II SA/Wa 2017/23
Podsumowanie
WSA w Warszawie oddalił skargę Stowarzyszenia na decyzję Komendanta Policji odmawiającą udostępnienia informacji o osobie decydującej o użyciu "parawanu" podczas protestu, uznając, że ochrona danych funkcjonariuszy i metod ich pracy jest uzasadniona.
Stowarzyszenie domagało się ujawnienia informacji o osobie, która podjęła decyzję o użyciu "parawanu" podczas protestu przed Trybunałem Konstytucyjnym, a także skanów dokumentów potwierdzających tę decyzję. Komendant Policji odmówił udostępnienia tych informacji, powołując się na art. 20a ustawy o Policji, który chroni formy i metody działania Policji oraz dane identyfikujące funkcjonariuszy. WSA w Warszawie oddalił skargę Stowarzyszenia, podzielając stanowisko organu, że ujawnienie tych danych mogłoby narazić funkcjonariuszy na hejt i utrudnić skuteczne działanie Policji.
Sprawa dotyczyła wniosku Stowarzyszenia o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej decyzji o użyciu "parawanu" przez Policję podczas protestu przed Trybunałem Konstytucyjnym. Stowarzyszenie chciało poznać tożsamość osoby wydającej polecenie oraz uzyskać skany dokumentów potwierdzających tę decyzję. Komendant Rejonowy Policji odmówił udostępnienia informacji, a następnie Komendant [...] Policji utrzymał tę decyzję w mocy. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie art. 61 Konstytucji RP i art. 5 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący argumentował, że art. 20a ustawy o Policji nie służy ochronie przed "hejtem", lecz ochronie metod operacyjnych, a transparentność działań Policji jest kluczowa dla społeczeństwa obywatelskiego. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że odmowa udostępnienia informacji była uzasadniona. Sąd podzielił stanowisko organów, że ujawnienie danych funkcjonariusza koordynującego działania policyjne mogłoby narazić go na negatywne konsekwencje, utrudnić skuteczne działanie Policji i naruszyć ochronę form i metod pracy, zgodnie z art. 20a ustawy o Policji i art. 5 ust. 1 u.d.i.p. Sąd podkreślił, że prawo do informacji nie jest absolutne i może być ograniczane w celu ochrony bezpieczeństwa publicznego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, informacje te nie podlegają udostępnieniu, ponieważ ich ujawnienie mogłoby narazić funkcjonariuszy na negatywne konsekwencje i utrudnić skuteczne działanie Policji, a także naruszyć ochronę form i metod pracy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 20a ustawy o Policji, chroniący formy i metody działania Policji oraz dane identyfikujące funkcjonariuszy, ma zastosowanie w tej sprawie. Ujawnienie danych osoby koordynującej działania policyjne podczas protestu mogłoby prowadzić do indywidualnej odpowiedzialności i negatywnej oceny, co godziłoby w bezpieczeństwo funkcjonariuszy i ich rodzin, a także w skuteczność działań Policji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.d.i.p. art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych.
ustawa o Policji art. 20a § ust. 1
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Policja zapewnia ochronę form i metod realizacji zadań, informacji oraz własnych obiektów i danych identyfikujących policjantów.
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 61 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 61 § ust. 3
Pomocnicze
u.d.i.p. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
ustawa o Policji art. 1 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
ustawa o Policji art. 60 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
ustawa o Policji art. 61
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Rozporządzenie Rady Ministrów z 4 lutego 2020 r. w sprawie postępowania przy wykonywaniu niektórych uprawnień policjantów art. 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ochrona danych funkcjonariuszy i metod pracy Policji na podstawie art. 20a ustawy o Policji uzasadnia odmowę udostępnienia informacji. Ujawnienie danych funkcjonariusza koordynującego działania policyjne może narazić go na negatywne konsekwencje i utrudnić skuteczne działanie Policji. Prawo do informacji publicznej nie jest absolutne i może być ograniczane w celu ochrony bezpieczeństwa publicznego.
Odrzucone argumenty
Art. 20a ustawy o Policji nie służy ochronie przed "hejtem", lecz ochronie metod operacyjnych. Transparentność działań Policji jest kluczowa dla społeczeństwa obywatelskiego. Ograniczenie prawa do informacji powinno mieć charakter wyjątkowy i nie może naruszać istoty wolności i praw.
Godne uwagi sformułowania
"(...) wobec wydania decyzji, zasadne było jedynie zobowiązanie organu do jej prawidłowego doręczenia, a także zobowiązania organu do załatwienia wniosku w zakresie pkt 3 (...)" "(...) żądane przez wnioskodawcę informacje, dotyczące przebiegu działań zabezpieczających, związanych z protestem, który odbył się [...] marca 2021 r. w [...], przy [...], przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego, w tym informacje, kto podjął decyzję (wydał polecenie) o wykorzystaniu "parawanu", którym funkcjonariusze Policji zasłonili protestujących przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego, czy też udostępnienie skanów dokumentów, świadczących o podjęciu tej decyzji mają na celu wyłącznie wywołanie efektu społecznego napiętnowania funkcjonariuszy, wykonujących jedynie powierzone im obowiązki służbowe." "Udostępnienie danych identyfikujących policjantów, uczestniczących w działaniach zabezpieczających i realizujących powierzone zadania służbowe mogłoby narazić na ryzyko związane z szerzącym się w ostatnim czasie zjawiskiem tzw. hejtu wśród opinii publicznej i w mediach społecznościowych zarówno samych funkcjonariuszy, jak również ich rodzin, co niewątpliwie godziłoby w ich sferę prywatną." "Nie powinny podlegać ujawnieniu informacje, których ujawnienie groziłoby porządkowi i bezpieczeństwu publicznemu lub narażało na szwank działania organów chroniących te wartości." "Sama Konstytucja RP, jak i u.d.i.p. stwarzają możliwość wprowadzenia ograniczenia w dostępie do pewnych informacji." "Ochrona prawna funkcjonariusza z art. 20a ustawy o Policji, ma zapobiegać negatywnym zjawiskom niedecyzyjności, rozmywania odpowiedzialności, podejmowania decyzji asekuracyjnych bądź takich, które uzyskają akceptacje opinii publicznej, a nie są optymalne, adekwatne i wymagane w danym czasie i miejscu."
Skład orzekający
Sławomir Antoniuk
przewodniczący sprawozdawca
Iwona Maciejuk
członek
Dorota Kozub-Marciniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej dotyczącej działań Policji, gdy ujawnienie danych funkcjonariuszy lub metod pracy może narazić na szwank bezpieczeństwo publiczne lub skuteczność działań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji użycia "parawanu" przez Policję podczas protestu i interpretacji art. 20a ustawy o Policji w kontekście dostępu do informacji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście działań Policji podczas zgromadzeń publicznych i potencjalnego konfliktu między transparentnością a ochroną danych funkcjonariuszy.
“Czy Policja może ukrywać tożsamość funkcjonariuszy decydujących o "parawanach" na protestach? Sąd rozstrzyga.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Wa 2017/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-05-24 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-10-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Dorota Kozub-Marciniak Iwona Maciejuk Sławomir Antoniuk /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6480 Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 902 art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Dz.U. 2020 poz 360 art. 20a ust. 1 Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj. Dz.U. 2023 poz 1634 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, Protokolant referent Edyta Brzezicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2024 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę Uzasadnienie Wnioskiem z [...] marca 2021 r. Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...]; zwane dalej "Stowarzyszeniem" lub "stroną skarżącą" wystąpiło do Komendanta Rejonowego Policji [...] o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej interwencji Policji [...] marca 2021 r. w [...], przy [...], przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie: 1. Kto podjął decyzję (wydał polecenie) w wykorzystaniu "parawanu " i zasłonięciu protestujących? Wnosimy o podanie imienia, nazwiska i stopnia, 2. Wnosimy o udostępnienie skanów dokumentów, świadczących o podjęciu tej decyzji, o ile takowe powstały, 3. Wnosimy o wskazanie motywów (uzasadnienie) tej decyzji/polecenia, o ile takowe nie są zawarte w dokumentach, o których mowa w pkt 2. Komendant Rejonowy Policji [...] decyzją z [...] marca 2021 r nr [...] odmówił Stowarzyszeniu dostępu do informacji publicznej w zakresie pkt 1 i 2 wniosku, natomiast w zakresie pkt 3 wniosku udzielił odpowiedzi w drodze czynności materialno-technicznej. Zarówno decyzja, jak i pismo w sprawie przesłano na wskazany przez wnioskodawcę adres platformy elektronicznej e-PUAP [...] marca 2021 r. Jak wynika z akt sprawy, korespondencji tej wnioskodawca nie otrzymał, w związku z czym, [...] kwietnia 2021 r. skierował do Komendy Rejonowej Policji [...] wniosek o informację - przypomnienie o realizacji wniosku z [...] marca 2021 r., a następnie – [...] kwietnia 2021 r. - skargę na bezczynność Komendanta Rejonowego Policji [...] w przedmiocie realizacji wniosku z [...] marca 2021 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pismem z [...] stycznia 2022 r., po przeprowadzeniu czynności wyjaśniających dotyczących wpływu do organu i nadania biegu korespondencji z [...] kwietnia 2021 r. oraz [...] kwietnia 2021 r., całość korespondencji, dotycząca realizacji wniosku Stowarzyszenia, została przekazana przez Komendanta Rejonowego Policji [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Po rozpoznaniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 12 października 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 78/22 zobowiązał Komendanta Rejonowego Policji [...] do rozpatrzenia pkt 3 wniosku z [...] marca 2021 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku, a ponadto stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia pkt 1 i 2 wniosku z [...] marca 2021 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że "(...) wobec wydania decyzji, zasadne było jedynie zobowiązanie organu do jej prawidłowego doręczenia, a także zobowiązania organu do załatwienia wniosku w zakresie pkt 3 (...)". . Wykonując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 78/22, Komendant Rejonowy Policji [...] rozpatrzył wniosek Stowarzyszenia z [...] marca 2021 r. zakresie pkt 3, wydając decyzję z [...] marca 2023 r. nr [...] o odmowie prawa do informacji publicznej. Następnie, pismem z [...] marca 2023 r. przekazał wnioskodawcy, za pośrednictwem publicznego operatora poczty, decyzję z [...] marca 2023 r. nr [...] o odmowie dostępu do informacji publicznej oraz potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię decyzji z [...] marca 2021 r. nr [...]. W dniu [...] kwietnia 2023 r. Stowarzyszenie wniosło odwołanie od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z [...] marca 2023 r. nr [...] do Komendanta [...] Policji. Następnie, decyzją z [...] kwietnia 2023 r. nr [...] Komendant [...] Policji uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Rejonowego Policji [...] z [...] marca 2023 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Dokonując ponownego rozpatrzenia pytania nr 3 wniosku Komendant Rejonowy Policji [...], w drodze czynności materialno-technicznej, pismem z [...] maja 2023 r. udzielił odpowiedzi co do pkt 3 wniosku z [...] marca 2021 r. Z kolei, pismem z [...] lipca 2023 r. Stowarzyszenie wezwało Komendanta Rejonowego Policji [...] do udzielenia odpowiedzi o sposobie rozpoznania odwołania od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie pkt 1 i 2 wniosku z [...] marca 2021 r.. Z akt sprawy wynika, że odwołanie to wpłynęło do organu [...] kwietnia 2023 r. wraz z odwołaniem od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z [...] marca 2023 r. nr [...], jednak z powodu niedopatrzenia pracowników jednostki, będącego przedmiotem prowadzonych czynności wyjaśniających, nie zostało przekazane do Komendanta [...] Policji w ustawowym terminie. Odwołanie Stowarzyszenia od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z [...] marca 2021 r. nr [...] wpłynęło do organu odwoławczego [...] sierpnia 2023 r., w którym zarzucono naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji dotyczącej osoby, która wydała polecenie zastosowania "parawanu", którym funkcjonariusze Policji zasłonili protestujących przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego w [...] [...] marca 2021 r. oraz skanów dokumentów świadczących o wydaniu takiego polecenia pomimo braku podstaw do zastosowania ograniczenia prawa do informacji w tym zakresie, a także naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902); zwanej dalej u.d.i.p. poprzez jego błędne zastosowanie i odmowę udostępnienia informacji w zakresie wnioskowanym. Po rozpoznaniu odwołania Komendant [...] Policji decyzją z [...] sierpnia 2023 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie z [...] marca 2021 r. nr [...]. Organ odwoławczy, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 lutego 2014 r. sygn. I OSK 1769/13, podzielił stanowisko Komendanta Rejonowego Policji [...], że w przypadku realizacji wniosku z [...] marca 2021 r. w odniesieniu do żądania, zawartego w pkt 1 i 2, należało uwzględnić ograniczenie, wynikające z art. 5 ust. 1 u.d.i.p. Ograniczenie prawa do informacji związane jest z art. 20a ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023r. poz. 171 z późn. zm.), zgodnie z którym Policja, w związku z wykonywaniem zadań wymienionych w art. 1 ust. 2 ustawy, zapewnia m.in. ochronę form i metod ich realizacji oraz informacji, a także danych identyfikujących policjantów. Wyjaśnił, że organ wydający decyzję odmowną jako podstawę jej wydania wymienia art. 5 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 20a ustawy o Policji, nie zaś art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 20a ustawy o Policji, na co wskazała strona skarżąca w odwołaniu. W ocenie Komendanta [...] Policji żądane przez wnioskodawcę informacje, dotyczące przebiegu działań zabezpieczających, związanych z protestem, który odbył się [...] marca 2021 r. w [...], przy [...], przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego, w tym informacje, kto podjął decyzję (wydał polecenie) o wykorzystaniu "parawanu", którym funkcjonariusze Policji zasłonili protestujących przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego, czy też udostępnienie skanów dokumentów, świadczących o podjęciu tej decyzji mają na celu wyłącznie wywołanie efektu społecznego napiętnowania funkcjonariuszy, wykonujących jedynie powierzone im obowiązki służbowe. Podejmowane w trakcie protestu przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego działania wynikały z ustawowych zadań Policji, mających na celu zapewnienie ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego, o których mowa w art. 61 Konstytucji RP. Taktyka działań policyjnych każdorazowo dostosowywana jest do sytuacji i dynamiki zdarzeń, w oparciu i w granicach obowiązującego prawa oraz przy wykorzystaniu analiz zagrożeń. Upublicznienie informacji dotyczących tego, kto i na podstawie jakiego dokumentu zdecydował o użyciu środka wsparcia technicznego w konkretnej sytuacji może doprowadzić do tego, że organy Policji utracą możliwość prawidłowego i skutecznego wykonywania swoich zadań. Dlatego też upublicznianie tego rodzaju informacji jest nieuzasadnione. W tym kontekście udostępnienie żądanych przez wnioskodawcę informacji dotyczących szczegółów prowadzonych działań zabezpieczających, czy też danych policjantów mogłoby się wiązać z konkretnym zagrożeniem, nie tylko w sferze bezpieczeństwa dla poszczególnych funkcjonariuszy, ale również osób im bliskich. Udostępnienie danych identyfikujących policjantów, uczestniczących w działaniach zabezpieczających i realizujących powierzone zadania służbowe mogłoby narazić na ryzyko związane z szerzącym się w ostatnim czasie zjawiskiem tzw. hejtu wśród opinii publicznej i w mediach społecznościowych zarówno samych funkcjonariuszy, jak również ich rodzin, co niewątpliwie godziłoby w ich sferę prywatną. Obowiązkiem Policji jest zatem zapewnienie bezpieczeństwa osobistego policjantom. Tylko w ten sposób mogą oni wykonywać swoje obowiązki służbowe w sposób w pełni profesjonalny i zdecydowany, reagując na wszelkie przejawy łamania prawa, bez obawy o własne bezpieczeństwo. Pismem z [...] września 2023 r. Stowarzyszenie złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta [...] Policji z [...] sierpnia 2023 r. nr [...] wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciło naruszenie: 1. art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji dotyczącej osoby, która wydała polecenie zastosowania "parawanu", którym funkcjonariusze Policji zasłonili protestujących przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego w [...] [...] marca 2021 r. oraz skanów dokumentów świadczących o wydaniu takiego polecenia, pomimo braku podstaw do zastosowania ograniczenia prawa do informacji w tym zakresie, 2. art. 5 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 20a ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji, poprzez jego błędne zastosowanie i odmowę udostępnienia informacji w zakresie wnioskowanym, tj. w przedmiocie wskazania osoby, która wydała polecenie zastosowania "parawanu", którym funkcjonariusze Policji zasłonili protestujących przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego w [...] [...] marca 2021 r. oraz skanów dokumentów świadczących o wydaniu takiego polecenia, pomimo iż w sprawie nie zachodziła okoliczność ograniczająca prawo do informacji w tym zakresie. Strona skarżąca wskazała, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw (art. 31 ust. 3 Konstytucji). W ocenie Stowarzyszenia art. 20a ust. 1 ustawy o Policji, na który powołuje się organ, ma na celu ochronę form i metod realizacji przez Policję zadań, informacji, własnych obiektów i danych identyfikujących policjantów. Ma to zapewnić skuteczność działań podejmowanych przez Policję. Nie stanowi natomiast - tak jak chciałby tego organ - formy ochrony policjanta i jego rodziny przed hejtem. Maskowanie, o którym mowa w art 20a ust. 1 ustawy o Policji, jest niezbędne do prowadzenia specjalnych zadań, operacyjnych z jednoczesnym zachowaniem zasad konspiracji - gwarantuje to potwierdzenie wiarygodności uzyskanych informacji, ustalenie sprawców i uzyskanie dowodów przestępstwa. Ma więc zapewnić skuteczność, efektywność realizacji podstawowych zadań Policji, a nie anonimowość, z uwagi na zagrożenie negatywną oceną za podejmowane decyzje. Społeczna kontrola i ocena działań podejmowanych przez Policję jest o tyle istotna, że do opinii publicznej docierają informacje o nadużywaniu uprawnień dotyczących działań operacyjnych. Nie powinny podlegać ujawnieniu informacje, których ujawnienie groziłoby porządkowi i bezpieczeństwu publicznemu lub narażało na szwank działania organów chroniących te wartości. Powoływanie się więc przez organ na art. 20a ustawy o Policji w kontekście ochrony przed hejtem "wśród opinii publicznej i w mediach społecznościowych zarówno samych funkcjonariuszy, jak również ich rodzin", stanowi pewnego rodzaju nadużycie. Przepis art. 20a tej ustawy pełni bowiem odmienną funkcję. Strona skarżąca podkreślała, że zgromadzenie jest formą środka komunikacji międzyludzkiej, zarówno w sferze publicznej, jak i prywatnej, a także formą uczestnictwa w debacie publicznej, a w konsekwencji również w sprawowaniu władzy w demokratycznym społeczeństwie. Wolność zgromadzeń ma zapewnić autonomię i samorealizację jednostki, a także ochronę komunikacji społecznej. Tym samym, zasłaniając manifestujących ograniczono wolność zgromadzenia oraz komunikowania swoich poglądów. Kwestia więc jawności decyzji podejmowanych przez Policję oraz okoliczności ich podjęcia w takiej sytuacji nie powinna budzić wątpliwości. Negatywna ocena w mediach społecznościowych dla podjętych przez funkcjonariusza policji działań nie może stanowić uzasadnienia dla ograniczenia konstytucyjnego prawa jakim jest prawo do informacji. Jej zdaniem podmioty publiczne powinny działać w zgodzie z zasadą transparentności. Prawo dostępu do informacji przysługujące każdemu jest niezbędną przesłanką istnienia społeczeństwa obywatelskiego i jednym ze sposobów kontroli organów państwa. Ograniczenie dostępu do informacji powinno mieć wyjątkowy charakter. Tym samym więc, odmowa udostępnienia wnioskowanych przez Stowarzyszenie informacji odnoszących się do manifestujących przed siedzibą Trybunału Konstytucyjnego była nieuzasadniona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji RP). Dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może być ograniczony, gdyby ujawnienie pewnych informacji zagrażałoby interesom państwa, a pośrednio także interesom wszystkich obywateli. Z tej przyczyny w art. 5 u.d.i.p. zostały wskazane ograniczenia w dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z tym przepisem, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, w myśl którego prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej nie ma charakteru absolutnego. Konstytucja RP w art. 61 ust. 3 dopuszcza jego ograniczenie z uwagi ochronę porządku publicznego czy bezpieczeństwa. Zagrożenie terroryzmem i rozwój przestępczości zorganizowanej powodują, że coraz częściej trzeba godzić się na takie działania służb chroniących porządek prawny i bezpieczeństwo obywateli, które ograniczają swobody obywatelskie, w tym sferę prywatności. Do opinii publicznej docierają przy tym informacje o nadużywaniu uprawnień dotyczących działań operacyjnych. Tym ważniejsze jest, aby działalność służb specjalnych podlegała społecznej kontroli w obszarach, które nie ograniczają możliwości ich skutecznego działania i nie dotyczą konkretnych prowadzonych postępowań, stosowanych w nich metod operacyjnych czy też danych funkcjonariuszy będących pracownikami konkretnych służb. Nie sposób równocześnie zaprzeczyć, że nie mogą podlegać ujawnieniu informacje, których ujawnienie groziłoby porządkowi i bezpieczeństwu publicznemu lub narażało na szwank działania organów chroniących te wartości (vide wyroki NSA z 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 2620/14 i z 24 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1422/16 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedstawiony wyżej pogląd jest szczególnie istotny w przedmiotowej sprawie, w której bezsprzecznie K[...]P jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej jako organ władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a objęte wnioskiem informacje mają walor informacji publicznej. Pytanie dotyczy bowiem osoby pełniącej funkcję publiczną i realizującej zadania w ramach ustawowych kompetencji (art. 5 ust. 3 i art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.i.p.), wiąże się bezpośrednio z działalnością i funkcjonowaniem Policji. Jednakże nie można z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP wywodzić żądania zapoznania się każdego z każdą, bez wyjątku, informacją posiadającą przymiot informacji publicznej. Sama Konstytucja RP, jak i u.d.i.p. stwarzają możliwość wprowadzenia ograniczenia w dostępie do pewnych informacji. Konstrukcja art. 5 u.d.i.p. umożliwia wprost zastosowanie przepisów art. 20a ust. 1 ustawy o Policji jako uzasadnienia odmowy dostępu do żądanych informacji. Stosownie do treści art. 20a ustawy o Policji, w związku z wykonywaniem zadań wymienionych w art. 1 ust. 2 (m.in. ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, tym zapewnienia spokoju w miejscach publicznych) Policja zapewnia ochronę form i metod realizacji zadań, informacji oraz własnych obiektów i danych identyfikujących policjantów. W rozpoznawanej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczy udostępnienia personaliów osoby, która wydała rozkaz, polecenie zastosowania środków technicznych (parawanu) do zasłonięcia protestujących przed budynkiem użyteczności publicznej i skanu dokumentu świadczącego o podjęciu takiej decyzji przez funkcjonariusza. Zakres żądania dotyczy zatem podania danych identyfikujących policjanta dowodzącego lub koordynującego konkretnymi działaniami funkcjonariuszy Policji w ramach zapewnienia porządku i bezpieczeństwa podczas protestów przez budynkiem Trybunału Konstytucyjnego. Organy Policji orzekające w niniejszej sprawie zasadnie zatem przyjęły, iż podjęte w takich okolicznościach działania były realizowana w ramach konkretnych zadań Policji, bowiem miały na celu zapewnienie porządku w miejscu publicznym, zapewnienie bezpieczeństwa uczestników protestu i osób tam zgormadzonych, co wyczerpuje przesłanki z art. 20a ustawy o Policji. Sąd podziela stanowisko organu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż upublicznienie przez Stowarzyszenie żądanych informacji może realnie wpływać na utratę przez organy Policji możliwości prawidłowego i skutecznego podejmowania działań w celu realizacji ustawowych obowiązków. Osoba dowodząca lub koordynująca akcją prewencyjną, zwłaszcza w miejscach publicznych, gdzie przebieg zdarzeń jest często rejestrowany i publikowany w mediach, w tym społecznościowych podejmuje szereg decyzji, pod presją czasu, oczekiwań sprawnego działania, uzyskania szybkiego efektu tych działań. Ujawnienie danych identyfikujących funkcjonariusza kierującego konkretną akcją powoduje, że ocena podjętych działań (pozytywnych, bądź negatywnych w odbiorze społecznym) obarcza odpowiedzialnością indywidualną, a nie instytucjonalną - Policji jako powołanej do strzeżenia bezpieczeństwa publicznego. Ochrona prawna funkcjonariusza z art. 20a ustawy o Policji, ma zapobiegać negatywnym zjawiskom niedecyzyjności, rozmywania odpowiedzialności, podejmowania decyzji asekuracyjnych bądź takich, które uzyskają akceptacje opinii publicznej, a nie są optymalne, adekwatne i wymagane w danym czasie i miejscu. Racjonalny ustawodawca nie bez przyczyny zawęził przypadki informowania obywatela o danych identyfikujących funkcjonariusza wskazując w art. 61 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, iż w przypadkach przewidzianych w art. 60 ust. 2 policjant (nieumundurowany), wykonując czynności dochodzeniowo-śledcze, a także czynności określone w art. 14 ust. 2 i art. 15 ust. 1 pkt 2-4, obowiązany jest okazać legitymację służbową w taki sposób, aby zainteresowany miał możliwość odczytać i zanotować numer i organ, który wydał legitymację, oraz nazwisko policjanta. Przy wykonywaniu innych czynności administracyjno-porządkowych nieumundurowany policjant obowiązany jest na żądanie obywatela okazać legitymację służbową lub znak identyfikacyjny w sposób określony w ust. 1. Zasady legitymowania się przez funkcjonariuszy umundurowanych i nieumundurowanych określało obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenie Rady Ministrów z 4 lutego 2020 r. w sprawie postępowania przy wykonywaniu niektórych uprawnień policjantów (Dz. U. z 2020 r. poz. 192). Zasady wylegitymowania się policjanta przy przystąpieniu do czynności służbowych określa § 2 stanowiąc, iż: Policjant, który przystępuje do czynności służbowych związanych z wykonywaniem uprawnień określonych w § 1 pkt 1, 3, 6 i 7, podaje swój stopień, imię i nazwisko, w sposób umożliwiający odnotowanie tych danych, przyczynę podjęcia czynności służbowych, a na żądanie osoby, wobec której jest prowadzona czynność, podaje podstawę prawną podjęcia tej czynności (ust. 1). Policjant nieumundurowany przy wykonywaniu uprawnień, o których mowa w ust. 1, innych niż określone w art. 61 ustawy, okazuje legitymację służbową, a na żądanie osoby, wobec której podjęto wykonywanie tych uprawnień, okazuje ją w sposób umożliwiający odnotowanie danych w niej zawartych (ust. 2). W przypadku realizacji czynności służbowych, o których mowa w § 1 pkt 8 i 9, podanie informacji wskazanych w ust. 1 następuje na żądanie osoby, wobec której czynność służbowa jest realizowana (ust. 3). Jak wynika z powyższych regulacji prawnych, dane identyfikujące policjanta podlegają ujawnieniu jedynie osobie wobec, której podejmowane są czynności przez funkcjonariusza. Osoby postronne nie są uprawnione do pozyskania takich informacji. Wyraźnie podkreślić należy, że dane osobowe funkcjonariusza Policji nie podlegają udostępnieniu w tzw. przestrzeni publicznej tylko w związku z w wykonywaniem konkretnych zadań Policji, o czym wprost stanowi art. 20a ustawy o Policji, gdyż takie zastrzeżenie przewiduje art. 5 ust. 3 u.d.i.p. W tym miejscu warto przytoczyć fragment uzasadnienia wyroku NSA z 27 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1769/13: "Nie można uznać, aby art. 5 u.d.i.p. zawierał wyczerpujący katalog przyczyn, które w konkretnej sprawie mogą uzasadniać konieczność ograniczenia dostępu do informacji wytworzonych, odnoszących się czy będących w posiadaniu podmiotów publicznych. Istnieją bowiem również inne, niż wymienione w tym przepisie ustawowym, wartości, których ochrona uzasadnia - w świetle art. 61 ust. 3 Konstytucji - zastosowanie tego typu ograniczeń. Przepis art. 61 ust. 3 Konstytucji jest adresowany nie tylko do ustawodawcy, umożliwiając wprowadzanie ustawami generalnych i abstrakcyjnych ograniczeń prawa do informacji, lecz również do sądów, które - na podstawie analizy okoliczności konkretnej sprawy - są upoważnione do uznania, że z uwagi na potrzebę ochrony wolności i praw, porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa istnieje w określonym przypadku konieczność odmówienia udostępnienia informacji". W ocenie Sądu, powołane przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji przepisy - art. 5 ust. 1 u.d.i.p. w związku z art. 20a ust. 1 ustawy o Policji mają zastosowanie w niniejszej sprawie. Cel ochrony konkretnych informacji, zawarty w tych przepisach jest jednoznaczny i oczywisty, jeśli zważy się na ustawowe zadania, dla których powołano Policję. Przepisy te nie budzą jakichkolwiek wątpliwości w zakresie sformułowanego w nich kategorycznego zakazu udostępniania tego typu informacji. W konsekwencji należy podzielić stanowisko obu organów, iż udostępnienie żądanych informacji doprowadziłoby do ujawnienia danych identyfikujących funkcjonariusza Policji wykonującego szczególnie odpowiedzialne i doniosłe w skutkach, czego dowodem jest oddźwięk społeczny, zadania Policji. Udostępnienie obywatelom tego rodzaju informacji może doprowadzić do sytuacji, w której organy Policji utracą możliwość prawidłowego i skutecznego wykonywania swoich zadań. Reasumując, organy Policji obu instancji prawidłowo oceniły materiał sprawy, nie naruszając przepisów prawa w sposób skutkujący wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę