II SA/Wa 1092/24

II SA/Wa 1092/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-02-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj
Danuta Kania /sprawozdawca/
Izabela Głowacka-Klimas /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 736/25 - Wyrok NSA z 2025-10-16
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, , Protokolant referent Joanna Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2025 r. sprawy ze skargi G.U. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP", "organ II instancji") z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] utrzymujący w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 735 ze zm.), dalej: "k.p.a.", rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej: "KWP w[...]", "organ I instancji") z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia G. U. (dalej: "Skarżący") ze służby w Policji.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] listopada 2023 r. Komendant Powiatowy Policji w M. (dalej: "KPP w M.") zwrócił się do KWP w [...] o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia G. U. - wówczas asystenta Zespołu [...] Komisariatu Policji w T. KPP w M., ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023 r., poz. 171 ze zm.). W uzasadnieniu wskazał, iż Skarżącemu przedstawiono zarzuty o popełnienie występku z art. 229 § 3 Kodeksu karnego i inne, zaś postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. prokurator Prokuratury Okręgowej del. do Prokuratury Regionalnej w L. zastosował wobec Skarżącego środek zapobiegawczy w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza Policji do dnia [...] kwietnia 2024 r.
KPP w M. rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] zawiesił G. U. w czynnościach służbowych od dnia [...] listopada 2023 r. do dnia [...] lutego 2024 r., zaś postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko ww. i przedstawieniu mu zarzutu o to, że w dniu [...] maja 2023 r. w R., jako funkcjonariusz Policji, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i osobistej, wręczył korzyść majątkową osobie pełniącej funkcję publiczną za poświadczenie nieprawdy w karcie zdrowia pacjenta, czym naruszył zasady etyki zawodowej policjanta, tj. o czyn z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji w związku z § 11 załącznika do zarządzenia Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. nr 805 w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta".
Pismem z dnia 7 grudnia 2023 r. KWP w [...] zawiadomił Skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Nadto pouczył o przysługujących uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a. Jednocześnie, na podstawie art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, organ wezwał Skarżącego do wskazania zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia tego pisma.
Za pismem Prokuratora Prokuratury Okręgowej w L. z dnia [...] grudnia 2023 r. do akt administracyjnych sprawy wpłynęły dokumenty z jawnych akt głównych śledztwa o sygn. [...], w tym:
- protokół zatrzymania osoby z dnia [...] listopada 2023 r.;
- protokół przeszukania osoby, jej odzieży i podręcznych przedmiotów z dnia [...] listopada 2023 r.,
- postanowienie z dnia [...] października 2023 r. o przedstawieniu G. U. zarzutu, że w dniu [...] maja 2023 r. w R., jako funkcjonariusz Policji, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i osobistej poprzez uzyskanie fałszywej dokumentacji niezbędnej do wystąpienia o wypłatę świadczenia z tytułu inwalidztwa związanego z pełnioną służbą i fałszywego zaświadczenia o czasowej niezdolności do pracy, w związku z funkcją publiczną pełnioną przez lekarza medycyny - specjalistę psychiatrę R. R., wręczył mu korzyść majątkową w postaci banknotu o nominale 50 złotych by skłonić go do poświadczenia nieprawdy w karcie zdrowia pacjenta odnośnie do zdiagnozowania zaburzeń psychicznych uwarunkowanych pracą w Policji, podczas gdy w rzeczywistości w trakcie wizyty terapeutycznej lekarz nie przeprowadził badania stanu jego zdrowia, ani nie podjął czynności terapeutycznych opisanych w karcie pacjenta w rubryce "przebieg choroby i zalecenia", tj. o czyn z art. 229 § 3 k.k. w zb. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.,
- protokół przesłuchania podejrzanego z dnia [...] listopada 2023 r.;
- postanowienie o zastosowaniu wobec G. U. środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza Policji do dnia [...] kwietnia 2024 r.
Pismem z dnia 4 stycznia 2024 r. Przewodniczący NSZZ Policjantów Zarządu Wojewódzkiego w [...], tj. organizacji związkowej wskazanej przez Skarżącego, poinformował organ I instancji, iż zgodnie ze stanowiskiem Prezydium Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów wydalenie funkcjonariusza ze służby w Policji na obecnym etapie toczącego się postępowania przygotowawczego jest przedwczesne.
W dniu 15 stycznia 2024 r. pełnomocnik Skarżącego zapoznał się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i złożył do akt sprawy pismo z dnia 15 stycznia 2024 r., w którym wniósł o dopuszczenie dowodów:
- z zeznań imiennie wskazanych świadków na okoliczność przebiegu służby Skarżącego oraz wykazania, iż brak było jakichkolwiek zastrzeżeń przełożonych do jego pracy w Policji, a także na okoliczność wykazania, iż Skarżący wykonywał swoją pracę z zaangażowaniem i brak jest jakiegokolwiek interesu w zwalnianiu go ze służby w Policji,
- zwrócenie się do KPP w M. o przesłanie akt osobowych Skarżącego i wydanie opinii o przebiegu jego służby na okoliczność, iż ważny interes służby nie przemawia za zwolnieniem go ze służby, w sytuacji gdy przebieg jego służby był nienaganny, a zlecone czynności wykonywał z zaangażowaniem i zgodnie z przepisami prawa,
- zwrócenie się do Wójta Gminy P. o udzielenie informacji na temat Skarżącego i jego pracy w Policji, współpracy z organami jednostek samorządu terytorialnego - na okoliczność wykazania, że angażował się on w inicjatywy lokalnej społeczności i wykonując zawód policjanta nigdy nie naraził Policji na utratę zaufania do tej formacji,
- przesłuchanie Skarżącego na okoliczności, że: kierowane w stosunku do niego zarzuty nie mają uzasadnienia; Skarżący nie popełnił żadnego przestępstwa, korzystał z wizyt psychiatrycznych jedynie w ramach prywatnej praktyki lek. med. R. R., za co płacił stosowne wynagrodzenie; był na wizytach lekarskich w związku z problemami zdrowotnymi.
Rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] KWP w [...], na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 i art. 45 ust. 1 w zw. z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, zwolnił G. U. ze służby w Policji z dniem [...] lutego 2024 r. Decyzji tej, zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a., został nadany rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu zaś wskazał, że podejrzenie Skarżącego o zachowania karalne sprawia, że przestał on spełniać wymogi niezbędne do pozostawania w szeregach Policji. Dalsze wykonywanie przez niego zadań służbowych jest niedopuszczalne.
Jednocześnie organ I instancji wskazał, że nie stwierdził podstaw do przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Zaznaczył, że dotychczasowa nienaganna służba oraz wymienione we wniosku dokumenty nie miałyby wpływu na przyjętą ocenę o utracie przymiotu nieposzlakowanej opinii Skarżącego i nie wpłynęłyby na zmianę merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, które oparto na konkretnym i nieakceptowanym zdarzeniu z udziałem tego funkcjonariusza oraz przyjętej przez niego postawie. Uwzględnienie wniosków dowodowych prowadziłoby jedynie do bezpodstawnego przedłużenia postępowania.
Pismem z dnia 12 lutego 2024 r. pełnomocnik Skarżącego wniósł odwołanie od ww. rozkazu personalnego zarzucając naruszenie:
- art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy organ przeprowadził postępowanie w sposób pobieżny i ogólnikowy, nie biorąc pod uwagę wniosków dowodowych zgłoszonych w toku postępowania; nie dokonał analizy wszystkich okoliczności sprawy karnej; zbagatelizował i zmarginalizował stanowisko Przewodniczącego NSZZ Policjantów w [...]; nie wziął pod uwagę tego, że postępowanie karne przeciwko Skarżącemu nie zostało zakończone,
- zasady domniemania niewinności poprzez jej niezastosowanie,
- art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 75, art. 77, art. 78, art. 80 i art. 81 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów państwa; niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu; uniemożliwienie Skarżącemu wypowiedzenia się co do materiałów i dowodów zebranych w sprawie przez nieuwzględnienie wniosku o przeprowadzenie dowodu z jego przesłuchania; nieprzeprowadzenie dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy; brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i niedokonanie jego wszechstronnej oceny.
W związku z powyższymi zarzutami pełnomocnik wniósł o:
- uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i "przywrócenie G. U. do służby w Policji", ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji;
- wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności,
- przeprowadzenie dowodów wymienionych w piśmie z dnia 15 stycznia 2024 r., które to nie zostały uwzględnione przez organ I instancji.
W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik rozwinął powyższe zarzuty wskazując w szczególności, iż poza ogólnikowymi stwierdzeniami odnoszącymi się do szeroko rozumianego dobra Policji, konieczności przeciwdziałania demoralizacji wśród innych policjantów i zapewnienia prawidłowego odbioru Policji w społeczeństwie, KWP w [...] nie wskazał w sposób konkretny - odnoszący się indywidualnie do osoby Skarżącego - dlaczego sam fakt postawienia mu zarzutu wręczenia lekarzowi korzyści majątkowej w kwocie 50,00 zł podczas prywatnej wizyty lekarskiej - stanowi poważne zagrożenie na interesu służby, co w ramach omawianej sprawy wydaje się być kluczowe.
Organ I instancji nie wyjaśnił również tego w jaki sposób prowadzenie przeciwko Skarżącemu postępowania przed Prokuraturą w L., oddaloną od miejsca służby o ponad 180 km, i charakter postawionego mu zarzutu ma wpływać demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy KPP w M., czy też funkcjonariuszy w całym garnizonie podkarpackim, i rozluźniać ich dyscyplinę służbową. Oprócz tego, organ nie wyjaśnił w jaki sposób dalsza służba Skarżącego w czasie trwania postępowania karnego miałaby przyczyniać się do ryzyka społecznego dezaprobaty dla działań funkcjonariuszy Policji.
Nadto pełnomocnik wskazał, iż KWP w [...]. podjął decyzję o zwolnieniu ze służby jedynie w stosunku do części funkcjonariuszy, którym został przedstawiony zarzut z art. 229 § 3 k.k. Wobec niektórych funkcjonariuszy nie podjęto tak daleko idących kroków, co wskazuje na nieuzasadniony dualizm w decyzyjności organu.
Motywując zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] maja 2024 r. Komendant Główny Policji powołał art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji wskazując, że ma on charakter fakultatywny, zatem decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Stosując ww. przepis organ ma obowiązek wykazać, że dalsze pełnienie służby przez policjanta, w okolicznościach danej sprawy, koliduje z jej ważnym interesem.
Odwołując się do treści art. 1 ust. 1 i 2, art. 25 i art. 27 ustawy o Policji organ II instancji podkreślił, że funkcjonariusz Policji ma obowiązek dochować wierności deklaracjom, które złożył składając ślubowanie, a także postępować w sposób, który nie budzi wątpliwości co do jego kwalifikacji etycznych.
Wskazał również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 października 2004 r., sygn. akt K 1/04, w którym podkreślono, że brak wiarygodności osób realizujących służbę publiczną szkodzi zaufaniu publicznemu i podważa autorytet Państwa. Istnienie wątpliwości co do zachowania przymiotów niezbędnych do sprawowania funkcji publicznych nie może zatem - mimo niezakończonego postępowania karnego - pozbawiać właściwych organów możliwości stosowania wobec funkcjonariuszy publicznych innych, pozakarnych dolegliwości, włącznie z możliwością rozwiązania z nimi stosunku służbowego, zwłaszcza gdy wymaga tego interes służby.
W świetle powyższego, zdaniem KGP, już samo podejrzenie funkcjonariusza Policji o zachowanie karalne, zaprzeczające podjętym zobowiązaniom, naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby". Policjant, któremu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, traci przymiot "nieskazitelności charakteru". Traci on również autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się ze służbą w organach ścigania. Stąd też pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się wskazanymi przymiotami, narusza ważny interes służby. Powyższa sytuacja wpływa bowiem demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy, a także rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przekłada się na utratę zaufania do organów Państwa.
KGP podkreślił, iż w sprawie bezspornym jest, że prokurator Prokuratury Okręgowej w L. del. do Prokuratury Regionalnej w L. w toku śledztwa o sygn. akt [...], w dniu [...] października 2023 r. wydał postanowienie o przedstawieniu Skarżącemu zrzutu popełnienia czynu z art. 229 § 3 k.k. w zb. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Nadto, postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. prokurator Prokuratury Okręgowej w L. zastosował wobec Skarżącego środek zapobiegawczy w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza Policji do dnia [...] kwietnia 2024 r.
Czyn, o który podejrzany jest Skarżący jest typem kwalifikowanym przestępstwa tzw. łapownictwa czynnego i zachodzi wówczas, gdy sprawca przekupstwa w zamian za korzyść lub jej obietnicę nakłania osobę pełniącą funkcję publiczną do naruszenia przepisów prawa bądź udziela korzyści za naruszenie przepisów prawa. Skarżący, będąc funkcjonariuszem Policji, jest podejrzany o to, że nie tylko wręczył korzyść majątkową, ale zrobił to w zamian za poświadczenie nieprawdy w dokumencie, który stał się podstawą nienależnego uzyskania świadczenia przez niego samego.
Zachowanie Skarżącego, które prowadzi do przedstawienia mu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 229 § 3 k.k. nie tylko dyskredytuje Skarżącego jako osobę o nieposzlakowanej opinii, wymaganej przez art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, ale też naraża na szwank dobre imię formacji zobowiązanej do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Okoliczności te uniemożliwiają pozostawienie Skarżącego w służbie.
Nie budzi przy tym wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię godnego reprezentowania formacji i w pełni realizujący stawiane przed tą formacją wymagania. Tych kryteriów Skarżący obecnie nie spełnia.
Odnosząc się do zarzutów odwołania KGP stwierdził, że są one nieuzasadnione. Podniósł, że zwolnienie policjanta ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji pozostaje bez związku z prowadzonym przeciwko funkcjonariuszowi postępowaniem karnym. Oznacza to, że zwolnienie może nastąpić przed zakończeniem postępowania karnego, a rozstrzygnięcie w sprawie karnej pozostaje bez wpływu na decyzję w przedmiocie zwolnienia. Zatem pomimo niezakończenia prowadzonego przeciwko Skarżącemu postępowania karnego, uzasadnione jest rozwiązanie z nim stosunku służbowego z uwagi na ważny interes służby. W interesie służby leży bowiem, aby zadania stawiane przed Policją były realizowane wyłącznie przez osoby pozostające poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem. Natomiast postępowanie prowadzące do przedstawienia przez oskarżyciela publicznego zarzutu popełnienia przestępstwa o charakterze korupcyjnym, wskazuje nie tylko na możliwość naruszenia przepisów prawa karnego, ale przede wszystkim stanowi jaskrawy przykład zachowania nielicującego z godnością policjanta, a tym samym jest zaprzeczeniem etosu zawodu policjanta, który ma stać na straży bezpieczeństwa i porządku publicznego. Stanowi także zaprzeczenie zobowiązania wynikającego z roty złożonego ślubowania. Tym samym nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której osoba zatrudniona w formacji mającej za zadanie wykrywanie przestępstw i ściganie ich sprawców, sama jest podejrzana o popełnienie czynów, których dokonaniu powinna przeciwdziałać.
Zdaniem KGP zgromadzona w sprawie dokumentacja stanowi wystarczający materiał do ustalenia okoliczności istotnych dla tego postępowania i pozwalający na jego merytoryczne zakończenie. Celem postępowania wyjaśniającego nie jest bowiem ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych zaistniałych w sprawie, lecz okoliczności istotnych z punktu widzenia norm prawa materialnego odnoszących się do przedmiotu sprawy. Takie okoliczności zostały zaś w przedmiotowej sprawie ustalone.
Odnosząc się do zarzutu niewyjaśnienia, czy Skarżący rzeczywiście dopuścił się popełnienia przestępstwa KGP podkreślił, że organ prowadzący postępowanie administracyjne nie badał zasadności zarzutu zawartego w treści postanowienia o przedstawieniu zarzutów. Nie oceniał również okoliczności towarzyszących przedstawieniu zarzutów karnych oraz wartości zgromadzonego w postępowaniu przygotowawczym materiału dowodowego pod kątem odpowiedzialności karnej, a tym bardziej nie odnosił się w jakikolwiek sposób do winy, czy niewinności podejrzanego. Byłoby to nie tylko niecelowe, ale i bezzasadne. Prawno-karnej oceny dowodów stanowiących podstawę do przedstawienia zarzutów dokonuje podmiot posiadający fachową wiedzę w tym zakresie, tj. prokurator. To właśnie ten podmiot na danym etapie prowadzonego postępowania karnego dokonał analizy zgromadzonego materiału i na tej podstawie uznał, że okoliczności sprawy, jak również wartość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego są wystarczające do wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów konkretnej osobie.
Odnosząc się zaś do zarzutu dotyczącego braku ukarania innych funkcjonariuszy Policji w analogicznych stanach faktycznych KGP wskazał, że każdy przypadek musi być rozpoznawany indywidualnie, a zakres prowadzanych przez organ czynności dostosowany jest do okoliczności zaistniałych w danej sprawie. Zaznaczył, że służba publiczna ma charakter selekcyjny, co oznacza, że nie każda osoba może ją pełnić lub kontynuować. Ustawodawca ustanowił w pragmatyce służbowej pewne gwarancje, po to by chronić dobro służby. Tym samym dał prymat interesowi społecznemu przed partykularnym interesem jednostki. Uprawnienie do korzystania z instrumentu, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, posiada natomiast wskazany w art. 45 ust. 1 tej ustawy przełożony i tylko on podejmuje decyzję w zakresie zasadności i celowości jego stosowania w danej sytuacji, po dokonaniu analizy konkretnego przypadku.
Zdaniem KGP nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 7 grudnia 2023 r. Skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego, a także o uprawnieniach wynikających z ww. przepisu, w tym o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. Skarżący, działając przez pełnomocnika, skorzystał z tego uprawnienia - przedstawił stanowisko w sprawie oraz złożył wnioski dowodowe mające potwierdzić dotychczasową nienaganną służbę Skarżącego. Jednakże postawa funkcjonariusza jaką przejawiał w przeszłości w służbie, jej przebieg, jego osiągnięcia zawodowe czy odbiór jego osoby przez przedstawicieli tej formacji lub społeczeństwa - nie wymagała badania w niniejszym postępowaniu. Brak jest bowiem podstaw do twierdzenia, że Skarżący pełniąc służbę w Policji cieszy się nieposzlakowaną opinią. Jest to bowiem warunek sine qua non, umożliwiający mu nieprzerwane kontynuowanie stosunku służbowego, a zatem weryfikacja ww. okoliczności byłaby bezprzedmiotowa tak na etapie postępowania przed organem I instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym.
Za nieuzasadniony KGP uznał również zarzut naruszenia art. 86 § 1 k.p.a. Wskazał, że brak było podstaw do przesłuchania policjanta w charakterze strony, w szczególności, jak żąda tego pełnomocnik, "na fakt braku zasadności zarzutów kierowanych pod jego adresem przez Prokuraturę Regionalną w L.", bowiem, to nie do Skarżącego czy organu administracji publicznej należy taka ocena, ale do prokuratora. Nie sposób zatem uznać, że dokonanie tej czynności procesowej spowodowałoby wydanie rozstrzygnięcia o innej treści niż zapadłe.
KGP wskazał również na uprawnienia policjanta wynikające z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji. Zaznaczył, że w świetle § 20 ust. 1 lit. c Statutu NSZZ Policjantów zakładową organizacją związkową, o której mowa w ww. przepisie, jest wojewódzka organizacja związkowa. I jakkolwiek Skarżący wskazał Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Policjantów w [...]. Zarząd Terenowy w M. jako organizację związkową, która ma go reprezentować, to organ I instancji prawidłowo wystąpił do Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów w [...] i zasięgnął opinii w kwestii zasadności zwolnienia Skarżącego ze służby w Policji - wojewódzkiej (a nie terenowej) organizacji związkowej. Prawidłowo również przyjął, że wyrażona przez tę organizację opinia nie jest wiążąca dla organu w przedmiocie podjęcia rozstrzygnięcia o zwolnieniu policjanta ze służby.
Końcowo KGP wskazał, że zaskarżony rozkaz personalny spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 k.p.a., gdyż w jego uzasadnieniu przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki przemawiające za przedłożeniem interesu społecznego nad indywidualny interes strony. Zatem zarzut naruszenia tego przepisu jest również nieuzasadniony.
Pismem z dnia 12 czerwca 2024 r. G. U., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższy rozkaz personalny zarzucając naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji polegające na dowolnym uznaniu przez KGP, iż zachowanie Skarżącego wyczerpuje przesłanki wydalenia go z formacji policyjnej ze względu na ważny interes służby, podczas gdy:
a) analiza okoliczności sprawy, w tym przede wszystkim dotychczasowy wzorowy przebieg służby oraz wieloletnie doświadczenie świadczą o tym, iż decyzja o wyeliminowaniu Skarżącego z szeregów Policji była niesłuszna i (co najmniej) przedwczesna,
b) KGP z niewiadomych powodów odstąpił od zebrania w sprawie dowodów, które świadczyły o braku ważnego interesu służby w zwolnieniu Skarżącego ze służby w Policji, w ogóle nie biorąc pod uwagę dotychczasowego przebiegu służby Skarżącego i opierając się wyłącznie na okoliczności związanej z postawieniem mu (tak jak wielu innym funkcjonariuszom Policji) zarzutu popełnienia przestępstwa stypizowanego w art. 229 § 3 k.k., związanego z rzekomym wręczeniem przez Skarżącego osobie pełniącej służbę publiczną kwoty 50,00 złotych za poświadczenie nieprawdy w karcie zdrowia pacjenta, pomimo tego, iż Skarżący w inkryminowanym dniu zrealizował prywatną wizytę u specjalisty w związku z podejmowanym przez niego leczeniem psychiatrycznym,
c) z zalegającego w aktach stanowiska Przewodniczącego NZSS Policjantów w [...] z dnia [...] stycznia 2024 r. wprost wynikało, iż zwolnienie Skarżącego ze służby w oparciu o niczym niepoparty zarzut przedstawiony na etapie postępowania przygotowawczego jest decyzją przedwczesną, która niesie ze sobą konsekwencje wręcz nie do odwrócenia dla Skarżącego i jego dobrego imienia,
d) oparcie przez KGP zaskarżonego rozkazu personalnego wyłącznie na fakultatywnej przesłance "ważnego interesu służby" dotyczącej postawienia Skarżącemu zarzutu popełnienia przestępstwa, przy jednoczesnym odstąpieniu przez organ od zebrania w sprawie dowodów świadczących o braku podstaw do zwolnienia Skarżącego ze służby, świadczy o schematyzmie działania ww. organu, pozbawieniu Skarżącego realnej możliwości obrony swoich interesów w toku prowadzonego postępowania i ograniczenia jego roli do biernego obserwatora toczącej się sprawy,
2) przepisów postępowania administracyjnego, tj.:
a) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie przejawiającej się uznaniem, iż Skarżący utracił przymiot nieskazitelnego charakter i za jego zwolnieniem przemawia ważny interes służby, podczas gdy w rzeczywistości czyn przestępczy, którego rzekomo miał się dopuścić Skarżący, nie został w żaden sposób zweryfikowany na etapie prowadzonego postępowania przygotowawczego przez oskarżyciela publicznego, a dotychczasowa postawa na służbie Skarżącego daje gwarancje dalszego, prawidłowego wykonywania przez Skarżącego obowiązków służby w Policji - bez demoralizującego wpływu na pozostałych funkcjonariuszy Policji,
b) art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 75 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 78 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 81 k.p.a. i art. 107 k.p.a. poprzez nie wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w sprawie (w tym: nieustalenie przez organ, czy Skarżący faktycznie w inkryminowanym okresie leczył się psychiatrycznie, niezweryfikowanie dotychczasowego przebiegu służby Skarżącego w szeregach Policji, odstąpienie od przesłuchania Skarżącego, niezwrócenie się przez organ do KPP w M. o udostępnienie akt osobowych Skarżącego, przeprowadzenie przez KGP kontroli instancyjnej w sprawie w sposób naruszający zaufanie Skarżącego do organów państwa, pozorne zapewnienie Skarżącemu czynnego udziału w toku przedmiotowego postępowania, uniemożliwienie Skarżącemu wypowiedzenia się co do dowodów zebranych w sprawie i przedstawienia dowodów przeciwnych świadczących o bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania o zwolnienie ze służby w Policji poprzez nieprzeprowadzenie przez KGP zgłoszonych dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a także odejście od dokonania wszechstronnej oceny dowodów zebranych w sprawie,
c) art. 108 § 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż ma on zastosowanie w niniejszej sprawie, co spowodowało wadliwe nadanie przez organ I instancji - utrzymane przez organ II instancji - rygoru natychmiastowej wykonalności, pomimo braku ku temu podstaw.
W związku z powyższymi zarzutami Skarżący wniósł o:
1) uchylenie w całości zaskarżonego rozkazu personalnego oraz utrzymanego nim w mocy rozkazu personalnego organu I instancji,
2) zwrócenie się przez Sąd do KPP w M. o udostępnienie akt osobowych Skarżącego - dla wykazania, iż "ważny interes służby" nie przemawiał za zwolnieniem go ze służby, a dotychczasowy przebieg służby Skarżącego był nienaganny, a także dla wykazania, iż Skarżący wykonywał wszystkie zlecone mu czynności z pełnym zaangażowanym i w zgodzie z przepisami prawa,
3) zwrócenie się przez Sąd do Prokuratury Regionalnej w L. o udostępnienie akt sprawy karnej prowadzonej pod sygn. akt [...], w celu ustalenia na podstawie jakich dowodów Skarżącemu został postawiony zarzut popełnienia przestępstwa stypizowanego w art. art. 229 § 3 k.k.,
4) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi, a mianowicie:
a) opinii Komendanta Komisariatu Policji w T. z dnia [...] lutego 2024 r. - na okoliczność jej treści oraz wykazania, iż w czasie służby w Policji Skarżący współpracował z przedstawicielami samorządu i lokalnej społeczności, organizował i prowadził wiele spotkań z uczniami w szkołach uświadamiając ich o zagrożeniach związanych z popełnianiem przestępstw, wykazywał się bardzo dużym zaangażowaniem w czynności służbowe - również poza godzinami służby, Skarżący ma w jednostce policyjnej, w której służył, opinię rzetelnego i sumiennego policjanta, który wzorowo wywiązywał się ze swoich obowiązków, Skarżący cieszy się dużym uznaniem i sympatią innych policjantów zarówno z Komisariatu Policji w T., jak i KPP w M., Skarżący jest szanowany wśród społeczności lokalnej, a także dla wykazania, iż dalsza służba skarżącego w szeregach Policji do czasu rozstrzygnięcia prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego nie będzie stała w sprzeczności z ważnym interesem służby,
b) opinii Wójta Gminy P. z dnia [...] lutego 2024 r. - na okoliczność jej treści oraz wykazania, że Skarżący jest osobą aktywną i zaangażowaną w działalność Gminy, jest osobą gotową do współpracy, prowadzi zajęcia pozalekcyjne z zakresu sztuk walki, cieszy się dużym uznaniem wśród mieszkańców Gminy - zarówno jako mieszkaniec, jak również funkcjonariusz Policji, zorganizował wiele spotkań i prelekcji dla młodzieży w zakresie bezpieczeństwa oraz przeciwdziałania narkotykom, a także dla wykazania, iż dalsza służba Skarżącego w szeregach Policji do czasu rozstrzygnięcia prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego nie będzie stała w sprzeczności z ważnym interesem służby,
5) zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono w szczególności, że zaskarżony rozkaz personalny został wydany z rażącym naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, jest on niesłuszny i skrajnie krzywdzący dla Skarżącego, który został wydalony ze służby w Policji w oparciu o bezpodstawne zarzuty popełnienia czynu zabronionego.
W toku postępowania organy nie zebrały w sposób kompletny i prawidłowy materiału dowodowego. Zaskarżony rozkaz personalny został oparty na dowolnej ocenie wybiórczo zebranych dowodów. Nie wskazano na konkretne okoliczności świadczące o tym, iż fakt prowadzenia przeciwko Skarżącemu postępowania przygotowawczego w fazie in personom może mieć wpływ na ważny interes służby. Twierdzenia organu ograniczają się do przytoczenia stanowiska judykatury w sprawach o zbliżonych stanach faktycznych - bez indywidualnego odniesienia się do osoby Skarżącego.
Rozstrzygnięcie w przedmiocie zwolnienia Skarżącego ze służby oparto w rzeczywistości na jednej przesłance związanej z utratą przez Skarżącego przymiotu nieskazitelnego charakteru po postawieniu mu zarzutów prokuratorskich. Jednocześnie organy Policji nie podjęły się weryfikacji akt ww. sprawy karnej, z których nie wynika, aby Skarżący mógł zostać finalnie pociągnięty do odpowiedzialności karnej za przestępstwo z art. 229 § 3 k.k. W treści uzasadnienia zaskarżonego rozkazu personalnego Skarżący jest przedstawiany jako osoba, która de facto popełniła zarzucany mu czyn - co stoi w jawnej sprzeczności z fundamentalną zasadą domniemania niewinności stypizowaną w art. 5 § 1 k.p.k.
Odnosząc się do prowadzonego postępowania karnego wskazano, iż niezrozumiałe są ustalenia poczynione przez organ ścigania jakoby wręczenie przez Skarżącego lekarzowi banknotu o nominale 50,00 zł mogło być poczytywane jako przekazanie mu korzyści majątkowej za poświadczenie nieprawdy w jego dokumentacji medycznej - biorąc pod uwagę fakt, iż Skarżący faktycznie od dłuższego okresu czasu leczył się psychiatrycznie u ww. specjalisty (jak i innych) chodząc do niego na wizyty prywatne, a nie w ramach leczenia NFZ. W związku z tym, zrozumiałe jest przekazywanie przez pacjenta wynagrodzenia lekarzowi za wykonaną usługę świadczoną przez niego w ramach prywatnej praktyki lekarskiej.
Wskazano również, że postępowanie karne, w którym zarzuty zostały postawione wielu osobom, może być rozciągnięte w czasie. Do czasu finalnej oceny, czy działania podejrzanego powiązane z utrzymywaniem przez niego kontaktów z lek. R. R. mają znamiona czynów zabronionych, Skarżący winien mieć możliwość dalszego pełnienia czynności służbowych, tym bardziej, że nie będą one miały negatywnego wpływu na strukturę i odbiór Policji w społeczeństwie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonym rozkazie personalnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2492 ze zm.), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do ustalenia, czy w realiach faktycznych sprawy istniał ważny interes służby, uzasadniający zwolnienie G. U. ze służby w Policji. Na tę okoliczność powołuje się bowiem art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, będący materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonego rozkazu personalnego.
Przepis ten ma charakter fakultatywny i stosowany jest w ramach uznania administracyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że kontrola decyzji uznaniowych ma ograniczony zakres. Sprowadza się ona do zbadania, czy decyzja taka nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla konkretnej sprawy. Kontrola sądowoadministracyjna nie obejmuje natomiast oceny w jaki sposób organy administracji realizują określoną politykę stosowania prawa oraz wypełniają treść pozasystemowych kryteriów słusznościowych i celowościowych (por. m.in. wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 301/11, publ. CBOSA).
Pojęcie "ważny interes służby", o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji ma charakter nieostry, niedookreślony, jednakże z uwagi na nieporównywalność sytuacji faktycznych jakie mogą zaistnieć, użycie przez ustawodawcę takiego właśnie zwrotu jest w pełni uzasadnione. Pozwala bowiem organom Policji na odpowiednią ocenę stanu faktycznego, by w konsekwencji organy te mogły zdecydować o celowości dalszego trwania stosunku służbowego. Z pewnością więc ustawodawca dostrzega potrzebę ochrony interesu służby (interesu społecznego), jako interesu nadrzędnego, dając jednocześnie właściwym organom możliwość oceny każdego indywidualnego przypadku.
W świetle poglądów orzecznictwa sądów administracyjnych, istnienie przesłanki "ważnego interesu służby" musi być rozważane na tle stanu faktycznego określonej sprawy. Niezbędne jest przy tym wykazanie jednej, realnie istniejącej przyczyny lub szeregu okoliczności czy zdarzeń świadczących łącznie o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie nie jest możliwe. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych lub niezgodnych z prawem. Może być ono również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, jeżeli takie zachowanie uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów (por. wyroki NSA z dnia: 21 kwietnia 1999 r., sygn. akt II SA 426/99; z dnia 13 października 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 4722/21, publ. CBOSA).
Jak podkreślał z kolei Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 października 2004 r. sygn. akt K 1/04 (publ. OTK-A 2004/9/93), przy odczytywaniu treści określenia "ważny interes służby" należy sięgnąć do przepisów określających cele i zadania Policji oraz szczególny status policjantów. Wskazać w związku z tym należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych zadań tej formacji, w myśl art. 1 ust. 2 ww. ustawy, należy m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra; ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego (...); inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziałanie w tym zakresie z organami państwowymi, samorządowymi i organizacjami społecznymi; wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Realizacja tak ważkich zadań wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych. Ponadto służbę w Policji mogą pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych (por. wyroki NSA z dnia 8 lutego 2023 r., sygn. akt III OSK 5254/21; z dnia 1 lipca 2022 r., sygn. akt III OSK 2433/21, publ. CBOSA).
Wprowadzenie wymogu legitymowania się "nieposzlakowaną opinią" jest uzasadnione specyfiką pracy w organach ścigania, a także celami, jakie formacja ta ma realizować. Policja ma bowiem gwarantować obywatelom ochronę przed wszelkimi działaniami sprzecznymi z prawem. Stąd osoby egzekwujące przestrzeganie prawa same muszą przede wszystkim przestrzegać prawa. Winny to być zatem osoby cieszące się autorytetem w społeczeństwie, respektujące zasady współżycia społecznego, dotrzymujące roty ślubowania (art. 27 ust. 1 ustawy o Policji). Osoby te muszą więc znajdować się poza wszelkimi podejrzeniami o to, iż by miały łamać prawo (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 314/13; CBOSA).
Policjant, któremu postawiono zarzut popełnienia przestępstwa ściganego z urzędu, traci przymiot "nieposzlakowanej opinii". Utratę przymiotu nieposzlakowanej opinii nie powoduje bowiem wyłącznie karalność danej osoby. Taki skutek może wywoływać także znalezienie się w kręgu podejrzeń bądź insynuacji. Zatem samo podejrzenie o popełnienie przestępstwa świadczy o niespełnieniu wymogu nieskazitelnej postawy moralnej, która determinuje możliwość pełnienia służby publicznej (por. wyroki NSA: z dnia 26 stycznia 2015r., sygn. akt I OSK 2318/13; z dnia 27 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 1715/13; z dnia 31 października 2008 r. sygn. akt I OSK 1738/07; publ. j.w.).
Powyższe, utrwalone poglądy judykatury, do których prawidłowo odwołały się organy Policji w wydanych w sprawie rozkazach personalnych, prowadzą do konkluzji, że pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się nieposzlakowaną opinią narusza ważny interes służby. Taka sytuacja niewątpliwie rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przekłada się na utratę zaufania do organów Państwa. Co istotne, negatywne konsekwencje pozostawania w służbie policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, należy oceniać jako przewyższające swoją wagą gatunkową uprawnienia policjanta, któremu postawiono zarzut popełnienia przestępstwa, określane mianem "słusznego interesu strony".
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przesłanka zwolnienia Skarżącego – G. U. ze służby w Policji z uwagi na ważny interes służby została wystarczająco wykazana.
W przedmiotowej sprawie okolicznością niesporną jest, że na skutek postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej del. do Prokuratury Regionalnej w L. z dnia [...] października 2023 r. (sygn. akt [...]) Skarżący stanął pod zarzutem popełnienia przestępstwa z art. 229 § 3 k.k. w zbiegu z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 271 § 3 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. (k. 25 akt admin.) Przy czym zgodnie z art. 229 § 1 i 3 k.k., kto udziela albo obiecuje udzielić korzyści majątkowej lub osobistej osobie pełniącej funkcję publiczną w związku z pełnieniem tej funkcji, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 działa, aby skłonić osobę pełniącą funkcję publiczną do naruszenia przepisów prawa lub udziela albo obiecuje udzielić takiej osobie korzyści majątkowej lub osobistej za naruszenie przepisów prawa, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.
Ponadto postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej del. do Prokuratury Regionalnej w L. zastosował wobec Skarżącego środek zapobiegawczy w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych do dnia [...] kwietnia 2024 r. W uzasadnieniu postanowienia Prokurator powołał się na zebrane środki dowodowe wskazując na przesłanki uzasadniające zabezpieczenie dalszego losu śledztwa poprzez stosowne środki zapobiegawcze o charakterze wolnościowym (k. 27 akt admin.).
Powyższe okoliczności skutkowały tym, że funkcjonariusz przestał legitymować się przymiotem "nieposzlakowanej opinii". Utracił więc atrybut konieczny do pozostania w służbie. To zaś sprawiło, iż organy Policji miały podstawę do uznania, że w interesie służby, polegającym na wykonywaniu zadań Policji wyłącznie przez osoby spełniające wymagania stawiane przed członkami tej formacji, leży wydalenie Skarżącego ze służby.
Zgodzić należy się bowiem ze stanowiskiem organu, że pozostawanie Skarżącego pod zarzutem popełnienia ww. przestępstwa jest równoznaczne z wysokim prawdopodobieństwem dopuszczenia się zachowania sprzecznego z porządkiem prawnym (art. 313 § 1 k.p.k.) i nie licuje z honorem, godnością oraz dobrym imieniem służby.
Jak już wyżej zaznaczono, sam fakt podejrzenia naruszenia obowiązującego porządku prawnego może być uznany za sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Uzasadniony jest zatem pogląd, że nie do pogodzenia z "ważnym interesem służby" jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, któremu postawiono zarzuty w postępowaniu karnym.
W świetle powyższego, za niezasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Prawidłowo bowiem uznały organy orzekające w sprawie, iż specyfika pracy organów ścigania, cele jakie mają realizować, charakter działań jakie mogą podejmować funkcjonariusze na służbie sprawia, iż sam fakt postawienia Skarżącemu zarzutów popełnienia przestępstwa przez prokuratora, stanowi wystarczającą przesłankę zwolnienia ze służby na podstawie ww. przepisu. Podejrzenie funkcjonariusza o zachowania karalne, zaprzeczające przyjętym zobowiązaniom, naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby" (por. wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1886/10; CBOSA).
Podkreślenia wymaga, iż funkcjonariusze Policji, aby móc skutecznie wykonywać swoje obowiązki służbowe muszą pozostawać poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem. Samo już zaś objęcie policjanta przez prokuratora zarzutem dotyczącym popełnienia przestępstwa sprawia, iż traci on autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się z pracą w organach ścigania.
Na powyższą ocenę nie może mieć wpływu podnoszona przez Skarżącego okoliczność, że przed postawieniem zarzutów w postępowaniu karnym był cenionym i zaangażowanym w służbę funkcjonariuszem. Okoliczności tych w istocie nie kwestionują organy Policji. Nie zmienia to natomiast faktu późniejszego pojawienia się okoliczności poddających w wątpliwość posiadanie przez Skarżącego cech umożliwiających mu pełnienie służby w szeregach Policji. Zatem akcentowany przez Skarżącego fakt wieloletniej, wzorowej służby - wobec utraty przymiotów niezbędnych do dalszego jej pełnienia - nie mógł przemawiać za pozostawieniem funkcjonariusza w szeregach Policji. Nienaganne wypełnianie obowiązków służbowych i etyczna postawa moralna powinny być standardem, a nie przeciwwagą dla podejrzenia o zachowania sprzeczne z prawem.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 czerwca 2014r. (sygn. akt I OSK 1034/13; CBOSA), dobro Policji i konieczność zapewnienia możliwości sprawnego realizowania powierzonych jej zadań wymagają, aby w gronie funkcjonariuszy znajdowały się osoby wolne od podejrzeń popełnienia przestępstw, zwłaszcza związanych z pełnioną służbą. Z tego względu interes policjanta trudno uznać za obiektywnie słuszny i mogący uzyskać przewagę nad potrzebą zapewnienia autorytetu Państwa, które realizuje Policja. Konieczności zapewnienia prawidłowego funkcjonowania formacji, jak i najefektywniejszego wykorzystania przydzielonych w danej jednostce etatów, co niewątpliwie odpowiada intencjom prawodawcy w zakresie ochrony interesu służby (interesu społecznego), nie można postrzegać w kategoriach łamania zasad procedury administracyjnej.
W świetle powyższego prawidłowe jest stanowisko organów Policji, że w okolicznościach sprawy interes służby przeważał nad słusznym interesem Skarżącego. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. jest nieuzasadniony.
Również pozostałe, podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Nie ma racji Skarżący, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 77 § 1, art. 75, art. 78, art. 80 i art. 81 k.p.a. polegającego na niewyczerpującym zebraniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie. Organ zebrał materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie zwolnienia ze służby, bowiem sam fakt postawienia policjantowi zarzutów w postępowaniu karnym wypełnia przesłankę "ważnego interesu służby" z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, która ma pierwszeństwo przed "słusznym interesem" funkcjonariusza.
Organ nie miał żadnych podstaw do ustalenia czy Skarżący w inkryminowanym okresie leczył się psychiatrycznie, bowiem okoliczność ta nie ma znaczenia z punktu widzenia powodów rozwiązania ze Skarżącym stosunku służbowego na podstawie ww. przepisu. Okoliczność ta może być natomiast przedmiotem ewentualnego badania w postępowaniu karnym, które pozostaje - jak trafnie podkreślał organ - autonomiczne i niezależne od postępowania administracyjnego.
Nie ma również racji Skarżący, że w sprawie doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. Przeciwnie, z akt sprawy wynika, że Skarżący - działając przez ustanowionego pełnomocnika - czynnie uczestniczył w postępowaniu administracyjnym, o którym został prawidłowo zawiadomiony (k. 11 akt admin.). Okoliczność nieuwzględnienia przez organ wniosków dowodowych złożonych przez pełnomocnika nie stanowi o naruszeniu ww. przepisu. Organ I instancji, a stanowisko to trafnie podzielił organ II instancji, wyjaśnił w uzasadnieniu rozkazu personalnego z dnia [...] stycznia 2024 r. z jakich względów odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Trafnie przy tym podkreślał, że dokumenty mające potwierdzić dotychczasową, nienaganną służbę Skarżącego (np. opinia Wójta Gminy odnośnie angażowania się w inicjatywy lokalne) nie mogą mieć istotnego wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.
Skarżący mylnie upatruje naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu w nieprzesłuchaniu go w charakterze strony (art. 86 k.p.a.). Jak już wyżej podkreślano, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego organy miały wszelkie podstawy do +rozwiązania ze Skarżącym stosunku służbowego, zatem przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Skarżącego "na fakt iż nie popełnił on żadnego przestępstwa" nie znajdowało uzasadnienia tym bardziej, że kwestia, czy Skarżący popełnił zarzucany mu czyn jest przedmiotem postępowania karnego, zaś organ administracji nie ma żadnych kompetencji do ingerowania w ustalenia i tok tego postępowania.
Skarżący podkreślał, że organ z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. pominął stanowisko Przewodniczącego NSZZ Policjantów Zarządu Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] stycznia 2024 r., w którym wskazano, że wydalenie go ze służby "na obecnym etapie postępowania przygotowawczego" jest przedwczesne. Z uzasadnienia wydanych w sprawie rozkazów wynika, że jakkolwiek organy Policji odnotowały treść ww. stanowiska, to jednak prawidłowo uznały, że nie ma ono charakteru wiążącego dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Powyższe zarzuty nie mogły zatem odnieść zamierzonego skutku.
Bez istotnego znaczenia w sprawie pozostają argumenty Skargi odnośnie "rozbieżności decyzyjnych" organu I instancji w stosunku do poszczególnych funkcjonariuszy, co miałoby "budzić wątpliwości co do prawidłowości ocen dokonanych przez organ". Przedmiotem kontroli Sądu jest bowiem wyłącznie zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] maja 2024 r. wydany w stosunku do konkretnego funkcjonariusza w indywidualnych okolicznościach faktycznych i określonym stanie prawnym. Przy czym prawidłowość podjętego w tych okolicznościach rozkazu personalnego nie budzi zastrzeżeń.
Nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 108 § 1 k.p.a. w sytuacji, gdy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności rozkazowi personalnemu o zwolnieniu Skarżącego ze służby było uzasadnione potrzebą jak najszybszego rozwiązania stosunku służbowego z osobą, która utraciła zaufanie przełożonych i nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Uzasadnienie dla zastosowania w tym wypadku rygoru natychmiastowej wykonalności mieści się, zdaniem Sądu, w zakresie przedmiotowym tego przepisu. Chodzi bowiem o niezwłoczne odsunięcie od pełnienia obowiązków funkcjonariusza, który nie daje rękojmi prawidłowego ich wykonywania i z racji na niespełnianie wymogów z art. 25 ustawy o Policji nie może pozostać w szeregach formacji.
Sąd nie znalazł podstaw do przeprowadzenia dowodów złożonych w skardze w oparciu o art. 106 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów, jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W świetle ww. przepisu postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ma jedynie charakter uzupełniający i jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji (por. wyroki NSA: z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 670/08; z dnia 11 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 699/08; CBOSA). Sąd zważył, że akta osobowe, z którymi Sad zapoznał się z urzędu, stanowią część akt postępowania. Akta osobowe nie stanowią zatem "dokumentu" w rozumieniu ww. przepisu. Nadto Sąd nie powziął wątpliwości co do trafności rozstrzygnięcia sprawy, które wymagałyby przeprowadzenia pozostałych wnioskowanych dowodów.
Reasumując, w przedstawionym stanie faktycznym zaskarżony rozkaz personalny należy uznać za zgodny z prawem, zaś zarzuty skargi za nieuzasadnione. Sąd nie stwierdził bowiem dowolności czy schematyczności w podjętym rozstrzygnięciu. Organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy istotny dla podjęcia rozstrzygnięcia, prawidłowo rozważył interes społeczny (interes służby) względem słusznego interesu Skarżącego oraz w sposób przekonujący wyjaśnił przesłanki podjętej decyzji. Organ kierował się przy tym dobrem służby i przez ten pryzmat dokonał oceny słusznego interesu Skarżącego podejmując rozstrzygnięcie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.