II SA/Wa 2410/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-02-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
straż granicznafunkcjonariuszczas wolnyekwiwalent pieniężnynadgodzinynowelizacja ustawyprawo pracyświadczenia

WSA w Warszawie oddalił skargę funkcjonariusza Straży Granicznej na odmowę wypłaty ekwiwalentu za nadgodziny wypracowane przed nowelizacją ustawy.

Skarżący, funkcjonariusz Straży Granicznej, domagał się wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby w wymiarze kilkuset godzin, wypracowanych do sierpnia 2005 r. Organ odmówił, wskazując, że prawo do takiego ekwiwalentu weszło w życie dopiero po tej dacie, a nadgodziny wypracowane przed nowelizacją ustawy nie kwalifikują się do wypłaty. Sąd administracyjny zgodził się z organem, oddalając skargę.

Funkcjonariusz Straży Granicznej, A.T., złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej, która utrzymała w mocy odmowę wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby w wymiarze kilkuset godzin, wypracowanych do sierpnia 2005 r. Skarżący argumentował, że miał możliwość wykorzystania czasu wolnego lub otrzymania ekwiwalentu, a organ bezpodstawnie odmówił. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby przysługuje jedynie za służbę pełnioną po dniu wejścia w życie nowelizacji (po 24 sierpnia 2005 r.). Ponieważ nadgodziny skarżącego zostały wypracowane przed tą datą, zastosowanie miały przepisy ustawy w brzmieniu sprzed nowelizacji, które nie przewidywały możliwości wypłaty ekwiwalentu za ponadnormatywny czas służby, a jedynie czas wolny, który funkcjonariusz miał obowiązek wykorzystać do dnia zwolnienia ze służby.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ekwiwalent pieniężny przysługuje jedynie za służbę pełnioną ponad normę po dniu wejścia w życie nowelizacji ustawy.

Uzasadnienie

Nowelizacja ustawy o Straży Granicznej z dnia 22 kwietnia 2005 r. wprowadziła prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby, ale zgodnie z przepisami przejściowymi, dotyczy to służby pełnionej po dniu wejścia w życie tej ustawy (po 24 sierpnia 2005 r.). Nadgodziny wypracowane przed tą datą nie kwalifikują się do wypłaty ekwiwalentu na podstawie nowych przepisów, a przepisy obowiązujące wcześniej nie przewidywały takiej możliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.o.SG art. 118 § 1 pkt 2

Ustawa o Straży Granicznej

W brzmieniu po nowelizacji z 22 kwietnia 2005 r. wprowadziła prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby dla funkcjonariuszy zwolnionych m.in. w związku z nabyciem uprawnień emerytalnych, nie więcej niż za ostatnie 3 lata.

ustawa nowelizująca art. 23 § 1

Ustawa nowelizująca ustawę o Straży Granicznej

Prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby ma zastosowanie do służby pełnionej ponad normę po dniu wejścia w życie tej ustawy, tj. po 24 sierpnia 2005 r.

Pomocnicze

u.o.SG art. 37 § 1

Ustawa o Straży Granicznej

Czas pełnienia służby funkcjonariusza jest określony wymiarem jego obowiązków z uwzględnieniem prawa do wypoczynku (brzmienie przed nowelizacją).

u.o.SG art. 37 § 2

Ustawa o Straży Granicznej

Czas pełnienia służby wynosi 40 godzin tygodniowo w przyjętym okresie rozliczeniowym nie przekraczającym 3 miesięcy (brzmienie przed nowelizacją).

u.o.SG art. 37 § 3

Ustawa o Straży Granicznej

W zamian za czas służby przekraczający normę przysługuje czas wolny od służby w tym samym wymiarze (brzmienie przed nowelizacją).

rozporządzenie MSWiA art. 10 § 1

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie rozkładu czasu służby funkcjonariuszy Straży Granicznej

Każde 8 godzin służby przekraczające normę jest równoważne jednemu dniowi wolnemu od służby w okresie rozliczeniowym.

rozporządzenie MSWiA art. 10 § 4

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie rozkładu czasu służby funkcjonariuszy Straży Granicznej

Czas wolny w zamian za służbę pełnioną poza rozkładem czasu służby funkcjonariusz jest obowiązany wykorzystać do dnia zwolnienia ze służby, a przełożony ma obowiązek mu to ułatwić.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 13 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 32 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby przysługuje tylko za służbę pełnioną po dniu wejścia w życie nowelizacji ustawy o Straży Granicznej (po 24 sierpnia 2005 r.). Przepisy obowiązujące przed nowelizacją nie przewidywały wypłaty ekwiwalentu za nadgodziny, a jedynie czas wolny, który funkcjonariusz miał obowiązek wykorzystać do dnia zwolnienia ze służby.

Odrzucone argumenty

Organ naruszył art. 118 ust. 1 pkt 2 ustawy o Straży Granicznej. Decyzja zawiera nieprawdziwy stan sprawy, wskazując bezpodstawnie, że nie było możliwości udzielenia dni wolnych. Decyzja wydana z naruszeniem art. 32 Konstytucji RP (zasada równości).

Godne uwagi sformułowania

ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany czas wolny od służby przysługuje za taką służbę pełnioną po dniu wejścia w życie tej ustawy, a więc po dniu 24 sierpnia 2005 r. za nietrafny uznać należy zarzut skarżącego dotyczącego naruszenia przez organ art. 118 powołanej ustawy o Straży Granicznej. Nietrafny jest również zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Skład orzekający

Ewa Grochowska-Jung

przewodniczący

Iwona Dąbrowska

sprawozdawca

Anna Mierzejewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących prawa do ekwiwalentu za nadgodziny dla funkcjonariuszy służb mundurowych, w szczególności Straży Granicznej, w kontekście zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Straży Granicznej i okresu przed nowelizacją ustawy. Interpretacja przepisów przejściowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego dla funkcjonariuszy prawa do rekompensaty za nadgodziny, jednak jej rozstrzygnięcie opiera się głównie na interpretacji przepisów przejściowych, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Czy nadgodziny wypracowane przed zmianą przepisów to stracona szansa na dodatkowe pieniądze? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 2410/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Mierzejewska
Ewa Grochowska-Jung /przewodniczący/
Iwona Dąbrowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Anna Mierzejewska, Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi A.T. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby oddala skargę
Uzasadnienie
Komendant Główny Straży Granicznej decyzją nr [...] z dnia [...] października 2006 r., wydaną na podstawie art. 118 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997) w związku z art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania [...] A.T. od decyzji nr [...] Komendanta [...] Oddziału Staży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2006 r. o odmowie wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby w wymiarze [...] godzin, wypracowanych do dnia [...] sierpnia 2005 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu [...] stycznia 2006 r. [...] A.T. złożył do Komendanta [...] Oddziału SG pisemne zgłoszenie wystąpienia ze służby z dniem [...] lutego 2006 r. Komendant [...] Oddziału SG rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., na podstawie art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r., Nr 234, poz. 1997), zwolnił ww. ze służby stałej w Straży Granicznej.
W dniu [...] sierpnia 2006 r. A.T. zwrócił się z prośbą do Komendanta [...] Oddziału SG o wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za [...] godziny nadliczbowe.
Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. Komendant [...] Oddziału SG odmówił wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby pełnionej ponad normę w wymiarze [...] godzin, wypracowanych do dnia [...] sierpnia 2005 r. Uzasadniając decyzję Komendant Główny Straży Granicznej wskazał, że zgodnie z art. 37 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej czas pełnienia służby funkcjonariusza jest określony wymiarem obowiązków, z uwzględnieniem prawa do wypoczynku, a rozkład czasu służby określa Komendant Główny Straży Granicznej. Zgodnie zaś z ust. 2 powyższego artykułu czas pełnienia służby funkcjonariusza wynosi 40 godzin tygodniowo w przyjętym okresie rozliczeniowym, nie przekraczającym 3 miesięcy. Natomiast ust. 3 cytowanego artykułu stanowi, że w zamian za czas służby przekraczający normę określoną w ust. 2 funkcjonariuszowi przysługuje czas wolny od służby w tym samym wymiarze.
Organ podał, że zmiana ustawy o Staży Granicznej dokonana nowelizacją z dnia 22 kwietnia 2005 r. (Dz. U. Nr 90, poz. 757 ) wprowadziła w art. 118 ust. 1 pkt 2 ustawy prawo funkcjonariusza zwolnionego m.in. w związku z nabyciem uprawnień emerytalnych do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby, nie więcej niż za ostatnie 3 lata, lecz prawo to zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy nowelizującej ma zastosowanie do służby pełnionej ponad normę po dniu wejścia w życie tej ustawy, tj. po 24 sierpnia 2005 r. Organ wskazał, że żądanie funkcjonariusza zostało częściowo zrealizowane przed zwolnieniem go ze służby, które miało miejsce w dniu [...] lutego 2006 r. Organ wskazał ponadto, że w celu wykorzystania maksymalnej liczby godzin wypracowanych ponad normę w postaci czasu wolnego od służby, zaproponowano funkcjonariuszowi zmianę terminu zwolnienia ze służby, jednakże A.T. nie skorzystał z tej możliwości.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jej uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi zarzucił organowi naruszenie przez niego art. 118 ust. 1 pkt 2 ustawy o Straży Granicznej. Wskazał ponadto, że decyzja zawiera nieprawdziwy stan sprawy wskazując bezpodstawnie, że nie było możliwości udzielenia dni wolnych od służby w zamian za wypracowane nadgodziny. Skarżący podał, że do czasu rozwiązania stosunku służbowego pozostawało jeszcze [...] dni, co dawało organowi możliwość udzielenia czasu wolnego w wymiarze [...] godzin. Skoro zaś tego nie uczyniono to jedyną możliwością rekompensaty było wypłacenie mu ekwiwalentu pieniężnego. Decyzji zarzucił również, że wydana została z naruszeniem art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie przywołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do art. 1 § 2 tej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Skarga analizowana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest odmowa wypłaty przez organ ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany przez skarżącego czas wolny od służby w wymiarze [...] godzin, wypracowanych do dnia [...] sierpnia 2005 r.
Wskazać należy, że możliwość wypłaty funkcjonariuszowi, zwolnionemu m.in. w związku z nabyciem uprawnień emerytalnych, ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby, nie więcej niż za ostatnie 3 lata, wprowadziła dopiero zmiana art. 118 ust. 1 pkt 2 ustawy o Straży Granicznej dokonana nowelizacją z dnia 22 kwietnia 2005 r. (Dz. U. Nr 90, poz. 757). Jednakże zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy nowelizującej, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany czas wolny od służby przysługuje za taką służbę pełnioną po dniu wejścia w życie tej ustawy, a więc po dniu 24 sierpnia 2005 r.
W rozpoznawanej sprawie [...] A.T. został wprawdzie zwolniony ze służby z dniem [...] lutego 2006 r., a zatem już po zmianie ustawy o Straży Granicznej jednakże nadgodziny wypracowane przez skarżącego, będące przedmiotem sporu, wypracowane zostały jeszcze przed 24 sierpnia 2005 r. A zatem zgodnie z art. 23 powołanej ustawy nowelizującej w sprawie będą miały zastosowanie przepisy ustawy o Straży Granicznej w brzmieniu przed nowelizacją.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 powołanej ustawy o Straży Granicznej, w brzmieniu przed nowelizacją, czas pełnienia służby funkcjonariusza Straży Granicznej jest określony wymiarem jego obowiązków z uwzględnieniem prawa do wypoczynku. Zgodnie z ust. 2 powyższego artykułu czas pełnienia służby funkcjonariusza wynosi 40 godzin tygodniowo w przyjętym okresie rozliczeniowym nie przekraczającym 3 miesięcy. Natomiast ust. 3 powołanego artykułu stanowi, że w zamian za czas służby przekraczający normę określoną w ust. 2 funkcjonariuszowi przysługuje czas wolny od służby w tym samym wymiarze. Rozkład czasu służby funkcjonariuszy Straży Granicznej i tryb udzielania wolnego czasu w zamian za służbę w wymiarze przekraczającym 40 godzin tygodniowo określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 czerwca 2002 r. w sprawie rozkładu czasu służby funkcjonariuszy Straży Granicznej. Zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzenia – w okresie rozliczeniowym każde 8 godzin służby przekraczające normę określoną w art. 37 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej jest równoważne jednemu dniowi wolnemu od służby. Zgodnie z § 10 ust. 4 rozporządzenia – czas wolny w zamian za służbę pełnioną poza rozkładem czasu służby, funkcjonariusz jest obowiązany wykorzystać do dnia zwolnienia ze służby, a przełożony właściwy w sprawach osobowych ma obowiązek mu to ułatwić.
Wskazać ponadto należy, że art. 118 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej (sprzed jego nowelizacji) określał w sposób wyczerpujący wszystkie świadczenia przysługujące funkcjonariuszowi zwalnianemu ze służby w związku z nabyciem uprawnień emerytalnych i nie przewidywał on w żaden sposób możliwości wypłaty ekwiwalentu za ponadnormatywny czas służby. A zatem za nietrafny uznać należy zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez organ art. 118 powołanej ustawy o Straży Granicznej.
Nietrafny jest również zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 grudnia 2000 r. sygn. akt SK 9/2000 (OTK ZU 2000/8, poz. 297), wskazał że rozumienie zasady równości ma w jego orzecznictwie jednoznaczną treść. Oznacza ono w szczególności nakaz jednakowego traktowania podmiotów prawa w obrębie określonej klasy (kategorii). Wszelkie podmioty prawa charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną powinny być traktowane równo, a więc według jednakowej miary bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. A zatem sytuacja skarżącego w aspekcie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany czas wolny od służby może być jedynie konfrontowana z sytuacją innych funkcjonariuszy Straży Granicznej, którzy podobnie jak skarżący wypracowali te nadgodziny w okresie do 23 sierpnia 2005 r.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI