II SA/WA 257/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę funkcjonariuszki Policji na decyzję Ministra SWiA odmawiającą wyłączenia stosowania przepisów obniżających emeryturę z uwagi na służbę w PRL.
Skarżąca J.M. domagała się wyłączenia stosowania przepisów obniżających jej emeryturę, argumentując, że jej służba w PRL była krótkotrwała i wykonywana rzetelnie, a nawet z narażeniem zdrowia. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił, uznając okres służby za zbyt długi i brak wystarczających przesłanek do zastosowania art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu.
Skarżąca J.M. wniosła skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, która odmówiła wyłączenia stosowania wobec niej przepisów obniżających emeryturę (art. 15c, 22a, 24a ustawy zaopatrzeniowej) z uwagi na pełnienie służby w PRL. Skarżąca argumentowała, że okres jej służby na rzecz totalitarnego państwa (3 lata i 2 miesiące) był krótkotrwały w kontekście całego okresu służby (20 lat i 4 dni) oraz że wykonywała swoje obowiązki rzetelnie, a nawet z narażeniem zdrowia. Minister uznał jednak, że okres ten nie jest krótkotrwały, a brak jest dowodów na szczególnie uzasadniony przypadek pozwalający na wyłączenie stosowania przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że organ prawidłowo zinterpretował pojęcie "krótkotrwałej służby" i że nie zaistniały przesłanki z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, które wymagałyby łącznego spełnienia. Sąd podkreślił, że samo rzetelne wykonywanie obowiązków nie jest wystarczające do zastosowania przepisu wyłączającego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, okres ten nie może być uznany za krótkotrwały, zarówno w ujęciu bezwzględnym, jak i proporcjonalnym do całego okresu służby.
Uzasadnienie
Sąd podzielił wykładnię organu, że pojęcie "krótkotrwały" odnosi się do czasu pełnienia służby, a okres 3 lat i 2 miesięcy (prawie 15% całego okresu służby) nie spełnia tego kryterium.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
ustawa zaopatrzeniowa art. 8a § 1
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę na rzecz totalitarnego państwa, ze względu na: pkt 1 krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz pkt 2 rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Wskazane przesłanki powinny być spełnione łącznie.
p.p.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dopuszczalność skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
p.p.s.a. art. 125 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość zawieszenia postępowania z urzędu, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie sądu w przedmiocie uwzględnienia lub oddalenia skargi.
Pomocnicze
ustawa zaopatrzeniowa art. 15c
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Przepis dotyczący obniżenia emerytury funkcjonariuszom, którzy pełnili służbę na rzecz totalitarnego państwa.
ustawa zaopatrzeniowa art. 22a
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Przepis dotyczący obniżenia renty inwalidzkiej funkcjonariuszom, którzy pełnili służbę na rzecz totalitarnego państwa.
ustawa zaopatrzeniowa art. 24a
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Przepis dotyczący obniżenia renty rodzinnej po funkcjonariuszach, którzy pełnili służbę na rzecz totalitarnego państwa.
ustawa zaopatrzeniowa art. 13b
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
Definicja służby na rzecz totalitarnego państwa.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Okres służby na rzecz totalitarnego państwa (3 lata i 2 miesiące) jest "krótkotrwały". Rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., w tym z narażeniem zdrowia i życia, stanowi przesłankę do wyłączenia stosowania przepisów obniżających emeryturę. Niewłaściwa ocena materiału dowodowego przez organ, w tym nieuwzględnienie awansów, odznaczeń i utraty zdrowia. Procentowe wyliczenie okresu służby na rzecz totalitarnego państwa nie ma sensu i powinno być rozpatrywane indywidualnie.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Związek tych postępowań musi być bezpośredni, a rozstrzygnięcie spraw w innych postępowaniach mieć charakter zagadnienia wstępnego. Wyraz "krótkotrwały" wskazuje na czas pełnienia służby. Użycie w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej zwrotu niedookreślonego "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" stanowi środek uelastycznienia tekstu przez stworzenie swoistego luzu decyzyjnego. Samo wykonywanie służby w sposób rzetelny i z najwyższym zaangażowaniem nie wypełnia tej przesłanki, gdyż z istoty każdej służby wynika konieczność wykonywania przez funkcjonariusza powierzonych mu zadań z najwyższą gotowością i starannością.
Skład orzekający
Sławomir Fularski
przewodniczący
Joanna Kube
sprawozdawca
Piotr Borowiecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć \"krótkotrwała służba\" oraz \"szczególnie uzasadniony przypadek\" w kontekście ustawy zaopatrzeniowej dla funkcjonariuszy służb mundurowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy, którzy pełnili służbę w PRL i ubiegają się o wyłączenie stosowania przepisów obniżających świadczenia emerytalne. Decyzje uznaniowe organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii emerytur byłych funkcjonariuszy służb PRL, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i ubezpieczeniach społecznych.
“Emerytura byłego funkcjonariusza: czy służba w PRL zawsze oznacza niższe świadczenia?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 257/19 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2019-06-12 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2019-02-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Joanna Kube /sprawozdawca/ Piotr Borowiecki Sławomir Fularski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane III OSK 1919/21 - Wyrok NSA z 2023-03-28 Skarżony organ Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2015 poz 900 art. 8a Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin Dz.U. 2018 poz 1302 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów prawa oddala skargę Uzasadnienie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z [...] listopada 2018 r. nr [...], na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, z późn. zm.); zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową, odmówił wyłączenia stosowania wobec J.M. art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. J.M. we wniosku z [...] kwietnia 2017 r. o zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej wskazała, że podejmując służbę w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych z dniem [...] czerwca 1987 r. na stanowisku [...] odpowiedzialna była za gromadzenie, analizowanie i sporządzanie informacji w oparciu o dostarczone materiały. Służba ta wymagała wielogodzinnego skupienia przy pracy, często do późnych godzin wieczornych. Uchwałą Rady Państwa z dnia [...] grudnia 1988 r. została mianowana na stopień [...] MO z dniem [...] grudnia 1988 r. Opinia służbowa o pełnieniu służby za okres od [...] czerwca 1987 r. do [...] kwietnia 1990 r. zawiera informacje o otrzymywanych nagrodach i wyróżnieniach a także potwierdza rzetelne, odpowiedzialne i sumienne wykonywanie przez nią zadań, samodzielność w działaniu, a także jej zdolność do pracy w kolektywie oraz wysoką kulturę osobistą. Organ ustalił, że J.M. została zwolniona ze służby w Komendzie Głównej Policji [...] czerwca 2007 r. oraz ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem art. 15c ustawy zaopatrzeniowej. Z informacji IPN z [...] maja 2017 r. nr [...] w sprawie przebiegu służby wynika, że wnioskodawczyni pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie [...] czerwca 1987 r. do dnia [...] lipca 1990 r., czyli przez 3 lata i 2 miesiące. Jej całkowity okres służby wynosi 20 lat i 4 dni, tj. od dnia [...]czerwca 1987 r. do dnia [...] czerwca 2007 r., a z akt osobowych o sygn. [...] (znak: [...]), nie wynika, aby wnioskodawczyni nierzetelnie wykonywała zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby. Z opinii przekazanej przez Komendanta Głównego Policji w dniu [...] stycznia 2018 r. wynika, że J.M. po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki. Wnioskodawczyni wielokrotnie przyznawano zwiększony dodatek służbowy do uposażenia oraz wyróżniano nagrodami pieniężnymi. Jednocześnie w aktach sprawy nie stwierdzono informacji o wymierzonych wobec niej karach dyscyplinarnych. Poinformowano o braku dokumentów potwierdzających jej udział w zdarzeniach służbowych z narażeniem zdrowia i życia. Wskazano także, że J.M. została odznaczona srebrną odznaką "Zasłużony Policjant". Zdaniem organu zgromadzone dokumenty nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem niej ogólnie obowiązującego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. W ocenie organu okres 3 lat i 2 miesięcy służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym – długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym – stosunku długości tego okresu do całego okresu służby 20 lat i 4 dni, co stanowi ponad 15% nie może być oceniany jako krótkotrwały. Uznał, że trzyletni czasokres realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego i z całą pewnością strona przez ten okres dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Organ, nie kwestionując rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez wnioskodawcę w trakcie pełnienia służby po 12 września 1989 r. stwierdził, że brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających, aby służba ta pełniona była z narażeniem zdrowia i życia. Natomiast sam charakter zadań realizowanych w jednostkach organizacyjnych Policji i wynikające z niego prawdopodobieństwo możliwości zaistnienia sytuacji stanowiących zagrożenie życia i zdrowia nie może być oceniany, jako narażenie zdrowia i życia, o którym mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej. Strona, w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Zarówno charakter, jak i warunki pełnienia służby, w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z powyższego przepisu ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem wnioskodawczyni ogólnie obowiązującego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J.M. zakwestionowała decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] listopada 2018 r. nr [...]. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła: 1. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, że a) krótkotrwała służba obejmuje okres wyłącznie do kilku miesięcy, podczas gdy w rzeczywistości przesłanka krótkotrwałości, może obejmować okres kilku lat w zależności od okoliczności sprawy oraz należy rozpatrywać ją indywidualnie, mając na uwadze okres całej służby, ale również okres życia i przyczyny odejścia skarżącej ze służby, b) rzetelnie wykonywanie zadań i obowiązków, w szczególności z narażeniem zdrowia i życia oznacza wykonywanie ich w sposób wzorowy, ponad przeciętny, związany z wykazywaniem inicjatywy w realizowaniu obowiązków dodatkowych, zaś zwrot w szczególności z narażeniem zdrowia i życia określa kolejny warunek spełnienia tej przesłanki, podczas gdy prawidłowa wykładania systemowa definiuje pojęcie rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków, jako wykonywanie ich w sposób odpowiadający wymaganiom, sumiennie, zaś określnie w szczególności oznacza najistotniejszy lub jeden z najistotniejszych przykładów, które nie determinuje, a jedynie może wpływać na wypełnienie przesłanki z art. 8a § 1 ust. 2 ustawy zaopatrzeniowej. 2. naruszenie przepisów postępowania, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 7, art. 77 K.p.a., poprzez: a) nieprzeprowadzenie w sposób szczegółowy i wszechstronny postępowania dowodowego, w tym dokonanie nieprawidłowej oceny informacji Komendanta Głównego Policji o przebiegu służby, z której wynika, że wykonywała służbę rzetelnie z wielkim zaangażowaniem, b) nieuwzględnienie okoliczności otrzymywania awansów, odznaczenia Srebrną Odznaką "Zasłużony Policjant" uzasadniających spełnienie przesłanki "szczególnie uzasadnionego warunku", c) nieuwzględnienie utraty przez nią zdrowia wskutek służby wskazującej, że wykonywała zadania i obowiązki po 12 września 1989 r. z narażeniem zdrowia i życia, d) ustalenie, że okres 3 lat i 2 miesięcy pełnienia służy w totalitarnym państwie jest okresem długotrwałym, podczas gdy w skali całego jej życia, jak i w skali okresu służby, okres ten jest krótkotrwały. W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała szczegółowo przebieg służby wskazując, że jest wręcz idealnym przykładem, ilustrującym przykładną, wręcz wybitną służbę, o czym świadczy utrata zdrowia, a także służba bez kar dyscyplinarnych. Jej zdaniem organ wybiorczo rozpatrzył materiał dowodowy, ponieważ jedynym dokumentem, na podstawie którego zastosowano art. 15c, ustawy zaopatrzeniowej było pismo IPN - informacja o przebiegu służby, z którego nie wynika aby wspierała reżim, bądź jej służba związana była z przestępczą działalnością przeciwko obywatelom, nie podziela do dziś utrwalonej przez PZPR wówczas dyktatury, a w 1990 r. przeszła pozytywną weryfikację i ocenę przydatności do służby. Stwierdziła, że organ całkowicie pominął informację Komendanta Głównego Policji z [...] stycznia 2018 r., która wskazuje, jak przykładnie i rzetelnie pełniła służbę. Organ pominął fakt, że skarżąca nie tylko narażała swoje zdrowie, ale wręcz je utraciła, czego konsekwencją było zakończenie służby w wieku 52 lat. Charakter pracy powodował, bowiem pozostawanie w stanie ciągłego napięcia psychicznego wywołanego sytuacjami stresowymi, co w dużej mierze miało wpływ na jej kondycję psychiczną, jak i samopoczucie. Stwierdziła również, że procentowe wyliczenie okresu działania na rzecz totalitarnego państwa nie ma większego sensu. Każdorazowo okres ten powinien być rozpatrywany indywidualnie. W przedmiotowej sprawie, z całą pewnością uznać należy, iż spełniona została przesłanka krótkoterminowości. Służba na rzecz państwa totalitarnego wykonywana była przez okres 3 lat i 2 miesięcy w skali, więc całego jej życia, a także służby, okres ten jest krótkotrwały. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej "p.p.s.a."). Oceniając zaskarżone rozstrzygnięcie w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] listopada 2018 r. nr [...],w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) (Dz.U. z 2016 r. poz. 2270), jest dopuszczalna na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Podkreślić również trzeba, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest wyłącznie ww. decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] listopada 2018 r. Sąd w składzie orzekającym z urzędu posiada wiedzę o tym, że postanowieniem z [...] stycznia 2018 r. (sygn. akt [...]) Sąd Okręgowy w W. Sekcja [...] Wydziału [...] zwrócił się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 15c, art. 22a, art. 13 ust. 1 lit. 1c, w związku z art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w brzmieniu nadanym jej przez art. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej (sprawa zarejestrowana pod sygn. akt P 4/18). Sąd nie stwierdził jednak podstaw do zawieszenia z urzędu przedmiotowego postępowania w świetle powyższych okoliczności. Przepis art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Należy podkreślić, że związek tych postępowań musi być bezpośredni, a rozstrzygnięcie spraw w innych postępowaniach mieć charakter zagadnienia wstępnego. Takiego charakteru nie można przypisać rozstrzygnięciu zagadnienia prawnego przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie o sygn. akt P 4/18. Zaznaczyć jednocześnie trzeba, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, sprawiedliwości jak również ekonomiki procesowej. Sensem fakultatywnego zawieszenia procesu sądowoadministracyjnego jest wskazanie racjonalnej podstawy dla przerwania jego biegu, gdyż tylko w takich okolicznościach może być zrealizowana jedna z podstawowych wartości, jaką jest rzetelne rozpoznanie sprawy. Zdaniem Sądu, dla realizacji tej wartości w przedmiotowej sprawie nie jest celowe ani usprawiedliwione wprowadzenie elementu zwłoki w jej rozpatrzeniu poprzez zawieszenie postępowania. Przechodząc do merytorycznej oceny sprawy stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy zaopatrzeniowej przewiduje obniżenie emerytur i rent inwalidzkich wszystkim funkcjonariuszom, którzy pozostawali w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., i którzy w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pełnili służbę w wymienionych w ustawie instytucjach i formacjach (tzw. służba na rzecz państwa totalitarnego). Obniżeniu podlegają także renty rodzinne, pobierane po funkcjonariuszach, którzy taką służbę pełnili. Zgodnie z art. 15c ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi: (1) 0% podstawy wymiaru - za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b; (2) 2,6% podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz 2-4. Przepisy art. 14 i art. 15 ust. 1-3a, 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Emerytury nie podwyższa się zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3, jeżeli okoliczności uzasadniające podwyższenie wystąpiły w związku z pełnieniem służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b (ust. 2). Wysokość emerytury ustalonej zgodnie z ust. 1 i 2 nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej emerytury wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości emerytury, zgodnie z ust. 1-3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1 (ust. 4). Przepisów ust. 1-3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5). Zgodnie natomiast z art. 22a ust. 1 omawianej ustawy w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, rentę inwalidzką, ustaloną zgodnie z art. 22, zmniejsza się o 10% podstawy wymiaru za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b. Przy zmniejszaniu renty inwalidzkiej okresy służby, o której mowa w art. 13b, ustala się z uwzględnieniem pełnych miesięcy. W przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i została zwolniona ze służby przed dniem 1 sierpnia 1990 r. rentę inwalidzką wypłaca się w kwocie minimalnej według orzeczonej grupy inwalidzkiej (ust. 2). Wysokość renty inwalidzkiej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty z tytułu niezdolności do pracy wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości renty inwalidzkiej, zgodnie z ust. 1 i 3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 4). Przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5). Stosownie zaś do treści art. 8a ust. 1 powołanej ustawy, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: pkt 1 krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz pkt 2 rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2). Wskazane przesłanki powinny być spełnione łącznie. Decyzje wydawane przez organ, na podstawie ww. przepisu, mają charakter decyzji uznaniowych, gdyż określone w nim przesłanki nie są jednoznaczne i pozostawiają organowi swobodę dokonania ich oceny, oczywiście na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy, znajdującego potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Jedną z przesłanek umożliwiających organowi zastosowanie wobec skarżącej art. 8a ustawy zaopatrzeniowej jest "krótkotrwałość" służby na rzecz totalitarnego państwa. Ustawa ta nie zawiera definicji pojęcia "krótkotrwała służba". Zdaniem Sądu, odkodowanie powyższej klauzuli dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Organ prawidłowo dokonał wykładni językowej sformułowania "krótkotrwała służba", wspierając swoje wywody zapisami ze słownika wyrazów bliskoznacznych. W ocenie Sądu, wyraz "krótkotrwały" wskazuje na czas pełnienia służby. Według Słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Wiedza Powszechna, Warszawa 1988 r.), "krótkotrwały" to chwilowy, przemijający, efemeryczny, przelotny, niestały, nietrwały, tymczasowy, przejściowy, dorywczy, doraźny, prowizoryczny. Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym z przekazanej przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Informacji o przebiegu służby z dnia [...] maja 2017 r. wynika, że wnioskodawczyni pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie od [...] czerwca 1987 r. do 31 lipca 1990 r., tj. przez okres 3 lat i 2 miesięcy. Całkowity okres służby wynosi 20 lat i 4 dni (od [...] czerwca 1987 r. do [...] czerwca 2007 r.).Tak więc strona pełniła przez prawie 15% całego okresu służby służbę na rzecz totalitarnego państwa. W ocenie Sądu, w tym zakresie zbieżnej z oceną Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, okres ten zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym – stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być uznany, jako krótkotrwały. Dlatego w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej, co prawidłowo zostało dowiedzione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ miał podstawy przyjąć także, iż w sprawie nie zastała spełniona również przesłanka szczególnie uzasadnionego przypadku ze względu na pkt 2 art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, ponieważ przebieg służby po 12 września 1989 r. nie wskazuje na zaistnienie szczególnych zdarzeń o charakterze wyjątkowym, które wyróżniałoby skarżącą na tle innych funkcjonariuszy i pozwoliły na uznanie, że w jej sprawie zaistniał szczególnie uzasadniony przypadek, umożliwiający wyłączenie stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24c ww. ustawy. W ocenie Sądu, użycie w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej zwrotu niedookreślonego "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" stanowi środek uelastycznienia tekstu przez stworzenie swoistego luzu decyzyjnego wynikającego z faktu, że wyłączenie, o którym mowa w tym przypisie, ze swej istoty ma charakter wyjątkowy. Chodzi bowiem w nim o wyłączenie spod ogólnie przyjętej w art. 15c, 22a i 24a ustawy zaopatrzeniowej prawidłowości, osób, które poza tym, że ich służba przed dniem 31 lipca 1990 r. była krótkotrwała, odznaczają się wybitnymi indywidualnymi, także w znaczeniu "niepowtarzalnymi", zasługami i osiągnięciami w dziedzinie aktywności zawodowej w służbie po 12 września 1989 r. Ocena tego typu zasług ze względu na ich różnorodność, wyjątkowość, a często nieporównywalność jak również krótkotrwałości służby została powierzona ocenie organu w ramach uznania administracyjnego. Zatem, samo wykonywanie służby w sposób rzetelny i z najwyższym zaangażowaniem nie wypełnia tej przesłanki, gdyż z istoty każdej służby wynika konieczność wykonywania przez funkcjonariusza powierzonych mu zadań z najwyższą gotowością i starannością. Sam fakt otrzymania przez funkcjonariuszkę awansów, wyróżnień, nagród motywacyjnych, odznaczeń nie świadczy jeszcze o zaistnieniu szczególnie uzasadnionego przypadku, o jakim mowa w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu. Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja z dnia [...] listopada 2018 r., odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącej art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej, nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w związku z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI