II SA/Wa 223/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-06-21
NSAAdministracyjneŚredniawsa
żołnierze zawodowiuposażeniezwolnienie z służbyprawo administracyjnepostępowanie administracyjnedecyzja ostatecznauchylenie decyzjiwada proceduralna

WSA w Warszawie uchylił decyzję Ministra Obrony Narodowej z powodu wadliwości proceduralnej rozstrzygnięcia organu odwoławczego.

Skarżący S. B. domagał się ponownego przeliczenia swojego 12-miesięcznego uposażenia po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, powołując się na decyzję Dowódcy Okręgu Wojskowego. Organ pierwszej instancji odmówił, a Minister Obrony Narodowej uchylił tę decyzję, ale sam popełnił błąd proceduralny, nie rozstrzygając sprawy co do istoty. WSA uchylił decyzję Ministra z powodu tej wady proceduralnej.

Sprawa dotyczyła wniosku S. B., byłego żołnierza rezerwy, o ponowne przeliczenie 12-miesięcznego uposażenia po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Po wypłaceniu świadczenia, decyzja Dowódcy Okręgu Wojskowego z czerwca 2004 r. wskazała, że podstawą obliczenia powinny być składniki uposażenia z czerwca 2002 r. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego odmówił ponownego ustalenia wysokości uposażenia, uznając, że pierwotna decyzja z marca 2003 r. jest ostateczna. Minister Obrony Narodowej uchylił decyzję Dyrektora, ale sam popełnił błąd proceduralny, stosując art. 138 § 1 pkt 2 KPA, ale ograniczając się jedynie do uchylenia decyzji organu I instancji, zamiast rozstrzygnąć sprawę co do istoty lub umorzyć postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż podnosił skarżący. Sąd uchylił decyzję Ministra Obrony Narodowej z powodu wadliwości proceduralnej rozstrzygnięcia organu odwoławczego, wskazując, że organ ten powinien był zastosować jeden z trybów przewidzianych w art. 138 KPA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 KPA, nie może poprzestać jedynie na uchyleniu decyzji, ale ma obowiązek orzec co do istoty sprawy albo umorzyć postępowanie pierwszej instancji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepis art. 138 KPA określa katalog dopuszczalnych rozstrzygnięć organu odwoławczego. Ograniczenie się jedynie do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, bez rozstrzygnięcia co do istoty lub umorzenia postępowania, stanowi wadę proceduralną i prowadzi do 'niezałatwienia sprawy'.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 138 § par. 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu I instancji, musi rozstrzygnąć sprawę co do istoty lub umorzyć postępowanie, nie może poprzestać jedynie na uchyleniu.

p.p.s.a. art. 132

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 ppkt 1 lit c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.u.ż. art. 18 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o uposażeniu żołnierzy

rozp. MON art. 17

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy

k.p.a. art. 16

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 13 § par. 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § par. 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wada proceduralna rozstrzygnięcia Ministra Obrony Narodowej polegająca na uchyleniu decyzji organu I instancji bez rozstrzygnięcia co do istoty sprawy lub umorzenia postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego dotycząca prawa do ponownego przeliczenia świadczeń na podstawie decyzji Dowódcy Okręgu Wojskowego (nie była podstawą uchylenia przez WSA).

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy jest związany katalogiem rozstrzygnięć zawartych w art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego rozstrzygnięcie to jest wadliwe proceduralnie organ nie mógł poprzestać jedynie na uchyleniu zaskarżonej decyzji, ale miał obowiązek albo orzec co do istoty sprawy albo umorzyć postępowanie I instancji ograniczenie rozstrzygnięcia jedynie do samego uchylenia decyzji organu I instancji wytworzyło w istocie "niezałatwienie sprawy", a taka sytuacja jest niedopuszczalna

Skład orzekający

Adam Lipiński

sprawozdawca

Anna Mierzejewska

członek

Iwona Dąbrowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 138 KPA przez organy odwoławcze, zwłaszcza w kontekście obowiązku rozstrzygnięcia sprawy co do istoty lub umorzenia postępowania po uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, nie stanowi przełomu w prawie materialnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny błąd proceduralny, który może popełnić organ administracji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Nie zawiera jednak nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Błąd proceduralny organu odwoławczego: dlaczego samo uchylenie decyzji to za mało?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 223/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-06-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Adam Lipiński /sprawozdawca/
Anna Mierzejewska
Iwona Dąbrowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, WSA Adam Lipiński (spr.), Protokolant Monika Niewińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie uposażenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
Uzasadnienie
II SA/Wa 223/05
UZASADNIENIE
S. B. jest [...] rezerwy Wojska Polskiego. Z dniem [...] lutego 2003 r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693) i na podstawie par. 17 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. Nr 62, poz. 729 ze zm) Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w B. decyzją z dnia [...] marca 2003 r. ustalił przysługujące żołnierzowi prawo do uposażenia 12 - miesięcznego w wysokości [...] zł., która to kwota została niezwłocznie wypłacona S. B. na wskazane przez niego konto bankowe.
Dowódca [...] Okręgu Wojskowego decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. ustalił, że za podstawę obliczania należności z tytułu zwolnienia S. B. z zawodowej służby wojskowej należy przyjąć składniki uposażenia należne na ostatnio zajmowanym stanowisku, to jest z czerwca 2002 roku.
W dniu 10 sierpnia 2004 r. S. B. złożył do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. pismo, w którym, wskazując na powyższą decyzję Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego z dnia [...] czerwca 2004 r., wnosił o dokonanie ponownego przeliczenia należnych mu świadczeń emerytalnych.
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. odmówił ponownego ustalania wysokości uposażenia 12 - miesięcznego. W uzasadnieniu wskazywał, że przywołana decyzja Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego z dnia [...] czerwca 2004 r. nie może stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku.
Od tej decyzji S. B. odwołał się do Ministra Obrony Narodowej, podnosząc, że podstawą do ponownego przeliczenia należnych mu świadczeń powinno stanowić jego uposażenia należne na ostatnio zajmowanym stanowisku, to jest z czerwca 2002 roku, zgodnie z decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego.
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. uchylił w całości zaskarżona decyzję z dnia [...] sierpnia 2004 r. Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. Rozstrzygnięcie to Minister oparł na treści art. 138 par. 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i na treści art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że stosownie do treści art. 16 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzja Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. z dnia [...] marca 2003 r. ustalająca przysługujące żołnierzowi rezerwy prawo do uposażenia 12 - miesięcznego stała się ostateczna i organ jest niż związany od chwili jej doręczenia. Tym samym uchylenie lub zmiana tej decyzji może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Dalej, wskazując na treść decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r. Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego, stwierdził, ze nie może ona stanowić podstawy do zmiany decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w B. z dnia [...] marca 2003 r. Oceniając pismo S. B. z dnia 10 sierpnia 2004 r., uznał, iż organ I instancji powinien potraktować je jako zwykłe pismo zmierzające do zmiany wysokości uposażenia 12 - miesięcznego i w takim wypadku rozpatrzenie tego pisma nie wymagało wydania decyzji w rozumieniu art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu wskazywał, że podstawą do ponownego przeliczenia należnych mu świadczeń powinno stanowić jego uposażenia należne na ostatnio zajmowanym stanowisku, to jest z czerwca 2002 roku, zgodnie z decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego. Zatem miał prawo żądać ponownego przeliczenia przyznanych mu należności. Wskazywał także na rozumienie pojęcia "uposażenie należne na ostatnio zajmowanym stanowisku".
W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wnosił o jej oddalenie. W uzasadnieniu swojego stanowiska przytaczał argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 13 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie z przyczyn w niej podniesionych.
Ponownie rozpatrując sprawę organ II instancji jest związany katalogiem rozstrzygnięć zawartych w art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji albo umarza postępowanie odwoławcze. Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Przepis ten oznacza, że organ w treści stanowczej decyzji zobowiązany jest w całości zastosować wybrane przez siebie rozstrzygniecie.
W niniejszej sprawie organ II instancji w części stanowczej decyzji, powołując się na treść art. 138 par. 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, uchylił w całości decyzję organu I instancji. Rozstrzygniecie to jest wadliwe proceduralnie, gdyż przy wskazaniu takiej postawy prawnej organ nie mógł poprzestać jedynie na uchyleniu zaskarżonej decyzji, ale miał obowiązek albo orzec co do istoty sprawy albo umorzyć postępowanie I instancji. Ograniczenie rozstrzygnięcia jedynie do samego uchylenia decyzji organu I instancji wytworzyło w istocie "niezałatwienie sprawy", a taka sytuacja jest niedopuszczalna. Decyzja powinna zawierać zgodność uzasadnienia z jej stanowczą treścią, jednakże samo uzasadnienie nie może zastąpić ustawowych składników danych modeli orzeczeń. Z tych też względów nie można i nie należy w żaden sposób z treści uzasadnienia decyzji domyślać się jej obligatoryjnych części składowych.
Wskazując na powyższe uchybienie, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił jedynie decyzję organu II instancji.
Ponownie rozpatrując sprawę Minister Obrony Narodowej powinien w całości zastosować wybrany rodzaj rozstrzygnięcia, przewidziany w art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 132 i art. 145 par. 1 ppkt 1 lit c przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI