II SA/Wa 260/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z powodu rażącego naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, wynikającego z rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który nie został podpisany.
Skarga T. P. dotyczyła decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) odmawiającej uwzględnienia wniosku w sprawie bezprawnego udostępnienia jego danych osobowych przez A. S.A. spółce B. Sp. z o.o. GIODO utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję, wskazując na usprawiedliwiony cel przetwarzania danych w celu dochodzenia roszczeń. WSA w Warszawie stwierdził jednak nieważność decyzji GIODO, ponieważ organ nie wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (brak podpisu), co stanowiło rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Sprawa dotyczyła skargi T. P. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO), która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą uwzględnienia wniosku w przedmiocie bezprawnego udostępnienia danych osobowych skarżącego przez A. S.A. spółce B. Sp. z o.o. GIODO uznał, że przekazanie danych było usprawiedliwione celem dochodzenia roszczeń, zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych. Skarżący zarzucał błędne ustalenia faktyczne i niewyjaśnienie istotnych okoliczności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji GIODO. Podstawą stwierdzenia nieważności było rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kpa). Sąd wskazał, że GIODO rozpoznał merytorycznie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, mimo że nie został on podpisany przez wnoszącego, co stanowiło brak formalny. Organ nie wezwał skarżącego do uzupełnienia tego braku, co skutkowało tym, że organ odwoławczy (GIODO) uzyskał charakter organu merytorycznego bez prawidłowego wszczęcia postępowania odwoławczego. W związku z tym, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, Sąd stwierdził nieważność decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, rozpoznanie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który nie został podpisany, bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, stanowi rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji wydanej w wyniku takiego postępowania.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy uzyskuje właściwość do merytorycznego rozpoznania sprawy dopiero po prawidłowym wniesieniu środka zaskarżenia. Rozpoznanie niepodpisanego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych jest działaniem z urzędu, które narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (17)
Główne
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
P.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 63 § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 63 § 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 63 § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 64 § 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 128
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.d.o. art. 23 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
u.o.d.o. art. 23 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
u.o.d.o. art. 23 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
Konieczność realizacji umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych jako podstawa przetwarzania danych.
u.o.d.o. art. 23 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych
Prawnie usprawiedliwiony cel administratora danych, obejmujący dochodzenie roszczeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rozpoznanie przez GIODO wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który nie został podpisany, bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, stanowi rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące merytorycznej zasadności przekazania danych osobowych przez A. S.A. spółce B. Sp. z o.o. nie zostały rozpatrzone przez sąd z powodu stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyn proceduralnych.
Godne uwagi sformułowania
organ odwoławczy uzyskuje taki charakter dopiero w wyniku prawidłowego odwołania, czy też wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy niepodpisany wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został przez organ potraktowany bezpodstawnie jako wniosek spełniający elementarne wymogi działanie nabiera cech działania z urzędu
Skład orzekający
Joanna Kube
przewodniczący
Andrzej Kołodziej
sprawozdawca
Jacek Fronczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego przez organy administracji publicznej, w szczególności poprzez rozpoznawanie wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy bez spełnienia wymogów formalnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku podpisu we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ale zasada dotycząca konieczności prawidłowego wszczęcia postępowania odwoławczego ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli merytoryczna strona sprawy wydaje się być mniej istotna dla sądu.
“Brak podpisu zniweczył decyzję GIODO: jak formalności ratują przed merytorycznym rozstrzygnięciem.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 260/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-09-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-02-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Kołodziej /sprawozdawca/ Jacek Fronczyk Joanna Kube /przewodniczący/ Symbol z opisem 647 Sprawy związane z ochroną danych osobowych Skarżony organ Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych Treść wyniku Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Asesor WSA Jacek Fronczyk, Protokolant Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2006 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] października 2005 r. nr [...] Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego na wniosek T. P., w przedmiocie bezprawnego udostępnienia jego danych osobowych przez A.. S.A. z siedzibą w W. B. Sp. z o.o. z siedzibą w W., odmówił uwzględnienia wniosku. W uzasadnieniu podał, że wnioskodawca był stroną umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych zawartych ze spółką A., a zatem podstawę przetwarzania jego danych osobowych stanowiła przesłanka wymieniona w art. 23 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.), tj. konieczność realizacji przedmiotowych umów. Skoro nie wywiązywał się on należycie z postanowień ww. umów, jak twierdzi A. S.A., jego dane osobowe zostały przekazane spółce B. w celu dochodzenia roszczeń, zaś działanie takie jest usprawiedliwionym celem administratora danych, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy. Przepis ten jest ściśle skorelowany z art. 23 ust. 4 ustawy, który precyzuje pojęcie usprawiedliwionego celu administratora bądź odbiorców danych, którym zgodnie z pkt 2 ww. przepisu jest w szczególności dochodzenie roszczeń z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto, w ocenie Generalnego Inspektora, w świetle okoliczności sprawy oraz ukształtowanego w tym zakresie orzecznictwa, windykację należności należy uznać za realizację przez administratora, jak i odbiorcę danych, za prawnie usprawiedliwiony cel, który obejmuje prawo do uzyskania należnego świadczenia od dłużnika. Organ podniósł również, iż jego zdaniem, ani A., ani też B., nie naruszyły swym działaniem praw i wolności wnioskodawcy, o czym świadczy w szczególności okoliczność, że jego reklamacje zostały częściowo uznane, zaś operator telefonii komórkowej kilkakrotnie zwracał się do niego o uregulowanie należności i informował o dalszych krokach zmierzających do ich ściągnięcia. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy T. P. zarzucił decyzji błędne ustalenia faktyczne, które mogły mieć wpływ na jej treść i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, istotnych dla sprawy. Wniósł w związku z tym o jej uchylenie w całości oraz przyznanie mu zadośćuczynienia za krzywdy moralne w kwocie 10 tys. zł od A. S.A. Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 12 pkt 2, art. 22 oraz art. 23 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 23 ust. 4 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał na ustalenia faktyczne i prawne podniesione w zaskarżonej decyzji oraz podtrzymał w całości swoje stanowisko w niej zawarte. Ustosunkowując się do wniosku o zadośćuczynienie, podał, że z takim żądaniem wnioskodawca ma prawo zwrócić się z powództwem do sądu powszechnego, gdyż GIODO nie posiada takowych kompetencji, o czym świadczy pogląd zaprezentowany przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 marca 2002 r., sygn. akt II SA 401/00. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. P. zarzucił wydanie jej w sposób niestaranny i pobieżny, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, mogących mieć wpływ na jej treść oraz pominięcie szeregu istotnych dla sprawy faktów. W związku z tym wniósł o jej uchylenie w całości, ustalenie, że A. S.A. naruszyła jego prawo do ochrony danych osobowych, odsprzedając rzekomy dług spółce B., a nadto przyznanie zadośćuczynienia w kwocie 10 tys. zł od A. S.A. za doznane krzywdy moralne. W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie z powołaniem się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga oceniana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z powodów innych niż w niej podniesione. Jakkolwiek ustawa z dni 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) poprzez treść art. 128, wprowadza zasadę odformalizowania środka prawnego w postaci odwołania co do jego treści, tym niemniej nie oznacza to wcale, iż nie wprowadza żadnych wymogów w tym zakresie. Dotyczy to także wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy określonego w art. 127 § 3 kpa. Odwołanie jest bowiem podaniem w rozumieniu art. 63 § 1 kpa i powinno zawierać co najmniej elementy określone w art. 63 § 2 i § 3, w tym, w szczególności wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Brak podpisu jest brakiem formalnym w rozumieniu art. 64 § 2 kpa i w trybie tego przepisu winien być on usunięty pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania, poprzez wezwanie wnoszącego do podpisania odwołania w terminie 7 dni. W rozpoznawanej sprawie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jako środek zaskarżenia wniesiony od decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] października 2005 r. nie zawiera podpisu wnoszącego. Organ nie wezwał go do usunięcia braku formalnego wniosku i przystąpił do jego merytorycznego rozpoznania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji. Skoro zatem niepodpisany wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został przez organ potraktowany bezpodstawnie jako wniosek spełniający elementarne wymogi, jego działanie nabiera cech działania z urzędu. Nie ulega natomiast wątpliwości, że organ odwoławczy uzyskuje taki charakter dopiero w wyniku prawidłowego odwołania, czy też wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazane działanie organu stanowi w związku z tym rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, określonej w art. 15 kpa, co skutkuje stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W tej sytuacji zbędne stały się rozważania co do zasadności zarzutów skargi. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 2 kpa, orzekł jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 pierwszej z ww. ustaw.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI