II SA/WA 2267/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-06-11
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba więziennauszczerbek na zdrowiuinwalidztwopostępowanie administracyjneumorzenie postępowaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikodeks postępowania administracyjnegokomisje lekarskie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę funkcjonariusza Służby Więziennej na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia uszczerbku na zdrowiu, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na wcześniejsze prawomocne orzeczenie o braku związku inwalidztwa ze służbą.

Skarżący, funkcjonariusz Służby Więziennej, domagał się ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu związanego ze szczególnymi warunkami służby. Komisje lekarskie obu instancji umorzyły postępowanie, powołując się na prawomocne orzeczenie z 2020 r., które stwierdziło inwalidztwo III grupy w związku ze służbą, ale bez związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. WSA w Warszawie uznał umorzenie za zasadne, stwierdzając bezprzedmiotowość postępowania w sytuacji, gdy wcześniejsze orzeczenie wykluczyło związek inwalidztwa z warunkami służby.

Przedmiotem sprawy była skarga M. S. na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej (CKL) utrzymującą w mocy decyzję Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL) o umorzeniu postępowania orzeczniczego. Skarżący, funkcjonariusz Służby Więziennej, został skierowany do RKL w celu ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu pozostającego w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Wcześniejsze prawomocne orzeczenie z czerwca 2020 r. uznało go za inwalidę III grupy w związku ze służbą, jednak nie orzeczono związku inwalidztwa ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby ani z wypadkiem podczas służby. W związku z tym RKL umorzyła postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Skarżący odwołał się, podnosząc, że doznany uszczerbek ma związek z wypadkiem i warunkami służby, w tym urazem kręgosłupa po napaści osadzonego i pogorszeniem stanu psychicznego po próbie samobójczej osadzonego. CKL utrzymała decyzję RKL w mocy, wskazując, że w dokumentacji brak rozpoznania chorób związanych ze szczególnymi warunkami służby, a wcześniejsze orzeczenie wykluczyło taki związek. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na prawomocne orzeczenie z 2020 r., które wykluczyło związek inwalidztwa ze szczególnymi warunkami służby, co uniemożliwiało merytoryczne rozpatrzenie sprawy i obligowało organ do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie takie może zostać umorzone jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jeśli wcześniejsze prawomocne orzeczenie wykluczyło związek inwalidztwa ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy o ustalenie uszczerbku związanego ze szczególnymi warunkami służby, gdy prawomocne orzeczenie już stwierdziło brak takiego związku. W takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe i powinno zostać umorzone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 105 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

ustawa o komisjach lekarskich art. 4

Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, z tytułu których funkcjonariuszowi Służby Więziennej przysługuje jednorazowe odszkodowanie § 18.3 załącznika

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne orzeczenie z 2020 r. stwierdzające inwalidztwo III grupy w związku ze służbą, ale bez związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby, czyni postępowanie w przedmiocie ustalenia uszczerbku związanego z warunkami służby bezprzedmiotowym. Decyzja o umorzeniu postępowania ma charakter procesowy i podlega kontroli sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące związku jego stanu zdrowia (uraz kręgosłupa, problemy psychiczne) z wypadkiem i warunkami służby nie mogły być rozpatrywane merytorycznie z uwagi na wcześniejsze prawomocne orzeczenie.

Godne uwagi sformułowania

brak podstaw prawnych do ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu skarżącego spowodowanego chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby postępowanie jako bezprzedmiotowe należało umorzyć należy odróżnić charakter merytoryczny orzeczenia od procesowego charakteru decyzji i związanego z tym trybu zaskarżenia

Skład orzekający

Andrzej Wieczorek

sprawozdawca

Łukasz Krzycki

przewodniczący

Mateusz Rogala

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego w sprawach dotyczących ustalenia związku inwalidztwa ze służbą, gdy istnieje wcześniejsze prawomocne orzeczenie w tej kwestii."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy służb mundurowych i orzecznictwa komisji lekarskich, ale zasada bezprzedmiotowości postępowania ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury administracyjnej i interpretacji przepisów dotyczących ustalania związku inwalidztwa ze służbą, co jest istotne dla prawników procesowych i funkcjonariuszy, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 2267/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-06-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/
Łukasz Krzycki /przewodniczący/
Mateusz Rogala
Symbol z opisem
6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Komisja Lekarska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest decyzja nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] (dalej: ,,CKL’’, ,,Komisja II instancji’’) utrzymująca w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] marca 2023 r. [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej [...] (dalej: ,,RKL’’, ,,Komisja I instancji’’) umarzającą postępowanie orzecznicze wobec M. S. (dalej: ,,skarżący") na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (t.j. Dz.U. 2024 r., poz. 572), dalej: "k.p.a.", w związku z art. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 310), dalej: "ustawa o komisjach lekarskich".
Dyrektor Aresztu Śledczego w [...] skierował skarżącego do RKL [...] celem ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariusza doznanego wskutek choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.
Prawomocnym orzeczeniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. skarżący został uznany za inwalidę III gr. w związku że służbą, nie orzeczono związku inwalidztwa ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby, ani z wypadkiem doznanym w czasie pełnienia służby. W tej sytuacji Komisja Lekarska nie znalazła podstaw prawnych do ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu i na podstawie art. 105 § 1 k.p.a umorzyła postępowanie orzecznicze w całości.
Od powyższego orzeczenia złożył odwołanie do CKL skarżący, w którym podniósł, że doznany uszczerbek na zdrowiu ma związek z wypadkiem doznanym w czasie pełnienia służby i ze szczególnymi warunkami służby. Zdaniem skarżącego dolegliwości i problemy ze zdrowiem miały miejsce w czasie pełnienia służby. Problem z kręgosłupem wystąpił po napaści osadzonego, w wyniku czego doznał urazu kręgosłupa w odcinku lędźwiowym. Za co komisja przyznała 7 % uszczerbku na zdrowiu. Leczy się neurologicznie. Jest pod opieką poradni [...] [...]. Skarżący dodał, że jego stan psychiczny pogorszył się także na skutek uczestniczenia w próbie samobójczej osadzonego. Skarżący wskazał, że pracując w służbie doznał także urazu w kolanie lewym i prawym i zostało to uznane jako uszczerbek na zdrowiu.
CKL w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2023 r. stwierdziła, że RKL [...] wskazała, że w obiegu prawnym istnieje prawomocne orzeczenie nr [...] z dnia [...] czerwca 2020r. ustalające u skarżącego trzecią grupę inwalidzką, w związku ze służbą, bez związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.
Organ podniósł, że w dostępnej dokumentacji orzeczniczej nie figuruje rozpoznanie: "przebyta reakcja na stres i zaburzenia adaptacyjne" nie są więc spełnione wymogi punktu 18.3 załącznika do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 maja 2016 r. w sprawie wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, z tytułu których funkcjonariuszowi Służby Więziennej przysługuje jednorazowe odszkodowanie, stanowiącego wykaz chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby z tytułu których funkcjonariuszowi Służby Więziennej przysługuje jednorazowe odszkodowanie (Dz.U. z 2016, poz. 736).
W ocenie CKL, RKL słusznie uznała, że nie ma podstaw do wszczynania postępowania w celu ustalenia uszczerbku na zdrowiu związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby.
W związku z tym organ orzekł jak wyżej.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący.
W uzasadnieniu wskazał, że w zaskarżonych decyzjach potwierdzono, że jego niezdolność do służby pozostaje w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. Podniósł, że po wypadku przebywał rok czasu na zwolnieniu lekarskim. Po roku wrócił do służby, podczas której uczestniczył w ratowaniu osadzonego, który podjął próbę samobójczą. Wydarzenie to spowodowało pogorszenie jego stanu psychicznego, a w konsekwencji komisja uznała trwałą niezdolność do służby. Dodał, że do dzisiaj jest pod opieką neurologa i [...].
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej: ,,p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że chociaż sprawy dotyczące skarg na orzeczenia komisji lekarskich wydane w celu uznania funkcjonariusza, funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku i braku związku inwalidztwa ze służbą nie podlegają kontroli sądu administracyjnego to zaskarżona decyzja nie jest orzeczeniem merytorycznym w tego rodzaju sprawie, a aktem administracyjnym o charakterze procesowym, wydanym na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., który kontroli sądu powszechnego nie podlega. Należy bowiem odróżnić charakter merytoryczny orzeczenia od procesowego charakteru decyzji i związanego z tym trybu zaskarżenia (postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 247/18; publ. CBOSA). Z tego względu zaskarżona decyzja CKL i decyzja RKL z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] poddane zostały kontroli sądu administracyjnego.
Podstawę zaskarżonej decyzji CKL i utrzymanej nią w mocy decyzji RKL stanowi art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakichkolwiek przyczyn stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Przy czym posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem "organ (...) wydaje decyzję" oznacza, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne w razie stwierdzenia jego bezprzedmiotowości.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z wystąpienia przesłanki podmiotowej bądź przesłanki przedmiotowej. Przesłankę podmiotową stanowi brak legitymacji strony postępowania administracyjnego. Natomiast przesłanką przedmiotową jest brak - w znaczeniu prawnym - przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Innymi słowy, brak przedmiotu postępowania ma miejsce wówczas, gdy stan faktyczny nie podlega uregulowaniu przepisami administracyjnymi, które dawałyby organowi administracyjnemu kompetencję do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Przyczyna bezprzedmiotowości może istnieć zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i pojawić się po wszczęciu postępowania, a przed jego zakończeniem. W każdym z tych przypadków stwierdzenie bezprzedmiotowości, na jakimkolwiek etapie postępowania, obliguje organ do zakończenia postępowania w sposób formalny, a nie merytoryczny. W przypadku wystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości po wszczęciu postępowania, organ zobligowany jest więc postępowanie umorzyć na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie z uwagi na brak podstaw prawnych do ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu skarżącego spowodowanego chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby. W konsekwencji postępowanie jako bezprzedmiotowe należało umorzyć w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a.
Z akt sprawy wynika, że skarżący został skierowany przez Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] celem ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu spowodowanego chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby (skierowanie z dnia [...] września 2020 r.).
Skarżący orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] wydanym przez [...] Komisję Lekarską został uznany za inwalidę III gr. w związku ze służbą, nie orzeczono związku inwalidztwa ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby, ani z wypadkiem doznanym w czasie pełnienia służby.
W świetle powyższego trafne jest stanowisko CKL, że postępowanie w sprawie niniejszej stało się bezprzedmiotowe. Obowiązujące przepisy prawa uniemożliwiają zakończenie postępowania, zainicjowanego skierowaniem Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] w celu ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariusza spowodowanego chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi warunkami i właściwościami służby, poprzez wydanie decyzji merytorycznej. RKL prawidłowo umorzyła postępowanie w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. w sytuacji, gdy dysponowała prawomocnym orzeczeniem RKL z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] stwierdzającym brak związku inwalidztwa ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby, ani z wypadkiem doznanym w czasie pełnienia służby.
Mając zatem na uwadze powyższe nie sposób podzielić zarzutów Skarżącego, że Komisja II instancji jak i I instancji dopuściły się rażącego naruszenia prawa materialnego, poprzez uznaniową i niczym nieuzasadnioną dowolność interpretacji i stosowania obowiązujących norm prawa. Komisje obu instancji zastosowały normę proceduralną w sposób prawidłowy oceniając postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Nie doszło także do błędów w ustaleniach faktycznych, przyjęty za podstawę orzeczenia, orzekające w sprawie komisje lekarskie nie dokonywały oceny materiału dowodowego, albowiem kwestia oceny tego, czy inwalidztwo skarżącego powstało wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby/choroby było przedmiotem analizy RKL, która w dniu [...] czerwca 2020 r. wydała orzeczenie nr [...]. Wynika to wprost z ww. orzeczenia, w którym wskazano, że RKL dokonała badania lekarskiego. W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano natomiast, że RKL[...] dokonała rozpoznania w oparciu o wywiad, badanie przedmiotowe i przedstawioną dokumentację lekarską, którą wymieniono w części A. Brak rozpoznania u skarżącego schorzenia pozostającego w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby uniemożliwiał ustalenie stopnia uszczerbku na zdrowiu.
Ponadto, także uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom z art. 107 § 3 k.p.a. Organ II instancji wskazał w sposób jednoznaczny z jakich względów w sprawie niniejszej zostało wydane rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania. Jednocześnie wyjaśnił powody.
Konkludując Sąd stwierdza, że Komisja I instancji prawidłowo stwierdziła przesłanki do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, a Komisja II instancji trafnie podzieliła to stanowisko.
Mając na względzie wszystko powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI