II SA/WA 329/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-02-05
NSAAdministracyjneWysokawsa
ochrona danych osobowychRODOsądwymiar sprawiedliwościwłaściwośćUODOSąd Najwyższyprzetwarzanie danych

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję Prezesa UODO, uznając brak jego właściwości do nadzorowania przetwarzania danych osobowych przez Sąd Najwyższy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości.

Skarżący zarzucił nieprawidłowości w przetwarzaniu jego danych osobowych przez Sąd Najwyższy, polegające na ujawnieniu stanowiska służbowego na kopercie korespondencji. Prezes UODO umorzył postępowanie, wskazując na brak swojej właściwości, gdyż przetwarzanie danych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości jest wyłączone spod jego nadzoru. WSA w Warszawie podzielił to stanowisko, interpretując szeroko pojęcie 'sprawowania wymiaru sprawiedliwości' zgodnie z orzecznictwem TSUE.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę M. Z. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO), który umorzył postępowanie w sprawie zarzutów dotyczących przetwarzania danych osobowych przez Sąd Najwyższy (SN). Skarżący zarzucił SN nieprawidłowości w procesie przetwarzania jego danych osobowych, polegające na udostępnieniu informacji o jego stanowisku służbowym poprzez zamieszczenie ich na kopercie korespondencji skierowanej na jego adres. Prezes UODO uznał, że nie posiada kompetencji do nadzorowania operacji przetwarzania danych osobowych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości, powołując się na art. 55 ust. 3 RODO oraz orzecznictwo TSUE. Sąd Najwyższy, prowadząc postępowanie w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, działa w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości, a czynności techniczne związane z wysyłką korespondencji sądowej są jego integralną częścią. WSA w Warszawie zgodził się z Prezesem UODO, stwierdzając, że brak jest jego właściwości rzeczowej do rozpatrzenia skargi, co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania i jego umorzeniem na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd podkreślił, że pojęcie 'sprawowania wymiaru sprawiedliwości' obejmuje szeroki zakres czynności sądowych, mających na celu ochronę niezawisłości sądów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Prezes UODO nie jest właściwy do nadzorowania operacji przetwarzania danych osobowych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pojęcie 'sprawowania wymiaru sprawiedliwości' jest szerokie i obejmuje wszelkie czynności sądowe, w tym techniczne aspekty związane z wysyłką korespondencji, które są wykonywane na zarządzenie sędziego. Celem tego wyłączenia jest ochrona niezawisłości sądów, zgodnie z RODO i orzecznictwem TSUE.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka bezprzedmiotowości postępowania uzasadnia jego umorzenie.

RODO art. 55 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE

Organy nadzorcze nie są właściwe do nadzorowania operacji przetwarzania danych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.SN art. 1 § pkt 2

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym

u.SN art. 27 § § 1 pkt 1 lit. b i pkt 2

Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym

p.u.s.p. art. 175dd § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych

p.u.s.p. art. 175dd § § 2

Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przetwarzanie danych osobowych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości jest wyłączone spod nadzoru organów nadzorczych (Prezesa UODO). Czynności techniczne związane z wysyłką korespondencji sądowej, wykonywane na zarządzenie sędziego, wchodzą w zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Szeroka interpretacja pojęcia 'sprawowania wymiaru sprawiedliwości' jest konieczna dla ochrony niezawisłości sądów.

Odrzucone argumenty

Ujawnienie danych na kopercie jest wynikiem rażącego niedbalstwa i nie ma związku z wymiarem sprawiedliwości (argument skarżącego).

Godne uwagi sformułowania

Organy nadzorcze nie są właściwe do nadzorowania operacji przetwarzania danych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości. Sprawowania wymiaru sprawiedliwości nie można odnosić wyłącznie do wydawanych przez niezawisły sąd rozstrzygnięć, lecz do wszystkich czynności niezawisłego sądu wykonywanych zgodnie i w ramach przewidzianych prawem procedur. Ochrona niezawisłości wymiaru sprawiedliwości zakłada, że funkcje sądownicze są wykonywane w sposób całkowicie niezależny.

Skład orzekający

Joanna Kube

przewodniczący sprawozdawca

Łukasz Krzycki

sędzia

Dorota Kozub-Marciniak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie braku właściwości organów nadzorczych (UODO) do ingerencji w procesy przetwarzania danych osobowych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości, w tym czynności techniczne związane z korespondencją sądową."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy przetwarzanie danych przez sąd ma związek ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia granicy między nadzorem nad ochroną danych osobowych a niezawisłością sądownictwa, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych prawami obywatelskimi.

Czy UODO może kontrolować, jak sądy wysyłają listy? Sąd administracyjny odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 329/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-02-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Joanna Kube /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne
Ochrona danych osobowych
Skarżony organ
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U.UE.L 2016 nr 119 poz 1 art. 55 ust. 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z  przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, , Protokolant starszy referent Edyta Brzezicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych oddala skargę
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (dalej: "Prezes UODO", "organ") decyzją z dnia [...] grudnia 2023 r. nr [...]., na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a."), umorzył postępowanie w sprawie ze skargi M. Z. na nieprawidłowości w procesie przetwarzania jego danych osobowych przez Sąd Najwyższy.
Jak wynika z ustaleń w sprawie, M. Z. (dalej: "skarżący") pismem z dnia [...] października 2022 r. skierował do UODO skargę na nieprawidłowości w procesie przetwarzania jego danych osobowych przez Sąd Najwyższy (dalej: także "SN"), polegające na udostępnieniu jego danych osobowych w postaci informacji na temat pełnionego stanowiska służbowego [...] Prokuratury Rejonowej [...] w [...], poprzez zamieszczenie ww. danych osobowych na kopercie korespondencji adresowanej na jego adres zamieszkania.
Prezes UODO ustalił, że Sąd Najwyższy przetwarza dane osobowe skarżącego w ramach postępowania o pociągnięcie [...] do odpowiedzialności karnej, toczącego się w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej pod sygn. [...].
Prezes UODO uznał, że nie ma kompetencji do przeprowadzania czynności nadzorczych nad wykonywanymi przez Sąd Najwyższy, w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości, operacjami przetwarzania danych osobowych skarżącego będącymi przedmiotem skargi.
Wskazał, że SN prowadzi działalność orzeczniczą w zakresie spraw dotyczących wydania zgody na pociągnięcie [...] do odpowiedzialności karnej. Działalność ta mieści się w szerokim znaczeniu sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez SN. Operacje przetwarzania danych osobowych dokonywane w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy (tu SN) są zaś wyłączone spod nadzoru Prezesa UODO.
Prezes UODO nie jest zatem uprawniony do merytorycznego rozpatrzenia
i rozstrzygnięcia skargi skarżącego dotyczącej nieprawidłowości w przetwarzaniu jego danych osobowych przez SN w toku prowadzonego przez SN postępowania
o sygn. [...] o wyrażenie zgody na pociągnięcie [...] do odpowiedzialności, polegające na udostępnieniu danych osobowych skarżącego
w postaci informacji na temat pełnionego stanowiska służbowego [...] Prokuratury Rejonowej [...] w [...] poprzez zamieszczenie ww. danych osobowych na kopercie adresowanej na adres zamieszkania skarżącego korespondencji, gdyż sprawa ta mieści się w szerokim kręgu działalności sądu związanej ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości.
Organ wyjaśnił, że stosownie do art. 55 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. Urz. UE L 119 z 4.05.2016, str. 1, Dz. Urz. UE L 127 z 23.05.2018, str. 2 oraz Dz. Urz. UE L 74 z 4.03.2021, str. 35), dalej: "rozporządzenia 2016/679", organy nadzorcze nie są właściwe do nadzorowania operacji przetwarzania danych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości.
Zgodnie z motywem 20 rozporządzenia 2016/679, rozporządzenie ma zastosowanie między innymi do działań sądów i innych organów wymiaru sprawiedliwości, niemniej prawo Unii lub prawo państwa członkowskiego może doprecyzować operacje i procedury przetwarzania danych osobowych przez sądy
i inne organy wymiaru sprawiedliwości. Właściwość organów nadzorczych nie powinna dotyczyć przetwarzania danych osobowych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości - tak by chronić niezawisłość sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Powinna istnieć możliwość powierzenia nadzoru nad takimi operacjami przetwarzania danych specjalnym organom w systemie wymiaru sprawiedliwości państwa członkowskiego, organy te powinny w szczególności zapewnić przestrzeganie przepisów niniejszego rozporządzenia, zwiększać
w wymiarze sprawiedliwości wiedzę o jego obowiązkach wynikających z niniejszego rozporządzenia oraz rozpatrywać skargi związane z takim operacjami przetwarzania danych.
Argumentując, organ powołał się na wydany w sprawie [...] wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia [...] marca 2022 r. [...] PRZECIWKO [...]., LEX nr [...].
Prezes UODO wskazał ponadto na art. 1 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. 2023 poz. 1053), zgodnie z którym Sąd Najwyższy jest organem władzy sądowniczej, powołanym do rozpatrywania spraw dyscyplinarnych w zakresie określonym w ustawie. Izbą Sądu Najwyższego jest m.in. Izba Odpowiedzialności Zawodowej, która jest sądem niezawisłym i niezależnym. Podstawowym zadaniem ww. izby SN jest rozpatrywanie spraw dyscyplinarnych
w zakresie określonym w ustawie o Sądzie Najwyższym. Do właściwości Izby Odpowiedzialności Zawodowej, zgodnie z brzmieniem art. 27 § 1 pkt 1 lit. b i pkt 2 ustawy o Sądzie Najwyższym, należą m. in. sprawy dyscyplinarne rozpatrywane przez Sąd Najwyższy w związku z postępowaniami dyscyplinarnymi prowadzonymi na podstawie ustawy Prawo o prokuraturze oraz sprawy o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej lub tymczasowe aresztowanie sędziów, asesorów sądowych, prokuratorów i asesorów prokuratury (Dz. U. z 2022 r. poz. 1247, 1259 i 2582 oraz z 2023 r. poz. 240). W ww. zakresie SN prowadzi działalność orzeczniczą. Zgodnie z art. 9a § 1 ww. ustawy, Sąd Najwyższy jest administratorem danych osobowych przetwarzanych w postępowaniach sądowych (Dz. U. 2023 r., poz. 1053). Zgodnie zaś z art. 97a § 1 ww. ustawy, nadzór nad przetwarzaniem danych osobowych w postępowaniach sądowych wykonuje Krajowa Rada Sądownictwa. Zgodnie z § 2 ww. przepisu, do nadzoru, o którym mowa w § 1, przepisy art. 175dd § 2 i 3 oraz działu I rozdziału 5a ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych stosuje się odpowiednio. Zgodnie natomiast
z art. 175dd § 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 217), w ramach nadzoru, o którym mowa
w § 1, właściwe organy: rozpatrują skargi osób, których dane osobowe są przetwarzane niezgodnie z prawem (1).
Organ wskazał, że dane osobowe skarżącego, utrwalone na kopercie przesyłki sądowej z dnia [...] września 2022 r. o numerze [...], zostały zaczerpnięte z urządzeń ewidencyjnych prowadzonych na podstawie akt ww. sprawy o sygn. [...]. Nadanie zaś ww. przesyłki sądowej, zawierającej dane osobowe skarżącego, w tym informacje, iż jest on [...] Prokuratury Rejonowej [...] w [...], miało miejsce w ramach ww. postępowania,
w wyniku wykonania zarządzenia sędziego.
W ocenie organu, przetwarzanie danych osobowych skarżącego w ramach postępowania o pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej, toczącego się w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej pod sygn. [...], poprzez ich utrwalenie na przesyłce sądowej z dnia [...] września 2022 r. o numerze [...] i nadanie ww. przesyłki, miało miejsce w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez Sąd Najwyższy. Organy nadzorcze nie są zaś właściwe do nadzorowania operacji przetwarzania danych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości.
Prezes UODO stwierdził, że z uwagi na brak kompetencji do przeprowadzania czynności nadzorczych nad wykonywanymi przez SN - w zakresie objętym skargą - operacjami przetwarzania danych osobowych skarżącego, w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości, w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka bezprzedmiotowości postępowania i umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Pismem z dnia [...] lutego 2024 r. M. Z. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa UODO z dnia [...] grudnia 2023 r.
Skarżący, kwestionując zaskarżone rozstrzygnięcie, stwierdził, że ujawnienie na kopercie przesyłki sądowej zarówno jego stanowiska, jak i pozostałych danych osobowych, jest wynikiem wyłącznie rażącego niedbalstwa skutkującego nieuprawnionym ujawnieniem jego danych osobowych bliżej nieokreślonemu kręgowi osób i nie ma nic wspólnego z wykonywaniem czynności w ramach wymiaru sprawiedliwości.
W odpowiedzi na skargę Prezes UODO wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
W myśl art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną,
z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Prezesa UODO z dnia [...] grudnia
2023 r. jest zgodna z prawem.
W niniejszej sprawie rację ma Prezes UODO uznając swój brak właściwości rzeczowej do przeprowadzania czynności nadzorczych nad wykonywanymi przez SN - w zakresie objętym skargą - operacjami przetwarzania danych osobowych skarżącego.
Przetwarzanie danych osobowych skarżącego w ramach postępowania
o pociągnięcie [...] do odpowiedzialności karnej, toczącego się w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej pod sygn. [...], poprzez ich utrwalenie na przesyłce sądowej z dnia [...] września 2022 r. o numerze [...]
i nadanie ww. przesyłki, miało miejsce w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez Sąd.
Niedopuszczalne jest takie interpretowanie sprawowania wymiaru sprawiedliwości, które wyłącza czynności techniczne, administracyjne związane
z wysyłką korespondencji sądowej, wykonywane przez urzędnika sądowego
a następnie operatora pocztowego. Prezes UODO nie może ingerować także
w proces doręczenia odpisu korespondencji procesowej, jest to bowiem element zarządzania procesem orzekania.
Sama czynność techniczna związana z adresowaniem korespondencji przez urzędnika sądowego i jej skierowanie do ekspedycji, czy też sam proces jej przesłania, nie mogą być rozważane w oderwaniu od procesu sądowego, w ramach którego są wykonywane, a zatem w oderwaniu od sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Czynności te, choć mające charakter techniczny, są wykonywane na zarządzenie sędziego, zgodnie ze stosownymi przepisami proceduralnymi
w ramach konkretnego postępowania sądowego, a ich skutek w postaci skutecznego doręczenia (bądź jego braku) ma odzwierciedlenie w dalszym przebiegu procesu.
Sprawowania wymiaru sprawiedliwości nie można odnosić wyłącznie do wydawanych przez niezawisły sąd rozstrzygnięć, lecz do wszystkich czynności niezawisłego sądu wykonywanych zgodnie i w ramach przewidzianych prawem procedur.
Przepis art. 55 ust. 3 rozporządzenia 2016/679 stanowi, że organy nadzorcze (danego państwa członkowskiego) nie są właściwe do nadzorowania operacji przetwarzania dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości.
Wykładni pojęcia "sprawowanie wymiaru sprawiedliwości" przez sądy dokonał TSUE w wyroku z dnia [...] marca 2022 r. sygn. [...]. TSUE orzekł, że art. 55 ust. 3 rozporządzenia 2016/679 w sprawie ochrony osób fizycznych w związku
z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE należy interpretować w ten sposób, że czasowe udostępnianie dziennikarzom przez sąd pochodzących z postępowania sądowego pism procesowych, zawierających dane osobowe, w celu umożliwienia tym dziennikarzom pełniejszego relacjonowania przebiegu tego postępowania wchodzi w zakres sprawowania przez ten sąd "wymiaru sprawiedliwości",
w rozumieniu tego przepisu. I jakkolwiek powołane orzeczenie zapadło w sprawie dotyczącej "polityki informacyjnej sądów" (w związku z udzieleniem dziennikarzowi przez Sąd dostępu do akt sprawy sądowej zawierających dane osobowe), to jednak zawarto w nim obszerne rozważania dotyczące interpretacji pojęcia "sprawowania wymiaru sprawiedliwości" przez sądy, istotne również z punktu widzenia rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
W swych rozważaniach TSUE wskazał przede wszystkim, że wiele przepisów rozporządzenia 2016/679 zawiera mechanizmy mające na celu uwzględnienie specyfiki przetwarzania danych dokonywanego przez sądy. Tak jest w szczególności w przypadku art. 55 ust. 3 tego rozporządzenia, który wyłącza jakąkolwiek właściwość organu nadzorczego w odniesieniu do operacji przetwarzania dokonywanych przez sądy "w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości" (26).
Nadto TSUE wskazał, że art. 55 ust. 3 rozporządzenia należy interpretować
w świetle motywu 20 rozporządzenia, który uściśla, że powinna istnieć możliwość powierzenia nadzoru nad operacjami przetwarzania dokonywanymi przez sądy
"w ramach sprawowania [przez nie] wymiaru sprawiedliwości" specjalnym organom
w systemie wymiaru sprawiedliwości danego państwa członkowskiego, a nie organowi nadzorczemu, który podlega temu państwu, by "chronić niezawisłość sprawowania wymiaru sprawiedliwości [w ramach wykonywania przez nie ich funkcji sądowniczych, w tym również przy wydawaniu orzeczeń]" (31).
TSUE zwrócił zatem uwagę, że przetwarzanie danych przez sądy, dokonywane jest nie tylko w związku z wydawaniem orzeczeń (rozstrzyganiem sporów sądowych), ale również w związku z pozostałymi czynnościami wykonywanymi przez sądy "w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości". Odwołał się w tym względzie do opinii Rzecznika Generalnego z dnia [...] października 2021 r. w sprawie [...], w której wskazano, że z samego brzmienia motywu 20 rozporządzenia 2016/679, a w szczególności z użycia sformułowania "w tym" wynika, że zakres celu art. 55 ust. 3 tego rozporządzenia, jakim jest zachowanie niezawisłości sprawowania wymiaru sprawiedliwości w ramach wykonywania przez sądy funkcji sądowniczych, nie może ograniczać się wyłącznie do gwarancji niezawisłości sędziowskiej w kontekście wydawania danego orzeczenia sądowego. Ochrona niezawisłości wymiaru sprawiedliwości zakłada bowiem, co do zasady, że funkcje sądownicze są wykonywane w sposób całkowicie niezależny; sądy nie podlegają żadnej hierarchii służbowej i nie są komukolwiek podporządkowane ani nie otrzymują nakazów czy wytycznych z jakiegokolwiek źródła, a tym samym są chronione przed jakąkolwiek ingerencją lub naciskami zewnętrznymi mogącymi zaszkodzić niezależności osądu ich członków i wpływać na ich rozstrzygnięcia. Poszanowanie gwarancji niezawisłości i bezstronności, wymaganych na mocy prawa Unii, zakłada istnienie zasad pozwalających wykluczyć w odczuciu podmiotów prawa wszelką uzasadnioną wątpliwość co do niezależności danego organu od czynników zewnętrznych i jego neutralności względem danych interesów (...) (33).
W związku z tym, jak stwierdził TSUE, zawarte w art. 55 rozporządzenia 2016/679 odniesienie do operacji przetwarzania dokonywanych przez sądy
"w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości" należy rozumieć,
w kontekście tego rozporządzenia, nie jako ograniczone do przetwarzania danych osobowych, którego sądy dokonują w ramach konkretnych spraw, lecz szerzej - jako obejmujące wszystkie operacje przetwarzania, których sądy dokonują w ramach swej działalności orzeczniczej, w związku z czym spod właściwości organu nadzorczego wyłączone są operacje przetwarzania, których nadzorowanie przez organ nadzorczy mogłoby bezpośrednio lub pośrednio wpłynąć na niezależność członków tych sądów lub wpłynąć na ich decyzje (34).
W świetle powyższego, w ocenie Sądu, pojęcia "sprawowania wymiaru sprawiedliwości", w rozumieniu art. 55 ust. 3 rozporządzenia 2016/679, nie należy utożsamiać z pojęciem "wymierzania sprawiedliwości", rozumianego wyłącznie jako sądzenie, tj. wydawanie orzeczeń rozstrzygających spory sądowe. "Sprawowanie wymiaru sprawiedliwości" jest pojęciem szerszym i obejmuje wszelkie operacje przetwarzania danych osobowych, których sądy dokonują w ramach swej działalności orzeczniczej. Jest to podyktowane, jak wynika z motywu
20 rozporządzenia, ochroną niezawisłości sądów.
W świetle powyższego, rację ma organ twierdząc, że sprawowanie wymiaru sprawiedliwości obejmuje także czynności wykonywane na zarządzenie sędziego
w konkretnej sprawie sądowej, związane z doręczeniem stronom pism procesowych.
Z tych też względów podzielić należy stanowisko organu, że zarządzenie sędziego o doręczeniu stronie pisma procesowego jest czynnością wykonywaną
w określonym postępowaniu sądowym, w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Doręczenie korespondencji sądu, w związku z wykonaniem zarządzenia sędziego, wywołuje określone skutki procesowe dla stron procesu sądowego.
Uzasadnione jest zatem stanowisko Prezesa UODO, że w niniejszej sprawie nie jest on właściwym organem nadzorczym do weryfikacji prawidłowości przestrzegania przepisów rozporządzenia 2016/679 przez Sąd Najwyższy. Dostarczenie korespondencji sądowej mieści się w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sąd i nie jest jedynie techniczną, administracyjną czynnością sądu.
Nie sposób przyjąć, że doręczenie korespondencji w postępowaniu sądowym, wykonane na zarządzenie sędziego i wywierające określone skutki procesowe dla stron tego postępowania, mieści się w kategorii działalności administracyjnej sądu, tj. służy jedynie zapewnieniu właściwego toku wewnętrznego urzędowania sądu,
w szczególności zapewnieniu sprawności urzędowania, i należy do sfery tzw. wewnętrznego nadzoru i z tego powodu nie należy do sfery sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sąd.
W związku z tym podkreślić należy, że Prezes UODO nie ma uprawnień do wkraczania w zakres i treść decyzji sądu. Nie może ingerować w zasady obiegu dokumentacji procesowej, skoro obieg ten odbywa się w związku działalnością orzeczniczą sądu, a tym samym w związku ze sprawowaniem przez ten sąd wymiaru sprawiedliwości.
Mając na uwadze powyższe, Prezes UODO nie jest uprawniony do merytorycznego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia skargi skarżącego, dotyczącej nieprawidłowości w przetwarzaniu jego danych osobowych przez SN,
w toku prowadzonego przez SN postępowania o sygn. [...] o wyrażenie zgody na pociągnięcie [...] do odpowiedzialności, polegających na udostępnieniu danych osobowych skarżącego, w postaci informacji na temat pełnionego stanowiska służbowego [...] Prokuratury Rejonowej [...] w [...], poprzez zamieszczenie ww. danych osobowych na kopercie adresowanej na adres zamieszkania skarżącego korespondencji, gdyż sprawa ta mieści się
w szerokim kręgu działalności sądu związanej ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości.
Brak właściwości rzeczowej Prezesa UODO w niniejszej sprawie oznacza, że postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, co powoduje niemożność wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2014 r., sygn. akt II GSK 1785/13, CBOSA). Bezprzedmiotowość postępowania może wiązać się z brakiem możliwości ukształtowania stosunku administracyjnoprawnego, ze względu na brak przepisów prawa stanowiących podstawę prawną do wydania merytorycznej decyzji (por. M. Dyl, [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Kodeks postępowania administracyjnego, 2015, art. 105, s. 529-530).
Zaistnienie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania skutkuje zaś umorzeniem postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI