II SA/Wa 2246/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-08-29
NSAAdministracyjneWysokawsa
służba wojskowazdolność do służbykomisja lekarskaorzeczenieprawo administracyjnepostępowanie administracyjnezłamanie kościsprawność ruchowakwalifikacja wojskowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje wojskowych komisji lekarskich uznające skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej z powodu wadliwie uzasadnionego braku oceny wpływu schorzenia na sprawność ruchową.

Skarżący J. P. został uznany za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej przez Rejonową i Centralną Wojskową Komisję Lekarską z powodu przebytego złamania kości udowej prawej, które miało skutkować niewygojonym złamaniem krętarza większego. Skarżący kwestionował to rozpoznanie, wskazując na całkowite wygojenie urazu i brak wpływu na sprawność ruchową. WSA w Warszawie uchylił decyzje komisji, stwierdzając istotne naruszenia przepisów postępowania, w szczególności brak należytego uzasadnienia oceny wpływu schorzenia na sprawność ruchową, co było kluczowe dla kwalifikacji.

Sprawa dotyczyła skargi J. P. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL), która utrzymała w mocy decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) uznającą skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. RWKL rozpoznała u skarżącego przebyte złamanie trzonu kości udowej prawej stabilizowane gwoździem śródszpikowym z niewygojonym złamaniem kłykcia większego tej kości, krótkowzroczność oraz przebyte usunięcie wyrostka robaczkowego, kwalifikując go do kategorii N (niezdolny) na podstawie § 75 pkt 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON. Skarżący odwołał się, twierdząc, że złamanie kości udowej wygoiło się całkowicie, a stwierdzone zwapnienie nie jest niewygojonym złamaniem i nie upośledza sprawności ruchowej. CWKL utrzymała decyzję RWKL, błędnie wskazując na niewygojone złamanie krętarza większego, a nie kłykcia, ale podtrzymała kwalifikację. WSA w Warszawie uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów KPA, w tym art. 7, 77 i 80 KPA. Sąd uznał, że organy nie wykazały w uzasadnieniach, w jakim stopniu i czy w ogóle stwierdzone schorzenie upośledza sprawność ruchową, co jest warunkiem koniecznym do kwalifikacji do kategorii N zgodnie z § 75 pkt 3 rozporządzenia. WSA podkreślił, że samo stwierdzenie zniekształcenia kości nie jest wystarczające, jeśli nie wpływa na sprawność ruchową, a komisje nie dokonały takiej oceny. Sąd nie uwzględnił wniosku o powołanie biegłego, wskazując, że sądy administracyjne nie mają takich uprawnień.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wojskowe komisje lekarskie nie dokonały należytej oceny wpływu stwierdzonego schorzenia na sprawność ruchową skarżącego, co stanowiło istotne naruszenie przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny stwierdził, że uzasadnienia orzeczeń RWKL i CWKL nie wyjaśniały, w jakim stopniu i czy w ogóle stwierdzone schorzenie (pozostawienie materiału zespalającego z niewygojonym złamaniem krętarza większego kości udowej) upośledza sprawność ruchową, co jest warunkiem koniecznym do zakwalifikowania skarżącego jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej zgodnie z § 75 pkt 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.o. art. 87 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 84 § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. § 75 § pkt 3

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Schorzenia z § 75 pkt 3 (zniekształcenia kości upośledzające sprawność ruchową) kwalifikują do kategorii N (niezdolny do zawodowej służby wojskowej) w grupie III, jednakże warunkiem jest udowodnienie upośledzenia sprawności ruchowej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. § 75 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Schorzenia z § 75 pkt 2 (zniekształcenia kości bez upośledzenia sprawności ruchowej lub nieznacznie upośledzające) kwalifikują do kategorii Z/N w grupie III.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania w uzasadnieniach orzeczeń, w jakim stopniu i czy w ogóle stwierdzone schorzenie upośledza sprawność ruchową skarżącego. Niewłaściwe zastosowanie § 75 pkt 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON, które wymaga udowodnienia upośledzenia sprawności ruchowej.

Odrzucone argumenty

Argumenty CWKL podtrzymujące decyzję RWKL, wskazujące na obligatoryjną niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej dla osób orzekanych w Grupie III z rozpoznaniem § 75 pkt 3.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie uwzględnił zawartego w skardze wniosku dotyczącego powołania biegłego sądowego w zakresie ortopedii i traumatologii narządu ruchu. P.p.s.a. nie daje podstaw do powoływania przez sąd administracyjny biegłych i przeprowadzania dowodów uzupełniających z ich opinii. Wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych orzeczeniami), do których zastosowanie znajdują w odpowiednim zakresie przepisy k.p.a. Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu za zdolnego do zawodowej służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie jego stanu zdrowia... W przepisie art. 87 ust. 3 ustawy o obronie Ojczyzny, ustawodawca zawarł upoważnienie dla Ministra Obrony Narodowej do wydania w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, rozporządzenia regulującego orzekanie o zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej. W ocenie Sądu w sprawie nie dokonano należytego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie stopnia upośledzenia sprawności ruchowej... Uzasadnienia orzeczeń obu Komisji, które w stopniu istotnym naruszają art. 107 § 3 k.p.a. CWKL nie odniosła się przy tym w pełni do zarzutów odwołania, w tym do podnoszonego przez skarżącego twierdzenia, że specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, który wydał skarżącemu zaświadczenie lekarskie stwierdził, że brak jest zmian upośledzających sprawność ruchową. § 75 pkt 3 zał. Nr 1 do rozporządzenia nie wymienia jako schorzenia powodującego niezdolność do zawodowej służby wojskowej 'pozostawienia materiału zespalającego w kości z niewygojonym złamaniem krętarza większego kości udowej prawej', na co w zaskarżonym orzeczeniu wskazała CWKL. Rozporządzenie stanowi zatem, że jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej kwalifikować należy takiego kandydata, u którego schorzenia wymienione w § 75 pkt 3 upośledzają sprawność ruchową. Żadnych ustaleń, rozważań i ocen co do stopnia upośledzenia sprawności ruchowej Komisje Lekarskie w tej sprawie nie dokonały w uzasadnieniach swoich orzeczeń.

Skład orzekający

Iwona Maciejuk

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Kube

członek

Sławomir Antoniuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Należyta ocena wpływu schorzeń na sprawność ruchową przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej oraz wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi i sądami administracyjnymi w sprawach dotyczących zdolności do służby wojskowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych i dokładna ocena stanu faktycznego, nawet w sprawach medycznych. Pokazuje też ograniczenia sądu administracyjnego w ocenie dowodów medycznych.

Wojskowe komisje lekarskie popełniły błąd: Sąd uchyla decyzję o niezdolności do służby z powodu braku oceny sprawności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 2246/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-08-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Kube
Sławomir Antoniuk
Symbol z opisem
6246 Orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 par. 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2305
art. 84 ust. 2, art. 87 ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, , Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi J. P. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...].
Uzasadnienie
Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] lipca
2023 r. nr [...], na podstawie art. 190 ust. 1,6 pkt 1,7 i 10 ustawy z dnia 11 marca 2022r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022 r. poz. 2305); § 2 pkt 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, § 10 oraz § 11 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2022 r. poz. 1243 z późn. zm); oraz § 4 pkt 4-12 i § 7 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dn. 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. z 2012 r. poz. 1013 z późn. zm.), w związku z art. 821 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022 r. poz. 2305), w punkcie 8 rozpoznała u J. P.: pkt 1) przebyte złamanie trzonu kości udowej prawej stabilizowane gwoździem śródszpikowym z niewygojonym złamaniem kłykcia większego tej kości - § 75 pkt 3, pkt 2) krótkowzroczność obu oczu - § 13 pkt 2, pkt 3) przebyte usunięcie wyrostka robaczkowego - § 3 pkt 1. W punkcie 9 orzekła, że badany jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej Kategoria N – załącznik 1 grupa III do rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. W punkcie 10 orzeczenia RWKL stwierdziła, że schorzenia wymienione w punkcie 1 - 3 nie pozostają w związku ze służbą wojskową. W punkcie 11 orzeczenia wskazano, że nie zalicza się badanego do żadnej grupy inwalidztwa. W uzasadnieniu orzeczenia stwierdzono, że schorzenie z punktu 8.1 powoduje niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
J. P. odwołał się od tego orzeczenia. W uzasadnieniu wyjaśnił, że urazu, którego dotyczy rozpoznanie doznał 9 lat temu i wszelkie złamania uległy całkowitemu zrośnięciu. Ponadto wg dokumentacji złamaniu uległa tylko i wyłącznie kość udowa a dokładniej jej trzon. Brak jakichkolwiek wzmianek o Wskazał, że podczas konsultacji specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, stwierdził, że w okolicach kłykcia kości udowej jest zwapnienie co jest następstwem zabiegu repozycji złamania trzonu kości udowej prawej. Nie jest to żadne niewygojone złamanie. Ponadto stwierdził brak zmian upośledzających sprawność ruchową.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] września 2023 r. nr [...], na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 190 ust. 1, 7 i 10 ustawy o obronie Ojczyzny jak również § 3 i § 11 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r. poz. 1013 ze zm.), a także § 11 ust. 1 i § 12 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 r., poz. 1243 ze zm.) utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...].
W uzasadnieniu CWKL wskazała na wnikliwą analizę całości zgromadzonej dokumentacji przy rozpatrywaniu odwołania. Wskazała, że w aktach sprawy znajduje się karta informacyjna z leczenia szpitalnego z dnia [...].07.2014 r. z rozpoznaniem otwarte II stopnia wieloodłamowe złamanie trzonu kości udowej prawej z przemieszczeniem odłamów - zastosowano leczenie operacyjne w dniu [...].07.2014 r., tj. repozycję złamania trzonu kości udowej w ranie urazowej i stabilizację anatomicznym tytanowym gwoździem śródszpikowym ryglowanym. Do odwołania dołączono zaświadczenie lekarskie z dnia [...].07.2023 r. o treści: "Przebyte wygojone złamanie trzonu prawej kości udowej leczone operacyjnie zespoleniem śródszpikowym nie upośledzające sprawności ustroju". Zaświadczenie potwierdza obecność gwoździa śródszpikowego w kości udowej prawej oraz wygojonego złamania trzonu tej kości, nie odnosi się natomiast do stwierdzonego niewygojonego złamania krętarza większego tej kości. RWKL oparła swoją decyzję o wyniki badania Rtg uda prawego i konsultacji ortopedycznej. Wynik Rtg uda prawego z dnia [...].07.2023 r. wykazał złamanie trzonu kości udowej prawej stabilizowane gwoździem śródszpikowym. W ramach konsultacji ortopedycznej z dnia [...].07.2023 r. stwierdzono przebyte, wygojone złamanie trzonu kości udowej prawej oraz niewygojone złamanie krętarza większego kości udowej prawej. Powyższe dane wskazują na pozostawienie materiału zespalającego w kości udowej prawej po przebytym wygojonym złamaniu, natomiast brak zrostu dotyczy ok. krętarza większego kości udowej, błędnie opisanej w rozpoznaniu zaskarżonego orzeczenia jako kłykieć większy. Zdaniem CWKL nie ma to jednak wpływu na zmianę kwalifikacji orzeczniczej rozpoznania w pkt 8.1 zaskarżonego orzeczenia. Pozostawienie materiału zespalającego w kości z niewygojonym złamaniem krętarza większego kości udowej skutkuje kwalifikacją do § 75 pkt 3. Na podstawie załącznika nr 1 rozporządzenia MON z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 r., poz. 1243 z późn. zm.), w grupie III kandydatów do zawodowej służby wojskowej w/w rozpoznanie zakwalifikowane do § 75 pkt 3 skutkuje jednoznacznie kategorią N. CWKL stwierdziła brak podstaw merytorycznych oraz prawnych do uchylenia zaskarżonego orzeczenia RWKL.
J. P. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] września 2023 r. nr [...] i wydanie nowego orzeczenia określającego kategorię zdolności do służby jako zdolny do zawodowej służby wojskowej. Wniósł też o powołanie biegłego sądowego w zakresie ortopedii i traumatologii narządu ruchu.
Skarżący w uzasadnieniu wyjaśnił m.in., że nie jest prawdą jakoby doznał urazu kłykcia kości udowej prawej co ma potwierdzenie w dokumentacji medycznej a także w opinii biegłego sądowego z zakresu chirurgii urazowej i ortopedii lek. R. P. . Przebyte urazy szczególnie złamanie trzonu kości udowej prawej zostały wyleczone i uzyskano pełny zrost trzonu kości udowej prawej. W dokumentacji medycznej z leczenia szpitalnego jak i historii z poradni ortopedycznej nie ma żadnej wzmianki o innym złamaniu niż przedstawione złamanie trzonu kości udowej prawej zespolone gwoździem śródszpikowym. Skarżący opisał czym jest i jak jest mocowany gwóźdź śródszpikowy. Skarżący wskazał, że krętarz znajduje się w okolicach biodra natomiast kłykcie są od strony stawu kolanowego. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] podtrzymała decyzję RWKL w [...] uznając go jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej mylnie uznając odłamki kości w okolicach krętarza większego kości udowej prawej jako niewygojone złamanie krętarza większego kości udowej prawej. Skarżący wskazał, że CWKL zignorowała dostarczoną przez niego dokumentację medyczną.
W odpowiedzi na skargę Centralna Wojskowa Komisja Lekarska, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o jej oddalenie oraz podtrzymała twierdzenia zawarte w uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia. Pełnomocnik odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że są one bezzasadne. Podniósł m.in., że dokonane rozpoznanie, nie kwestionowane przez skarżącego, potwierdzone wynikami wykonanych badań lekarskich i konsultacji specjalistycznych, w tym przedłożonymi przez skarżącego, skutkuje obligatoryjną niezdolnością do pełnienia zawodowej służby wojskowej dla osób orzekanych w Grupie III (kolumna szóstej wykazu) obejmującej, między innymi, osoby ubiegające się o powołanie do zawodowej służby wojskowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2024 r., na podstawie art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie uwzględnił zawartego w skardze wniosku dotyczącego powołania biegłego sądowego w zakresie ortopedii i traumatologii narządu ruchu. Zgodnie z powołanym przepisem, Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. P.p.s.a. nie daje podstaw do powoływania przez sąd administracyjny biegłych i przeprowadzania dowodów uzupełniających z ich opinii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej podlegała uwzględnieniu.
Zgodnie z poglądem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych orzeczeniami), do których zastosowanie znajdują w odpowiednim zakresie przepisy k.p.a. (v. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu za zdolnego do zawodowej służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie jego stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności kandydata do zawodowej służby wojskowej była słuszna (v. powołany już wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14).
Stosownie do treści art. 87 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny wojskowe komisje lekarskie wydają orzeczenie o zdolności danej osoby do służby wojskowej na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w przypadku potrzeby również obserwacji szpitalnej. Przepis art. 58 ust. 6 stosuje się. Zgodnie z art. 84 ust. 2 powołanej ustawy, wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie, które jest decyzją. W przepisie art. 87 ust. 3 ustawy o obronie Ojczyzny, ustawodawca zawarł upoważnienie dla Ministra Obrony Narodowej do wydania w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, rozporządzenia regulującego orzekanie o zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
W sprawie tej znajduje zastosowanie rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 r. poz. 1243 ze zm.). Wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej wraz ze wskazaniem kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz warunki orzekania w tych sprawach określone zostały w załączniku nr 1 do wymienionego rozporządzenia.
Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu wymaganych badań oraz po zgromadzeniu wymaganej dokumentacji, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia przedłożenia wyników tych badań i konsultacji wojskowej komisji lekarskiej. Zakres badań wykonywanych w ramach orzekania o zdolności do poszczególnych rodzajów służby wojskowej jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
Wojskowa komisja lekarska orzeka w składzie trzech lekarzy, większością głosów składu orzekającego z wyłączeniem sytuacji, gdy działa jednoosobowo. Przewodniczącego składu orzekającego wyznacza przewodniczący wojskowej komisji lekarskiej (§ 11 ust. 1 rozporządzenia). Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajmuje stanowisko na podstawie otrzymanej dokumentacji. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne, badania psychologiczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie (§ 11 ust. 3). Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego. Orzeczenie opatruje się pieczęcią urzędową wojskowej komisji lekarskiej. W przypadku gdy komisja orzeka w składzie jednego lekarza, lekarz ten podpisuje orzeczenie (§ 11 ust. 5. Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia rozpatruje odwołanie w składzie trzech lekarzy. Przewodniczącego składu orzekającego wyznacza przewodniczący wojskowej komisji lekarskiej wyższego stopnia (§ 12 ust. 1). Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia orzeka w sprawie odwołania większością głosów składu orzekającego (§ 12 ust. 3).
Stosownie zaś do § 10 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia, orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej zawiera w szczególności: ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wraz z uzasadnieniem.
Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia CWKL oraz orzeczenia RWKL Sąd stwierdził, że wydane zostały one z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § , art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu w sprawie nie dokonano należytego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie stopnia upośledzenia sprawności ruchowej (art. 7 k.p.a. - wszelkie ustalenia związane ze stanem zdrowia strony są elementami stanu faktycznego niniejszej sprawy), a także nie dokonano należytego rozpatrzenia sprawy w kontekście całego zebranego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), co doprowadziło do stwierdzenia, że ocena dokonana przez Komisje narusza art. 80 k.p.a. (organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona).
Potwierdzeniem powyższego są uzasadnienia orzeczeń obu Komisji, które w stopniu istotnym naruszają art. 107 § 3 k.p.a. CWKL nie odniosła się przy tym w pełni do zarzutów odwołania, w tym do podnoszonego przez skarżącego twierdzenia, że specjalista ortopedii i traumatologii narządu ruchu, który wydał skarżącemu zaświadczenie lekarskie stwierdził, że brak jest zmian upośledzających sprawność ruchową.
Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Zdaniem Sądu uzasadnienie orzeczenia RWKL z dnia [...] lipca 2023 r.
nie wyjaśnia dlaczego dokonane rozpoznanie w punkcie 8.1) orzeczenia przesądza o niezdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu tym nie przedstawiono żadnych rozważań w tym zakresie. Także uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia CWKL nie uzasadnia w istocie dlaczego zdaniem CWKL rozpoznanie wskazane w punkcie 8.1) orzeczenia RWKL przesądza o niezdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej. CWKL wskazało jedynie, że "pozostawienie materiału zespalającego w kości z niewygojonym złamaniem krętarza większego kości udowej skutkuje kwalifikacją do § 75 pkt 3" zał. Nr 1 do rozporządzenia. Podniesiono, że to rozpoznanie zakwalifikowane na podstawie zał. Nr 1 do rozporządzenia do § 75 pkt 3 "skutkuje jednoznacznie kategorią N".
Zwrócić trzeba uwagę po pierwsze, że CWKL zmieniła w istocie rozpoznanie dokonane przez RWKL w punkcie 8.1) orzeczenia (bez powołania się przy tym na dokonane w ramach postępowania odwoławczego jakiekolwiek badanie), albowiem wskazała, że błędnie podano w orzeczeniu RWKL na "niewygojone złamanie kłykcia większego kości udowej", gdy zdaniem CWKL "brak zrostu dotyczy ok. krętarza większego kości udowej".
Po drugie wskazać trzeba, że § 75 pkt 3 zał. Nr 1 do rozporządzenia nie wymienia jako schorzenia powodującego niezdolność do zawodowej służby wojskowej "pozostawienia materiału zespalającego w kości z niewygojonym złamaniem krętarza większego kości udowej prawej", na co w zaskarżonym orzeczeniu wskazała CWKL.
Zgodnie z powołanym przez RWKL i CWKL § 75 pkt 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r., ten akt wykonawczy pod § 75 pkt 3 (nakazuje kwalifikować : "Zniekształcenia kości miednicy, obręczy barkowej i kończyn (wrodzone, po złamaniach, martwicach aseptycznych i po stanach zapalnych) upośledzające sprawność ruchową". Tego rodzaju schorzenia rozporządzenie nakazuje kwalifikować w grupie III (tj. w grupie osób ubiegających się o powołanie do zawodowej służby wojskowej, jak skarżący) – kolumna szósta wykazu, jako N - niezdolny do zawodowej służby wojskowej.
Jednakże, u skarżącego nie dokonano rozpoznania, które wprost wskazywałoby, że przypisane skarżącemu schorzenie upośledza sprawność ruchową.
W przedmiotowej sprawie nie wykazano w uzasadnieniu orzeczeń obu instancji, w jakim stopniu i czy w ogóle stwierdzone schorzenie upośledza sprawność ruchową.
Podkreślenia wymaga przy tym, że skarżący nie kwestionował w sprawie samego stwierdzenia przebytego złamania (wskazywał w odwołaniu, że doznał go przed 9 laty), ale zwracał uwagę, że nie może być mowy o niewygojonym złamaniu kłykcia i że brak jest zmian upośledzających sprawność ruchową (powoływał się na zaświadczenie lekarza ortopedy traumatologa), a zatem kwestionował zastosowaną kwalifikację, tj. przyporządkowanie rozpoznania do § 75 pkt 3 załącznika nr 1 z uwagi na to, że zdaniem skarżącego schorzenie nie upośledza sprawności ruchowej.
Zdaniem Sądu, zaskarżone orzeczenie i orzeczenie I instancji nie wyjaśniają w istocie podstawy zastosowanej kwalifikacji uznającej skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej.
Podkreślenia wymaga nadto, że zał. nr 1 do rozporządzenia w § 75 pkt 2 wymienia: "Zniekształcenia kości miednicy, obręczy barkowej i kończyn (wrodzone, po złamaniach, martwicach aseptycznych i po stanach zapalnych) bez upośledzenia sprawności ruchowej lub nieznacznie upośledzające sprawność ruchową" a grupie III wskazuje na kwalifikację (Z/N).
Rozporządzenie stanowi zatem, że jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej kwalifikować należy takiego kandydata, u którego schorzenia wymienione w § 75 pkt 3 upośledzają sprawność ruchową.
Zaskarżone orzeczenie CWKL oraz orzeczenie RWKL nie wyjaśniają, nie uzasadniają dlaczego stwierdzone schorzenie podlegało przyporządkowaniu do § 75 pkt 3 załącznika nr 1 i stanowiło o zakwalifikowaniu skarżącego, jako niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. RWKL ani CWKL nie stwierdziły, że rozpoznane schorzenie stanowi u skarżącego wadę upośledzającą sprawność ruchową, co powoduje, że zaskarżone orzeczenie i orzeczenie organu I instancji nie mogły się ostać w obrocie prawnym. Tylko bowiem schorzenie zniekształcenia kości kończyn upośledzające sprawność ruchową pozwalałoby na dokonanie wobec skarżącego, jako kandydata, kwalifikacji z § 75 pkt 3 załącznika nr 1 rozporządzenia i stwierdzenie, że jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Żadnych ustaleń, rozważań i ocen co do stopnia upośledzenia sprawności ruchowej Komisje Lekarskie w tej sprawie nie dokonały w uzasadnieniach swoich orzeczeń.
Biorąc pod uwagę, że rozporządzenie kwalifikuje schorzenia wymienione w § 75 pkt 3 do kategorii N wyłącznie wówczas, gdy upośledzają one sprawność ruchową, nie sposób zaakceptować zaskarżonego orzeczenia i orzeczenia organu I instancji.
Uzasadnienia orzeczeń obu Komisji zawierają istotne braki w tym zakresie, które to uchybienie przepisowi art. 107 § 3 k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Sąd podkreśla jednocześnie, że jedynym organem uprawnionym do dokonania rozpoznania i kwalifikacji z punktu widzenia zdolności kandydata do zawodowej służby wojskowej jest RWKL i CWKL, jako organ odwoławczy. Ocena przez komisję lekarską stopnia upośledzenia sprawności ruchowej ma w sprawie kluczowe znaczenie. Sąd nie dokonuje oceny stanu zdrowia strony i nie rozważa sam kwestii medycznych. Komisje lekarskie nie wypowiedziały się dotychczas należycie w zakresie rozpoznania i jego skutków w zakresie ustalenia kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej. Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę poczynione wyżej wskazania, dokona pełnej oceny zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej. Organ powinien uzasadnić orzeczenie w sposób, który nie będzie pozostawiał wątpliwości, co do przyczyn dokonanej kwalifikacji i podjętego rozstrzygnięcia. Orzeczenie powinno zawierać pełne uzasadnienie faktyczne, jak i wyjaśniać podstawę prawną orzeczenia.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI