II SA/Wa 2565/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-04-15
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
renta rodzinnaświadczenie w drodze wyjątkuZUSprawo ubezpieczeń społecznychśrodki utrzymaniarenta socjalnazbieg świadczeń

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku, uznając, że skarżąca nie spełnia przesłanki braku niezbędnych środków utrzymania, gdyż otrzymuje rentę socjalną.

Skarżąca M. C. domagała się przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku, argumentując trudną sytuacją materialną i chorobą. Prezes ZUS odmówił, wskazując, że skarżąca otrzymuje już rentę socjalną, co wyklucza spełnienie przesłanki braku niezbędnych środków utrzymania. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i podkreślając, że świadczenie z art. 83 ustawy o emeryturach i rentach nie może być przyznane zbiegowo z innymi świadczeniami ustawowymi.

Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy odmowę przyznania M. C. renty rodzinnej w drodze wyjątku. Organ wskazał, że przyznanie takiego świadczenia na podstawie art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wymaga łącznego spełnienia czterech przesłanek, w tym braku niezbędnych środków utrzymania. Ponieważ skarżąca od [...] sierpnia 2004 r. otrzymuje rentę socjalną, nie można uznać, że nie posiada niezbędnych środków utrzymania. Prezes ZUS dodał, że świadczenie w drodze wyjątku nie ma charakteru socjalnego i nie można go przyznać zbiegowo z innymi świadczeniami ustawowymi. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, podnosząc, że nadal jest chora, ponosi koszty leków, a jej matka ma problemy finansowe. WSA w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego. Podkreślono, że otrzymywanie przez skarżącą renty socjalnej wyklucza spełnienie przesłanki braku niezbędnych środków utrzymania. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA wskazujące, że przepisy ustawy o emeryturach i rentach nie przewidują zbiegu świadczenia z art. 83 ust. 1 z innymi świadczeniami ustawowymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przyznanie świadczenia w drodze wyjątku jest wykluczone, jeśli wnioskodawca otrzymuje inne świadczenie ustawowe, ponieważ nie można wówczas uznać, że nie posiada on niezbędnych środków utrzymania, a przepisy nie przewidują zbiegu tych świadczeń.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że otrzymywanie przez skarżącą renty socjalnej wyklucza spełnienie przesłanki braku niezbędnych środków utrzymania, co jest warunkiem koniecznym do przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Powołano się na orzecznictwo NSA, które nie dopuszcza zbiegu świadczenia z art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z innymi świadczeniami ustawowymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 83 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis ten uzależnia przyznanie świadczenia od spełnienia wszystkich czterech przesłanek w nim wymienionych, w tym braku niezbędnych środków utrzymania. Świadczenie to ma uznaniowy charakter i nie przewiduje się zbiegu z innymi świadczeniami ustawowymi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 13 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa właściwość miejscową sądu administracyjnego.

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki uwzględnienia lub oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 132

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki uwzględnienia lub oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Otrzymywanie przez skarżącą renty socjalnej wyklucza spełnienie przesłanki braku niezbędnych środków utrzymania. Przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie przewidują zbiegu świadczenia z art. 83 ust. 1 z innymi świadczeniami ustawowymi.

Odrzucone argumenty

Trudne warunki materialne i choroba skarżącej jako podstawa do przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Świadczenie w drodze wyjątku ma charakter socjalny.

Godne uwagi sformułowania

brak spełnienienia przez wnioskodawcę którejkolwiek z przesłanek wyklucza możliwość przyznania mu świadczenia w drodze wyjątku nie można uznać, że nie posiada ona niezbędnych środków utrzymania świadczenie to nie ma charakteru socjalnego nie przewidują zbiegu tego świadczenia ze świadczeniami ustawowymi

Skład orzekający

Stanisław Marek Pietras

przewodniczący

Bronisław Szydło

członek

Przemysław Szustakiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w kontekście zbiegu świadczeń i przesłanki braku środków utrzymania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznawania świadczenia w drodze wyjątku i zbiegu z rentą socjalną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii przyznawania świadczeń w drodze wyjątku, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na utrwalonej interpretacji przepisów dotyczących zbiegu świadczeń.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 2565/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-04-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bronisław Szydło
Przemysław Szustakiewicz /sprawozdawca/
Stanisław Marek Pietras /przewodniczący/
Symbol z opisem
650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Sygn. powiązane
I OSK 1145/05 - Wyrok NSA z 2006-01-25
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Bronisław Szydło, Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Elwira Spiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia w drodze wyjątku - oddala skargę -
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy decyzję podjętą w dniu [...] września 2004 r. r. i odmówił przyznania M. C. renty rodzinnej w drodze wyjątku.
W uzasadnieniu do w/w decyzji Prezes ZUS podniósł, że przyznanie świadczenia na podstawie art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( t.j. Dz. U. z roku 2004 Nr 39 poz. 353 ze zm.) jest możliwe, jeżeli wnioskodawca spełnia następujące warunki:
1. jest lub był osobą ubezpieczoną lub jest członkiem rodziny pozostałym po ubezpieczonym;
2. nie spełnia warunków ustawowych do uzyskania świadczeń wskutek szczególnych okoliczności;
3. nie może podjąć pracy ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek;
4. nie ma niezbędnych środków utrzymania.
Prezes ZUS wyjaśnił również, że do przyznania świadczenia w drodze wyjątku wszystkie przesłanki, o jakich mowa w tym przepisie powinny być spełnione łącznie. Brak spełnienienia przez wnioskodawcę którejkolwiek z przesłanek wyklucza możliwość przyznania mu świadczenia w drodze wyjątku.
W ocenie Prezesa ZUS M. C. nie spełnia warunków do przyznania świadczenia z art. 83 cyt. ustawy. Skarżąca od dnia [...] sierpnia 2004 r. jest uprawniona do świadczenia ustawowego - renty socjalnej. Okoliczność ta wyklucza możliwość przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku, ponieważ nie można uznać, że nie posiada ona niezbędnych środków utrzymania. Ponadto Prezes ZUS stwierdził, że podnoszone przez odwołującą się trudne warunki materialne nie stanowią wystarczającego uzasadnienia do przyznania świadczenia w drodze wyjątku, gdyż świadczenie to nie ma charakteru socjalnego.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M. C. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca podniosła zarzut, że nadal istnieją przesłanki do otrzymywania przez nią świadczenia, jest bowiem nadal osobą chorą, która musi wydawać dużo pieniędzy na niezbędne leki. Nadto matka skarżącej wpadła w pułapkę kredytową i w tej chwili otrzymuje z zakładu pracy bardzo niskie wynagrodzenie.
W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 83 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przepis ten uzależnia przyznanie świadczenia od spełnienia wszystkich czterech przesłanek w nim wymienionych. Jedną z nich jest brak niezbędnych środków utrzymania W sprawie ustalono, że skarżąca otrzymuje od dnia [...] czerwca 2004 r. rentę socjalną. Posiada, więc środki na utrzymanie. Warto tu wskazać, że przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z uwagi na uznaniowy charakter świadczenia określonego w art. 83 ust. 1 o przyznaniu, którego decyduje wyłącznie Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, nie przewidują zbiegu tego świadczenia ze świadczeniami ustawowymi przyznawanymi przez organy emerytalno - rentowe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2001 r. sygn. akt II SA 388/01). Nie można, więc przyznać tego świadczenia wtedy, gdy strona otrzymuje inne. Organ, więc prawidłowo zastosował w sprawie przepisy prawa materialnego.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI