II SA/WA 2026/23

II SA/Wa 2026/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-03-22
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-10-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski
Joanna Kube
Sławomir Antoniuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Prezes Sądu
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 14 ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2024 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę
Uzasadnienie
Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego decyzją z [...] września 2023 r. znak: [...], na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902); zwanej dalej u.d.i.p. oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, ze zm.), odmówił Stowarzyszeniu [...] z siedzibą w [...]; zwanym dalej Stowarzyszeniem, wnioskodawcą lub stroną skarżącą udostępnienia informacji publicznej w postaci informacji o:
1. liczbie pisemnych wniosków o udostępnienie informacji publicznej, które organ otrzymał w 2022 r.;
2. liczbie wniosków, które w 2022 r. organ wykonał w całości (przez wykonanie wniosku w całości należy rozumieć wyłącznie udostępnienie pełnej informacji, przy czym udostępnienie pełnej informacji po przedłużeniu terminu na jej udostępnienie należy potraktować jako wykonanie wniosku w całości);
3. liczbie wniosków, w sprawie których w 2022 r. organ wydał decyzję administracyjną (decyzje administracyjne) o odmowie udostępnienia informacji publicznej (nawet jeśli organ wydał więcej niż jedną decyzję administracyjną w odniesieniu do danego wniosku, należy to potraktować jako jedną sprawę/wniosek);
4. trzech najczęściej występujących spośród następujących przyczynach nieudostępnienia przez organ informacji publicznej w 2022 r.:
a. wnioskowana informacja nie stanowiła informacji publicznej,
wnioskodawca miał zagwarantowany dostęp do informacji w innym trybie,
informacja nie istniała albo organ jej nie posiadał,
d. wnioskodawca nie ujawnił swoich podstawowych danych osobowych (imię, nazwisko),
e. wnioskodawca nadużywał dostępu do informacji publicznej,
f. f. wniosek dotyczył informacji przetworzonej,
informacja podlegała ochronie prywatności osoby fizycznej,
informacja podlegała ochronie ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy,
inne.
5. liczbie wniosków, w sprawie których w 2022 r. wnioskodawca skierował skargę (skargi) na bezczynność do sądu administracyjnego. Chodzi o liczbę spraw, w których organ otrzymał skargę na bezczynność i przekazał ją do sądu, począwszy od 1 stycznia 2022 r. Należy przyjąć, że nie chodzi o postępowania przed sądem, które rozpoczęły się przed 1 stycznia 2022 r., ale są wciąż w toku.
6. liczbie wniosków, w sprawie których w 2022 r. wnioskodawca skierował skargę na decyzję (decyzje) do sądu administracyjnego. Chodzi o liczbę spraw, w których organ otrzymał skargę na decyzję i przekazał ją do sądu, począwszy od 1 stycznia 2022 r. Należy przyjąć, że nie chodzi o postępowania przed sądem, które rozpoczęły się przed 1 stycznia 2022 r., ale są wciąż w toku.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że pismem z [...] lipca 2023 r. Stowarzyszenie, za pośrednictwem platformy ePUAP, w trybie dostępu do informacji publicznej, wniosło o udostępnienie informacji o treści wskazanej w pkt 1-6 decyzji oraz podanie informacji: 7) liczby wniosków, w sprawie których w 2022 r. organ naliczył opłatę za udostępnienie informacji publicznej, 8) czy organ publikuje rejestr wniosków o udostępnienie informacji publicznej w Biuletynie Informacji Publicznej? Prosimy o udzielenie odpowiedzi tak/nie, 9) czy w organie jest zatrudniona osoba odpowiedzialna za przygotowywanie odpowiedzi na wnioski o udostępnienie informacji publicznej? Chodzi o wydzielone stanowisko pracownicze, którego zakres obowiązków dotyczy udzielania informacji publicznej.
We wniosku podniesiono, że żądane informacje będą stanowiły ważną część Raportu o stanie jawności - pierwszego kompleksowego opracowania dotyczącego dostępu do informacji w Polsce, które będzie się składać z następujących części: 1. Jawność w oczach obywateli, 2. Jawność a standardy międzynarodowe, 3. Aktywne udostępnianie informacji, 4. Dostęp do informacji i prawo prasowe, 5. Wnioskowy dostęp do informacji, 6. Wstęp na posiedzenie organów, 7. Jawność partii politycznych, 8. Dostęp do informacji o środowisku, 9. Zmiany dotyczące jawności z lat 2021-2022, 10. Rekomendacje. Ponadto wskazano, że uzyskane informacje pozwolą opracować rozdział poświęcony wnioskowemu dostępowi do informacji.
Pismem z [...] lipca 2023 r. znak: [...] Dyrektor Biura Studiów i Analiz Sądu Najwyższego, działając z upoważnienia Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego, w odniesieniu do pytań nr 7-9 - poinformował wnioskodawcę, że: 1. w 2022 r. organ nie naliczył opłaty za udostępnienie informacji publicznej, 2. Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego nie publikuje rejestrów wniosków o udostępnienie informacji publicznej w Biuletynie Informacji Publicznej, 3. w ramach Referatu ds. Informacji Publicznej w organie zatrudnione są osoby odpowiedzialne za przygotowywanie odpowiedzi na wnioski o udostępnienie informacji publicznej; wybrani pracownicy Biura Studiów i Analiz Sądu Najwyższego są także odpowiedzialni za przygotowywanie odpowiedzi na wnioski o udostępnienie informacji publicznej, ale w tym przypadku nie są to wydzielone stanowiska z zakresem obowiązków sprowadzającym się wyłącznie do udzielania informacji publicznej. Ponadto wnioskodawca został wezwany do wykazania, w terminie 7 dni, że uzyskanie pozostałych informacji ma szczególnie istotne znaczenie dla interesu publicznego. Jednocześnie wyjaśniono, że informacja ta ma charakter przetworzony i w świetle art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. nie może być udostępniona bez wykazania przesłanki specjalnego znaczenia jej udostępnienia dla interesu publicznego.
Powyższe wezwanie zostało doręczone wnioskodawcy 26 lipca 2023 r., jednak pozostało bez odpowiedzi.
Dyrektor Biura Studiów i Analiz Sądu Najwyższego, działając z upoważnienia Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego, pismem z [...] sierpnia 2023 r. znak: [...] wezwał Stowarzyszenie do uzupełnienia, w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma, braków formalnych wniosku o udostępnienie informacji publicznej przez nadesłanie: umocowania do działania w imieniu Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] oraz podpisanej wersji wniosku albo złożenie podpisu na wydruku wniosku w Sekretariacie Biura Studiów i Analiz, względnie przesłanie wniosku podpisanego podpisem elektronicznym lub profilem zaufanym ePUAP.
Odnosząc się do pkt 1 – 6 wniosku z [...] lipca 2023 r. organ stwierdził, że w sprawie mamy do czynienia z informacją przetworzoną, a ta nie może zostać udostępniona bez wykazania interesu publicznego. Spełnienie żądania Stowarzyszenia wymagałoby bowiem przeprowadzenia szeregu czynności analitycznych, których końcowym efektem byłoby opracowanie żądanego opracowania, zawierającego odpowiedzi na sześć szczegółowych i kompleksowych zapytań dotyczących szeroko rozumianego dostępu do informacji publicznej. Sąd Najwyższy nie znajduje się w posiadaniu opracowania lub rejestru o wskazanej przez wnioskodawcę charakterystyce, a ponadto nie jest możliwe wygenerowanie takiego zestawienia w sposób automatyczny z systemów wykorzystywanych do obsługi administracyjnej Sądu Najwyższego.
Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego w zakresie odnoszącym się do pytania oznaczonego numerem 1 wyjaśnił, że organ rejestruje wnioski o udostępnienie informacji publicznej w różnych repertoriach, jednak bez uwzględnienia formy, w jakiej wniosek został przesłany. Sprawy związane z dostępem do informacji publicznej są rejestrowane pod kilkoma różnymi sygnaturami (np.: 0161 - udostępnianie orzecznictwa SN, 0162 - udostępnianie orzecznictwa innych sądów, 0163 - udostępnianie orzecznictwa SN i innych danych znajdujących się w posiadaniu, 0164 - udostępnianie pozostałych informacji publicznych). Samych jedynie spraw zarejestrowanych w 2022 r. w ramach ww. znaków: 0161, 0162, 0163 oraz 0164 było ponad tysiąc (około: 1450), co obrazuje skalę liczby wniosków, które dotyczą samej jedynie informacji publicznej i które wpłynęły do organu w 2022 r. Tym niemniej ze względu na to, że pisma wnioskodawców zawierają często inne jeszcze wnioski (poza np. żądaniem dostępu do informacji publicznej), są one także rejestrowane pod wieloma innymi znakami (np. 0532 czy 0535), w których to sprawach organ odpowiada na kilka różnych żądań (np. skargi i wnioski w jednym piśmie). W konsekwencji, uzyskanie żądanej informacji ograniczonej do wniosków pisemnych wymagałoby przeglądu kilku tysięcy wpisów w repertoriach i "ręcznego" sprawdzenia formy wniosku w każdej ze spraw zarejestrowanych w systemie Elektronicznego Zarządzania Dokumentami, którego użytkownikiem jest Sąd Najwyższy.
Odnośnie pytania z numerem 2 wniosku wyjaśniono, że Sąd Najwyższy nie znajduje się w posiadaniu gotowego opracowania dotyczącego ilości wniosków uwzględnionych w całości. Nie jest też możliwe jego wygenerowanie w sposób automatyczny, albowiem funkcjonalności takiej nie posiadają wykorzystywane w Sądzie Najwyższym narzędzia informatyczne. W konsekwencji, podobnie, jak w przypadku pytania numer 1, uzyskanie odpowiedzi na przedmiotowe pytanie wymagałoby nie tylko przeglądu kilku tysięcy wpisów w repertoriach, ale także sięgnięcia do każdej ze spraw zarejestrowanych w systemie Elektronicznego Zarządzania Dokumentami, którego użytkownikiem jest Sąd Najwyższy, celem wyselekcjonowania tych z nich, które spełniają kryteria wskazane w pytaniu numer 2, a następnie ich zliczenia.
Podobnie w odniesieniu do pytania numer 3 wniosku, uzyskanie żądanej informacji wymagałoby przeglądu kilku tysięcy wpisów w repertoriach, w których rejestrowane są sprawy z zakresu dostępu do informacji publicznej, celem wyselekcjonowania tych z nich, w których wydano decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a następnie zliczenia tego typu spraw. Sąd Najwyższy nie znajduje się w posiadaniu takiego opracowania. Nie jest też możliwe jego wygenerowanie w sposób automatyczny, albowiem funkcjonalności takiej nie posiadają wykorzystywane w Sądzie Najwyższym narzędzia informatyczne do obsługi działalności orzeczniczej.
To samo w istocie odnosi się do pytań oznaczonych numerami 5 i 6 zawartych we wniosku, w przypadku których uzyskanie żądanej informacji wymagałoby przeglądu kilku tysięcy wpisów w repertoriach, w których rejestrowane są sprawy z zakresu dostępu do informacji publicznej, celem wyselekcjonowania tych z nich, w których wniesiono wskazane skargi, a następnie zliczenia tego typu spraw. Sąd Najwyższy nie znajduje się w posiadaniu takiego opracowania. Nie jest też możliwe jego wygenerowanie w sposób automatyczny, albowiem funkcjonalności takiej nie posiadają wykorzystywane w Sądzie Najwyższym narzędzia informatyczne do obsługi działalności orzeczniczej. Dodatkową trudnością jest tu sformułowane we wniosku ograniczenie sprowadzające się do wyłączenia spraw, które rozpoczęły się przed 1 stycznia 2022 r. "ale są wciąż w toku".
Znacznie bardziej zaawansowanych czynności analitycznych wymagałaby odpowiedź na pytanie oznaczone numerem 4. Dla uzyskania żądanej informacji konieczne byłoby dokonanie analizy treści wszystkich decyzji wydanych w sprawach, których dotyczy pytanie numer 3, celem wypisania wszystkich wynikających z nich powodów odmowy udostępnienia informacji publicznej, następnie zliczenia ilości spraw z tożsamym powodem i dokonanie wyboru trzech z nich, które pojawiły się w największej liczbie spraw.
W związku z powyższym spełnienie oczekiwań Stowarzyszenia wymagałoby stworzenia tylko dla wnioskodawcy i na jego żądanie bardzo skomplikowanego zestawienia, zawierającego odpowiedzi na 6 szczegółowych pytań. Już sam sposób sformułowania żądania Stowarzyszenia wskazuje na to, że jego przedmiot jest niezwykle skomplikowany, a jego pozyskanie wymaga przeprowadzenia szeroko zakrojonej kwerendy dokumentów źródłowych znajdujących się w różnych rejestrach i jednostkach organizacyjnych Sądu Najwyższego. Przeprowadzenie takiej kwerendy byłoby bardzo czasochłonne i wymagałoby skierowania do tego zadania co najmniej kilku osób. Należy mieć na uwadze, że żądanie Stowarzyszenia obejmuje nie tylko samo zestawienie statystyczne polegające na zliczeniu poszczególnych spraw, ale obejmuje dodatkowo przyporządkowanie określonej sprawy do wskazanych przez wnioskodawcę kategorii spraw lub rozstrzygnięć, (liczba wniosków, które w 2022 r. organ wykonał w całości/liczba wniosków, w sprawie których w 2022 r. organ wydał decyzję administracyjną/najczęściej występujące przyczyny nieudostępnienia przez organ informacji publicznej w 2022 r. itp.). Ponadto niezbędne byłoby sporządzenie żądanego zestawienia według ściśle określonego we wniosku z [...] lipca 2023 r. układu, co również wskazuje na przetworzony charakter żądanej informacji. Tak więc spełnienie żądania Stowarzyszenia wiąże się ze stworzeniem nieistniejącego dotychczas opracowania statystycznego, które jest dodatkowo niezwykle czasochłonne i co należy uznać za przetworzenie.
Organ podkreślił, iż uzyskanie informacji przetworzonej możliwe jest tylko w zakresie, w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. Powinność wykazania interesu publicznego jako podstawy żądania udzielenia informacji przetworzonej spoczywa co do zasady na wnioskodawcy, zgodnie z regułą koniecznego współdziałania organu i podmiotu ubiegającego się o załatwienie danej sprawy w określony sposób. W tym kontekście, wnioskodawca nie wykazał, aby uzyskanie informacji przetworzonej było szczególnie istotne dla interesu publicznego, a w szczególności nie odpowiedział w jakikolwiek sposób na wezwanie organu z [...] lipca 2023 r., które zostało mu doręczone 26 lipca 2023 r. Zdaniem organu za takim interesem nie mogą przemawiać wskazane we wniosku z [...] lipca 2023 r. argumenty wskazujące na to, że pozyskane dane będą stanowiły ważną część Raportu o stanie jawności – pierwszego kompleksowego opracowania dotyczącego dostępu do informacji w Polsce, a uzyskane informacje pozwolą opracować rozdział poświęcony wnioskowemu dostępowi do informacji. W tym zakresie wyjaśnienia Stowarzyszenia są zbyt mało precyzyjne. Nie jest zatem dla organu jasne jaki byłby charakter przedmiotowego Raportu (publikacja o charakterze naukowym, czy innym). W tym zakresie wyjaśnienia Stowarzyszenia są niewystarczające. Natomiast pozostała cześć uzasadnienia wniosku z [...] lipca 2023 r. sprowadza się do opisu standardów międzynarodowych, co zdaniem organu nie odnosi się do meritum żądania.
Niewskazanie interesu publicznego przez zobowiązany do tego podmiot nie oznacza jednak automatycznie konieczności wydania decyzji odmownej. W tej sytuacji organ powinien z urzędu zbadać, czy w danej sprawie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie zainteresowanemu podmiotowi przetworzonej informacji publicznej.
Organ podkreślił, że pojęcie interesu publicznego jest pojęciem niedookreślonym i odnosi się w swojej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa. Skuteczne działanie w granicach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. W zakresie prawa dostępu do informacji publicznej oznacza to, że interes publiczny istnieje wówczas, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa, np. w konsekwencji usprawniałoby działanie jego organów.
W wyniku tego udzielenie wnioskodawcy przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego informacji przetworzonej byłoby uzasadnione interesem publicznym o tyle, o ile mogłoby to realnie przełożyć się na przykład na poprawę funkcjonowania Sądu Najwyższego, bądź też sądownictwa w ogólności. Natomiast w sytuacji, gdy z żądaniem udzielenia informacji publicznej przetworzonej występują podmioty, które nie zapewniają, że zostanie ona wykorzystana w celu usprawnienia funkcjonowania organów państwa, należy przyjąć, że po stronie wnioskodawcy nie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie im żądanej informacji.
Biorąc powyższe pod uwagę organ stwierdził, że przesłanka interesu społecznego nie została spełniona. Wnioskodawca nie wykazał bowiem, że informacja, o którą wniósł, mogłaby zostać wykorzystana w celu wywierania wpływu na poprawę funkcjonowania Sądu Najwyższego, czy sądownictwa w ogólności. Spełnienie tej przesłanki jest zaś niezbędne dla uznania, że żądana informacja ma znaczenie dla interesu publicznego. Uzyskanie żądanej informacji przetworzonej wiąże się natomiast z koniecznością zaangażowania określonych środków osobowych i organizacyjnych, trudnych do pogodzenia z bieżącą działalnością Sądu Najwyższego.
Pismem z 9 października 2023 r. Stowarzyszenie wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z [...] września 2023 r. wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciło naruszenie prawa, tj.:
1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie wnioskowanych danych dotyczących wniosków o udostępnienie informacji w 2022 r., które organ otrzymał, pomimo iż powyższe dane są informacją o działalności organu,
2) art. 1 ust. 1 u.d.i.p., poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie wnioskowanych danych dotyczących wniosków o udostępnienie informacji w 2022 r., które organ otrzymał, pomimo istnienia podstaw do ich udostępnienia,
3) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., poprzez jego zastosowanie i uznanie, że informacje wnioskowane stanowią informację przetworzoną, a strona skarżąca powinna wykazać szczególnie istotny interes publiczny dla jej pozyskania, podczas gdy wnioskowana informacja nie spełnia kryteriów uznania jej za przetworzoną,
4) art. 54 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, poprzez ich niezastosowanie i uniemożliwienie pozyskania danych o realizacji prawa do informacji, co znacząco ograniczyło i wstrzymało możliwość prowadzenia debaty o jawności.
Strona skarżąca wskazała, że treść art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. stanowi istotne ograniczenie realizacji prawa do informacji. Ustawa nie definiuje bowiem ani pojęcia informacji przetworzonej, ani szczególnej istotności dla interesu publicznego. Należy więc mieć na uwadze, że zbyt pochopne uznanie informacji za przetworzoną może prowadzić do niedopuszczalnego ograniczenia prawa do uzyskania informacji. Rzeczą sądu administracyjnego i innych organów władzy publicznej jest takie interpretowanie ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej zawartego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., by przez zbyt restryktywną wykładnię przesłanki "szczególnego interesu publicznego" nie pozbawić samej istoty gwarantowanego konstytucyjnie prawa dostępu do informacji publicznej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 4 sierpnia 2022 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 476/22). Błędne jest zatem twierdzenie organu, że informacją przetworzoną jest informacja, która została wyodrębniona przy użyciu dodatkowych środków. W ocenie Stowarzyszenia nakład pracy konieczny do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji oraz koszty związane z jej udzieleniem nie przesądzają o tym, czy dana informacja ma charakter prosty czy przetworzony (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 31 sierpnia 2023 r. w sprawie o sygn. akt II SA/OI 329/23). Charakter informacji przetworzonej mogą mieć dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz. Oznacza to jednak konieczność podjęcia pewnego wysiłku interpretacyjnego, a nie jedynie wyodrębnienie wniosku z repetytorium. Nie wydaje się, aby analiza pewnej liczby udostępnionych wnioskodawcom odpowiedzi pozwalała na zakwalifikowanie informacji jako przetworzonej. Czynność ta nie wymaga bowiem jakiejś pogłębionej analizy, stworzenia opinii. Dodatkowo strona skarżąca podała, że spośród ponad 400 gmin, do których skierowane zostało takie samo zapytanie, tylko kilka uznało wnioskowaną informację za przetworzoną. Tak więc wszystkie jednostki (poza nielicznymi wyjątkami) nie uważały wyodrębnienia danych za obciążenie dla ich działalności. Dziwi zatem okoliczność, że taki podmiot jakim jest Sąd Najwyższy nie jest w stanie organizacyjnie podołać realizacji wniosku w pełnym zakresie. Podkreśliło jednak, że sam fakt ewentualnego czasochłonnego wydobywania wnioskowanych informacji nie decyduje o jej przetworzeniu. Należy jednak odróżnić sytuację, w której organ dokonuje twórczej analizy danych od sytuacji, w której jedynie wydobywa pewne informacje, które istnieją. Wnioskowane przez Stowarzyszenie informacje nie są danymi wymagającymi pogłębionej analizy, stworzenia jakiegoś autorskiego zestawienia, opinii. Takie dane są już w posiadaniu organu. Wyodrębnienie informacji do przekazania nie wymaga szczególnego intelektualnego wysiłku. Nie jest to więc informacja jakościowo nowa.
Stowarzyszenie podniosło, że w konsekwencji uznania przez organ informacji wnioskowanej za przetworzoną, dokonał on również oceny istnienia szczególnie uzasadnionego interesu publicznego i uznał, że Stowarzyszenie nie wykazało, aby mogło realnie wykorzystać wnioskowane informacje dla dobra ogółu. Choć żądane informacje nie mają charakteru przetworzonych, to dodatkowo wskazuje, że jest organizacją, która od lat zajmuje się zwiększeniem przejrzystości sfery publicznej, przede wszystkim dbając o prawo do informacji. Niektóre z działań Stowarzyszenia miały przełomowe znaczenie dla prawa do informacji publicznej (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 października 2019 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 968/18 dotyczący jawności nagrań sprzed budynku sejmu, czy wyrok Sądu Najwyższego z 8 listopada 2012 r. w sprawie o sygn. akt I OSK190/12 dotyczący ujawniania imion i nazwisk osób zawierających urnowy cywilnoprawne z jednostką samorządu terytorialnego). Jako podmiot działający już od wielu lat, Stowarzyszenie może popularyzować wprowadzanie zmian prawnych, opracowywać i publikować rekomendacje, standardy, czy prowadzić działalność edukacyjną, a także składać wnioski i petycje. W wyroku z 14 lutego 2022 r., sygn. akt II SA/Wa 3343/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że na szczególny interes publiczny składają się trzy przesłanki: 1) działanie wnioskodawcy dla szerszej grupy osób, bowiem wnioskodawca musi wskazać, że działanie organów i innych podmiotów realizujących zadania publiczne wywołało lub wywoła skutki dotyczące potencjalnie dużego kręgu adresatów, 2) działanie służy społecznie, akceptowalnym celom związanym z naprawą istniejących struktur administracyjnych lub społecznych, 3) możliwości rzeczywistego wykorzystania informacji w taki sposób, aby miała ona wpływ na określone działania lub sytuacje. Jak wynika z przykładowych działań Stowarzyszenia, jest ono podmiotem, który realnie wykorzystuje udostępnione mu informacje dla dobra publicznego. Jedynie przeciwna ocena mogłaby oznaczać, że zasadne byłoby rozważenie odmówienia udostępnienia informacji. W odniesieniu do strony skarżącej taka przesłanka nie występuje. Stowarzyszenie prowadzi działalność edukacyjną, zajmuje się bezpłatnym poradnictwem prawnym i podejmuje działania na rzecz wprowadzenia realnych zmian w zakresie prawa do informacji, które stają się wielokrotnie przedmiotem zainteresowania mediów. Działania Stowarzyszenia służą więc szerszej grupie osób i celowi jakim jest naprawa istniejących struktur. Dane, o które strona skarżąca wnioskowała miały służyć do opracowania Raportu o stanie jawności. Oczywistym jest więc, że wnioskowane informacje są zbieżne z działalnością Stowarzyszenia i mogą być realnie użyte w zwykłej jego działalności. Ponadto są informacją na temat działalności Sądu Najwyższego. Niezależnie od powyższego, warto zwrócić uwagę, że orzecznictwo sądowe zaczęło dostrzegać, że pojęcie szczególnego interesu publicznego, musi być odnoszone wyłącznie do treści żądanej informacji (jej przedmiotu), a nie może być łączone z podmiotem, który o informację tę się ubiega. Stosownie do treści art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, "każdy" ma prawo dostępu do informacji. Współcześnie, w czasie ogromnego i nadal wzrastającego znaczenia w życiu społecznym internetowych mediów społecznościowych nie można twierdzić, że jedynie np. dziennikarze, posłowie i senatorowie mogą mieć rzeczywisty wpływ na działanie instytucji publicznych. Przeciwnie, to obywatele niezwiązani z partiami politycznymi i systemem władzy, upubliczniając w mediach społecznościowych nieprawidłowości w działaniu organów władzy publicznej sprawują nad nimi społeczną kontrolę o potężnej sile oddziaływania. Zatem także i obywatel niepiastujący funkcji publicznej i niebędący zatrudnionym w mediach dziennikarzem ma obecnie możliwość takiego oddziaływania na organy administracji publicznej, by ujawniane nieprawidłowości w ich funkcjonowaniu mogły być eliminowane (por. ww. wyrok WSA w Gdańsku w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 476/22). Innymi słowy, bezzasadne jest twierdzenie organu, że strona skarżąca nie wykazała, że ma realne możliwości wykorzystania zebranych informacji dla dobra ogółu. Niezależnie od powyższego, podnieść należy, iż strona skarżąca w uzasadnieniu swojego wniosku wskazywała na fakt, że możliwości dokonywania regularnych przeglądów prawa dostępu do informacji poświęca się w standardach międzynarodowych dużo uwagi. W raporcie OECD podkreślono istotność gromadzenia danych i statystyk na temat wniosków o dostęp do informacji dla identyfikacji występujących problemów, potrzeb informacyjnych oraz przeprowadzania koniecznych zmiany. Monitorowanie ww. danych i statystyk, a następnie wprowadzanie niezbędnych zmian, będzie służyło realizacji konstytucyjnego prawa do informacji tak aby mogło ono być realnie wykonywane. Nie można więc w żadnym razie zgodzić się z organem, że nie została spełniona przesłanka interesu społecznego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację faktyczną i prawną wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według powyższego kryterium wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu i nie jest sporne pomiędzy stronami, iż wniosek inicjujący postępowanie dotyczył informacji publicznej. Także Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, do którego wniosek strony został skierowany, jest podmiotem zobowiązanym – w myśl ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udostępnienia informacji publicznej.
Przechodząc zaś do istoty sprawy, to w niniejszym postępowaniu sprowadzała się ona do oceny tego, czy wskazana w pkt 1-6 wniosku z [...] lipca 2023 r. informacja publiczna ma walor informacji przetworzonej, a jeżeli tak to, czy podmiot wnioskujący o informację wykazał ważny interes publiczny uzasadniający jej pozyskanie.
Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Pojęcie informacji publicznej przetworzonej jest pojęciem nieostrym i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane. Na tle licznych orzeczeń sądów administracyjnych można przyjąć, iż informacja publiczna przetworzona to zatem taka informacja publiczna, która:
- w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (wyrok NSA z 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 1746/14);
- jest wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającej użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniana w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych; jest to zatem informacja przygotowywana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów (wyroki NSA: z 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13, z 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05) na podstawie pierwotnego zasobu danych (wyroki NSA: z 12 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 2149/12, z 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13, z 3 października 2014 r. sygn. akt I OSK 747/14);
- jest wynikiem działań wykraczających poza zakres działań mieszczących się w ramach podstawowych kompetencji organu – "przy rozstrzyganiu tego typu spraw należy mieć na uwadze, iż ograniczenie wprowadzone przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie udzielania informacji publicznej przetworzonej ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupiać się będą nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych kompetencji, lecz na czynnościach związanych z udzielaniem informacji publicznej" (wyroki NSA z 5 września 2013 r.: sygn. akt I OSK 953/13; sygn. akt I OSK 866/13; sygn. akt I OSK 865/13); "proces powstawania informacji (przetworzonej) skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań, toteż ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji w oparciu o posiadane dokumenty obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego" (wyrok NSA z 9 października 2010 r. sygn. akt I OSK 1737/12);
- może być jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego (wyroki NSA: z 28 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 2658/14, z 5 stycznia 2016 r. sygn. akt I OSK 33/15);
- nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją – "informacja przetworzona obejmuje dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników – może być traktowana jako informacja przetworzona (wyroki NSA z 5 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 863/14, z 4 sierpnia 2015 r. sygn. akt I OSK 1645/14, z 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 977/11);
- której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej ilości dokumentów – "informacja przetworzona w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej to nie tylko taka, która powstaje w wyniku poddania posiadanych informacji analizie albo syntezie i wytworzenia w taki właśnie sposób nowej jakościowo informacji (...); w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) wielu dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej (wyroki NSA: z 2 października 2014 r. sygn. akt I OSK 140/14, z 21 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1477/12, z 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 792/11, z 8 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 426/11, z 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05 – wszystkie wyroki publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że żądania zawarte w pkt 1- 6 wniosku skarżącego Stowarzyszenia świadczy o tym, że ich przedmiotem nie jest informacja prosta, która już istnieje i w łatwy sposób (niewymagający znacznego zaangażowania osobowego i środków) może zostać udostępniona na wniosek podmiotu zainteresowanego. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób przekonywujący podał powody wskazujące na przetworzony charakter żądanej informacji. W pierwszej kolejności zasygnalizował, że nie dysponuje opracowaniem lub rejestrem o wskazanej we wniosku charakterystyce oraz nie dysponuje narzędziem pozwalającym w sposób automatyczny wygenerować zestawień z systemów wykorzystywanych przez Sąd Najwyższy. Bez wątpienia struktura pytań zawartych w pkt 2 – 6 wniosku z [...] lipca 2023 r. wymusza stworzenie jakościowo nowej informacji podającej wartości liczbowe, według kryteriów podanych przez wnioskodawcę (realizacji wniosków w całości, wniosków zakończonych wydaniem decyzji, przyczyn odmowy, wniosków rozpatrzonych w sposób skutkujący skargą na bezczynność organu, wniosków rozpatrzonych w sposób skutkujący skargą na decyzję odmowną). Nie bez znaczenia w sprawie pozostaje również aspekt ilościowy informacji wymagającej przygotowania, w szczególności w odniesieniu do pytania 1 wniosku, bowiem jak podaje organ w 2022 r. zarejestrował ok. 1450 spraw pod symbolami 0161-0164, w których rejestrowane są wnioski o udostępnienie informacji publicznej (niejednokrotnie w jednym piśmie zawarty jest wniosek o informację publiczną i wniosek o rozpatrzenie sprawy w innym trybie, co wymaga analizy treści tych pism). Skoro pozyskanie będącej w zainteresowaniu strony skarżącej informacji liczbowej nie jest możliwe przy użyciu narzędzi informatycznych, to wymaga skierowania do realizacji wniosku osób wykonujących pracę związaną ze zwykłym przedmiotem działalności podmiotu. Wymaga więc użycia dodatkowych sił i środków, zaangażowania intelektualnego pracowników, aby wyodrębnić z licznych dokumentów źródłowych niezbędnej informacji i przygotować zestawie według kilku, w tym rozbudowanych (pkt 4 wniosku), kryteriów wskazanym we wniosku. Tego typu działanie wymusza przygotowanie informacji, którą dotychczas podmiot obowiązany nie dysponował, specjalnie na potrzeby realizacji wniosku narzucającego określoną formę podania informacji.
Podkreślenia wymaga, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, na co słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Możliwe jest jej udzielenie jedynie po wykazaniu przez wnioskodawcę, że uzyskanie wnioskowanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dopiero zaistnienie przesłanki szczególnej istotności informacji publicznej przetworzonej dla interesu publicznego stanowi podstawę dla podjęcia działań zmierzających do przygotowania przez podmiot zobowiązany informacji publicznej przetworzonej. Ustawodawca bowiem założył, że udostępnianie informacji nie powinno dezorganizować normalnego zwykłego toku pracy tych podmiotów i wykonania ich podstawowych, głównych zadań, do których w przypadku sądów należy przede wszystkim orzekanie w indywidulanych sprawach (działalność orzecznicza). Dlatego właśnie w sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji, które wymagają przetworzenia, wyselekcjonowania, przeglądania licznych dokumentów, dokonywania analiz, wyliczeń, porównań, to wówczas wnioskodawca powinien wykazać, że uzyskanie przez niego takiej informacji leży w szczególnie ważnym interesie publicznym.
W orzecznictwie wielokrotnie definiowano pojęcie "szczególnie ważnego interesu publicznego" wskazując, iż działanie w interesie ogółu jako określonej wspólnoty publicznoprawnej jest działaniem w interesie publicznym. Jednakże działanie "szczególnie istotne" musi charakteryzować się dodatkową kwalifikacją z punktu widzenia interesu ogółu. Wyjątkowość tej kwalifikacji przejawia się w tym, że dla udostępnienia informacji publicznej przetworzonej nie tylko nie jest wystarczające stwierdzenie, że udostępnienie to uzasadnione jest interesem publicznym, a nawet że jest ono dla tego interesu istotne, lecz konieczne jest stwierdzenie, że udostępnienie informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (patrz wyrok NSA z 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2721/13 – publik. j.w.). W orzecznictwie NSA wskazywano, że interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem Państwa oraz innych ciał publicznych jako prawnej całości, zwłaszcza, jeżeli związane jest ono z gospodarowaniem mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, a z brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że nie wystarczy, aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego, lecz ma być szczególnie istotne, co stanowi dodatkowy kwalifikator, przy ocenie, czy dany wnioskodawca ma prawo do jej uzyskania (wyrok NSA z 27 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1870/10 – publik. EX nr 951999). Działanie wnioskodawcy nie tylko w interesie indywidualnym, lecz w interesie "ponadindywidualnym" nie jest samoistnie wystarczające dla przyjęcia "szczególnej istotności dla interesu publicznego" takiego działania.
NSA w wyroku z 3 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 3842/21 (publik. www.orzeczenia.nsa.gov.pl) podkreślił, że " (...) zasadniczo obowiązek realizowania interesu publicznego charakteryzuje kompetencje szeroko rozumianych organów państwa. Z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika jednak, że kategoria "szczególnej istotności" dla interesu publicznego kształtuje prawo indywidualnego podmiotu stojącego na zewnątrz wobec podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej. Należy w konsekwencji przyjąć, że zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. Uprawnienie to nie służy zatem wszystkim podmiotom potencjalnie zainteresowanym w uzyskaniu informacji publicznej po to, by ją móc następnie udostępnić ogółowi, gdyż cel ten jest co najwyżej ukierunkowany na podstawowe "niekwalifikowane" realizowanie interesu publicznego. Wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. dla jej uzyskania powinien wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców ale również, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. W doktrynie wyrażony został pogląd, że charakter lub pozycja podmiotu żądającego udzielenia informacji publicznej, a zwłaszcza realna możliwość wykorzystania uzyskanej informacji mają wpływ na ocenę istnienia szczególnego interesu publicznego uzasadniającego uwzględnienie wniosku. Przykładem takiego podmiotu może być poseł zasiadający w komisji ustawodawczej Sejmu, radny lub też minister nadzorujący działalność podległego mu resortu. Osoby te w swoim codziennym działaniu mają rzeczywistą możliwość wykorzystywania uzyskanych informacji publicznych w celu usprawnienia funkcjonowania odpowiednich organów - J. Drachal, Dostęp do informacji publicznej. Rozwój czy stagnacja? Wystąpienie na konferencji zorganizowanej przez Polską Akademię Nauk 6 czerwca 2006 r." (cytowany wyżej wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10, LEX nr 951999; wyrok NSA z dnia 17 maja 2012 r., I OSK 416/12). Do kategorii podmiotów mających możliwość efektywnego wykorzystania informacji przetworzonej w celu realizacji szczególnego interesu publicznego zaliczyć można także jednostki sfery nauki: szkoły wyższe, Polską Akademię Nauk, państwowe instytuty badawcze, a nawet grupy badawcze czy pojedynczych naukowców – jeżeli dana informacja wiąże się ściśle z przedmiotem ich badań naukowych wspieranych przez sferę publiczną np. grantem (por. wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2014 r., I OSK 2721/13)".
Wskazane wyżej przykłady podmiotów spełniających przesłankę uzyskania dostępu do informacji publicznej przetworzonej nie oznaczają oczywiście automatycznego wyeliminowania z katalogu podmiotów uprawnionych do uzyskania takiej informacji innych podmiotów, które nie pełnią wymienionych wyżej funkcji. Podmioty niepełniące tego rodzaju funkcji również mogą być w stanie wykazać swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domagają, w sytuacji gdy np. występują w określonych procesowych rolach uczestników postępowań dotyczących tworzenia lub kontrolowania aktów normatywnych.
Uzyskanie informacji przetworzonej jest możliwe po wykazaniu przez wnioskodawcę - wezwanego do wykazania powodów, dla których spełnienie jego żądania udzielenia informacji publicznej będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego - szczególnej istotności dla interesu publicznego udostępnienia żądanej informacji (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). W związku z tym brak podstaw do udzielenia informacji publicznej przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa (tak NSA w wyrokach z 7 grudnia 2011 r. sygn. akt I OSK 1737/11, z 5 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 3097/12 – publik. j.w.). Konieczność wykazania przez wnioskodawcę szczególnej istotności dla interesu publicznego żądanej informacji nie oznacza oczywiście zwolnienia podmiotu, do którego kierowany jest wniosek z obowiązku analizy powyższej ustawowej przesłanki na gruncie stanu faktycznego konkretnej sprawy. Chodzi jedynie o podkreślenie, że brak wskazania przez wnioskodawcę, w czym upatruje on szczególnej istotności dla interesu publicznego żądanej informacji publicznej istotnie ogranicza możliwość poczynienia przez podmiot zobowiązany stosownych ustaleń i w konsekwencji uwzględnienia wniosku.
W analizowanym przypadku wnioskodawca upatruje szczególnie uzasadnionego interesu publicznego w sporządzeniu przez Stowarzyszenie "Raportu o stanie jawności – pierwszego kompleksowego opracowania dotyczącego dostępu do informacji publicznej w Polsce. (...) uzyskane informacje pozwolą opracować rozdział poświęcony wnioskowemu dostępowi do informacji publicznej".
Nie sposób zanegować, że Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] od wielu lat działa na rzecz przejrzystości życia publicznego i niektóre z tych działań miały istotny wkład w informowaniu opinii publicznej o działalności władzy publicznej. Jednakże kryterium podmiotowe, przy ocenie występowania szczególnie istotnego interesu publicznego, nie ma charakteru przesądzającego. Ważny jest ponadto cel uzyskania informacji przetworzonej, a przede wszystkim sprawczość w sferze osiągniecie tego celu, utożsamianego z ochroną interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa.
W ocenie Sądu, argumentacja strony wnioskującej ze względu na jej ogólnikowość nie stanowi wykazania przesłanki "szczególnej istotności interesu publicznego" w uzyskaniu informacji publicznej przetworzonej. W istocie Stowarzyszenie powołuje się na niekwestionowany w sprawie interes publiczny uzasadniający co do zasady udostępnianie informacji publicznej, a nie na szczególną istotność tego interesu, jak tego wymaga art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Domaga się w niniejszej sprawie informacji przetworzonej z pobudek uzasadnionych interesem indywidualnym związanym z zamiarem stworzenia opracowania "Raportu o stanie jawności" i jego publikacji w przestrzeni publicznej. Zmierza zatem do opublikowania opracowania o walorach ogólnie informacyjnych, związanych z przedmiotem swej działalności. Nie wskazuje przy tym, w jaki istotny sposób przedmiotowe opracowanie będzie oddziaływało na ochronę interesu publicznego lub w jaki wymierny sposób przyczyni się do usprawnienia funkcjonowania organów państwa, tutaj Sądu Najwyższego. Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę podziela stanowisko, zgodnie z którym "zamiar publikowania informacji o działalności organu administracji publicznej szerszemu gronu obywateli nie może uzasadniać żądania wytworzenia nowej jakościowo informacji w stosunku do już istniejącej" (wyrok NSA z 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2721/13 – publik. j.w.).
Brak wykazania przez wnioskodawcę, że uzyskanie wnioskowanej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, tak jak w realiach niniejszej sprawy, uzasadniało wydanie decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji. W związku z tym zarzuty błędnej wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz naruszenia art. 54 ust. 1 Konstytucji RP i art. 10 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności nie mogły odnieść zamierzonego skutku.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.