II SA/Wa 2112/23

II SA/Wa 2112/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-06-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-11-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Kozub-Marciniak
Karolina Kisielewicz-Sierakowska /przewodniczący/
Piotr Borowiecki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, Protokolant starszy referent Agnieszka Fidor po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi E. C. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zachowania prawa do 100% uposażenia zasadniczego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...]
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] Komendant Główny Straży Granicznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 125b ust. 1 i ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2023 r., poz. 1080 ze zm., zwana dalej: ustawą o SG), utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej im. [...] z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] odmawiającą E. C. (dalej, jako: skarżąca) zachowania prawa do 100% uposażenia zasadniczego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2023 r. skarżąca, powołując się na protokół powypadkowy z dnia [...] lipca 2019 r. oraz przebywanie na zwolnieniu lekarskim związanym z wypadkiem w pracy, zwróciła się do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej o niedokonywanie potrąceń z uposażenia przysługującego jej za okres zwolnienia lekarskiego od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r., jako zwolnienia pozostającego w związku z leczeniem następstw po urazie stawu skokowego, którego doznała w wyniku wypadku w służbie w dniu [...] maja 2019 r. i wypłatę uposażenia w wysokości 100% świadczenia.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej, na podstawie art. 104 § 1 K.p.a. oraz art. 125b ust. 1 w związku z art. 125b ust. 5 pkt 1 ustawy o SG, odmówił skarżącej zachowania prawa do 100% uposażenia zasadniczego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r.
W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że po wypadku w służbie, który miał miejsce [...] maja 2019 r., skarżąca nie przebywała na zwolnieniu lekarskim i powróciła do służby. Na pierwsze zwolnienie w związku z wypadkiem udała się po 54 dniach od wypadku - w dniach [...] lipca 2019 r. - [...] sierpnia 2019 r.
Kolejne okresy nieobecności skarżącej w służbie z powodu częściowej niezdolności do pracy to okresy: [...] października 2019 r.; [...] grudnia 2019 r. - [...] stycznia 2020 r. (50 dni); [...] marca 2020 r.; [...] czerwca 2020 r. (14 dni); [...] lipca - [...] sierpnia 2020 r. (10 dni); [...] sierpnia 2020 r. (5 dni); [...] października - [...] listopada 2020 r. (22 dni); [...] marca - [...] kwietnia 2021 r. (23 dni); [...] lipca - [...] lipca 2021 r. (16 dni); [...] lipca - [...] września 2021 r. (59 dni); [...] września 2021 r. – [...] kwietnia 2022 r. (205 dni – ciąża); [...] kwietnia 2022 r.- [...] października 2022 r. )182 dni – urlop macierzyński i rodzicielski – razem 387 dni). Od [...] października 2022 r. do dnia wydania decyzji skarżąca przebywała na kolejnych zwolnieniach lekarskich, przy czym od [...] października 2022 r. do [...] listopada 2022 r. oraz od [...] listopada 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. (49 dni), zwolnienia lekarskie były wystawione
z przerwą powyżej 60 dni od ostatniego zwolnienia na jednostkę chorobową związaną z wypadkiem w służbie, w związku z czym lekarz nie miał możliwości oznaczenia ich kodem literowym lit. "A", jako zwolnienia kontynuującego leczenie jednostki chorobowej rozpoczętej po wypadku w dniu [...] maja 2019 r. Kolejne zwolnienie lekarskie od [...] grudnia 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. (12 dni) było opatrzone kodem literowym lit. "A", (tj. od [...] grudnia 2022 r. do [...] stycznia 2023 r., od [...] stycznia 2023 r. do [...] lutego 2023 r., od [...] lutego do [...] marca 2023 r., od [...] marca 2023 r. do [...] kwietnia 2023 r. oraz od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r.).
Organ I instancji podał, że orzeczeniem Rejonowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] skarżącej orzeczono 4% uszczerbku na zdrowiu spowodowanego wypadkiem w służbie. Zgodnie z obowiązującym w tym zakresie przepisem § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 25 kwietnia 2019 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Ochrony Państwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 921, zwane dalej: rozporządzeniem), ustalenie stopnia uszczerbku na zdrowiu funkcjonariusza następuje według stanu jego zdrowia z dnia ustalenia stopnia uszczerbku, po zakończeniu leczenia. Tak więc wszelkie zwolnienia lekarskie wystawiane po tym fakcie nie mogły być i nie były wydawane z powodu wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby lecz co najwyżej z powodu dolegliwości zaistniałych po zakończeniu leczenia wywołanego wypadkiem, nie było więc podstaw do wypłaty uposażenia w żądanej przez skarżącą wysokości – 100% uposażenia.
Ponadto w wyniku badania kontrolnego (przeprowadzonego w trybie art. 75c ust. 6 ustawy SG) wydane zostało wobec funkcjonariuszki orzeczenie nr [...]
z dnia [...] lutego 2020 r., stwierdzające zdolność ww. do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku służbowym.
Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej podał, że w sprawie tożsamego wniosku z dnia [...] stycznia 2023 r. funkcjonariuszka złożyła zaświadczenie lekarskie o związku niezdolności do pracy z chorobą zawodową/wypadkiem [...] wystawione w [...] S.A. [...] - Poradnia chirurgii urazowo-ortopedycznej w [...], a następnie wynik konsultacji ortopedycznej z dnia [...] stycznia 2023 r. ("stan po licznych urazach skrętnych stawu skokowego P.", "Pierwszy uraz [...].05.2019 r. (wypadek w pracy)"; "Kolejne incydenty skręcenia stawu skokowego są w ścisłym związku z ww. urazem"), zaświadczenie lekarskie z dnia [...] grudnia 2022 r. (gdzie ten sam lekarz stwierdził "uraz skrętny stawu skokowego prawego v. 2019 i kilka ponownych później"; "Obecnie niestabilność, ból, okresowe obrzęki, MR LATFL, CFL.RTG kontrolne"; "Kwalifikacja do leczenia operacyjnego: Rekonstrukcja ATFL") oraz zaświadczenie lekarskie o związku niezdolności do pracy z chorobą zawodową (wypadkiem). Ustalił, że pomiędzy kolejnymi zwolnieniami lekarskimi wystawionymi z ww. powodów od dnia wypadku były przerwy ponad 60 dni. Stan faktyczny pozwala na stwierdzenie, że obecna niezdolność do pracy jest spowodowana kolejnym wypadkiem skręcenia.
Przytaczając treść przepisów obowiązujących w spornej kwestii (art. 125b ust. 5 pkt 1, art. 125b ust. 1, art. 125F ust. 1-3, art. 125c ustawy o SG oraz art. 55 ust. 1
i art. 55a ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych
z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 2022 r. poz. 1732 ze zm., zwana dalej ustawą o świadczeniach pieniężnych) dotyczących zasad wypłaty i ustalania wysokości uposażenia za zwolnienie lekarskie, w tym w związku z wypadkiem w służbie oraz sposobu złożenia i wypełnienia zaświadczeń lekarskich organ I instancji wywiódł, że w treści zaświadczenia lekarskiego, zawsze wskazywane są m.in. informacje o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłku chorobowego lub jego wysokość (zgodnie z art. 7 pkt 2, art. 8, art. 9 ust. 2, art. 11 ust. 2 pkt 1 i art. 16), podane z zastosowaniem kodów literowych (o których mowa w art. 57 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych), przy czym zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych niezdolność do pracy powstałą po przerwie nieprzekraczającej 60 dni - spowodowaną tą samą chorobą, która była przyczyną niezdolności do pracy przed przerwą oznacza się kodem A. Na podstawie ww. kodu organ dokonuje oceny, czy zwolnienie lekarskie pozostaje
w związku z tą samą chorobą, która spowodowała uprzednią niezdolność do pracy,
o ile pomiędzy nimi nie upłynęło więcej niż 60 dni. Po upływie tego terminu, lekarz nie może oznaczyć zwolnienia lekarskiego kodem A.
W ocenie organu I instancji w sprawie skarżącej przerwy pomiędzy zwolnieniami były dłuższe niż 60 dni. Termin ten był przekraczany kilkakrotnie. A powstałe urazy wynikały nie z wypadku w służbie w dniu [...] maja 2019 r., a następnych urazów (skręceń), które powstały później. Kod A nie odnosił się więc do wypadku w służbie, tylko późniejszych urazów.
Wyjaśnił, że w przypadku funkcjonariusza, który uległ wypadkowi w służbie i po zakończeniu leczenia (w związku z którym przebywał na zwolnieniu lekarskim) powrócił do służby, a następnie ponownie udał się na zwolnienie lekarskie, kwestię czy kolejna niezdolność do służby z powodu choroby może być uznana za konsekwencję wypadku rozstrzyga zaświadczenie lekarskie. Przy czym wymóg oznaczenia zwolnienia kodem A (zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych), czyli kodem stwierdzającym okresy poprzedniej niezdolności do pracy, spowodowanej tą samą chorobą może być oceniony tylko zgodnie z jego zapisem (tj. art. 9 ust 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych), bowiem dopiero taki zapis wskazuje, że zwolnienie lekarskie pozostaje w związku z tą samą chorobą będącą konsekwencją wypadku, która spowodowała uprzednią niezdolność do służby i pomiędzy nimi nie upłynęło więcej niż 60 dni.
Skoro jednak w sprawie skarżącej przerwy pomiędzy zwolnieniami lekarskimi przekroczyły 60 dni, lekarz nie mógł opatrzyć zwolnienia odpowiednim kodem - kodem A. Brak takiego zapisu w zaświadczeniach lekarskich przedkładanych przez funkcjonariuszy pozwala na domniemanie, że choroba nie ma związku z poprzednią - wynikającą bezpośrednio z wypadku. Wystawienie zwolnienia lekarskiego po upływie 60 dniowej przerwy i opatrzenie kolejnych zwolnień kodem A nie dowodzi, że zwolnienie ma związek z wypadkiem w służbie, a jedynie jest kontynuacją stanów chorobowych rozpoczętych po tej przerwie. Ostateczna ocena, czy upłynął termin 60-dniowy jest oceną prawną, nie należy do lekarza orzecznika.
Stwierdził, że zakwalifikowanie każdego zwolnienia lekarskiego jako konsekwencji wypadku mającego miejsce wiele lat wcześniej pozwalałoby na otrzymywanie 100 % uposażenia podczas przebywania na zwolnieniu lekarskim bez ograniczeń czasowych. Dlatego istotny jest czas trwania przerwy pomiędzy wypadkiem a zwolnieniem, która - jeżeli jest względnie długa - może wskazywać na zakończenie procesu chorobowego, a nowa niezdolność do pracy z powodu tej samej choroby jest już traktowana jako efekt nowego procesu chorobowego. Ostatecznie ocenił, że złożone przez skarżącą zaświadczenie lekarskie za okres od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r. nie jest zwolnieniem z powodu wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby, jak również nie pozostaje w ciągu zwolnień lekarskich opatrzonych kodem literowym A.
Od powyższej decyzji skarżąca odwołała się.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2023 r. [...] Komendant Główny Straży Granicznej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 125b ust. 1 i 5 pkt 1 ustawy SG, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do meritum sprawy organ odwoławczy podał, że od [...] października 2022 r. do daty wydania zaskarżonej decyzji skarżąca nieprzerwanie przebywa na zwolnieniach lekarskich. Zwolnienia lekarskie za okresy: od [...] października 2022 r. do [...] listopada 2022 r. oraz od [...] listopada 2022 r. do [...] grudnia 2022 r. (łącznie 49 dni), były wystawione z przerwą powyżej 60 dni od ostatniego zwolnienia wystawionego na jednostkę chorobową związanej z wypadkiem w służbie, który wystąpił w dniu [...] maja 2019 r. Dlatego lekarz nie miał możliwości oznaczenia ww. zwolnień kodem literowym A jako zwolnień wystawionych z tytułu kontynuacji leczenia jednostki chorobowej rozpoczętej po wypadku w służbie z dnia [...] maja 2019 r. Dopiero kolejne zwolnienie lekarskie, obejmujące okres od [...] do [...] grudnia 2022 r. (12 dni) i następne od [...] grudnia 2022 r. do [...] stycznia 2023 r., od [...] stycznia 2023 r. do [...] lutego 2023 r., od [...] lutego 2023 r. do [...] marca 2023 r., od [...] marca 2023 r. do [...] kwietnia 2023 r. oraz od [...] kwietnia 2023 r. do dnia [...] maja 2023 r., zostały opatrzone kodem literowym A. Oznaczenie ww. zaświadczeń lekarskich kodem literowym oznaczało kontynuację jednostki chorobowej rozpoczętej w dniu [...] października 2022 r. (data pierwszego zwolnienia lekarskiego wystawionego po przerwie przekraczającej 60 dni). Właściwie więc ocenił organ I instancji, że zwolnienie lekarskie skarżącej za okres od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r. nie pozostało w związku z wypadkiem w służbie z dnia [...] maja 2019 r.
Zdaniem organu odwoławczego wydane wobec skarżącej przez Poradnię Badań Profilaktycznych [...] OSG w [...] orzeczenie lekarskie nr [...] z [...] lutego 2020 r. stwierdzające, że wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych ww. jest zdolna do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku służbowym oraz przez Rejonową Komisję Lekarską w [...] nr [...] z dnia [...] lutego
2021 r. orzekające uszczerbek na zdrowiu wskutek wypadku w służbie potwierdzają, że proces leczenia po ww. wypadku w służbie został zakończony. Powyższe skutkuje uznaniem, że wydane po zakończeniu leczenia zwolnienia lekarskie (w tym za okres od [...] kwietnia 2023 r. do [...] maja 2023 r.) nie mogły być i nie były wydawane z powodu wypadku z dnia [...] maja 2019 r. pozostającego w związku z pełnieniem służby lecz co najwyżej z powodu dolegliwości zaistniałych po zakończeniu leczenia wywołanego tym wypadkiem. Tym samym zwolnienia te - jako niespełniające dyspozycji art. 125b ust. 5 pkt 1 ustawy SG, nie uzasadniają zachowania przez skarżącą prawa do świadczenia w wysokości 100% uposażenia.
Organ odwoławczy zauważył, że skarżąca sama przedstawiła dokumenty potwierdzające wystąpienie kolejnych urazów, które nie miały związku ze służbą, zatem przebywanie na zwolnieniu lekarskim w związku z tymi urazami, uzasadnia obniżenie uposażenia, co jest zgodne z interesem społecznym. Uznał, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w niniejszej sprawie jest zbędne ponieważ okoliczność, dla której został on powołany przez stronę jest wykazana
w zaświadczeniach lekarskich załączonych do wniosku z dnia [...] grudnia 2022 r. poprzez występujące tam wpisy o związku zwolnienia z wypadkiem w służbie. Odnosząc się natomiast do żądania przyznania odsetek stwierdził, że skoro brak było postaw do wyrównania uposażenia skarżącej to tym samym brak jest postaw do wypłaty odsetek.
Z tym rozstrzygnięciem skarżąca nie zgodziła się i wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. błędną wykładnię przepisów odnoszących się do ustawy o świadczeniach pieniężnych;
2. błędną wykładnię przepisów odnoszących się do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2019 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Ochrony Państwa.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że wszystkie zwolnienia lekarskie w okresie od dnia [...] lipca 2019 r. do [...] grudnia 2022 r. były uznawane przez organ za zwolnienia związane z wypadkiem w służbie i skarżąca otrzymywała 100% uposażenia, natomiast każde kolejne zwolnienie, począwszy od tego za okres [...] grudnia 2022 e. za takie zwolnienia nie były uznawane. Skarżąca podniosła, że niesporne jest, że w dniu [...] maja 2019 r. uległa wypadkowi w trakcie służby (protokół powypadkowy z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...]). Skarżąca doznała urazu ortopedycznego wymagającego leczenia i rehabilitacji. Już sama długotrwałość niezdolności do pracy i ciąg kolejnych zwolnień lekarskich uwiarygadniają to, że niezdolność do służby i absencja jest następstwem wypadku w służbie. W związku z tym na podstawie art. 125b ust. 1 pkt 1 ustawy o SG skarżąca winna otrzymać 100% uposażenia.
W ocenie skarżącej organ nie może wywodzić negatywnych skutków dla skarżącej z braku właściwego oznaczenia zaświadczeń lekarski kodem literowym. Organ przypisuje tym oznaczeniu zbyt wielkie znaczenie. Oznaczenie lekarskie kodem literowym w żaden sposób nie wskazuje na to, że dany uraz jest następstwem wypadku związanego z pełnieniem służby. Organ nadinterpretuje art. 125b ust. 5 pkt 1 ustawy o SG. Przepis ten, dla przyznania funkcjonariuszowi SG prawa do 100 % uposażenia na zwolnieniu, wymaga tego aby funkcjonariusz przedłożył zwolnienie lekarskie obejmujące okres, w którym funkcjonariusz jest zwolniony od zajęć służbowych, a zwolnienie od zajęć służbowych jest następstwem wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby. Przepis art. 125b ust. 5 pkt 1 ustawy o SG nie wymaga tego, aby zaświadczenie/zwolnienie lekarskie | było oznaczone określonym kodem. Oczekiwania organu I instancji w tym zakresie są nieuzasadnione. Zaświadczenie/zwolnienie lekarskie ma tylko dokumentować niezdolność do pełnienia służby a schorzenie ma być następstwem wypadku przy służbie.
Ponadto skarżąca zwróciła uwagę, że organ nie wskazuje oraz nie dokumentuje na jakich przesłankach czy badaniach oparł się w uzasadnieniu twierdząc, że powstałe u skarżącej urazy wynikały nie z wypadku mającym miejsce w służbie, a następnych skręceń, które powstały później. Podobnie ma się rzecz w stwierdzeniu, że istotny jest tu czas trwania przerwy pomiędzy wypadkiem, a zwolnieniem, która - jeżeli jest względnie długa - może wskazywać na zakończenie się procesu chorobowego, a nowa niezdolność do pracy z powodu tej samej choroby jest już traktowana jako efekt nowego procesu chorobowego. Organ bezpodstawnie wchodzi w role lekarza i podważa stanowisko specjalistów w swojej dziedzinie.
Skarżąca powołała się dalej na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 maja 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 304/18 uzasadniając swoje twierdzenia i zarzuty o naruszeniu przez organ przepisów rozporządzenia.
Skarżąca podniosła również, iż w żadnej dokumentacji medycznej przedłożonej do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA w [...] jak również w orzeczeniu tejże komisji z dnia [...] lutego 2021 r. nie ma wzmianki o tym, aby zostało zakończone leczenie urazu nabytego w służbie. Wręcz przeciwnie - w dokumentacji medycznej są informacje, że skarżąca została zakwalifikowana do operacji - rekonstrukcji stawu skokowego (ATS), gdyż w opinii lekarzy specjalistów tylko rekonstrukcja stawu skokowego dawała szansę na poprawę stanu zdrowia i funkcjonalności w zakresie chodzenia. Operację skarżąca miała zaplanowaną w roku 2021, jednakże z uwagi na panującą pandemię w dniu [...] lipca 2021r. została poinformowana przez szpital, że tego rodzaju zabiegi są wstrzymane do odwołania, a w momencie ich wznowienia otrzyma listowne powiadomienie.
Skarżąca odniosła się także do badań kontrolnych Poradni Badań Profilaktycznych [...]OSG w [...], gdzie orzeczeniem lekarskim nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r. stwierdzono, "iż wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych ww. jest zdolna do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku służbowym". Zdaniem skarżącej przedmiotowe badania są badaniami kontrolnymi (okresowymi), któremu obowiązkowo poddawany jest każdy funkcjonariusz co 2-3 lata tak, jak musi odbyć szkolenie BHP i nie ma to żadnego związku z wypadkiem w służbie oraz faktu, że skarżąca dochodzi swoich praw. W przypadku badań profilaktycznych funkcjonariusz jest kierowany na badania laboratoryjne, EKG serca, RTG klatki piersiowej, ma robione testy w ciemni (jeśli w służbie prowadzi samochody służbowe) i wyniki ww. badań mają na celu potwierdzenie ogólnego stanu zdrowia funkcjonariusza przez lekarza ogólnego Poradni Zdrowia [...]OSG w [...], a nie specjalisty, jak to w przypadku skarżącej, z zakresu ortopedii i traumatologii ruchu.
Skarżąca podkreśliła, że wszystkie zwolnienia lekarskie związane z wypadkiem w służbie brały się stąd, że miała silne i nawracające bóle/obrzęki stopy, które uniemożliwiały chodzenie, czy wynikały z tego, że skarżąca chodziła rehabilitować stopę. Za każdym razem kiedy otrzymywała zwolnienia lekarskie, zgodnie z poleceniem odgórnym, dostarczała każdorazowo do pracodawcy zaświadczenie lekarskie wraz z pismem, w którym zwracała się do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej w [...] o niepotrącanie uposażenia w związku z tym, że przebywa na zwolnieniu lekarskim w związku z wypadkiem w służbie. Stosując się do przyjętych u pracodawcy zasad i poleceń służbowych, nie było zastrzeżeń do wypłaty uposażenia w pełnej wysokości, aż do dnia [...] grudnia 2022\r.
Skarżąca odniosła się ponadto do postępowania przed [...] Rejonową Komisja Lekarską podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, przed która została skierowana w celu ustalenia stanu zdrowia i zdolności do służby. Podniosła, iż przeszła zabieg operacyjny, a lekarz zarówno przed zabiegiem operacyjnym jak i po, wskazał, iż uraz jest wynikiem wypadku w służbie w dniu [...] maja 2019 r.
Zdaniem skarżącej organy nie rozpoznały sprawy z należytą starannością i dokładnością, nie wyjaśniły w pełni stanu faktycznego sprawy, pominęły dowody sporządzone przez lekarza specjalistę, który wprost wskazał, że zwolnienie lekarskie bezpośrednio wiąże się z urazem w służbie, tym samym wbrew przepisom zaniechały należytej wnikliwości i bezstronności oraz pominęły słuszny interes strony.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy prawa funkcjonariusza do podwyższonego, 100% uposażenia za okres niezdolności do służby, która zdaniem skarżącej jest konsekwencją wypadku, któremu uległa w związku z pełnieniem służby.
Podstawę prawną podwyższonego uposażenia chorobowego w tej sprawie stanowi, jak słusznie wskazał organ, art. 121b ust. 5 pkt 1 ustawy o SG, zgodnie z którym jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym funkcjonariusz jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby, to zachowuje prawo do 100% uposażenia za okres tego zwolnienia.
Należy podkreślić, że w przypadku podstawy prawnej opisanej w art. 121b ust. 5 pkt 1 ustawy o Policji istotnym pozostaje jedynie związek pomiędzy wypadkiem, z powodu którego funkcjonariuszowi udzielono zwolnienia lekarskiego, a pełnioną służbą.
Jak stanowi art. 125c ust. 1 ustawy o SG, okres przebywania na zwolnieniu lekarskim stwierdza zaświadczenie lekarskie wystawione zgodnie z art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa albo wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6.
Zaświadczenie lekarskie jest wystawiane zgodnie ze wzorem ustalonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego w formie dokumentu elektronicznego (art. 55 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych). Natomiast w przypadku, w którym wystawienie zaświadczenia lekarskiego w takiej formie nie jest możliwe, czy to ze względu na brak możliwości dostępu do Internetu lub jego należytego podpisania, zgodnie z art. 55a ust. 7 powołanej ustawy wystawiający zaświadczenie lekarskie w dniu badania przekazuje ubezpieczonemu zaświadczenie lekarskie wystawione na formularzu wydrukowanym z systemu teleinformatycznego, zawierające dane i informacje, o których mowa w art. 55 ust. 3 pkt 1-8 i 10, opatrzone jego podpisem i pieczątką. Z kolei zgodnie z art. 55a ust. 6 ustawy o świadczeniach pieniężnych, na żądanie ubezpieczonego oraz w przypadku gdy z informacji udostępnionych na profilu informacyjnym wystawiającego zaświadczenie lekarskie wynika, że płatnik składek nie posiada profilu informacyjnego płatnika składek, o którym mowa w art. 58 ust. 1 tej ustawy, wystawiający zaświadczenie lekarskie przekazuje ubezpieczonemu wydruk zaświadczenia lekarskiego z systemu teleinformatycznego zawierający dane i informacje, o których mowa w art. 55 ust. 3 pkt 1-8 i 10, opatrzony jego podpisem i pieczątką.
Z powyższego wynika, że niezależnie od tego, czy okres przebywania na zwolnieniu lekarskim stwierdza zaświadczenie lekarskie wystawione zgodnie z ww. art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7 ustawy o świadczeniach, czy też wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w ww. art. 55a ust. 6, zawsze wskazywane są w ich treści m.in. informacje o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłku chorobowego lub jego wysokość - zgodnie z art. 7 pkt 2 (choroba zakaźna), art. 8 (okres zasiłkowy), art. 9 ust. 2 (okresy poprzedniej niezdolności do pracy, spowodowanej tą samą chorobą), art. 11 ust. 2 pkt 1 (ciąża) i art. 16 (nadużycie alkoholu), podane z zastosowaniem kodów literowych, o których mowa w art. 57 ust. 1 ustawy (art. 55 ust. 3 pkt 6 ustawy o świadczeniach pieniężnych), przy czym zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 1, niezdolność do pracy powstałą po przerwie nieprzekraczającej 60 dni - spowodowaną tą samą chorobą, która była przyczyną niezdolności do pracy przed przerwą oznacza się kodem A.
Z powyższych względów słusznie organ podniósł, że na podstawie ww. kodu – co do zasady – możliwa jest ocena czy dane zwolnienie lekarskie było konsekwencją wypadku doznanego w służbie.
Tym niemniej należy zwrócić uwagę, że kod A wskazany może być na zwolnieniu lekarskim jedynie w razie niezdolności do pracy powstałej po przerwie nieprzekraczającej 60 dni - spowodowanej tą samą chorobą, która była przyczyną niezdolności do pracy przed przerwą. W rozpoznawanej sprawie taka "przerwa" przekracza okres 60 dni, a zatem wskazane oznaczenie (kod A) nie mogło znaleźć się na pierwszym zwolnieniu tj. za okres od dnia [...] października 2022 r. do dnia [...] listopada 2022 r.
W takiej sytuacji w ocenie Sądu, przedmiotem badania w sprawie o wyrównanie uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim w związku z wypadkiem w służbie, nie jest samo zwolnienie lekarskie, ale jego związek z wypadkiem podczas pełnienia służby (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2022 r. sygn. akt III OSK 1197/21). Wskazana wyżej "przerwa" nie dyskwalifikuje, zdaniem Sądu, skarżącej od skutecznego ubiegania się o wyrównanie uposażenia. Należy bowiem uwzględnić uwarunkowania konkretnego przypadku i realia panujące w służbie zdrowia.
Zauważyć także należy, iż organ powołał się na orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], w którym orzeczono 4% uszczerbku na zdrowiu skarżącej spowodowanego wypadkiem w służbie. Organ powołał się na § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2019 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Ochrony Państwa i uznał, że wszelkie zwolnienia lekarskie wystawiane po tym fakcie – tj., jak przyjął po zakończeniu leczenia - nie mogły być i nie były wydawane z powodu wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby lecz co najwyżej z powodu dolegliwości zaistniałych po zakończeniu leczenia wywołanego wypadkiem, nie było więc podstaw do wypłaty uposażenia w żądanej przez skarżącą wysokości – 100% uposażenia.
Tymczasem z akt sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2022 r., a więc niemal 2 lata po wydaniu orzeczenia z dnia [...] lutego 2021 r. lekarz Poradni Ortopedycznej Szpitala Specjalistycznego w [...], wydał zaświadczenie, iż "Niestabilność przednio-boczna stawu skokowego P. ZUS ZLA pacjentki za okres od [...].12.2022 do [...].01.2023 jest związane z wypadkiem w pracy z dnia [...].05.2019. pacjentka została zakwalifikowana do leczenia operacyjnego".
Również dokumentacja wystawiona w [...] S.A. [...] - Poradnia chirurgii urazowo-ortopedycznej w [...] wskazują, że zwolnienie lekarskie za okres [...] grudnia 2022 r. ma związek z wypadkiem w pracy z dnia [...] maja 2019 r. (Konsultacja ortopedyczna z dnia [...] grudnia 2022 r.).
Organ nie dostrzega też twierdzeń lekarza specjalisty (Konsultacja ortopedyczna z dnia [...] stycznia 2023 r.), że kolejne incydenty skręcenia stawu skokowego są w ścisłym związku z urazem z dnia [...] maja 2019 r., a zwolnienie lekarskie z okresu [...] stycznia 2023 r. – [...] luty 2023 r. jest związane z wypadkiem w pracy z dnia [...] maja 2019 r.
Organ zupełnie pominął również Zaświadczenie lekarskie [...] z dnia [...] kwietnia 2023 r., w którym wyraźnie wskazano, że niezdolność skarżącej do pracy w okresie [...] kwietnia – [...] maja 2023 r. jest następstwem wypadku przy pracy z dnia [...] maja 2019 r.
Twierdzenia organu o zakończeniu leczenia nie znajdują zatem potwierdzenia w zgromadzonych aktach sprawy. Organ ustalając taką okoliczność kierował się jedynie treścią ww. § 7 rozporządzenia, przy czym powołał się na dokumentację, która najprawdopodobniej znajduje się w aktach innej sprawy (w decyzji organu I instancji posłużono się sformułowaniem "w sprawie tożsamego wniosku z dnia [...] stycznia 2023 r.").
W ocenie Sądu, organ nie poczynił w tej sprawie właściwych ustaleń, nie ocenił czy skarżąca w okresie [...] kwietnia 2023 r. – [...] maja 2023 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim z powodu wypadku powstającego w związku z pełnieniem służby, nie dokonał oceny zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego. Było to efektem dokonania po pierwsze błędnej wykładni art. 121b ust. 5 pkt 1 ustawy o SG, a następnie naruszeniem przepisów postępowania. Pamiętać bowiem trzeba, że zgodnie z art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Prowadzą też postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.) i powinny działać w sprawie wnikliwie (art. 12 § 1 K.p.a.). Przepisy te znajdują doprecyzowanie m.in. w art. 77 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy; istotny jest także art. 80 K.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Następnie w sposób jasny i przekonujący zobowiązany jest uzasadnić motywy, którymi się kierował wydając zaskarżoną decyzję (art. 107 § 3 K.p.a.). Tym obowiązkom organy nie sprostały w rozpoznawanej sprawie.
Z powyższych powodów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] czerwca 2023 r. wydane zostały z naruszeniem art. 121b ust. 5 pkt 1 ustawy o SG oraz art. 7, art. 8 § 1, art. 12 § 1 K.p.a., art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., co skutkować musi ich uchyleniem.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ winien dokonać oceny, czy zwolnienie lekarskie obejmujące okres, w których skarżąca była zwolniona od służby, a za które ubiega się o wyrównanie uposażenia, był konsekwencją kontuzji, której skarżąca uległa w dniu [...] maja 2019 r., a która została uznana za wypadek pozostający w związku ze służbą, w wyniku którego skarżąca doznała 4% uszczerbku na zdrowiu. Organ dokona takiej oceny na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego. Od dokonania tej oceny uzależnione jest z kolei stwierdzenie, czy skarżącej przysługuje za okresy zwolnienia 80%, czy też 100% uposażenia