II SA/WA 2829/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję Prezesa UODO o umorzeniu postępowania w sprawie przetwarzania danych osobowych przez sąd, uznając brak właściwości rzeczowej organu.
Skarżąca zarzuciła Sądowi Rejonowemu przetwarzanie jej danych osobowych bez podstawy prawnej, w tym danych wrażliwych, oraz naruszenie zakazu ujawniania danych. Prezes UODO umorzył postępowanie, wskazując na brak swojej właściwości do nadzorowania przetwarzania danych przez sądy w ramach wymiaru sprawiedliwości. WSA w Warszawie oddalił skargę, potwierdzając, że sądy nie podlegają nadzorowi UODO w zakresie czynności orzeczniczych, a dane przetwarzane w tym celu są wyłączone z zakresu jego kompetencji.
Skarżąca M. S. wniosła skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO) na przetwarzanie jej danych osobowych przez Sąd Rejonowy, zarzucając naruszenie przepisów RODO, w tym art. 9 ust. 3 dotyczący danych wrażliwych. Prezes UODO umorzył postępowanie, powołując się na art. 55 ust. 3 RODO, który wyłącza kompetencje organów nadzorczych do nadzorowania operacji przetwarzania danych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Wskazał, że właściwym organem nadzorczym w takich przypadkach jest prezes sądu okręgowego. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, zarzucając organowi brak należytej kontroli i błędne rozstrzygnięcie. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko Prezesa UODO. Sąd podkreślił, że przetwarzanie danych osobowych przez sądy w ramach wymiaru sprawiedliwości, w tym gromadzenie dokumentów stanowiących materiał dowodowy, nie podlega nadzorowi Prezesa UODO. Sąd wskazał również, że dane dotyczące konta bankowego czy przelewów nie są danymi wrażliwymi w rozumieniu art. 9 RODO, a nawet gdyby nimi były, art. 9 ust. 2 lit. f RODO dopuszcza ich przetwarzanie w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości. WSA odniósł się również do zarzutu telefonicznego zawiadomienia o rozprawie, uznając je za dopuszczalne na podstawie art. 1491 k.p.c. w celu przyspieszenia postępowania. Sąd potwierdził również, że Szkoła Wyższa im. [...] nie była stroną postępowania, gdyż nie posiadała danych skarżącej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, Prezes UODO nie jest właściwy do nadzorowania operacji przetwarzania danych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadnienie
Przepis art. 55 ust. 3 RODO wyłącza kompetencje organów nadzorczych do nadzorowania przetwarzania danych przez sądy w ramach wymiaru sprawiedliwości. Nadzór ten jest powierzony odpowiednim organom w systemie wymiaru sprawiedliwości, np. prezesowi sądu okręgowego wobec sądów rejonowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (21)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
RODO art. 55 § ust. 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.o.d.o. art. 7 § ust. 1
Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych
RODO art. 57 § ust. 1 lit. f
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
RODO art. 9 § ust. 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
RODO art. 55 § ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
p.u.s.p. art. 175dd § § 1
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
p.u.s.p. art. 175dd § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
k.p.c. art. 472
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 1491
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 248 § § 1
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 232
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
RODO art. 9 § ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
RODO art. 9 § ust. 2 lit. f
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prezes UODO nie jest właściwy do nadzorowania przetwarzania danych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości. Przetwarzanie danych przez sądy w celu gromadzenia materiału dowodowego jest zgodne z k.p.c. i RODO (w tym art. 9 ust. 2 lit. f). Szkoła Wyższa im. [...] nie była stroną postępowania, gdyż nie posiadała danych skarżącej.
Odrzucone argumenty
Prezes UODO powinien dokonać merytorycznej kontroli sprawy, a nie umarzać postępowanie. Sąd naruszył RODO, przetwarzając dane osobowe skarżącej ponad potrzebę i bez podstawy prawnej. Telefoniczne zawiadomienie o rozprawie było naruszeniem RODO.
Godne uwagi sformułowania
organ nadzorczy - w tym wypadku Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych - nie jest właściwy do nadzorowania operacji przetwarzania danych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości. wykonywanie przez Prezesa UODO nadzoru nad przetwarzaniem danych w zakresie orzekania przez sądy mogłoby bowiem stanowić niedopuszczalną ingerencję w działalność orzeczniczą sądów. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest określonego elementu materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty.
Skład orzekający
Danuta Kania
przewodniczący sprawozdawca
Iwona Maciejuk
członek
Joanna Kruszewska-Grońska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady braku właściwości Prezesa UODO do nadzorowania przetwarzania danych osobowych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy przetwarzanie danych przez sąd odbywa się w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia relacji między organem ochrony danych a sądownictwem, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych ochroną danych.
“Czy UODO może kontrolować sądy? Wyrok WSA rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 2829/19 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2020-10-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-12-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Danuta Kania /przewodniczący sprawozdawca/ Iwona Maciejuk Joanna Kruszewska-Grońska Symbol z opisem 647 Sprawy związane z ochroną danych osobowych Hasła tematyczne Ochrona danych osobowych Sygn. powiązane III OSK 4367/21 - Wyrok NSA z 2024-05-07 Skarżony organ Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2325 art 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2020 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] września 2019 r. nr [...] Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (dalej: "Prezes UODO", "organ"), działając na podstawie art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a.", art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1781) oraz art. 57 ust. 1 lit. f Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. Urz. UE L 119 z dnia 4 maja 2016r., s. 1 oraz Dz. Urz. UE L 127 z dnia 23 maja 2018 r., s. 2), dalej: "ogólne rozporządzenie o ochronie danych", po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego ze skargi M. S. (dalej: "strona", "skarżąca") na przetwarzanie jej danych osobowych przez Sąd Rejonowy [...] w [...], umorzył postępowanie. W uzasadnieniu powyższej decyzji Prezes UODO przedstawił dotychczasowy tok postępowania wskazując, co następuje: Pismem z dnia [...] listopada 2018 r. M. S. wniosła do Prezesa UODO skargę na przetwarzanie jej danych osobowych przez Prezesa Sądu Rejonowego [...] w [...] (dalej: "Prezes SR"). W motywach skargi skarżąca wskazała, że była stroną postępowania sądowego toczącego się przed Sądem Rejonowym [...] w [...] oraz, że Sąd ten bez podstawy prawnej przetwarzał jej dane osobowe poprzez "przyjęcie przez Sekretariat Sądu Pracy dokumentów w postaci Kwestionariusza Osobowego (telefon, e-mail, konto bankowe i inne) oraz transakcji przelewu (konto bankowe) ze Szkoły Wyższej im. [...] w [...] (Uczelni [...] w [...]), gdy oba te dokumenty Sekretariat Sądu powinien odesłać z powrotem do Szkoły Wyższej im. [...] w [...] (...)". W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż przetwarzanie danych osobowych przez sekretariat Sądu odbywało się "(...) wbrew zakazowi ujawniania danych osobowych (art. 9 ust. 3 RODO)". W związku z powyższym skarżąca wystąpiła o wyciągnięcie "konsekwencji prawnych, włącznie z odpowiedzialnością finansową (...)" wobec podmiotów wskazanych w skardze. Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Prezes UODO zwrócił się do Prezesa SR o złożenie wyjaśnień czy, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie prawnej, w jakim celu i w jakim zakresie Sąd pozyskał dane osobowe skarżącej od Szkoły Wyższej im. [...] (dalej: "Szkoła"). Ponadto, pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] organ wystąpił do Szkoły o udzielenie wyjaśnień, czy, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie prawnej, w jakim celu i zakresie Szkoła udostępniła dane osobowe skarżącej Sądowi. Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. znak: [...] Prezes SR podał, że "wszelkie niezbędne wyjaśnienia znajdują się w postanowieniu Sądu Rejonowego [...] w [...] z dnia [...] listopada 2018 r. dotyczącym wyłączenia [...] K. L. od orzekania w sprawie, zwłaszcza dotyczące podstawy prawnej, celu i zakresu pozyskania danych osobowych skarżącej przez Sąd od Szkoły (...)". Prezes SR podniósł nadto, że "(...) pozyskanie danych osobowych, których dotyczy skarga, jest bezpośrednio związane ze sprawowaniem wymiaru sprawiedliwości. Zgodnie z art. 55 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (RODO) organ nadzorczy - w tym wypadku Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych - nie jest właściwy do nadzorowania operacji przetwarzania danych dokonywanych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości. (...) Zgodnie z wytycznymi zawartymi w motywie (20) preambuły RODO nadzór nad operacjami przetwarzania danych powierzono odpowiednim organom w systemie wymiaru sprawiedliwości. Reguluje to art 175dd § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych - organem sprawującym nadzór nad przetwarzaniem danych osobowych przetwarzanych w postępowaniach sądowych w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sąd rejonowy jest prezes sądu okręgowego". Pismem z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] rektor Szkoły, działający w jej imieniu, wyjaśnił, że "Szkoła Wyższa im. [...] nigdy nie była w posiadaniu danych osobowych M. S., a co za tym idzie nie mogła ich udostępnić. Wskazać należy, że pismo do Sądu Rejonowego [...] w [...] zostało złożone przez Uczelnię [...] w [...], a nie Szkołę Wyższą im. [...]. Są to dwa niezależne podmioty z czego Szkoła Wyższa im. [...] w [...] (jako osoba prawna) jest założycielem Uczelni [...] w [...]". Mając powyższe na względzie Prezes UODO wskazał, iż przetwarzanie danych osobowych w sądach powszechnych odbywa się w celu sprawowania wymiaru sprawiedliwości w zakresie nienależącym do sądów administracyjnych, sądów wojskowych oraz Sądu Najwyższego, a także w celu wykonywania innych zadań z zakresu ochrony prawnej, powierzonych w drodze ustaw, na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2019r., poz. 52 ze zm.), dalej: "p.u.s.p." Z kolei działalność orzeczniczą sądów, stanowiącą przejaw sprawowania wymiaru sprawiedliwości określają przepisy zawarte m.in. w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1360 ze zm.), dalej: "k.p.c.". Dalej organ stwierdził, iż materiał dowodowy zebrany w sprawie, a w szczególności wyjaśnienia Prezesa SR oraz przesłane przez niego kopie dokumentów, pozwalają sądzić, iż przedmiot skargi dotyczy czynności z zakresu sprawowania przez Sąd wymiaru sprawiedliwości. Należy do nich zaliczyć również czynności dotyczące powoływania i dopuszczania dowodów w cywilnym postępowaniu sądowym. Czynności te są uregulowane w Kodeksie postępowania cywilnego, którego przepisy określają reguły procedury sądowej mającej prowadzić do wydania przez sąd orzeczenia, a więc tworzą szczegółowe ramy prawne sprawowania przez sąd wymiaru sprawiedliwości w przedmiocie spraw z zakresu m.in. stosunków prawno-pracowniczych. Zgodnie z art. 472 k.p.c. znajdującym się w dziale III tytułu VII (Postępowania odrębne) tej ustawy, zawierającym uregulowania dotyczące postępowania w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, sąd żąda przedstawienia niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy akt osobowych i innych dokumentów, stosując odpowiednio przepis art. 1491. Treść przepisu wskazuje, że Sąd miał obowiązek zarządzić dostarczenie mu akt osobowych skarżącej, zaś Szkoła była zobowiązana w takiej sytuacji akta te Sądowi dostarczyć, co wynika z treści art. 248 § 1 k.p.c. Organ zaznaczył również, że powołany przez skarżącą przepis art. 9 ust. 3 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych odnosi się do kwestii przetwarzania tzw. wrażliwych danych osobowych, w tym genetycznych i biometrycznych. Ze skargi nie wynika, aby sprawa dotyczyła takich właśnie danych, zatem ww. przepis nie stanowi prawnego uzasadnienia skargi. Mając powyższe na względzie organ stwierdził, że przedmiot skargi odnosi się do pracy Sądu w zakresie jego działalności orzeczniczej, a zatem powodem umorzenia postępowania w przedmiotowej sprawie jest brak właściwości rzeczowej Prezesa UODO w zakresie rozpatrywania spraw dotyczących przetwarzania danych osobowych przez sądy w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości. W ocenie organu, Prezes SR trafnie powołał w piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r. przepis art. 175dd § 1 p.u.s.p., zgodnie z którym organem nadzorczym wobec sądu jako administratora danych osobowych przetwarzanych w postępowaniach sądowych w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości albo realizacji zadań z zakresu ochrony prawnej jest - w stosunku do podległego sądu rejonowego - prezes sądu okręgowego. Z kolei w myśl art. 175dd § 2 pkt 1 p.u.s.p., w ramach nadzoru, o którym wyżej mowa, prezes sądu okręgowego (w przypadku sądu rejonowego) rozpatruje skargi osób, których dane osobowe są przetwarzane niezgodnie z prawem. Dane osobowe skarżącej były przetwarzane przez Sąd wyłącznie w postępowaniu sądowym i związku ze sprawowanym wymiarem sprawiedliwości. Okoliczność ta przesądza o braku kompetencji Prezesa UODO do merytorycznego rozpatrzenia skargi. W tej sytuacji postępowanie podlega umorzeniu, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., wobec jego bezprzedmiotowości. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w ww. przepisie oznacza, że brak jest określonego elementu materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Brak właściwości rzeczowej organu - Prezesa UODO, który nie jest uprawniony do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie - determinuje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego. Końcowo organ zauważył, iż wskazana przez skarżącą jako podmiot naruszający ochronę jej danych osobowych Szkoła, według wyjaśnień jej rektora udzielonych w piśmie z dnia [...] maja 2019 r., nie przetwarzała i nie przetwarza tych danych, przez co nie można uznać jej za stronę postępowania. Pismem z dnia 21 listopada 2019 r. M. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Prezesa UODO z dnia [...] września 2019 r. zarzucając, iż organ wydał rozstrzygnięcie wyłącznie w oparciu o pisemne wyjaśnienia dwóch podmiotów, tj. "Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przy Sądzie Rejonowym - [...] w [...] oraz Szkoły Wyższej im. [...] w [...] (Uczelni [...] w [...])", nie dokonując właściwej, całościowej kontroli dokumentacji w obu ww. podmiotach na miejscu. Skarżąca wniosła o "unieważnienie zaskarżonej decyzji jako podjętej błędnie i nieopartej na faktycznej kontroli dokumentacji oraz o ukaranie Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przy Sądzie Rejonowym - [...] w [...] i Szkoły Wyższej im. [...] w [...] (Uczelni [...] w [...]) zgodnie z Dyrektywą Unii Europejskiej w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych osobowych". W motywach skargi skarżąca podniosła, że Sąd Rejonowy wystosował do Uczelni im. [...] wezwanie do okazania zawartych ze skarżącą umów o pracę oraz wystawionych przez nią rachunków. Wezwanie nie obejmowało przesłania danych osobowych skarżącej w postaci kwestionariusza osobowego i przelewu na konto z dnia [...] października 2018 r. Sąd wykorzystał jednak te dokumenty pomimo tego, że nie miały one znaczenia dla sprawy. Tym samym Sąd naruszył przepisy ogólnego rozporządzenia o ochronie danych, w szczególności art. 9 ust. 3 tego rozporządzenia. Zdaniem skarżącej, również sekretariat Sądu, wbrew zakazowi, przetwarzał jej dane osobowe, miał bowiem dostęp do jej numeru telefonu, adresu e-mail, numeru konta bankowego i innych danych. Bez zgody skarżącej Sąd poinformował telefonicznie skarżącą (rozmowa przeprowadzona w dniu [...] listopada 2018 r. o godz. 15.06.) o terminie rozprawy. Skarżąca, jak wskazała, nie ma wiedzy, co się stało z jej danymi obejmującymi konto bankowe, kwoty przelewów i pocztę elektroniczną. Skarżąca podniosła również, że Szkoła Wyższa im. [...] w [...], Uczelnia [...] w [...] czy Wydział w [...] "to ta sama Szkoła". Kanclerz Uczelni mgr inż. M. C. (właściciel) pismem z dnia [...] lipca 2018 r. przekazał Sądowi pełną dokumentację dotyczącą osoby skarżącej, pomimo tego, że Sąd jej nie wymagał. Nie jest prawdą, że Uczelnia w [...] nie posiada dokumentów skarżącej, bowiem wszelkie umowy o pracę, kadry i kwestura znajdują się w [...]. Skarżąca podkreśliła, że dane osobowe podlegają szczególnej ochronie, a zatem przetwarzanie danych osobowych bez zgody właściciela tych danych jest naruszeniem jego praw i wolności. Wyrażając stanowisko o bezprzedmiotowości postępowania Prezes UODO unika prawidłowego rozpatrzenia sprawy i narusza przepisy ogólnego rozporządzenia o ochronie danych. W związku z powyższym skarżąca wniosła o wyciągnięcie "konsekwencji prawnych dla obu podmiotów, tj. Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Rejonowego w [...] i Uczelni [...] jakąkolwiek przyjmując tu jej nazwę, włącznie z odpowiedzialnością finansową dla obu tych podmiotów". W odpowiedzi na skargę Prezes UODO wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Obecny na rozprawie przed WSA w Warszawie pełnomocnik skarżącej, ustanowiony z urzędu, poparł skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniósł, iż Prezes UODO dopuścił się naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., bowiem nie wyjaśnił w sposób wystarczający kwestii przekazania przez Uczelnię [...] danych osobowych skarżącej ponad te, które wynikały ze zobowiązania Sądu Rejonowego [...] w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Prezesa UODO z dnia [...] września 2019r. nr [...] nie narusza prawa. Rozstrzygnięcie podjęte przez Prezesa UODO o umorzeniu postępowania na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. jest prawidłowe, bowiem organ ten nie posiada kompetencji do merytorycznego rozpatrzenia skargi M. S. w przedmiocie przetwarzania jej danych osobowych. Zgodnie z art. 55 ust. 1 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych, każdy organ nadzorczy (Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych) jest właściwy do wypełniania zadań i wykonywania uprawnień powierzonych mu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem na terytorium swojego państwa członkowskiego. Organ nadzorcze nie są właściwe do nadzorowania operacji przetwarzania danych przez sądy w ramach sprawowania przez nie wymiaru sprawiedliwości (ust. 3). Wyłączenie kompetencji Prezesa UODO w zakresie wskazanym w ww. przepisie jest uwarunkowane ochroną konstytucyjnej niezawisłości sądów. Wykonywanie przez Prezesa UODO nadzoru nad przetwarzaniem danych w zakresie orzekania przez sądy mogłoby bowiem stanowić niedopuszczalną ingerencję w działalność orzeczniczą sądów. Stąd, Prezes UODO nie może ingerować w zasady gromadzenia przez sądy akt postępowań, w tym dokumentów stanowiących część materiału dowodowego. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 marca 2001 r. sygn. akt II SA 401/00 (publ. CBOSA), Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych (obecnie: Prezes UODO) nie jest organem kontrolującym ani nadzorującym prawidłowość stosowania prawa materialnego i procesowego w sprawach należących do właściwości innych organów, służb czy sądów, których orzeczenia podlegają ocenom w toku instancji czy w inny sposób określony odpowiednimi procedurami. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że dane osobowe skarżącej były przetwarzane przez Sąd Rejonowy [...] w [...][...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyłącznie w postępowaniu sądowym i w związku ze sprawowanym wymiarem sprawiedliwości. Wynika to zarówno z treści skargi z dnia [...] listopada 2018 r., doprecyzowanej pismem skarżącej z dnia [...] marca 2019 r. (k. 2 i 6 akt admin.), jak i z pozostałych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w tym w szczególności z pisma Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. (k. 41 akt admin.) oraz powołanego w nim postanowienia Sądu Rejonowego [...] w [...] z dnia [...] listopada 2018 r. sygn. akt [...] (k. 27 i nast. akt admin.). Nie ulega wątpliwości, że działalność orzecznicza sądu powszechnego stanowi przejaw wymiaru sprawiedliwości. Obejmuje ona m.in. czynności powoływania i dopuszczania dowodów w cywilnym postępowaniu sądowym. Czynności te, jak trafnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, są regulowane w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, w tym w przepisach działu III tytułu VII (Postępowania odrębne) tej ustawy, dotyczących postępowań w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z art. 472 k.p.c. sąd żąda przedstawienia niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy akt osobowych i innych dokumentów, stosując odpowiednio przepis art. 1491. Z kolei w myśl art. 248 § 1 k.p.c. każdy obowiązany jest przedstawić na zarządzenie sądu w oznaczonym terminie i miejscu dokument znajdujący się w jego posiadaniu i stanowiący dowód faktu istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że dokument zawiera informacje niejawne. Z powołanych przepisów wprost wynika, że Sąd prowadzący postępowanie w sprawie skarżącej miał podstawę do tego aby zażądać przedstawienia mu określonych dokumentów, zaś podmiot, do którego wezwanie zostało skierowane, miał obowiązek dokumenty te przedstawić. Zaznaczyć przy tym należy, że dokumenty przedstawione Sądowi nie zawierały informacji niejawnych, zatem wyłączenie, o którym mowa w art. 248 § 1 in fine k.p.c., nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Sąd mógł również dopuścić dowód z dokumentu, o który nie występował, a który został złożony do akt sprawy, jeśli uznał, iż dowód ten jest istotny dla rozstrzygnięcia sprawy. Powyższe wynika z art. 232 k.p.c., zgodnie z którym strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Sąd może dopuścić dowód niewskazany przez stronę. Wbrew zarzutom skarżącej, w sprawie nie miał zastosowania przepis art. 9 ust. 3 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych dotyczący przetwarzania tzw. wrażliwych danych osobowych, o których mowa w art. 9 ust. 1 rozporządzenia, w tym danych genetycznych, biometrycznych oraz danych dotyczących zdrowia. Skarga na przetwarzanie danych osobowych nie obejmowała ww. danych wrażliwych, nie można zatem zgodzić się ze skarżącą, że Sąd przetwarzał te właśnie dane osobowe wbrew zakazowi wynikającemu z art. 9 ust. 1 w związku z ust. 3 rozporządzenia. Niezależnie od powyższego, na marginesie zauważyć należy, że przepis art. 9 ust. 2 lit. f rozporządzenia dopuszcza przetwarzanie danych osobowych wymienionych w ust. 1 w ramach sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy. W toku postępowania administracyjnego, a następnie w skardze do Sądu skarżąca, skarżąca podnosiła również zarzut przetwarzania jej danych osobowych przez sekretariat Sądu Rejonowego [...] w [...] poprzez zawiadomienie jej telefonicznie o terminie rozprawy. Wyjaśnienie tej kwestii zawarte zostało w piśmie Wiceprezesa Sądu Rejonowego [...] w [...] z dnia [...] listopada 2018 r. (k. 25 akt admin.) oraz w postanowieniu Sądu Rejonowego [...] w [...] z dnia [...] listopada 2018 r. sygn. akt [...] (k. 33 akt admin.) powołanym w wyjaśnieniach Prezesa SR kierowanych do Prezesa UODO w dniu [...] kwietnia 2019 r. W pismach tych wskazano, że na skutek omyłki pracownika sekretariatu Sądu skierowano do skarżącej wezwanie na rozprawę bez podania daty i godziny rozprawy. W związku z powyższym - z uwagi na bliski termin rozprawy - skarżąca została zawiadomiona telefonicznie przez upoważnionego pracownika o dacie i godzinie rozprawy oraz poinformowana o tym, że zaistniała sytuacja wyniknęła z omyłki pracownika. Powołano się przy tym na art. 1491 k.p.c., zgodnie z którym sąd może wzywać strony, świadków, biegłych lub inne osoby w sposób, który uzna za najbardziej celowy, z pominięciem sposobów doręczeń przewidzianych w rozdziale 2, jeżeli uzna to za niezbędne do przyspieszenia rozpoznania sprawy. Stanowisko zawarte w ww. wyjaśnieniach uwzględnił Prezes UODO wskazując jednocześnie, że zgodnie z treścią motywu 20 ogólnego rozporządzenia o ochronie danych, nadzór nad operacjami przetwarzania danych w systemie wymiaru sprawiedliwości powierzono odpowiednim organom. Reguluje to art. 175dd § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, który stanowi, że organem sprawującym nadzór nad przetwarzaniem danych osobowych, których administratorem jest sąd rejonowy, jest prezes sądu okręgowego. W jego gestii leży m.in. rozpatrywanie skarg osób, których dane osobowe są przetwarzane niezgodnie z prawem (art. 175dd § 2 pkt 1 p.u.s.a.). W świetle powyższego trafne jest stanowisko, że Prezes UODO nie jest organem właściwym do merytorycznego rozpatrzenia skargi dotyczącej przetwarzania danych osobowych skarżącej w ramach postępowania przed sądem powszechnym. Skutkowało to umorzeniem postępowania w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można rozstrzygnąć sprawy co do istoty (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2017, art. 157 Nb 7 s. 563). Brak właściwości rzeczowej organu jest przesłanką bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego. Jak wskazał Prezes UODO, rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania było również konsekwencją uznania przez organ, że wskazana przez skarżącą Szkoła, jako podmiot naruszający ochronę jej danych osobowych, nie przetwarzała i nie przetwarza jej danych osobowych i z tych powodów nie została uznana za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Przepis ten stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jak wynika z akt sprawy, w skardze z dnia [...] listopada 2018 r., skarżąca wskazała, iż podmiot, który naruszył przypisy o ochronie danych osobowych, to "Szkoła Wyższa im. [...] w [...] (Uczelnia [...] w [...]), ul. [...],[...][...], kanc. i właściciel mgr inż. M. C.". Natomiast w odpowiedzi na wezwanie organu z dnia [...] lutego 2019 r. do usunięcia braków formalnych skargi, skarżąca w piśmie z dnia [...] marca 2019 r. podała, iż podmiot ten to: "Szkoła Wyższa im. [...] w [...], ul. [...],[...][...]". W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, organ prawidłowo przyjął, że podmiotem, któremu skarżąca zarzuca niezgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych jest Szkoła Wyższa im. [...] w [...]. W konsekwencji do tego właśnie podmiotu organ pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. zwrócił się o przedstawienie wyjaśnień w sprawie (k. 37 akt admin.). W odpowiedzi z dnia [...] maja 2019 r. (k. 44 akt admin.) organ uzyskał jednoznaczną informację, że Szkoła Wyższa im. [...] w [...] nigdy nie była w posiadaniu danych osobowych skarżącej. Pismo do Sądu Rejonowego [...] w [...], będące odpowiedzią na wezwanie tego Sądu w sprawie o sygn. akt [...], zostało złożone przez Uczelnię [...] w [...], a nie przez Szkołę Wyższą im. [...] w [...]. Podkreślono, że są to dwa niezależne podmioty, przy czym Szkoła Wyższa im. [...] w [...] nie ma uprawnień do występowania w imieniu Uczelni [...] w [...], ani do składania w jej imieniu wyjaśnień. W załączeniu do ww. pisma przedstawiono dokumenty na potwierdzenie odrębności ww. podmiotów, w tym wydruk z ewidencji uczelni niepublicznych dla obu uczelni (k. 47 i 43 akt admin.), tj. Szkoły Wyższej im. [...] w [...], woj. [...],[...][...], ul. [...] oraz Uczelni [...] z siedzibą w [...], woj. [...],[...][...], ul. [...]. Zaznaczyć również należy, że w piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r. (k. 35 akt admin.) Prezes UODO poinformował skarżącą, że wystąpił do podmiotów wskazanych przez skarżącą, w tym do Szkoły Wyższej im. [...] w [...], ul. [...],[...][...], w celu uzyskania wyjaśnień w zakresie zarzutów przedstawionych w skardze. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca kwestionowała stanowisko organu, co do określenia podmiotu, wobec którego podjęto czynności wyjaśniające. Nie uczyniła tego również w odpowiedzi na pismo organu z dnia [...] maja 2019 r. (k. 57 akt admin.). Przeciwnie, w piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. (k. 61 akt admin.) skarżąca wskazała: "w odpowiedzi na pismo UODO o zakończeniu postępowania w sprawie o złamanie przepisów o ochronie danych osobowych przez dwa podmioty ((...) 2. Szkoła Wyższa im. [...] w [...] , ul. [...],[...][...]), wnioskuję o: (...) 2. Kserokopię Protokołu wizji lokalnej przeprowadzonej w Szkole Wyższej im. [...] w [...], ul. [...],[...][...] (...) 4. Kserokopie pism UODO i Szkoły Wyższej im. [...] w [...], ul. [...],[...][...]". Z powyższego wynika jednoznacznie, iż skarżąca posiadała wiedzę o tym, w stosunku do jakiego podmiotu Prezes UODO prowadzi postępowanie wyjaśniające i faktu tego nie kwestionowała. Podkreślić należy, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie wszczęte zostało na podstawie wniosku (skargi) strony. Wniosek jest czynnością dyspozytywną strony. Wszczęcie postępowania na wniosek wiąże organ administracji publicznej. Jest on zatem związany żądaniem strony, które wyznacza rodzaj i granice postępowania administracyjnego i nie jest uprawniony do swobodnego interpretowania tego żądania. Stronie wnioskującej przysługuje przy tym prawo do modyfikacji pierwotnie złożonego wniosku, która to ewentualna zmiana wiąże organ prowadzący postępowanie (por. wyroki NSA z dnia: 7 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 214/2010; z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1812/11; publ. CBOSA). Jak już wyżej zaznaczono, skarżąca na wezwanie Prezesa UODO, pismem z dnia [...] marca 2019 r., doprecyzowała skargę z dnia [...] listopada 2018 r. wskazując jako podmiot naruszający - w jej ocenie - przepisy o ochronie danych osobowych Szkołę Wyższą im. [...] w [...], a zatem treścią tak określonego żądania skarżącej organ był związany. Skoro więc organ ustalił, że Szkoła Wyższa im. [...] w [...] nie jest w posiadaniu i nie przetwarza danych osobowych skarżącej, miał podstawy aby umorzyć postępowanie administracyjne w stosunku do tego podmiotu. W tym stanie rzeczy nieuzasadnione są zarzuty naruszenia przez Prezesa UODO przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób wystarczający kwestii przekazania przez Szkołę dokumentów zawierających dane osobowe skarżącej ponad te, które wynikały ze zobowiązania Sądu Rejonowego dla [...] w [...]. Organ poczynił bowiem prawidłowe ustalenia w sprawie przyjmując w konsekwencji, że Szkoła Wyższa im. [...] w [...] nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu. Konkludując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zaś zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI