II SA/Wa 2072/18

II SA/Wa 2072/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-06-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-11-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj /przewodniczący/
Izabela Głowacka-Klimas
Janusz Walawski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 1913/21 - Wyrok NSA z 2023-03-15
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 2067
art. 132
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Protokolant referent stażysta Joanna Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi P.W. na orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia dyscyplinarnego oddala skargę
Uzasadnienie
Komendant Centrum Szkolenia Policji w [...]. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko P. W. (dalej jako "obwiniony" lub "skarżący") o to, że w dniu [...] stycznia
2018 r. stawił się do służby w stanie po spożyciu alkoholu, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r.
o Policji (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2067 ze zm. – dalej jako "ustawa o Policji").
Jednocześnie Komendant Centrum Szkolenia Policji w [...] w dniu [...] stycznia 2018 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie zwolnienia P. W. ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy
o Policji.
Następnie rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Komendant Centrum Szkolenia Policji w [...] zwolnił ze służby w Policji z dniem [...] lutego 2018 r. P. W., nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W dniu [...] marca 2018 r. orzeczeniem nr [...] Komendant Centrum Szkolenia Policji w [...] umorzył postępowanie dyscyplinarne przeciwko P. W. na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji z uwagi na jego bezprzedmiotowość, bowiem obwiniony przestał być policjantem w związku z czym nie może ponosić odpowiedzialności dyscyplinarnej.
Na skutek wniesionego odwołania, Komendant Główny Policji orzeczeniem z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] uchylił w całości orzeczenie dyscyplinarne z dnia [...] marca 2018 r.
i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Komendanta Centrum Szkolenia Policji w [...], z uwagi na przedwczesne rozstrzygnięcie przełożonego dyscyplinarnego, gdyż decyzja o zwolnieniu policjanta ze służby nie miała waloru prawomocności, a po rozpatrzeniu odwołania Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz personalny w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Przełożony dyscyplinarny orzeczeniem z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] uznał obwinionego winnym popełnienia zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego i wymierzył mu karę dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe oraz obniżenia stopnia.
Komendant Główny Policji orzeczeniem z dnia [...] września 2019 r. nr [...] działając na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy o Policji, po rozpatrzeniu odwołania P. W. utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Centrum Szkolenia Policji
w [...] z dnia [...] lipca 2018 r.
Organ wskazał na ustalony w toku postępowania następujący stan faktyczny sprawy.
W dniu [...] stycznia 2018 r. o g. 7:45 z polecenia Zastępcy Komendanta Centrum Szkolenia Policji w [...] przeprowadzono przegląd mundurowy oraz ocenę stanu psychofizycznego pracowników Zakładu [...] Centrum Szkolenia Policji w [...] Urządzeniem pomiarowym "[...]" wykonano badanie stanu trzeźwości kadry zakładu. Przeprowadzone badanie udziałem P. W. wskazało na obecność alkoholu w wydychanym powietrzu. W związku z tym, zastępca kierownika Zakładu Szkoleń Specjalnych Centrum Szkolenia Policji w [...] wydał obwinionemu polecenie służbowe udania się do dyżurnego Centrum Szkolenia Policji w [...] w celu powtórzenia badania stanu trzeźwości. Powtórne badanie urządzeniem [...] A 2.0 nr [...]wykazało stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu: I badanie o g. 8:08 z wynikiem 0,20 mg/l, II badanie o g. 8:09 z wynikiem 0,20 mg/l, III badanie o g. 8:24 z wynikiem 0,19 mg/l. Obwiniony dobrowolnie poddał się badaniu, ale odmówił podpisania sporządzonego protokołu. Obwiniony oświadczył, że w dniu [...] stycznia 2018 r. w późnych godzinach popołudniowych spożył ze swoim bratem 2000 ml wódki oraz jedno piwo o pojemności 0,5 l. Nadto podał, że do Centrum Szkolenia Policji w [...] w dniu [...] stycznia 2019 r. przyjechał własnym samochodem. Następnie oświadczył, że bardzo źle się czuje, uskarżał się na przyspieszone tętno, ogólne osłabienie i drętwienie kończyn. W związku z tym wezwano karetkę pogotowia ratunkowego, która zabrała obwinionego do Szpitala [...] w celu przeprowadzenia dalszych badań. P. W. w szpitalu odmówił dobrowolnego poddania się pobraniu próbek krwi celem badania na zawartość alkoholu informując, że takie badanie zostało wobec niego przeprowadzone urządzeniem elektronicznym w Centrum Szkolenia Policji w [...].
W dniu [...] stycznia 2018 r. zostało wystawione zaświadczenie lekarskie stwierdzające niezdolność do pracy P. W. w okresie od dnia [...] stycznia 2018 r. o dnia [...] stycznia 2018 r.
Następnie w dniu [...] lutego 2018 r. do Centrum Szkolenia Policji w [...] wpłynęło pisemne wyjaśnienie obwinionego z dnia [...] lutego 2018 r., w którym oświadczył, że w dniu [...] stycznia 2018 r. kiedy został poddany badanu na stan trzeźwości nie był w służbie i nie podejmował żadnych czynności służbowych o czym świadczy nie podpisanie przez niego listy obecności. Do Centrum Szkolenia Policji w [...] przyjechał, gdyż w pokoju służbowym zostawił swój dowód osobisty i chciał go zabrać, ponieważ zamierzał udać się do lekarza w związku z tym, że w dniu [...] stycznia 2018 r. źle się czuł od godzin porannych, odczuwał drętwienie polowy ciała i obawiał się, że może to być udar. Oświadczył, że nie spożywał żadnego alkoholu. Kiedy przechodził korytarzem Zastępca Kierownika Zakładu [...] Centrum Szkolenia Policji w [...] poprosił go do Sali nr [...], gdzie przeprowadzono badanie stanu jego trzeźwości. Oświadczył, że wydanego polecenia nie rozumiał gdyż nie był na służbie, znajdował się w ubraniu cywilnym i zamierzał poinformować przełożonego, że chce skorzystać z pomocy lekarza, ponieważ źle się czuje. Stwierdził, iż przełożony nie dał mu się wypowiedzieć. Po badaniu polecono udać się obwinionemu na dyżurkę do dyżurnego Centrum Szkolenia Policji w [...], gdzie poddał się drugiemu badaniu, które wykazało że jest po użyciu alkoholu. Obwiniony wyjaśnił, że odmówił podpisania protokołu z tego badania, gdyż nie zgadzał się z tym, iż zarzuca mu się stan po spożyciu alkoholu. Cała ta sytuacja bardzo go zdenerwowała, źle się czuł, odczuwał coraz silniejsze drętwienie połowy ciała, poprosił o wezwanie karetki pogotowia. Po przyjeździe karetki pogotowia obwiniony wyjaśnił, że ratownik medyczny powiedział, że natychmiast trzeba przewieźć go do szpitala, gdyż podejrzewa udar mózgu. Następnie obwiniony oświadczył, że do szpitala przyjechali do niego policjanci i oświadczyli, że zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne przeciwko niemu oraz że miał przyjechać do niego prokurator, ale odstąpiono od siłowego pobrania krwi. Wyjaśnił, że ta sytuacja była dla niego niezrozumiała gdyż nie popełnił żadnego przestępstwa. W dniu [...] stycznia 2018 r. nie był w służbie i dlatego uznał prowadzenie postępowania wobec niego za bezpodstawne.
W toku postępowania dyscyplinarnego obwiniony nie przyznał się do zarzucanego mu czynu i podtrzymał swoje pisemne wyjaśnienia z dnia [...] lutego 2018 r. Ponadto dodał, że w dniu [...] stycznia 2018 r. ok. godz. 7.50 zastępca kierownika Zakładu [...] Centrum Szkolenia Policji w [...] wydał mu polecenie służbowe udania się do sali nr [...] i wtedy był w ubraniu cywilnym. Następnie po badaniu urządzeniem pomiarowym "[...]" udał się do swojego pokoju służbowego, a następnie wykonując polecenie służbowe wymienionego przełożonego przebrał się w mundur służbowy i wraz z przełożonym udał się na dyżurkę, gdzie został poddany badaniu na urządzeniu stacjonarnym (na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu).
Organ wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności zeznania bezpośrednich świadków zdarzenia oraz protokołu z badania pomiaru stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu metodą spektrometrii w podczerwieni przeprowadzonego urządzeniem [...] A 2.0 nr [...] w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 11 grudnia 2015 r. w sprawie badań na zawartość alkoholu w organizmie (Dz. U. poz. 2153) zawierającego m.in. oświadczenie o chorobach, na jakie choruje osoba badana, tj. nadciśnieniu tętniczym oraz oświadczeniu osoby badanej o ilości, rodzaju i godzinie spożycia napojów alkoholowych w ciągu ostatnich 24 godzin, tj. spożyciu 200 ml wódki oraz jednego piwa o pojemności 0,5 1 (oświadczenia złożone w trybie przywołanego rozporządzenia), nie pozwala na przyjęcie odmiennych od opisanych powyżej ustaleń faktycznych. W ocenie organu materiał ten jest spójny, układa się w logiczną całość i w sposób jednoznaczny potwierdza, że P. W. stawił się do służby będąc w stanie po użyciu alkoholu ([...] A 2.0: I badanie - 0,20 mg/l, II badanie - 0,20 mg/l, III badanie - 0,19 mg/l). Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i nie wymaga uzupełnienia.
Powyższych ustaleń faktycznych, zdaniem organu, nie mogą obalić wyjaśnienia obwinionego, które należy traktować jako przyjętą linię obrony powstałą dla potrzeb prowadzonego postępowania dyscyplinarnego nie mającą oparcia w materiale dowodowym. Dodał, iż obwiniony pomimo takiej możliwości, nie zgłaszał przełożonym, że jego stan nie pozwala na przystąpienie do służby.
Komendant Główny Policji podniósł, że policjant jest obowiązany uprzedzić bezpośredniego przełożonego o niemożności stawienia się do służby lub spóźnieniu z przyczyny z góry wiadomej lub możliwej do przewidzenia oraz określić przewidywany czas trwania nieobecności - § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U poz. 644 ze zm.). Natomiast zebrany materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że obwiniony nie podjął żadnych działań w powyższym zakresie. Nadmienił, iż obwiniony do jednostki szkoleniowej Policji przybył ok. godz. 7.46, a więc minutę po czasie, jakim był zobowiązany do rozpoczęcia planowanej służby w godz. 7.45-15.45, której rozkład czasu określono w § 4 ust. 1 decyzji nr [...] Komendanta Centrum Szkolenia Policji z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie rozkładu ewidencjonowania czasu służby policjantów Centrum Szkolenia Policji. Zatem brak jest podstaw do uznania jego wersji za wiarygodną.
Zdaniem Komendanta Głównego Policji, w przeprowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym, w sposób niebudzący wątpliwości dowiedziono, iż obwiniony popełnił zarzucone mu przewinienie dyscyplinarne. Ustalając stan faktyczny wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności sprawy. Nadto działanie obwinionego było zawinione. Zgodnie bowiem z art. 132a pkt 1 ustawy o Policji przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi. P. W. z racji posiadanego stażu i kwalifikacji zawodowych, a także zajmowanego stanowiska służbowego, przewidując możliwość popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, godził się na to, iż swoim zachowaniem dopuszcza się zawinionego naruszenia opisanego w zarzucie. Obwiniony wiedząc, iż dzień wcześniej spożywał napoje alkoholowe, podejmując decyzję o udaniu się do jednostki Policji, w której pełni służbę, miał świadomość i mógł przewidzieć, że może znajdować się jeszcze pod wpływem alkoholu, a jego działanie nie jest dopuszczalne w świetle przepisów ustawy o Policji, których znajomość stanowi obowiązek każdego policjanta.
Obwiniony jako funkcjonariusz z 22-letnim stażem służby oraz zajmujący stanowisko nauczyciela policyjnego, powinien posiadać wiedzę o obowiązujących aktach normatywnych powszechnie i wewnętrznie obowiązujących. Jego postawa jako nauczyciela policyjnego ma wpływ na etos służby oraz postawę znacznej liczby policjantów, w tym słuchaczy Centrum Szkolenia Policji w [...], dla których winien być przykładem do naśladowania. Stawienie się do służby policjanta będącego w stanie po użyciu alkoholu zasługuje na szczególne potępienie, albowiem ma znaczny wpływ na obniżenie dyscypliny służbowej, co jednocześnie przekłada się na realizację zadań Policji jako służby ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Komendant Centrum Szkolenia Policji w [...] uznał, że karą uwzględniającą wszelkie okoliczności popełnienia przez obwinionego naruszeń i stopnia zawinienia będzie kara wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe oraz obniżenia stopnia. Ponadto przełożony dyscyplinarny podkreślił, że na wymiar orzeczonej kary w analizowanym przypadku nie może wpłynąć fakt posiadania przez obwinionego pozytywnej opinii służbowej oraz informacje o wzorowym wykonywaniu zadań służbowych.
Komendant Główny Policji uwzględniając unormowania oraz charakter popełnionych przez obwinionego czynów uznał, że zastosowany w rozstrzygnięciu Komendanta Centrum Szkolenia Policji w [...] wymiar kary stanowi odpowiednią reakcję na zachowanie P. W.
Wymierzona obwinionemu kara dyscyplinarna wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe jest adekwatna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i dyrektyw wymiaru kary wskazanych w art. 134h ustawy o Policji. Uwzględnia zatem rodzaj popełnionego przewinienia dyscyplinarnego (naruszenie dyscypliny służbowej), okoliczności ich popełnienia (stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu), stopień zawinienia (umyślność działania), skutki, w tym następstwa dla służby (wpływ zachowania obwinionego na stan dyscypliny służbowej i negatywny przykład dla innych policjantów, dezorganizacja zaplanowanej służby), rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków (rażące naruszenie dyscypliny służbowej), zachowanie policjanta w czasie zdarzenia (poddanie się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu), fakt nieprzyznania się do popełnienia czynu i brak krytycznej oceny swojego postępowania oraz dotychczasowy przebieg jego służby i pozytywną opinię służbową z dnia [...] września 2015 r.
Orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2018 r. stało się przedmiotem skargi P. W., reprezentowanego przez pełnomocnika, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie:
1. art. 135n ust. 4 pkt 1 i nast. Ustawy o Policji poprzez zastosowanie w sprawie i w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego;
2. art. 135j ust. 1 pkt 4 ustawy poprzez jego niezastosowanie w sprawie.
Z ostrożności procesowej zarzucił naruszenie:
1. art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy poprzez nieuzasadnione zastosowanie tego przepisu w przedmiotowej sprawie, gdy z ustalonych okoliczności faktycznych w sprawie oraz w oparciu o zebrany w aktach sprawy materiał dowodowy nie sposób jest potwierdzić, że do naruszenia dyscypliny doszło;
2. art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez wydanie postanowienia w przedmiocie uwzględnienia wniosków dowodowych, a także przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wybiórczy, niepełny i naruszający zasadę swobodnej oceny dowodów;
3. art. 135g ust. 1 i 2 ustawy poprzez oczywiste naruszenie tegoż przepisu.
Wskazując na powyższe zarzuty, wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie, uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego orzeczenia Komendanta Centrum Szkolenia Policji w [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2018 r., umorzenie postępowania dyscyplinarnego oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym orzeczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in., poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne zostało wydana zgodnie z prawem.
Na wstępie podać należy, że dla oceny zdarzeń wynikających ze stosunku służbowego policjanta wykonującego czynności służbowe jest ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 z późn. zm.) Ustawa ta w Rozdziale 10 reguluje kompleksowo procedurę związaną z wydawaniem orzeczeń dyscyplinarnych, zastrzegając wyjątek jedynie wobec instytucji prawnych, do których w sposób wyraźny odsyła się w treści art. 135p ust. 1 ustawy o Policji. Do postępowania dyscyplinarnego nie znajdują więc zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Kompetencja sądów administracyjnych do rozpoznawania skarg na orzeczenia wydane w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym przeciwko funkcjonariuszom Policji wynika natomiast z regulacji zamieszczonej w art. 138 ustawy o Policji.
Dokonując kontroli orzeczenia dyscyplinarnego sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy stan faktyczny sprawy przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia został ustalony prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami i czy przeprowadzone postępowanie dyscyplinarne było niewadliwe. Następnie sąd administracyjny winien zbadać, czy do tak ustalonego stanu faktycznego organy orzekające zastosowały właściwe przepisy.
Przeprowadzona w oparciu o wyżej wskazane kryterium kontrola zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego prowadzi do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Samo natomiast naruszenie dyscypliny służbowej, to czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów (art. 132 ust. 2 ustawy o Policji).
Powołany powyżej przepis norma wymienia "zawinienie", jako warunek uznania określonego zachowania za naruszające dyscyplinę służbową. Pojęcie to ma w przypadku odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów szczególne uregulowanie, bowiem z treści art. 132a ustawy o Policji wynika, że przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant: 1) ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi; 2) nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Jednocześnie ustawodawca określił przykładowe naruszenia dyscypliny służbowej używając w art. 132 ust. 3 ustawy o Policji określenia "w szczególności", w tym między innymi uznał, że naruszeniem dyscypliny służbowej jest zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy (art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji).
Stopień winy powinien mieć wpływ na wymiar kary, albowiem zgodnie z art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.
Zwrócić uwagę należy, iż stosownie do art. 135g ust. 1 ustawy o Policji, przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego (ust. 2 ww. artykułu).
Zgodnie z art. 134i ust. 1 i ust. 5 ustawy o Policji postępowanie dyscyplinarne wszczyna przełożony dyscyplinarny, wydając stosowne postanowienie o wszczęciu postępowania, jeżeli zachodzi uzasadnione przypuszczenie popełnienia przez policjanta przewinienia dyscyplinarnego. Uzasadnione przypuszczenie popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, to sytuacja, zawierająca taki zestaw okoliczności, który stwarza subiektywny osąd przełożonego dyscyplinarnego, że rzeczywiście dany funkcjonariusz dopuścił się określonego przewinienia dyscyplinarnego.
Oprócz wskazanych powyżej pozytywnych przesłanek wszczęcia postępowania dyscyplinarnego ustawa o Policji zawiera również ujemne, a jedna z nich jest związana z upływem terminu. Mianowicie zgodnie z art. 135 ust. 3 ustawy o Policji - postępowania dyscyplinarnego nie wszczyna się po upływie 90 dni od dnia powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego wiadomości o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. Wskazany przepis dotyczy tzw. przedawnienia odpowiedzialności dyscyplinarnej, które polega na tym, że po upływie czasu określanego w ustawie nie można zrealizować odpowiedzialności dyscyplinarnej. W aspekcie procesowym przedawnienie powoduje zakaz wszczęcia postępowania i konieczność umorzenia postępowania już wszczętego w sprawie dyscyplinarnej.
W rozpoznawanej sprawie organ orzekające uznał, że skarżący w dniu [...] stycznia 2018 r. stawił się do służby w stanie po spożyciu alkoholu.
Z akt sprawy wynika, że przedmiotowe postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte postanowieniem Komendanta Centrum Szkolenia Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r.
Z powołanych przepisów, w szczególności z art. 132 ust. 2 i art. 132a ustawy o Policji wynika, że niezbędną przesłanką do ukarania policjanta karą dyscyplinarną jest wykazanie jego winy. Przewinienie może mieć charakter umyślny lub nieumyślny. Realizacji przewinienia umyślnego towarzyszy zawsze zamiar, który może mieć postać zamiaru bezpośredniego lub zamiaru ewentualnego. Zamiar bezpośredni polega na chęci popełnienia przewinienia, zaś zamiar ewentualny polega na tym, że policjant nie chce popełnić określonego przewinienia, lecz mimo wszystko godzi się na jego popełnienie. Z kolei nieumyślność polega na tym, że policjant nie chce popełnić przewinienia, nie godzi się na jego popełnienie, lecz mimo to je popełnia. W takiej sytuacji popełnienie przewinienia ma charakter nieumyślności spowodowanej niezachowaniem ostrożności wymaganej w danych okolicznościach. Jednakże stwierdzenie, czy podmiot w toku czynności zachował, czy też nie zachował ostrożności, należy do organu orzekającego w ramach swobodnej oceny dowodów.
Z tych względów najistotniejszą kwestią w kontekście wszczęcia postępowania dyscyplinarnego było ustalenie, czy skarżący, popełniając przewinienie, miał obiektywne możliwości przewidywania skutków swojego działania.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż stan faktyczny sprawy, w szczególności okoliczności popełnienia przez skarżącego przewinienia dyscyplinarnego nie budzą wątpliwości.
Zgodnie z art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy o Policji, naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności, stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję.
Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwala bezsprzecznie stwierdzić, iż skarżący wykonywał obowiązki służbowe w stanie po spożyciu alkoholu. Odpowiedzialności dyscyplinarnej podlega policjant zarówno stawiający się do służby w stanie po spożyciu alkoholu, jak i spożywający alkohol w służbie. Przy czym należy przyjąć, iż stopień zawinienia w tym drugim przypadku musi być wyższy, albowiem funkcjonariusz świadomie podejmuje decyzję (wina umyślna), że naruszy dyscyplinę służbową, a nawet dopuści się wykroczenia lub przestępstwa. Natomiast funkcjonariusz stawiający się do służby w stanie po użyciu alkoholu, może pozostawać w błędnym przekonaniu, że spożyty wcześniej alkohol został już z organizmu usunięty. Czyn, którego się skarżący dopuścił, można popełnić z winy nieumyślnej.
Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie uzasadnia stanowisko organu dyscyplinarnego o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej, wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe oraz karę dyscyplinarną obniżenia stopnia, co wynika wprost z art. art. 134e ustawy o Policji, który stanowi, że kara obniżenia stopnia oznacza obniżenie posiadanego stopnia policyjnego. Karę obniżenia stopnia można wymierzyć tylko obok kary wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe lub kary wydalenia ze służby.
Skarżący dopuścił się czynu nie tylko nieakceptowanego społecznie, ale też szczególnie zwalczanego przez formację. Od policjantów, jako funkcjonariuszy publicznych stojących na straży porządku prawnego, wymaga się zachowania w służbie szczególnej dyscypliny i daleko idącej odpowiedzialności za siebie, innych funkcjonariuszy oraz obywateli. Wymogi stawiane funkcjonariuszom Policji w zakresie dyscypliny służby są dużo bardziej restrykcyjne niż w stosunku do pracowników zatrudnionych na umowę o pracę. Natomiast w Prawie pracy przyjmuje się, iż świadczenie pracy po spożyciu alkoholu stanowi rażące naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych dających pracodawcy podstawę do rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Przykładowo w wyroku z dnia 7 kwietnia 1998 r. sygn. akt I PKN 78/98 (publik. OSNP 1999/7/237) Sąd Najwyższy stwierdził, iż "funkcjonariusz straży przemysłowej, który wykonuje służbę w stanie po użyciu alkoholu, ciężko narusza podstawowe obowiązki pracownicze (art. 52 § 1 pkt 1 KP), choćby nie zostały ujawnione szczególne następstwa tego naruszenia". Zatem w sytuacji, gdy Policja prowadzi politykę prewencyjną, zmierzającą do wyeliminowania patologicznych zachowań, tj. prowadzenia pojazdów mechanicznych po spożyciu alkoholu, zachowań chuligańskich po spożyciu alkoholu lub narkotyków na imprezach masowych, itp., niedopuszczalne jest, pod żadnym pretekstem i w jakikolwiek okolicznościach, spożywanie alkoholu przez funkcjonariuszy w czasie pełnienia służby.
Policja jako instytucja publiczna stoi na straży bezpieczeństwa oraz porządku publicznego i winna podejmować skuteczne działania, adekwatne do okoliczności, także w sferze personalnej, niezależnie od tego, czy informacja o nagannym działaniu funkcjonariusza dotarła do opinii publicznej, czy też nie. Niedysponowany funkcjonariusz Policji nie powinien pełnić służby.
Trzeba wziąć pod uwagę, że w okolicznościach niniejszej sprawy na zaostrzenie wymiaru kary ma wpływ działanie skarżącego w stanie po użyciu alkoholu (art. 134h ust. 2 pkt 1 ustawy o Policji) oraz istotne zakłócenie realizacji zadań Policji, w tym naruszenia dobrego imienia Policji (134h ust. 2 pkt 3 tej ustawy).
Natomiast ustawodawca uznaje, w świetle art. 134h ust. 2 powołanej ustawy, iż na złagodzenie wymiaru kary mają wpływ następujące okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego: 1) nieumyślność jego popełnienia; 2) podjęcie przez policjanta starań o zmniejszenie jego skutków; 3) brak należytego doświadczenia zawodowego lub dostatecznych umiejętności zawodowych; 4) dobrowolne poinformowanie przełożonego dyscyplinarnego o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przed wszczęciem postępowania dyscyplinarnego.
Reasumując, Sąd nie dopatrzył się istotnych naruszeń przepisów procesowych w postępowaniu dyscyplinarnym. W świetle dowodów przedstawionych w postępowaniu dyscyplinarnym, organ miał podstawy, aby stwierdzić, iż skarżący dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej. Organ w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego, wystarczająco szczegółowo wyjaśnił, w oparciu o jakie dowody ustalono stan faktyczny w sprawie, wskazał dlaczego uznał winę skarżącego za udowodnioną, odniósł się także do zarzutów odwołania.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, w ocenie Sądu są one niezasadne, a w szczególności zarzut związany z zaistnieniem przesłanki do umorzenia postępowania dyscyplinarnego. Należy zgodzić się z organem, że na dzień wydania zaskarżonego orzeczenia skarżący pozostawał w szeregach Policji. Skarżący bowiem rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2018 r. został zwolniony ze służby z dniem [...] października 2018 r., natomiast zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne został wydane w dniu [...] września 2018 r.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.