II SA/WA 2262/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-08-12
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba celnaKrajowa Administracja Skarbowareorganizacjawygaśnięcie stosunku służbowegopropozycja zatrudnieniaodmowa przyjęciaprawo administracyjnefunkcjonariusz

Podsumowanie

WSA w Warszawie oddalił skargę funkcjonariuszki Służby Celnej na decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego, potwierdzając zgodność z prawem jej zwolnienia po odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia w nowej strukturze KAS.

Skarżąca, funkcjonariuszka Służby Celnej, zaskarżyła decyzję o wygaśnięciu jej stosunku służbowego, która nastąpiła po odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia w ramach reformy Krajowej Administracji Skarbowej (KAS). Sąd administracyjny uznał, że organ prawidłowo postąpił, wydając decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego, gdyż funkcjonariuszka odmówiła przyjęcia zaproponowanych warunków zatrudnienia w nowej strukturze KAS, a przepisy przejściowe pozwalały na takie działania w ramach reorganizacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. P. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego skarżącej z dniem 31 sierpnia 2017 r. Skarżąca kwestionowała zasadność wygaśnięcia jej stosunku służbowego, argumentując m.in. naruszeniem przepisów KPA oraz Konstytucji RP, w szczególności w zakresie braku przedstawienia jej propozycji dalszego pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej, uwzględniającej jej kwalifikacje i przebieg dotychczasowej służby. Sąd, opierając się na przepisach ustawy wprowadzającej KAS oraz orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdził, że organ prawidłowo wydał decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego. Skarżąca otrzymała propozycję zatrudnienia na stanowisku radcy prawnego w ramach korpusu służby cywilnej, jednak odmówiła jej przyjęcia. W związku z tym, zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy p.w. KAS, jej stosunek służbowy wygasł. Sąd podkreślił, że reforma KAS wymagała zmian kadrowych, a przepisy przejściowe pozwalały na dobór kadr do nowej struktury, w tym na wygaśnięcie stosunków służbowych w przypadku odmowy przyjęcia nowych warunków zatrudnienia. Sąd uznał, że organ prawidłowo ocenił sytuację skarżącej, biorąc pod uwagę m.in. fakt, że stanowisko radcy prawnego nie było przewidziane w katalogu stanowisk funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej w nowym stanie prawnym.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wygaśnięcie stosunku służbowego jest zgodne z prawem, jeśli funkcjonariusz odmówił przyjęcia zaproponowanych nowych warunków zatrudnienia w ramach reformy KAS, a organ prawidłowo przeprowadził procedurę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy przejściowe ustawy wprowadzającej KAS pozwalały na dobór kadr do nowej struktury, w tym na wygaśnięcie stosunków służbowych w przypadku odmowy przyjęcia nowych warunków zatrudnienia. Organ prawidłowo ocenił sytuację skarżącej, która otrzymała propozycję zatrudnienia, ale ją odrzuciła, co skutkowało wygaśnięciem jej stosunku służbowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

ustawa p.w. KAS art. 170 § ust. 2

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

ustawa p.w. KAS art. 170 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Pomocnicze

Kpa art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa p.w. KAS art. 165 § ust. 7

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

ustawa o KAS art. 276 § ust. 2

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ prawidłowo wydał decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego po odmowie przyjęcia przez funkcjonariusza propozycji zatrudnienia w ramach reformy KAS. Przepisy przejściowe ustawy p.w. KAS pozwalały na dobór kadr do nowej struktury i wygaśnięcie stosunków służbowych w przypadku odmowy przyjęcia nowych warunków. Stanowisko radcy prawnego nie było przewidziane dla funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej w nowej strukturze KAS, co uzasadniało propozycję zatrudnienia w ramach służby cywilnej.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów KPA poprzez brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji. Naruszenie przepisów ustawy p.w. KAS poprzez nieuwzględnienie kwalifikacji i przebiegu służby skarżącej przy składaniu propozycji. Naruszenie Konstytucji RP (zasada państwa prawnego, równości, dostępu do służby publicznej) poprzez wygaśnięcie stosunku służbowego.

Godne uwagi sformułowania

Reforma dotychczas istniejącej administracji skarbowej i powołanie Krajowej Administracji Skarbowej [...] wymagała przyjęcia rozwiązań o charakterze przejściowym, w szczególności dotyczących kwestii pracowniczych. W związku z ograniczeniem ilości komórek organizacyjnych oraz z uwagi na faktyczne potrzeby kadrowe, ograniczona została także liczba osób wykonujących zadania z zakresu obsługi prawnej. Dotychczas wykonywane przez K. P. zadania wynikające z zajmowanego stanowiska radcy prawnego nie znajdowały się w katalogu zadań przewidzianych w ustawie, które mogą wykonywać funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej.

Skład orzekający

Janusz Walawski

przewodniczący

Łukasz Krzycki

członek

Sławomir Fularski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych ustawy wprowadzającej KAS dotyczących wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariuszy po odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia w ramach reformy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji reformy KAS i przepisów przejściowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej reformy administracji publicznej i jej konsekwencji dla funkcjonariuszy. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje mechanizmy prawne związane z restrukturyzacją i wygaśnięciem stosunków służbowych.

Reforma KAS: Czy odmowa przyjęcia nowej posady oznaczała koniec służby? Wyjaśniamy wygaśnięcie stosunku służbowego.

Sektor

administracja publiczna

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Wa 2262/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-08-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Janusz Walawski /przewodniczący/
Łukasz Krzycki
Sławomir Fularski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6197 Służba Celna
Hasła tematyczne
Służba celna
Sygn. powiązane
III OSK 4249/21 - Wyrok NSA z 2022-11-25
Skarżony organ
Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1948
art. 170 ust. 2 ust. 3
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] lipca 2019 r. [...] w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego oddala skargę
Uzasadnienie
Szef Krajowej Administracji Skarbowej (dalej "Szef KAS" lub "organ odwoławczy") decyzją z [...] lipca 2019 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096, ze zm.; dalej "Kpa"), po rozpoznaniu odwołania K. P. (dalej też jako "skarżąca" lub "strona") od decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (dalej "Dyrektor IAS") z [...] kwietnia 2019 r., nr [...] stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącej z dniem [...] sierpnia 2017 r., utrzymał w mocy decyzję Dyrektora IAS.
Do wydania decyzji Szefa KAS doszło w następującym stanie sprawy.
Pismem z [...] maja 2017 r. Dyrektor IAS, powołując się na art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1948 ze zm., dalej też jako "ustawa p.w. KAS"), złożył K. P. propozycję określającą warunki zatrudnienia
w ramach korpusu służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...].
W oświadczeniu z [...] czerwca 2017 r. strona odmówiła przyjęcia przedłożonej propozycji z uwagi na brak możliwości kontynuowania służby w Służbie Celno-Skarbowej.
Następnie pismem z [...] czerwca 2017 r. Dyrektor IAS, poinformował K. P., że w związku z koniecznością dostosowania miejsca pracy do struktury organizacyjnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...] wyznacza jej do dnia [...] sierpnia 2017 r. miejsce wykonywania obowiązków służbowych w Referacie Obsługi Prawnej [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...]. Jednocześnie wyjaśnił, że zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 2 ustawy p.w. KAS, wobec nieprzyjęcia przez skarżącą propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby jej stosunek pracy wygasa z dniem [...] sierpnia 2017 r.
K. P. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Gdańsku (dalej też jako "WSA w Gdańsku") bezczynność Dyrektora IAS wyrażającą się w braku złożenia jej propozycji pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej na podstawie przepisów ustawy p.w. KAS, wnosząc jednocześnie
o zobowiązanie organu do niezwłocznego złożenia jej propozycji określającej nowe warunki pełnienia służby. W ocenie skarżącej nieprzedstawienie jej propozycji służby należy utożsamiać z bezczynnością organu.
WSA w Gdańsku wyrokiem z 20 grudnia 2017 r., sygn. akt III SAB/Gd 54/17, przyjmując, że sprawa sądowoadministracyjna wszczęta ww. skargą dotyczy bezczynności Dyrektora IAS w zakresie wydania decyzji dotyczącej stosunku służbowego, zobowiązał Dyrektora IAS do wydania decyzji w przedmiocie stosunku służbowego skarżącej w terminie 14 dni od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami oraz stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
WSA w Gdańsku nie podzielił argumentacji skarżącej, że dotychczasowym funkcjonariuszom można było zaproponować jedynie dalsze pełnienie służby. Z treści regulacji zawartych w ustawie p.w. KAS wynika, że kierownicy określonych jednostek mogą złożyć funkcjonariuszom celnym zarówno pisemną propozycję określającą nowe warunki pełnienia służby (zgodnie z art. 169 ust. 4), jak też propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia, która to propozycja nie stanowi decyzji administracyjnej ani aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zdaniem ww. Sądu, powyższa konstatacja w sposób bezpośredni wynika z treści art. 169 ust. 3
i ust. 7 ustawy p.w. KAS, także brzmienie art. 165 ust. 7 i art. 170 ust. 1 pkt 1 oraz art. 170 ust. 3 ww. ustawy wskazuje, że złożenie powyższych propozycji nie ma charakteru obligatoryjnego. Uznanie, że określonemu funkcjonariuszowi stosowna propozycja nie mogła być złożona, obligowało organ do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego, równoznacznej w swej istocie
z decyzją o zwolnieniu ze służby. Z kolei odmowa przyjęcia przez funkcjonariusza propozycji zatrudnienia również obligowała organ do wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego, równoznacznej z decyzją o zwolnieniu ze służby. Uzasadnienie takiej decyzji winno zawierać przedstawienie funkcjonariuszowi przesłanek niezłożenia propozycji nowych warunków pełnienia służby. Funkcjonariusz, który w istocie traci dotychczasowy status, ma bowiem pełne prawo do poznania przyczyn wygaśnięcia stosunku służbowego (w świetle posiadanych przez niego kwalifikacji i przebiegu dotychczasowej służby). Przedstawiając powyższe WSA w Gdańsku stwierdził, że podstawę do wydania decyzji
w przedmiocie stosunku służbowego pełniących do dnia [...] sierpnia 2017 r. funkcjonariuszy Służby Celno - Skarbowej stanowią art. 169 ust. 4 ustawy p.w. KAS (decyzja ustalająca warunki pełnienia służby - propozycja pełnienia służby) oraz art. 170 ust. 3 ustawy p.w. KAS w zw. z art. 276 ust. 2 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (decyzja stwierdzająca wygaśnięcie stosunku służbowego równoznaczna w swej istocie z decyzją o zwolnieniu ze służby). A zatem Dyrektor IAS ma możliwość wydania decyzji ustalającej warunki pełnienia służby (złożenia propozycji pełnienia służby) albo decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącej.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 1036/18, oddalił skargę kasacyjną Dyrektora IAS, uznając, że stanowisko WSA w Gdańsku, sprowadzające się do przyjęcia w niniejszej sprawie bezczynności Dyrektora IAS było uzasadnione, choć nie cała argumentacja sądu I instancji, przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, była trafna (dotyczy to możliwości przedstawienia obecnie funkcjonariuszowi propozycji nowych warunków służby).
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pomimo, iż art. 170 ust. 1 pkt 2
i ust. 2 p.w. KAS zawiera jedynie sformułowanie, że stosunki pracy osób zatrudnionych w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1, oraz stosunki służbowe osób pełniących służbę
w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1,2,3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1 (czyli ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 508 ze zm., dalej jako "ustawa o KAS"), wygasają po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym pracownik albo funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia [...] sierpnia 2017 r., a zatem przepis ten nie stanowi wprost o obowiązku organu do wydania w takim przypadku decyzji deklaratoryjnej, która stwierdzałaby zwolnienie ze służby funkcjonariusza z dniem [...] sierpnia 2017 r., to taki obowiązek należy jednak w tego rodzaju przypadku przyjąć. Skoro bowiem - z mocy art. 170 ust. 3 ustawy p.w. KAS - wynika, że w przypadku,
o którym mowa w ust. 1, wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby, a więc ustawodawca zrównuje w ten sposób skutki prawne zwolnienia ze służby ze skutkami wygaśnięcia stosunku służbowego, to
w analizowanej sytuacji zachodzi domniemanie załatwienia niniejszej sprawy również w formie decyzji, której podstawę prawną stanowić będzie art. 170 ust. 3 ustawy p.w. KAS w zw. z art. 276 ust. 2 ustawy o KAS.
Konkludując NSA uznał, że ponieważ K. P. odmówiła przyjęcia propozycji określającej warunki jej zatrudnienia w Służbie Celno-Skarbowej to jej dotychczasowy stosunek służbowy nie przekształcił się - z mocy prawa w stosunek pracy (art. 171 ust. 1 pkt 2 ustawy p.w. KAS) - a więc zachodziła konieczność wydania decyzji stwierdzającej jej zwolnienie ze służby.
Dyrektor IAS decyzją z [...] kwietnia 2019 r., na podstawie art. 170 ust. 3
w związku z art. 170 ust. 1 pkt 2 ustawy p.w. KAS, art. 107 Kpa, art. 276 ust. 2 ustawy o KAS, stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r.
Jak wskazał Dyrektor IAS, korzystając z przysługujących mu kompetencji podjął decyzję o przedstawieniu K. P. w ustawowym terminie, tj. do dnia [...] maja 2017 r. pisemnej propozycji pracy w podległej jednostce. Wyjaśnił, że od [...] czerwca 2008 r. strona pełniła służbę w Wydziale Prawno- Organizacyjnym - Zespole Radców Prawnych, później Wieloosobowym Stanowisku Pracy Radców Prawnych, Referacie Prawnym, Wieloosobowym Stanowisku Pracy do spraw Obsługi Prawnej Izby Celnej w [...]. Natomiast od [...] marca 2015 r. pełniła służbę na stanowisku radcy prawnego. Dyrektor IAS podkreślił, że dotychczas wykonywane przez K. P. zadania wynikające z zajmowanego stanowiska (pełnionej funkcji) nie znajdowały się w katalogu zadań przewidzianych w ustawie, które mogą wykonywać funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej. Ponadto stwierdził, że żadna
z osób zatrudnionych albo pełniących funkcję radcy prawnego, nie otrzymała propozycji pełnienia służby w komórce obsługi prawnej jako funkcjonariusz - radca prawny. Wszystkie osoby wykonujące zadania obsługi prawnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...] posiadają status pracownika, a nie funkcjonariusza. Dyrektor IAS wskazał, że podjął decyzję o przedstawieniu K. P. pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia na stanowisku radcy prawnego
w Referacie Obsługi Prawnej [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...], jednak [...] czerwca 2017 r. złożyła ona oświadczenie o odmowie przyjęcia ww. propozycji zatrudnienia.
W związku z powyższym, mając na uwadze zapisy zawarte w art. 170 ust.1 pkt 2 ustawy p.w. KAS, Dyrektor IAS wydał decyzję stwierdzającą wygaśnięcie stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r. - wykonując tym samym zobowiązanie nałożone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 1036/18.
Skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji Dyrektora IAS, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa tj.:
1) art. 107 Kpa poprzez brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji,
w zakresie powodów nieprzedstawienia propozycji służby, w świetle przepisów ustawy p.w. KAS;
2) art. 165 ust 3 w zw. z art. 165 ust. 7, art. 179 ust. 2 p.w. KAS, poprzez niewzięcie pod uwagę, w procesie składania propozycji służby, przesłanek, o których mowa
w ww. przepisach, w szczególności posiadanych kwalifikacji oraz przebiegu dotychczasowej służby, przebytych szkoleń itp.;
3) brak poparcia dla tez, dotyczących limitów ograniczających liczbę funkcjonariuszy wykonujących obowiązki w ramach stosunku służby, a ponadto brak uzasadnienia dla pozbawienia funkcjonariusza jego praw nabytych;
4) art. 61 § 4 w zw. z art. 10 § 1 Kpa przez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w szczególności niezachowanie wymogów formalnych i pominięcie właściwego powiadomienia strony o wszczęciu postępowania, a przed wydaniem decyzji uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz znoszonych żądań;
5) przekroczenie granic uznania administracyjnego z uwagi na brak wskazania zgromadzonych dowodów oraz ich oceny, jak również brak przeprowadzenia właściwego postępowania, które zakończone zostało wydaniem decyzji na podstawie zindywidualizowanych przesłanek odnoszących się do niniejszej sprawy. Uzasadnienie decyzji powinno spełniać również ten wymóg i jasno odzwierciedlać intencje organu.
Szef KAS wskazaną na wstępie decyzją z [...] lipca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję wydaną przez organ I instancji, przyjmując, że mając na uwadze wyrok WSA w Gdańsku oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 stycznia 2019 r., Dyrektor IAS trafnie stwierdził w swojej decyzji wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącej z dniem [...] sierpnia 2017 r.
W uzasadnieniu wydanej decyzji Szef KAS opisał przebieg reorganizacji aparatu administracji skarbowej, wskazując w szczególności, że doszło do sukcesji generalnej, w wyniku której izba administracji skarbowej wstępując
w prawa i obowiązki łączonych jednostek stała się ich następcą prawnym. Jednocześnie pracownicy/funkcjonariusze zatrudnieni/pełniący służbę w dotychczasowych jednostkach, tj. izbach skarbowych, urzędach kontroli skarbowej oraz izbach celnych, stali się z mocy prawa pracownikami/funkcjonariuszami zatrudnionymi/pełniącymi służbę w jednostkach organizacyjnych KAS na podstawie dotychczasowych warunków zatrudnienia, do czasu przyjęcia pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia/pełnienia służby, braku takiej propozycji lub odmowy jej przyjęcia - nie dłużej niż do dnia [...] sierpnia 2017 r. Dyrektorzy izb administracji skarbowej składali odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom,
w terminie do dnia [...] maja 2017 r, pisemne propozycje, określające nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby.
Jak wskazał organ odwoławczy, Dyrektor IAS realizując nałożony na niego ustawą p.w. KAS obowiązek zapewnienia właściwej obsady kadrowej, doboru pracowników i funkcjonariuszy do realizacji zadań, zgodnie z ich kwalifikacjami
i przebiegiem dotychczasowej pracy lub służby, podjął decyzję o przedstawieniu K. P. pisemnej propozycji pracy w podległej jednostce na stanowisku radcy prawnego w Referacie Obsługi Prawnej [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...]. K. P. [...] czerwca 2017 r. złożyła oświadczenie
o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia z uwagi na brak możliwości kontynuowania służby w Służbie Celno-Skarbowej.
Szef KAS uznał, że Dyrektor IAS realizując obowiązek zapewnienia właściwej obsady kadrowej, mającej na celu gwarancję realizacji nałożonych na Służbę Celno-Skarbową ustawowych zadań, podjął słuszną decyzję o przedstawieniu K. P. propozycji zatrudnienia na stanowisku rady prawnego. Zauważył, że Dyrektor IAS, będąc kierownikiem urzędu i realizując politykę kadrową w izbie administracji skarbowej podejmuje szereg decyzji, które mają wpływ na prawidłowe funkcjonowanie podległej jednostki. Przede wszystkim ma możliwość oceny kadry pod kątem spełnienia ustawowych przesłanek i oceny zapewnienia gwarancji właściwego wykonywania obowiązków na danym stanowisku pracy lub służby.
Z kolei z treści art. 165 ust. 7 ustawy p.w. KAS nie wynika, że po stronie organu leży obowiązek złożenia propozycji służby każdemu z dotychczasowych funkcjonariuszy. W ocenie organu odwoławczego przedłożenie propozycji służby lub pracy zostało pozostawione uznaniu przełożonego, który biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, a w tym konkretnym przypadku przesłanki wynikające z art. 165 ust. 7 ww. ustawy, a więc przede wszystkim posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej służby podejmuje decyzję o przedłożeniu propozycji służby lub pracy bądź jej nie przedłożeniu po uwzględnieniu ustawowych kryteriów, określonych
w wyżej powołanym przepisie.
Zdaniem Szefa KAS, szczegółowa analiza materiałów niniejszej sprawy daje podstawy do twierdzenia, że Dyrektor IAS działał na podstawie i w granicach prawa, nie przekraczając przy tym granic uznania administracyjnego z uwagi na brak wskazania zgromadzonych dowodów oraz ich oceny, jak również brak przeprowadzenia właściwego postępowania.
Organ odwoławczy zauważył także, że rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie podjęto w oparciu o akta osobowe strony, będące dokumentami jej znanymi oraz obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa. Wydając zaś decyzję
o stwierdzeniu wygaśnięcia stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r. Dyrektor IAS właściwie ją uzasadnił. Podkreślił, że od dnia [...] marca 2017 r. w każdej
z konsolidowanych jednostek - Izbie Celnej w [...], Urzędzie Kontroli Skarbowej
w [...], Izbie Skarbowej w [...] funkcjonowały komórki organizacyjne zajmujące się obsługą prawną. W wyniku zaś przeprowadzonej reformy ilość komórek organizacyjnych zajmujących się obsługą prawną uległa zmniejszeniu.
W związku z ograniczeniem ilości komórek organizacyjnych oraz z uwagi na faktyczne potrzeby kadrowe, ograniczona została także liczba osób wykonujących zadania z zakresu obsługi prawnej. Dotychczas wykonywane przez K. P. zadania wynikające z zajmowanego stanowiska radcy prawnego nie znajdowały się w katalogu zadań przewidzianych w ustawie, które mogą wykonywać funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej. Szef KAS dodał, że w procesie konsolidacji jednostek organizacyjnych, które weszły w skład Izby Administracji Skarbowej w [...] żadna z osób zatrudnionych albo pełniących funkcję radcy prawnego, nie otrzymała propozycji pełnienia funkcji w komórce obsługi prawnej jako funkcjonariusz - radca prawny. Wszystkie osoby wykonujące zadania obsługi prawnej w Izbie oraz innych jednostkach organizacyjnych KAS województwa [...], posiadają status pracownika, a nie funkcjonariusza.
Szef KAS wyjaśnił również, że obecny stan prawny regulujący kwestię stanowisk służbowych funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej, tj. rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 27 lutego 2017 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1941) nie przewiduje w katalogu stanowisk służbowych funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej stanowiska radcy prawnego, w przeciwieństwie do wcześniej obowiązującego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 334 ze zm.), które w załączniku nr 1 do rozporządzenia zawierało w wykazie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych w kategorii stanowisk eksperckich stanowisko radcy prawnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o:
- uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i wydanie decyzji zawierającej dla skarżącej propozycję pełnienia służby
w Służbie Celno - Skarbowej, ustalającej warunki jej pełnienia;
- zobowiązanie Dyrektora IAS do przedłożenia dokumentów - informacji i danych, na temat liczby funkcjonariuszy, którzy w wyniku reformy otrzymali propozycję pracy, ich stosunek uległ przekształceniu, a następnie w wyniku naborów wewnętrznych lub innych decyzji, np. o przeniesieniu, nabyły ponownie status funkcjonariusza; liczby osób, które w wyniku naborów zewnętrznych, zostały mianowane do służby (w tym liczby ogłoszonych naborów na stanowiska, na których osoby miały pełnić służbę
w służbie celno-skarbowej; liczby łącznej etatów, zarówno funkcjonariuszy, jak
i pracowników w Izbie Administracji Skarbowej w [...] na dzień [...] sierpnia 2017 r. i obecnie;
- zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przypisanych.
Skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa tj.:
1) błędne zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji wydanej z naruszeniem przepisów prawa materialnego przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;
2) art. 2, art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, z których wynikają zasady państwa prawnego, poprzez usankcjonowanie wyłącznie pozornej kontroli sądowej;
3) art. 7 i art. 15 Kpa, formułujących ogólne zasady postępowania, tj. prawdy obiektywnej oraz dwuinstancyjności postępowania;
a) poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji naruszającej przepisy normujące postępowanie dowodowe, a mianowicie art. 77, art. 80 i art. 81 Kpa, jak również
b) poprzez niewywiązanie się z obowiązku całościowego wyjaśnienia sprawy
w postępowaniu odwoławczym, w tym braku bezpośredniego odniesienia się do przebiegu służby i kwalifikacji skarżącej w trakcie pełnienia przez nią służby przez prawie 15 lat, a tym samy pozbawienie decyzji indywidualnego charakteru, oraz
c) oparcie decyzji na błędnym założeniu braku możliwości przedstawienia skarżącej propozycji pełnienia służby w Krajowej Administracji Skarbowej;
4) rażące naruszenie sformułowanych w art. 8 Kpa i powiązanych ze sobą zasad ogólnych: pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz oddziaływania tychże organów na świadomość i kulturę prawną obywateli poprzez pozorność postępowania wyjaśniającego, nierespektowanie przepisów prawa powszechnie obowiązującego oraz działanie godzące w powagę organu, a jednocześnie w dobre imię strony, przejawiające się w ogólnikowym uzasadnieniu decyzji;
5) naruszenie sformułowanej w art. 12 Kpa zasady przekonywania, uszczegółowionej m.in. w art. 107 § 3 Kpa poprzez wydanie decyzji, niespełniającej wymogów dotyczących jej uzasadnienia faktycznego;
6) art. 165 ust. 7 ustawy p.w. KAS, poprzez nieuwzględnienie dotychczasowego przebiegu służby oraz posiadanych kwalifikacji skarżącej, a w konsekwencji nieprzedstawienie jej propozycji służby w Krajowej Administracji Skarbowej;
7) art. 60 Konstytucji RP, poprzez naruszenie prawa do służby na jednakowych zasadach oraz naruszenie sformułowanej w art. 7 Kpa zasady uwzględniania słusznego interesu społecznego i słusznego interesu obywateli poprzez, nieuwzględnienie, że dalsza służba w Krajowej Administracji Skarbowej służyłaby dobru publicznemu, korespondującemu ze słusznym interesem skarżącej, wyrażającym się w kontynuowaniu rozwoju zawodowego i pracy w administracji skarbowej, a w konsekwencji możliwości wykorzystania specjalistycznej, nabytej przez lata pracy, wiedzy, kwalifikacji, doświadczenia i zaangażowania skarżącej;
8) art. 32 ust. 1 Konstytucji, który stanowi o prawie jednostki do równego traktowania wobec prawa.
W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła argumentację towarzyszącą sformułowanym w niej zarzutom, zwracając szczególną uwagę na charakter służby pełnionej przez funkcjonariusza oraz podając w wątpliwość konstytucyjność przepisów, na podstawie których organy rozstrzygały w jej sprawie.
W odpowiedzi na skargę Szef KAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z [...] października 2019 r. skarżąca wskazała, że organ
w odpowiedzi na skargę odwołuje się wyłącznie do ostatniego okresu służby
i zajmowanych przez nią stanowisk, pomijając wcześniejszy okres jej pełnienia
i wykonywania obowiązków służbowych w innych komórkach organizacyjnych. Zdaniem skarżącej, stoi to w sprzeczności z przepisem art. 165 ust. 7 ustawy p.w. KAS, który nakazywał dyrektorowi izby administracji skarbowej uwzględnić, przy składaniu propozycji funkcjonariuszowi, posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej służby.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy
w trybie uproszczonym zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Mając na uwadze powyższe kryteria kontroli sądowej stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy mieć na uwadze, że rozstrzygnięcie w sprawie skarżącej zapadło w związku z koniecznością wykonania orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 1036/18 oraz orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 20 grudnia 2017 r. sygn. akt III SAB/Gd 54/17. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.
z 2019 r. poz. 2325; dalej: p.p.s.a.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 1 lipca 2019r. I OPS 1/19 wskazał, że: "Przyjęcie przez funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej propozycji zatrudnienia i przekształcenie, z dniem określonym w tej propozycji, na podstawie art. 171 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę
o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1948 ze zm.) dotychczasowego stosunku służby w służbie przygotowawczej lub stałej w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę odpowiednio na czas nieokreślony albo określony, nie wiąże się
z obowiązkiem właściwego organu do wydania decyzji orzekającej o zakończeniu stosunku służbowego".
Oceniając zgodność z prawem wydanych decyzji Sąd zobowiązany jest oprzeć się na regulacjach zawartych w ustawie z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1948 ze zm., dalej jako "ustawa p.w. KAS"). Z dniem 1 marca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, dalej "ustawa o KAS"). Z tym dniem utraciła moc obowiązującą m. in. ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r. poz.1799), która zgodnie z art. 1 ust. 1 regulowała zadania i organizację Służby Celnej - jednolitej umundurowanej formacji utworzonej w celu zapewnienia ochrony i bezpieczeństwa obszaru celnego Unii Europejskiej, w tym zgodności z prawem przywozu towarów na ten obszar oraz wywozu towarów z tego obszaru, a także wykonywania obowiązków określonych
w przepisach odrębnych, w szczególności w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od gier.
Ustawa o KAS powołała Krajową Administrację Skarbową, która przejęła realizację zadań wykonywanych przez kontrolę skarbową, administrację podatkową oraz Służbę Celną.
Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o KAS, Krajowa Administracja Skarbowa stanowi wyspecjalizowaną administrację rządową wykonującą zadania z zakresu realizacji dochodów z tytułu podatków, należności celnych, opłat oraz nieopodatkowych należności budżetowych, ochrony interesów Skarbu Państwa oraz ochrony obszaru celnego UE, a także zapewniającą obsługę i wsparcie podatnika
i płatnika w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych oraz obsługę
i wsparcie przedsiębiorcy w prawidłowym wykonywaniu obowiązków celnych.
W ramach KAS wyodrębnia się Służbę Celno-Skarbową, będącą jednolitą
i umundurowaną formacją, którą tworzą funkcjonariusze.
Pod względem organizacyjnym ustawa p.w. KAS przewiduje, że izba skarbowa kontynuuje działalność i staje się izbą administracji skarbowej, a izbę tę łączy się z mającymi siedzibę w tym samym województwie izbą celną i urzędem kontroli skarbowej (art. 160 ust. 2, ust. 4).
W odniesieniu do zasobów kadrowych dotychczasowej Służby Celnej ustawa p.w. KAS w art. 165 ust. 3 i 4 reguluje zasady dalszego zatrudniania dotychczasowych funkcjonariuszy celnych w jednostkach jednolitej Krajowej Administracji Skarbowej, powołanej w miejsce rozproszonej administracji podatkowej, służby celnej i kontroli skarbowej. W tym zakresie przewiduje, że funkcjonariusze celni, pełniący służbę w izbach celnych albo w komórkach urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych, stają się z dniem wejścia
w życie ustawy o KAS, z zastrzeżeniem art. 170 ustawy p.w. KAS, funkcjonariuszami Służby Celno-Skarbowej, zwanymi dalej "funkcjonariuszami", pełniącymi służbę
w jednostkach KAS i zachowują ciągłość służby. W sprawach wynikających
ze stosunku służbowego stosuje się przepisy dotychczasowe.
Natomiast na podstawie art. 165 ust. 7 ustawy p.w. KAS Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom,
w terminie do dnia 31 maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje
i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania. Możliwość złożenia dotychczasowym funkcjonariuszom propozycji pracy określającej nowe warunki zatrudnienia przewidziana została w ww. ustawie także w art. 167 ust. 2 (w stosunku do funkcjonariuszy pełniących służbę
w komórkach urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych).
Zgodnie z art. 170 ust. 2 ustawy p.w. KAS, funkcjonariusz, któremu przedstawiono propozycję zatrudnienia albo pełnienia służby, składa w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania oświadczenie o przyjęciu albo odmowie przyjęcia propozycji. Niezłożenie oświadczenia w tym terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby.
Stosunki służbowe osób pełniących służbę w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 6 ustawy o KAS (komórkach organizacyjnych urzędu obsługującego ministra, Krajowej Informacji Skarbowej, izbach administracji skarbowej i Szkole), wygasają:
- z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia 31 maja 2017 r. nie otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby;
- po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia 31 sierpnia 2017 r. (art. 170 ust. 1 ustawy p.w. KAS).
Wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza w opisanych przypadkach traktuje się jak zwolnienie ze służby (art. 170 ust. 3 ustawy p.w. KAS).
W wyroku z 17 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 996/18 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że niewątpliwie, w przypadku funkcjonariusza, któremu nie zaproponowano pełnienia dalszej służby ani nie przedstawiono propozycji zatrudnienia, przyjąć trzeba, że istnieje obowiązek organu wydania decyzji deklaratoryjnej, stwierdzającej zwolnienie ze służby. Podobnie rzecz ma się
z funkcjonariuszem, który odmówił przyjęcia propozycji zatrudnienia lub służby.
W tych sytuacjach podstawę do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby można wywieść z art. 170 ust. 1 i 3 ustawy p.w. KAS w związku z art. 276 ust. 2 ustawy
o KAS (podobnie Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 1/19).
Bezsporne w niniejszej sprawie jest, że skarżąca do dnia [...]maja 2017 r. otrzymała pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia na stanowisku radcy prawnego w Referacie Obsługi Prawnej [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] (tj. w ramach korpusu służby cywilnej w podległej Dyrektorowi KAS jednostce). W konsekwencji, wobec odmowy przyjęcia ww. propozycji zatrudnienia, w myśl ww. art. 170 ust. 1 pkt 2 i art. 170 ust. 3 ustawy p.w. KAS jej stosunek służbowy wygasł z dniem [...] sierpnia 2017 r. Dyrektor IAS decyzją z [...] kwietnia 2019 r. stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego skarżącej z dniem [...] sierpnia 2017 r.
W ww. decyzji wyjaśniono, że od dnia [...] czerwca 2008 r. skarżąca pełniła służbę w Wydziale Prawno-Organizacyjnym - Zespole Radców Prawnych, później Wieloosobowym Stanowisku Pracy Radców Prawnych, Referacie Prawnym, Wieloosobowym Stanowisku Pracy do spraw Obsługi Prawnej Izby Celnej w [...]. Natomiast od dnia [...] marca 2015 r. strona pełniła służbę na stanowisku radcy prawnego. Dyrektor IAS podkreślił, że dotychczas wykonywane przez K. P. zadania wynikające z zajmowanego stanowiska (pełnionej funkcji) nie znajdowały się w katalogu zadań przewidzianych w ustawie, które mogą wykonywać funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej. Ponadto stwierdził, że żadna z osób zatrudnionych albo pełniących funkcję radcy prawnego, nie otrzymała propozycji pełnienia służby w komórce obsługi prawnej jako funkcjonariusz - radca prawny. Wszystkie osoby wykonujące zadania obsługi prawnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...] posiadają status pracownika, a nie funkcjonariusza.
Stwierdzić więc należy, że skarżąca otrzymała propozycję zatrudnienia
w KAS, zgodnie z treścią przepisu art. 165 ust. 7 ustawy o KAS. Konsekwencją zaś odmowy jej przyjęcia, w myśl art. 170 ust. 3 w zw. z art. 170 ust. 1 pkt 2 ustawy p.w. KAS, było wygaśnięcie stosunku służbowego w terminie określonym w tym przepisie, tj. z dniem [...] sierpnia 2017 r.
Sąd zauważa, że obligatoryjne i fakultatywne przesłanki zwolnienia ze służby zawarte są w art. 179 i art. 180 ustawy o KAS. Ustawa wprowadzająca KAS zawiera jednak konstrukcję prawną wygaśnięcia stosunku służbowego. M.in. w wyniku odmowy przyjęcia propozycji zatrudnienia lub służby i wydaniu decyzji o wygaśnięciu stosunku służbowego dochodzi do wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza, które traktuje się jak zwolnienie ze służby.
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 1 lipca 2019 r. I OPS 1/19 wskazał, że: Reforma dotychczas istniejącej administracji skarbowej i powołanie Krajowej Administracji Skarbowej, która stanowi wyspecjalizowaną administrację rządową wykonującą zadania z zakresu realizacji dochodów z tytułu podatków, należności celnych, opłat oraz niepodatkowych należności budżetowych, ochrony interesów Skarbu Państwa oraz ochrony obszaru celnego UE, a także zapewniającą obsługę i wsparcie podatnika i płatnika w prawidłowym wykonywaniu obowiązków podatkowych oraz obsługę i wsparcie przedsiębiorcy w prawidłowym wykonywaniu obowiązków celnych wymagała przyjęcia rozwiązań o charakterze przejściowym,
w szczególności dotyczących kwestii pracowniczych. Wspomnieć przy tym należy, że ustawa p.w. KAS w art. 165 - 174 statuuje zasady zatrudnienia funkcjonariuszy
w nowym, skonsolidowanym organie administracji skarbowej, który powstał
w miejsce trzech dotychczas funkcjonujących organów administracji skarbowej: administracji podatkowej, kontroli skarbowej i Służby Celnej. W ramach scalania administracji skarbowej następowała konsolidacja podmiotowa na poziomie regionalnym oraz lokalnym izb i urzędów skarbowych, urzędów kontroli skarbowych, izb i urzędów celnych w izby administracji skarbowej oraz w urzędy administracji skarbowej i urzędy celno-skarbowe (por. uzasadnienie do projektu ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, Druk sejmowy nr 826, s. 5). Powstał zatem nowy organ administracji skarbowej, który przejął kompetencje trzech dotychczas istniejących organów. Została zlikwidowana dotychczasowa Służba Celna, a w jej miejsce powołano w ramach KAS nową formację Służbę Celno-Skarbową. Powołując nowe organy administracji skarbowej ustawodawca miał prawo określić nowe warunki pracy lub służby. W konsekwencji uznać należało, że w stosunku do funkcjonariuszy Służby Celnej nie stosuje się więc już dotychczasowych przepisów art. 105 i art. 106 ustawy z dnia 27 sierpnia 2007 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1799) określających zasady zwalniania celników ze służby, ponieważ ww. ustawa zgodnie
z art. 159 pkt 3 ustawy p.w. KAS utraciła moc z dniem 1 marca 2017 r. Od tej daty, status prawny funkcjonariuszy zatrudnianych w nowym organie jakim jest Krajowa Administracja Skarbowa statuują zatem wyłącznie przepisy ustawy p.w. KAS.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w niniejszym składzie reforma dotychczas istniejącej administracji skarbowej i powołanie Krajowej Administracji Skarbowej, pozwalała ustawodawcy na wprowadzenie konstrukcji wygaśnięcia stosunku służbowego. Regulacje prawne w tym zakresie nie zostały zakwestionowane w zakresie zgodności z Konstytucją RP przed Trybunałem Konstytucyjnym. Należy więc przyjąć domniemanie ich zgodności z Konstytucją RP. Reforma administracji skarbowej i powstanie nowej formacji w postaci Służby Celno- Skarbowej pozwalała ustawodawcy na zamieszczenie w ustawie klauzuli umożliwiającej odpowiednio dobór kadrowy nowo utworzonej jednostki. Kierowanie się kryteriami zawartymi w art. 179 czy art. 180 ustawy o KAS, dotyczącymi zwolnienia ze służby byłoby zatem nieuzasadnione i ograniczałby możliwości reorganizacyjne organu. Jednym z elementów tego typu reorganizacji było bowiem odpowiednie dobranie kadry, tak aby była ona jak najbardziej efektywna i nie stanowiła nieuzasadnionego obciążenia dla budżetu. Należy więc odejść od ściśle sformalizowanych przesłanek zawartych w art. 179 czy 180 ustawy
o KAS.
Z treści art. 165 ust. 7 ustawy p.w. KAS nie wynika, że po stronie organu leży obowiązek złożenia propozycji pracy/służby każdemu z dotychczasowych funkcjonariuszy. Przedłożenie propozycji służby/pracy zostało pozostawione przez ustawodawcę uznaniu przełożonego, który biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, podejmuje określoną decyzję lub przedkłada funkcjonariuszowi określone propozycje.
Sąd zauważa, że w kontrolowanej sprawie organ w wyczerpujący sposób przedstawił przyczyny, w świetle przepisu art. 165 ust. 7 ustawy o KAS, z powodu których skarżąca nie otrzymała propozycji służby lecz propozycję zatrudnienia
w KAS. Wyjaśnił bowiem, że w wyniku przeprowadzonej reformy ilość komórek organizacyjnych zajmujących się obsługą prawną uległa zmniejszeniu. Z kolei
w związku z ograniczeniem ilości komórek organizacyjnych oraz z uwagi na faktyczne potrzeby kadrowe, ograniczona została także liczba osób wykonujących zadania z zakresu obsługi prawnej. Ponadto podniósł, że dotychczas wykonywane przez skarżącą zadania wynikające z zajmowanego stanowiska radcy prawnego nie znajdowały się w katalogu zadań przewidzianych w ustawie, które mogą wykonywać funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej. Organ podkreślił również, że na skutek konsolidacji jednostek organizacyjnych, które weszły w skład Izby Administracji Skarbowej w [...] żadna z osób zatrudnionych albo pełniących funkcję radcy prawnego, nie otrzymała propozycji pełnienia funkcji w komórce obsługi prawnej jako funkcjonariusz - radca prawny. Wszystkie osoby wykonujące zadania obsługi prawnej w Izbie oraz innych jednostkach organizacyjnych KAS województwa [...], posiadają status pracownika a nie funkcjonariusza. Ponadto podkreślił, że obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 27 lutego 2017 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych, nie przewiduje w katalogu stanowisk służbowych funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej stanowiska radcy prawnego, w przeciwieństwie do wcześniej obowiązującego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych, które wśród stanowisk służbowych wymieniło również stanowisko radcy prawnego. Tym samym, zdaniem Sądu wskazane zostały zindywidualizowane powody, które przemawiały za takim, a nie innym stanowiskiem wobec konkretnej osoby – skarżącej.
Odnosząc się kolejno do zarzutów natury proceduralnej, Sąd zauważa, że przedmiotowe zarzuty nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. Należy wskazać, że zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 8 i art. 12 Kpa, jak również art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa, ponieważ organ w zaskarżonej decyzji wyjaśnił przesłanki swojego działania, którymi kierował się przy wydaniu rozstrzygnięcia, a podjęta w sprawie decyzja znajduje uzasadnienie w obowiązujących przepisach prawa.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej związanych z naruszenie przepisów Konstytucji RP a mianowicie art. 2, art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2, poprzez złamanie zasady równości wobec prawa oraz dostępu do służby publicznej na równych zasadach, należy powołać się na wyrok NSA z 5 listopada 2018 r. sygn. akt
I OSK 1044/18, w którym NSA stwierdził, że "Tak szeroka zmiana ustrojowa
w płaszczyźnie finansów publicznych wymusiła konieczność dostosowania dotychczasowego stanu kadrowego służby celnej, administracji podatkowej i kontroli skarbowej do nowej struktury organizacyjnej oraz nowych zadań nałożonych na organy KAS. Nastąpiło to w drodze regulacji prawnych zawartych w rozdziale trzecim ustawy p.w. KAS. W tym właśnie kontekście i z takiej perspektywy należy zauważyć, że przekształcanie lub wygaszanie przez ustawodawcę stosunków zatrudnienia
z mocy samego prawa jest szczególnym przypadkiem, w którym konstytucyjna ochrona trwałości stosunków zatrudnienia w służbie publicznej stanowi wartość narażoną na daleko idące ograniczenia. Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego
w przedmiocie przekształcania lub wygaszania z mocy samego prawa stosunków zatrudnienia w służbie publicznej wskazuje, że szczególny charakter służby publicznej nie przekłada się na niezmienność zasad jej funkcjonowania, w tym także na bezwzględną ochronę trwałości stosunku zatrudnienia (wyrok z 14 czerwca 2011 r., sygn. akt Kp 1/11). Zatrudnieni w służbie publicznej powinni liczyć się z tym, że ochrona trwałości ich stosunków zatrudnienia będzie dostosowana do zmieniających się warunków społecznych. Co do zasady, zamieszczenie w ustawie gwarancji stabilności zatrudnienia daje podstawę do oczekiwania, że ustawodawca nie zmieni w sposób arbitralny zasad ochrony trwałości tych stosunków (wyrok TK z 16 czerwca 2003 r., sygn. akt: K 52/02). Ingerowanie z mocy prawa w indywidualne stosunki zatrudnienia w służbie publicznej może być uzasadnione zasadniczymi reformami aparatu administracji. Z punktu widzenia postanowień art. 24 Konstytucji w związku
z charakterem służby publicznej wynikającym z art. 60 oraz art. 153 ust. 1 Konstytucji, ustanie lub modyfikacja stosunków zatrudnienia z mocy prawa jest możliwa w sytuacjach wyjątkowych, związanych z koniecznością realizowania innych ważnych wartości konstytucyjnych".
W tym miejscu podnieść należy, że NSA w wyroku z 17 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 1036/18 (wydanym w sprawie skarżącej) stwierdził, że z uwagi na fakt, iż K. P. odmówiła przyjęcia propozycji określającej warunki jej zatrudnienia, to jej dotychczasowy stosunek służbowy nie przekształcił się z mocy prawa
w stosunek pracy, a więc zachodziła konieczność wydania decyzji dotyczącej stosunku służbowego skarżącej. Decyzja ta ma charakter deklaratoryjny. Decyzja deklaratoryjna to decyzja potwierdzająca zajście określonego zdarzenia - w tej sprawie polegającego na wygaśnięciu stosunku służbowego z powodu odmowy przyjęcia przez skarżącą propozycji zatrudnienia w ramach służby cywilnej w Izbie Administracji Skarbowej w [...], traktowanego jak zwolnienie ze służby. Tak więc obowiązkiem organu I instancji było wydanie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego K. P. Dlatego też zarzuty skargi dotyczące oparcia decyzji na błędnym założeniu braku możliwości przedstawienia skarżącej propozycji pełnienia służby w Krajowej Administracji Skarbowej Sąd uznał za niezasadne. Zaskarżone rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy decyzję organu I instancji
w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego skarżącej nastąpiło bowiem zgodnie z wytycznymi zawartymi w ww. wyroku NSA z 17 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 1036/18. Ponadto, w ocenie Sądu, organ w wyczerpujący sposób rozważył okoliczności sprawy zgodnie z art. 165 ust. 7 ustawy p.w. KAS. W związku z odmową przyjęcia przez skarżącą propozycji zatrudnienia w KAS, w myśl art. 170 ust. 1 ustawy p.w. KAS, doszło do wygaśnięcia jej stosunku służbowego w terminie określonym w tym przepisie, tj. z dniem [...] sierpnia 2017 r.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. oddalił skargę.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę