulujący funkcjonowanie Służby Celnej, tj. ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, nakładający w myśl art. 223 ust. 1 na kierownika urzędu obowiązek dokonania w terminie miesiąca od dnia jej wejścia w życie, mianowań funkcjonariuszy na stopnie służbowe. Niniejsza regulacja była wyrazem wpływu nowej ustawy w zakresie stopnia służbowego, na stosunek służbowy funkcjonariusza celnego powstały pod rządami dotychczasowej ustawy.
Zadaniem organu było zatem przyporządkowanie danego funkcjonariusza, który w dniu wejścia w życie ustawy pełnił służbę w Służbie Celnej, do właściwego korpusu, precyzyjnie wskazanego w ustawie, w zależności od dotychczasowego stopnia lub zajmowanego stanowiska bądź pełnionych obowiązków, po przypisaniu mu nowego stopnia zgodnie z mechanizmem określonym w art. 223 ust. 2-6 ustawy.
Szef Służby Celnej stwierdził również, iż żądanie G. G. dotyczące mianowania na stopień w korpusie [...] Służby Celnej nie znajduje uzasadnienia, bowiem w jego przypadku przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy nie mógł mieć zastosowania. Dotyczy on bowiem funkcjonariusza, który spełniał wskazane w nim wymogi w okresie bezpośrednio poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, tj. na dzień 30 października 2009 r. Natomiast odwołujący przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko [...] i posiadał stopień służbowy [...], a w związku z tym, zgodnie z art. 223 ust. 4 ustawy, określono mu stopień w korpusie [...] Służby Celnej. Ponadto organ jest związany ustawowym mechanizmem przypisania funkcjonariusza do danego korpusu, który wprost wynika z treści odpowiedniego dla konkretnego funkcjonariusza ustępu (2-6) art. 223. Jednocześnie organ podkreślił, że nie kwestionuje faktu zajmowania w przeszłości przez zainteresowanego stanowiska związanego z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników.
Odnosząc się zaś do wykładni pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy", stwierdził, iż przepis art. 223 ustawy został umiejscowiony w Rozdziale 14 zatytułowanym "Przepisy przejściowe", co oznacza, że jest to przepis regulujący wyłącznie takie sytuacje, które mogą pojawiać się na tle wprowadzania w życie nowych uregulowań. Powyższe znajduje potwierdzenie w zasadach techniki prawodawczej, gdzie określa się, iż w przepisach przejściowych reguluje się wpływ nowej ustawy na stosunki powstałe pod działaniem ustawy albo ustaw dotychczasowych. Mając to na uwadze oraz okoliczność wprowadzenia w analizowanej ustawie nowego katalogu stopni służbowych o częściowo zmienionej nomenklaturze i ich gradację, należało przyjąć, że ustawodawca tym przepisem dostosował stan zastany do gradacji stopni służbowych wprowadzanych nową ustawą o Służbie Celnej.
Nie chodziło zatem o odniesienie się do sytuacji mającej miejsce kilka lat wcześniej, gdyż oznaczałoby to nie dostosowanie, czy transponowanie stopni na zasadzie równoważności, lecz w istocie awansowanie, które przewidziano wyjątkowo w przypadkach określonych w art. 223 ust. 3 pkt 2.
Zdaniem organu odmienna interpretacja przedmiotowego pojęcia prowadziłaby do skutków nie dających się pogodzić z zasadami logiki.
Ponadto na przyjęte przez organ rozumienie zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy" wskazuje też wykładnia językowa, ponieważ w innym przypadku doszłoby do wypaczenia sensu tej regulacji, zważywszy, że jedną z zasad wykładni prawa jest założenie racjonalności ustawodawcy.
Z tego względu za nieuzasadnione uznał organ zarzuty odwołania dotyczące tak naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i przepisów procesowych.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G. G. zarzucił jej:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to przepisu art. 223 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, poprzez niewłaściwą interpretację użytego w przepisie sformułowania "przed dniem wejścia w życie ustawy", pozostającą w sprzeczności z intencją ustawodawcy i zasadami techniki legislacyjnej, co pozbawiło skarżącego należnego mu zaszeregowania w korpusie [...] Służby Celnej,
2. rażące naruszenie postanowień Konstytucji, a to przepisu art. 2, poprzez dokonanie interpretacji przepisu art. 223 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej w sposób sprzeczny z zasadą zaufania obywatela do państwa i obciążenie obywatela negatywnymi konsekwencjami nieprecyzyjności w technice prawodawczej.
Z uwagi na powyższe zarzuty wniósł o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez zaszeregowanie skarżącego do korpusu [...] Służby Celnej, względnie o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania, a nadto o przeprowadzenie dowodów wskazanych w treści uzasadnienia i zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm prawem przewidzianych.
W uzasadnieniu wskazał, że od dnia [...] do dnia [...] był [...], a tym samym zajmował stanowisko związane ze sprawowaniem nadzoru i zwierzchnictwem służbowym nad funkcjonariuszami celnymi, co nie było kwestionowane. Nie zgodził się z przyjętą przez organ interpretacją wyrażenia "przed dniem wejścia w życie ustawy", która zgodnie z zasadami techniki legislacyjnej powinna być dokonana w pierwszej kolejności w zgodzie z wykładnią językową. Zwrócił też uwagę, że przepis art. 223 ust. 3 sformułowany jest na tyle czytelnie, iż nie wymaga stosowania innych sposobów wykładni oprócz językowej. Dał temu wyraz Sąd Okręgowy [...] w wyroku z dnia [...], sygn. akt [...], stwierdzając, iż obowiązkiem organu stosującego prawo jest odczytywanie wyrażeń ustawowych literalnie, w sposób dosłowny i powszechnie przyjęty, a zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" musi oznaczać dowolny okres przed wejściem w życie tejże ustawy, nie zaś dzień jej wejścia w życie.
Skarżący w powyższej kwestii odwołał się także do orzecznictwa Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz poglądów piśmiennictwa.
W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z powodów innych, niż podniesione w zarzutach.
Stosownie do treści art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), która weszła w życie z dniem 31 października 2009 r., na kierownika urzędu został nałożony obowiązek dokonania w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy, mianowań funkcjonariuszy na stopnie służbowe.
Powołana ustawa wprowadziła m.in. zmianę nazw stopni służbowych funkcjonariuszy i pogrupowała je w określone korpusy, wymienione w przepisie art. 115 ust. 1 ustawy.
Zgodnie z jego treścią, w Służbie Celnej obowiązują następujące korpusy i stopnie służbowe:
1. korpus szeregowych Służby Celnej:
a. aplikant celny,
b. starszy aplikant celny;
2. korpus podoficerów Służby Celnej:
a. młodszy rewident celny,
b. rewident celny,
c. starszy rewident celny,
d. młodszy rachmistrz celny,
e. rachmistrz celny,
f. starszy rachmistrz celny;
3. korpus aspirantów Służby Celnej:
a. młodszy aspirant celny,
b. aspirant celny,
c. starszy aspirant celny;
4. korpus oficerów młodszych Służby Celnej:
a. podkomisarz celny,
b. komisarz celny,
c. nadkomisarz celny,
5. korpus oficerów starszych Służby Celnej:
a. podinspektor celny,
b. młodszy inspektor celny,
c. inspektor celny;
6. korpus generałów Służby Celnej:
a. nadinspektor celny,
b. generał Służby Celnej.
Mechanizm przypisywania funkcjonariuszom celnym stopni w poszczególnych korpusach uregulowany został przepisem art. 223 ust. 2-6 ustawy, w świetle którego, zadaniem organu było przyporządkowanie danego funkcjonariusza, który w dniu wejścia w życie ustawy pełnił służbę w Służbie Celnej, do właściwego korpusu precyzyjnie wskazanego w ustawie w zależności od dotychczasowego stopnia lub zajmowanego stanowiska bądź pełnionych obowiązków.
Należy podkreślić, że akt mianowania G. G. przez Dyrektora Izby Celnej [...] dotyczył właśnie mianowania na stopień służbowy w korpusie, a więc zawierał jedno rozstrzygnięcie obejmujące zarówno stopień, jak i korpus, co wynika wprost z samego aktu mianowania oraz przepisów ustawy o Służbie Celnej, w tym w szczególności z powołanego art. 115 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej. Oznacza to, że mianowanie na jeden ze stopni służbowych w określonym korpusie stanowi w sensie materialnym jedną sprawę administracyjną, załatwianą w drodze jednego rozstrzygnięcia, co potwierdza również analiza art. 223 ust. 2-6 ustawy.
Powyższa uwaga odnosić się musi także do zaskarżonej decyzji Szefa Służby Celnej, utrzymującej w mocy akt mianowania, lecz wyłącznie w zakresie określenia korpusu, a więc nie rozstrzygającej o całości sprawy. Tymczasem skarżący, kwestionując korpus, zakwestionował tym samym stopień służbowy. Organ odwoławczy do tej kwestii w istocie się nie odniósł, powołując się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II PZP 5/10, zgodnie z którą rozstrzygnięcie co do mianowania funkcjonariusza na stopień służbowy na podstawie art. 223 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, podlega kontroli sądowoadministracyjnej, z tym, że w zakresie, w jakim dotyczy określenia korpusu służbowego.
Trzeba jednakże zauważyć, że powyższa uchwała została podjęta w odpowiedzi na pytanie Sądu Okręgowego [...] o dopuszczalność drogi sądowej przed sądem pracy w sprawie o roszczenie wynikłe ze zmiany gradacji korpusu i mianowania na stopień służbowy, o którym mowa w art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Dotyczy ona zatem wyłącznie kwestii braku właściwości sądu pracy do rozpoznawania spraw zaistniałych na gruncie przepisów przejściowych zawartych w nowej ustawie o Służbie Celnej. Co prawda przepis art. 188 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Służbie Celnej nie wymienia rozstrzygnięcia w sprawie mianowania na stopień służbowy w danym korpusie jako decyzji, od której przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy bądź odwołanie, tym niemniej nie można nie dostrzec wagi mianowania dla stosunku służbowego funkcjonariusza celnego. Niewątpliwie prowadzi ono bowiem w drodze jednostronnego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej do zmiany jego dotychczasowej treści. Ponadto wywołuje daleko idące skutki w sferze praw i obowiązków funkcjonariusza, wyrażające się m.in. w możliwości awansu czy też obowiązku odbycia określonych szkoleń.
Z tej przyczyny rozstrzygnięcie takie wydane na podstawie art. 223 ust. 2-6 ustawy o Służbie Celnej podlega kontroli sądowoadministracyjnej w pełnym zakresie – tak odnośnie korpusu, jak i stopnia służbowego – jako że stanowi jedną decyzję administracyjną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1685/11).
Tym samym Szef Służby Celnej, ograniczając się w swoim rozstrzygnięciu do kwestii korpusu, naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, co pociąga za sobą konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej poprzez jego błędną wykładnię w zakresie pojęcia "przed dniem wejścia w życie ustawy" oraz niezastosowanie w sprawie.
Powołany przepis stanowi, że funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników bądź pełnił obowiązki na tym stanowisku oraz pełnił służbę w służbie stałej w stopniu innym niż wymieniony w pkt 1 i w ust. 2 – określa się stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia znaczenia zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy", użytego w przywołanym przepisie, którego zastosowania domagał się skarżący w stanie faktycznym sprawy.
Należy zgodzić się z organem, że już samo umiejscowienie tego przepisu w rozdziale 14 zatytułowanym "Przepisy przejściowe" wskazuje, iż ma on charakter przepisu regulującego wyłącznie takie sytuacje, które mogą pojawiać się na tle wprowadzania w życie nowej regulacji. Zgodnie bowiem z § 30 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", w przepisach przejściowych reguluje się wpływ nowej ustawy na stosunki pozostałe pod działaniem ustawy albo ustaw dotychczasowych.
Generalnie ich rolą jest więc uporządkowanie zastanych w dniu wejścia w życie nowej ustawy stosunków prawnych i wprowadzenie ich pod rządy nowego aktu prawnego, w szczególności określenie sposobu i trybu załatwienia spraw dotąd niezakończonych, ewentualnie utrzymanie dotychczasowych instytucji prawnych zniesionych przez nowe przepisy, zachowanie uprawnień i obowiązków oraz utrzymanie w mocy dotychczasowych przepisów wykonawczych.
Trafnie zauważa organ, że skoro przepis art. 223 został zamieszczony w przepisach przejściowych, a w analizowanej ustawie wprowadzono nowy katalog stopni służbowych w częściowo zmienionej nomenklaturze i ich gradację, to ustawodawca dostosował nim stan zastany do stopni służbowych wprowadzonych nową ustawą o Służbie Celnej. Nie chodziło zatem o odniesienie się do sytuacji mającej miejsce wcześniej, gdyż oznaczałoby to nie dostosowanie czy transponowanie stopni na zasadzie równoważności, lecz w istocie awansowanie.
W ocenie Sądu trzeba też mieć na względzie systematykę i przepisy analizowanej ustawy, gdyż interpretacja zależna jest każdorazowo od specyfiki konkretnej regulacji prawnej.
W przepisie art. 222 ust. 1 ustawy, na który powołał się skarżący, ustawodawca zawarł regułę, zgodnie z którą funkcjonariusze pełniący służbę w dniu wejścia w życie nowej ustawy, stają się funkcjonariuszami w jej rozumieniu. Przepis ten jest przepisem nadrzędnym w tej części ustawy, natomiast dalsze przepisy są jego konsekwencją i mają na celu uszczegółowienie treści nowych stosunków służbowych funkcjonariuszy celnych. Użycie zwrotu "w dniu wejścia w życie ustawy" w przepisie 223 nie miałoby natomiast uzasadnienia, skoro w tej dacie wykreowany już został stosunek służbowy o nowej treści, stąd też mógł on obejmować tylko stany sprzed tej daty. Sąd nie podziela też poglądu Sądu Okręgowego [...] zawartego w wyroku z dnia [...], sygn. akt [...], albowiem wskazując na prymat wykładni językowej przedmiotowego zwrotu, Sąd nie poddaje go głębszej analizie i dopuszcza jego różne rozumienie.
Nie sposób zgodzić się również z zarzutem naruszenia przepisu art. 2 Konstytucji RP, zgodnie z którym Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Jak wynika bowiem z powołanej w akcie mianowania podstawy prawnej – art. 223 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 115 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej, działanie organów administracji publicznej znajdowało oparcie w przepisach ustawy i stanowiło realizacje nałożonego na organy obowiązku dostosowania sytuacji prawnej funkcjonariuszy celnych do nowych uregulowań prawnych. Działały zatem na podstawie i granicach obowiązującego prawa.
W tych okolicznościach zasadne było zatem zastosowanie przez organy w odniesieniu do skarżącego przepisu art. 223 ust. 4 ustawy o Służbie Celnej, skoro przed dniem wejścia w życie ustawy, we wskazanym wyżej rozumieniu tego zwrotu, zajmował on stanowisko [...] i posiadał stopień służbowy [...]. Nie było zaś podstaw do stosowania art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę