II SA/Wa 2157/05

II SA/Wa 2157/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-02-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Kołodziej /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
I OSK 846/06 - Wyrok NSA z 2007-03-13
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Asesor WSA, Jacek Fronczyk, Protokolant Monika Niewińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej dodatek za uzyskanie klasy kwalifikacyjnej oddala skargę.
Uzasadnienie
Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, po rozpatrzeniu wniosku [...] E. S. o przywrócenie z dniem [...] sierpnia 2003 r. dodatku za uzyskanie klasy kwalifikacyjnej, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. odmówił przywrócenia wnioskodawcy dodatku za klasę kwalifikacyjną w ostatnim miesiącu pełnienia służby wojskowej.
W uzasadnieniu organ podniósł, że żołnierz otrzymał dodatek za uzyskanie I klasy kwalifikacyjnej w specjalności wojskowej SW [...], w stawce zachowanej od dnia [...] maja 1998 r., zaś wypłata dodatku została wstrzymana od dnia [...] maja 2001r. i nie był on wypłacany również po powrocie żołnierza ze służby poza granicami państwa, czyli po [...] sierpnia 2003 r. Natomiast, zgodnie z § 35 ust. 1 w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy, dodatek za uzyskanie klasy kwalifikacyjnej nie podlega przywróceniu w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej.
Minister Obrony Narodowej, po rozpatrzeniu odwołania E. S. od powyższej decyzji, decyzją nr [...] z dnia [...] września 2004 r., uchylił zaskarżoną decyzję Szefa Sztabu Generalnego WP i sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpoznania z uwagi na nieustalenie uprawnień wnioskodawcy w okresie od dnia 1 lipca 2000 r., tj. od dnia wejścia w życie przywołanego rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy, do dnia zwolnienia go ze stanowiska służbowego poza granicami państwa.
Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. przywrócił E. S. dodatek za uzyskanie I klasy kwalifikacyjnej w specjalności wojskowej SW [...], w ostatnim miesiącu pełnienia służby wojskowej, w wysokości 10 % kwoty uposażenia bazowego. W uzasadnieniu organ podał, że ze złożonych przez żołnierza wyjaśnień jednoznacznie wynika, iż nie uzyskał on klasy kwalifikacyjnej w specjalności wojskowej [...], którą to specjalnością wojskową było oznaczone zajmowane przez niego stanowisko służbowe poza granicami państwa. Stwierdził także, że wnioskodawca wniósł faktycznie o przywrócenie dodatku za uzyskanie I klasy kwalifikacyjnej w specjalności wojskowej [...], proporcjonalnie do okresu jego otrzymywania, stosownie do przepisów powołanego rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy, wobec poczynionych ustaleń, mając na względzie w szczególności ogólne zasady określone w art. 6, 7 i 8 kpa, organ podniósł, iż skoro wymieniony żołnierz uzyskał I klasę kwalifikacyjną i uprawnienia te posiadał w ostatnim miesiącu pełnienia służby wojskowej, nie otrzymując jednak z tego tytułu stosownego dodatku do uposażenia, to należy przywrócić żołnierzowi dodatek za I klasę kwalifikacyjną w ostatnim miesiącu pełnienia przez niego służby, zgodnie z treścią § 35 ust. 1 w zw. z § 9 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy.
Minister Obrony Narodowej, po wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji Szefa Sztabu Generalnego WP, decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. stwierdził nieważność decyzji nr [...] z dnia [...] listopada Szefa Sztabu Generalnego WP, wskazując w uzasadnieniu, że została ona podjęta z rażącym naruszeniem prawa, określonym w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, bowiem przepis § 35 ust. 1 w zw. z § 9 rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy nie uprawnia do przyznania, w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej, dodatku za uzyskanie klasy kwalifikacyjnej.
Po rozpoznaniu wniosku E. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Obrony Narodowej, działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa, decyzją nr [...] z dnia [...] października 2005 r., utrzymał w mocy swoją decyzję nr [...] podjętą w dniu [...] lipca 2005 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż użyte w § 35 zd. drugie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 90, poz. 1005 ze zm.) stwierdzenie, że w zakresie przywrócenia prawa do dodatku stosuje się § 9 tego aktu oznacza, iż stosuje się jego wszystkie postanowienia, a nie tylko ust. 2 i ust. 3 § 9 wskazujące sposób obliczania wysokości dodatku utraconego w ostatnim miesiącu pełnienia przez żołnierza zawodowej służby wojskowej. Zatem zastosowanie wprost powołanego § 9 oznacza uwzględnienie postanowień zawartych w jego ust. 1, zgodnie z którym przywróceniu w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej podlegają wyłącznie dodatki wymienione w § 7 ust. 1 cyt. rozporządzenia, wśród których nie został wyszczególniony dodatek za uzyskanie klasy kwalifikacyjnej. Jego przyznanie stanowiło zatem rażące naruszenie prawa, przewidziane w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji podjętej przez Szefa Sztabu Generalnego WP w dniu [...] listopada 2004 r.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. S., zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a w szczególności § 7, § 9 i § 35 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy oraz art. 16 i art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, wniósł o jej uchylenie i uchylenie decyzji ją poprzedzającej jako naruszających prawo, a nadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż z brzmienia § 35 zd. pierwsze rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy wynika, że ma on zastosowanie do wszelkich dodatków do uposażenia, które mają charakter stały, nie wyłączając dodatku wypłacanego według stawki zachowanej. Skoro zatem w § 35 zd. drugie postanowiono, że w zakresie przywrócenia prawa do dodatku (bez określenia takiego dodatku) stosuje się przepis § 9, należy uznać, że stosuje się go do dodatków opisanych w § 35 zd. pierwsze, w tym również do dodatku według stawki zachowanej. W jego ocenie, organ błędnie przyjął, że § 9 rozporządzenia należy stosować wprost i bezpośrednio, ponieważ takie rozumowanie prowadziłoby do sytuacji, w której żaden dodatek przewidziany przepisami zarządzenia nr 30/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 kwietnia 1990 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy nie podlegałby przywróceniu. Powołał się w związku z tym na wykładnię przepisów omawianego rozporządzenia, dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 listopada 2002 r. (sygn. akt II SA 3110/01). Skarżący nie zgodził się również z twierdzeniem organu, że decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Szefa Sztabu Generalnego WP została wydana z rażącym naruszeniem prawa, skoro przy jej wydaniu organ dokonał interpretacji i subsumpcji przepisu prawa do konkretnego stanu faktycznego, co zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może być uznane za rażące naruszenie prawa.
W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje ustalenia faktyczne i prawne zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej, zaś kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana w tym kontekście nie zasługuje na uwzględnienie.
Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, wynikającej z art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i może mieć ono miejsce jedynie wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Wskazany przepis art. 156 § 1 kpa w jego pkt. 2 jako przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji wymienia "rażące naruszenie prawa". W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak również poglądów piśmiennictwa, z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego (por. wyroki NSA: z dnia 9 marca 1999 r., V SA 1970/98, LEX nr 50195, z dnia 26 września 2000 r., V SA 2998/99, LEX nr 51249).
W rozpatrywanej sprawie Minister Obrony Narodowej trafnie uznał, iż decyzja Szefa Sztabu Generalnego WP nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r., którą przywrócono skarżącemu E. S., w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej, w oparciu o przepisy § 5 ust. 2, § 9, § 25 i § 35 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 90, poz. 1005 ze zm.), wydana została z rażącym naruszeniem prawa.
Stosownie bowiem do treści § 35 ust. 1 powołanego rozporządzenia, żołnierz zawodowy otrzymujący na podstawie dotychczasowych przepisów dodatek o charakterze stałym, w tym również dodatek wypłacany według stawki zachowanej, któremu w związku z wejściem w życie rozporządzenia dodatek ten nie będzie przysługiwał albo będzie przysługiwał w niższej kwocie miesięcznej, do czasu uzyskania uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, co najmniej równego dotychczas otrzymywanemu, otrzymuje ten dodatek w kwocie stanowiącej różnicę pomiędzy porównywanymi uposażeniami. W zakresie przywrócenia prawa do dodatku stosuje się przepisy § 9.
W myśl § 39 rozporządzenia, jego przepisy miały zastosowanie do dodatków do uposażenia od dnia 1 lipca 2000 r. Wobec powyższego, z dniem 1 lipca 2000 r. E. S. utracił prawo do dodatku za uzyskanie I klasy kwalifikacyjnej w stawce zachowanej i nabył prawo do otrzymywania tego dodatku w kwocie stanowiącej różnicę pomiędzy porównywanymi uposażeniami, który otrzymywał do [...] maja 2001 r., kiedy to podwyżka stawek uposażenia zlikwidowała przedmiotową różnicę uposażeń. Natomiast przewidziana w § 9 powołanego wyżej rozporządzenia instytucja przywrócenia żołnierzowi zawodowemu, który utracił prawo do otrzymywania dodatku, dodatku w ostatnim miesiącu pełnienia czynnej służby wojskowej, nie dotyczy wszelkich dodatków o charakterze stałym lub wypłaconych według stawki zachowanej, do których żołnierz utracił prawo. Stosownie bowiem do treści tego przepisu, przywraca się jedynie dodatki, o których mowa w § 7 ust. 1 rozporządzenia, czyli: za służbę na morzu, desantowy, dla personelu latającego, za bezpośrednią obsługą statków powietrznych, za służbę w warunkach szkodliwych dla zdrowia lub uciążliwych, inspektorski oraz dla żołnierzy Wojskowych Służb Informacyjnych i Żandarmerii Wojskowej.
Bezsporne jest więc, że w § 7 ust. 1 nie wymieniono dodatku za uzyskanie klasy kwalifikacyjnej, a zatem jego przywrócenie decyzją Szefa Sztabu Generalnego WP nr [...] r. pozostaje w wyraźnej sprzeczności ze wskazanymi przepisami prawa i nie da się pogodzić z zasadami praworządnego państwa. Z tego względu Szef Sztabu Generalnego WP dopuścił się, kwalifikowanego jako rażące, naruszenia prawa, a zatem Minister Obrony Narodowej zobligowany był do wyeliminowania wskazanej decyzji z obrotu prawnego, poprzez stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Odnosząc się do zarzutów skargi, należy stwierdzić, że są one chybione. W szczególności nie jest trafny pogląd skarżącego, iż z § 35 zd. drugie rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy nie wynika wcale, że jego § 9 należy stosować wprost i bezpośrednio w całości, w tym jego ust. 1, który odsyła do § 7 ust. 1.
Konstrukcja § 35 ust. 1 zd. drugie nie pozostawia wątpliwości, że rozumowanie organu jest słuszne, bo gdyby ustawodawca chciał nadać przepisowi inny sens, sformułowałby go inaczej, używając np. wyrażenia, że § 9 stosuje się odpowiednio. Natomiast powoływanie się przez skarżącego na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym Sąd dokonał wykładni przepisów omawianego rozporządzenia, nie ma w sprawie znaczenia. Po pierwsze, wyrok wydany w jednostkowej sprawie nie wiąże Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, a po drugie, został wydany w odniesieniu do innego stanu faktycznego.
Co zaś tyczy się zarzutu, iż decyzji Szefa Sztabu Generalnego WP nie można zarzucić rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż przy jej wydaniu organ skrupulatnie i dokładnie przeprowadził proces interpretacji i subsumpcji przepisów do konkretnego stanu faktycznego, bazując przy tym na wykładni dokonanej przez NSA, należy uznać, że także on nie jest trafny. Jak wskazano już wyżej, przepisy dotyczące przywracania dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy są jednoznacznie czytelne i nie wymagają dokonywania ich interpretacji i subsumpcji do stanu faktycznego niniejszej sprawy.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.