II SA/Wa 2008/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę żołnierza na karę dyscyplinarną zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, uznając karę za współmierną do czynu.
Skarżący, T. B., żołnierz zawodowy, został ukarany dyscyplinarnie zwolnieniem z dobrowolnych form służby wojskowej za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (1,85 promila alkoholu we krwi). Odwołał się, argumentując m.in. błąd w ustaleniach faktycznych dotyczących wcześniejszej karalności i rażącą surowość kary. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając karę za współmierną do wagi czynu, podkreślając naruszenie godności żołnierza i bezpieczeństwa publicznego, a także uwzględniając wcześniejsze naganne zachowanie żołnierza.
Przedmiotem sprawy była skarga T. B. na decyzję Dowódcy Garnizonu utrzymującą w mocy orzeczenie dyscyplinarne o zwolnieniu go z dobrowolnych form służby wojskowej. Powodem ukarania było prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (1,85 promila alkoholu we krwi), co stanowiło naruszenie przepisów prawa, regulaminów wojskowych i zasad etyki. Pełnomocnik skarżącego zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych dotyczących wcześniejszej karalności, która jego zdaniem uległa zatarciu, oraz rażącą surowość wymierzonej kary. Wskazywał również na pozytywne aspekty służby skarżącego, takie jak liczne nagrody. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zaskarżone orzeczenie za zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że czyn skarżącego, polegający na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości, jest skrajnie nieodpowiedzialny, narusza godność żołnierza i dobre imię Sił Zbrojnych. Uznał karę zwolnienia z dobrowolnych form służby za współmierną do wagi czynu i stopnia zawinienia. Sąd wyjaśnił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały zastosowania w postępowaniu dyscyplinarnym, a sąd II instancji prawidłowo ocenił postawę skarżącego, uwzględniając nie tylko sam czyn, ale także dotychczasowy przebieg służby i fakt popełnienia kolejnego nagannego zachowania w krótkim czasie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, kara jest współmierna do wagi czynu i stopnia zawinienia, narusza godność żołnierza i dobre imię Sił Zbrojnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości przez żołnierza jest skrajnie nieodpowiedzialne, narusza porządek prawny i społeczne oczekiwania wobec żołnierza, co uzasadnia najsurowszą karę dyscyplinarną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (31)
Główne
u.o.o. art. 353 § ust. 2 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
Regulamin ogólny żołnierza Wojska Polskiego art. pkt 22 wstępu
u.o.o. art. 371 § ust. 1 i 2 pkt 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.o. art. 3 § § 3
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 407 § ust. 5
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 348
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 353 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 354 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 356 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 362 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 368
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 371 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 371 § ust. 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 535 § ust. 2 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.o. art. 400 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
u.o.o. art. 411 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.o. art. 515
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
k.p.a. art. 140
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 7/MON art. pkt 35 rozdziału 1 podrozdziału III
u.o.o. art. 415
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny
k.p.k.
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego
k.p.a.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kara zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej jest współmierna do czynu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Zachowanie żołnierza narusza godność i dobre imię Sił Zbrojnych. Sąd administracyjny nie jest związany przepisami k.p.a. w postępowaniu dyscyplinarnym. Wcześniejsze naganne zachowanie żołnierza, nawet po zatarciu kary, może być brane pod uwagę przy ocenie jego postawy.
Odrzucone argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczących wcześniejszej karalności i jej zatarcia. Rażąca surowość wymierzonej kary dyscyplinarnej. Niewłaściwe wyważenie negatywnych i pozytywnych aspektów służby skarżącego. Naruszenie przepisów k.p.a. w postępowaniu dyscyplinarnym.
Godne uwagi sformułowania
zachowanie godzące w dobre imię Sił Zbrojnych prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości kara dyscyplinarna zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej nie zachodzi zatem przesłanka zaostrzenia reguł odpowiedzialności dyscyplinarnej żołnierza nie było to pierwsze naganne zdarzenie tego typu z udziałem obwinionego kolejne naganne zachowanie żołnierza (o znamionach przestępstwa), popełnione w tak krótkim czasie, nie powinno zasługiwać na tolerowanie przez przełożonego na organach wojskowych ciąży obowiązek pogłębiania zaufania obywateli do państwa poprzez zapewnienie im poczucia bezpieczeństwa militarnego kara dyscyplinarna jest współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego o znamionach przestępstwa nie można przyjąć, jak podnosił pełnomocnik Skarżącego, że organ nie uwzględnił prawnego aspektu zatarcia kary dyscyplinarnej wymierzonej uprzednio Skarżącemu żołnierz w środowisku społecznym prezentuje najwyższe wartości moralne i obyczajowe. Jest wzorem kultury osobistej i dobrego wychowania.
Skład orzekający
Sławomir Antoniuk
przewodniczący
Danuta Kania
sprawozdawca
Anna Pośpiech-Kłak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej żołnierzy, w szczególności w kontekście prowadzenia pojazdów w stanie nietrzeźwości, wymiaru kary dyscyplinarnej oraz stosowania przepisów proceduralnych w postępowaniu dyscyplinarnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego w wojsku, z wyłączeniem stosowania k.p.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej żołnierza za poważne wykroczenie (jazda po pijanemu) i pokazuje, jak sąd ocenia adekwatność kary oraz stosowanie przepisów proceduralnych w specyficznym kontekście wojskowym.
“Żołnierz stracił służbę za jazdę po pijanemu. Sąd potwierdził słuszność kary.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 2008/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-05-30 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-12-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Pośpiech-Kłak Danuta Kania /sprawozdawca/ Sławomir Antoniuk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6191 Żołnierze zawodowi Hasła tematyczne Żołnierze zawodowi Skarżony organ Inne Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, , Protokolant referent Beata Kowalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2025 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Dowódcy Garnizonu [...] z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej oddala skargę Uzasadnienie Przedmiotem skargi jest orzeczenie Dowódcy Garnizonu [...] (dalej: "organ II instancji") z dnia [...] października 2024 r. nr [...] utrzymujące w mocy orzeczenie dyscyplinarne Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia T. B. (dalej: "obwiniony", "skarżący") kary dyscyplinarnej zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej. Z akt sprawy wynika, że orzeczeniem z dnia [...] września 2024 r. nr [...] Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...], na podstawie art. 400 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r., poz. 248 ze zm.), uznał [...] T. B. - obwinionego o to, że na podstawie otrzymanej informacji z KPP w [...], w dniu [...] lipca 2024 r. o godz. 01:46 w miejscowości [...], prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości, naruszając tym samym zachowanie godzące w dobre imię Sił Zbrojnych, a także złamanie przepisów prawa, regulaminów wojskowych i zasad etyki wojskowej, o których mowa w art. 353 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024, r. poz. 248 ze zm.) oraz w art. 178a § 1 Kodeksu karnego, a także w pkt 22 wstępu do "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego" - winnym zarzucanego mu czynu i wymierzył karę dyscyplinarną zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej. W uzasadnieniu orzeczenia organ I instancji, powołując się na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, stwierdził, że T. B. - kierujący pojazdem marki [...] o nr rej. [...] - został zatrzymany do kontroli drogowej. Stwierdzono, że od zatrzymanego wyczuwalna była woń alkoholu. Sprawdzono stan trzeźwości urządzeniem [...] z wynikiem 0,92 mg/l. Następnie dokonano weryfikacji na urządzeniu [...] z wynikiem 1.00 mg/l. Żołnierz odmówił dalszego badania na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, co skutkowało koniecznością pobrania krwi, w której - na podstawie badania przeprowadzonego przez laboratorium kryminalistyczne KWP w [...] - stwierdzono 1,85 promila alkoholu etylowego w nadesłanej próbce krwi. Oznacza to naruszenie art. 178a § 1 Kodeksu karnego oraz art. 353 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o obronie Ojczyzny. Wymierzając karę przełożony dyscyplinarny wziął pod uwagę fakt, że obwiniony był już karany za podobne przewinienie dyscyplinarne, za które wymierzono mu karę ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym, której zatarcie następuje z dniem [...] września 2024 r. W odwołaniu od powyższego orzeczenia dyscyplinarnego, skierowanego do Dowódcy Garnizonu [...], pełnomocnik obwinionego zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, a mającego wpływ na jego treść, polegającego na przyjęciu, że obwiniony dopuścił się popełnienia zarzuconego mu czynu w warunkach uprzedniej karalności za przewinienie dyscyplinarne, co skutkowało naruszeniem art. 371 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o obronie Ojczyzny poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i wymierzenie obwinionemu kary dyscyplinarnej w rażąco surowym wymiarze, wykraczającym poza ogólne oraz indywidualne ramy stosownej reakcji na popełniony czyn. W związku z powyższym, na podstawie art. 411 ust. 1 pkt 2 ustawy o obronie Ojczyzny, pełnomocnik obwinionego wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i wymierzenie mu kary dyscyplinarnej nagany, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i wymierzenie kary pieniężnej. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik wskazał, że do wydania zaskarżonego orzeczenia doszło w wyniku błędu co do faktu wcześniejszej karalności obwinionego za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego. Karalność obwinionego ustała z dniem [...] września 2024 r., co oznacza, że w dacie wniesienia odwołania obwiniony nie jest osobą karaną dyscyplinarnie. Nie zachodzi zatem przesłanka zaostrzenia reguł odpowiedzialności dyscyplinarnej żołnierza. Podniósł również, że przełożony dyscyplinarny nie może pomijać pozytywnych aspektów związanych ze służbą obwinionego i jego postępowaniem przed popełnieniem czynu skutkującego odpowiedzialnością dyscyplinarną. W toku swej służby obwiniony był bowiem wielokrotnie nagradzany - w tym pochwałami oraz listem gratulacyjnym, co stanowi istotny czynnik wpływający zarówno na ocenę dalszej przydatności do służby zawodowej, jak i do wymiaru koniecznej i stosownej reakcji dyscyplinarnej na popełniony czyn. Podkreślił, że jakkolwiek wymiar kary dyscyplinarnej zależy od uznania przełożonego dyscyplinarnego, to jednak powinien on uwzględniać wszystkie czynniki związane z osobą obwinionego - w tym także podnoszone przez obronę pozytywne okoliczności osobiste związane z dotychczasowym przebiegiem jego służby i niekaralnością w dacie wniesienia niniejszego odwołania. Orzeczeniem z dnia [...] października 2024 r. nr [...] Dowódca Garnizonu [...], na podstawie art. 411 ust. 1 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny, utrzymał w mocy orzeczenie Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w przedmiocie zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej T. B. W uzasadnieniu orzeczenia organ II instancji przytoczył okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego. Podkreślił, że nie było to pierwsze naganne zdarzenie tego typu z udziałem obwinionego. W dniu [...] maja 2023 r. stawił się on bowiem w stanie nietrzeźwości na szkoleniu strzeleckim, gdzie pełnił funkcję [...] punktu amunicyjnego, za co w dniu [...] sierpnia 2023 r. został ukarany dyscyplinarnie karą ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym. Dopuszczenie się przez żołnierza ww. przewinienia dyscyplinarnego skutkowało naruszeniem pkt 35 rozdziału 1 podrozdziału III Regulaminu Ogólnego Żołnierza Wojska Polskiego stanowiącego załącznik do zarządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 7/MON w sprawie wprowadzenia do użytku "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego" (Dz. Urz. Min. Obr. Nar. poz. 49). Analizując dotychczasowy przebieg służby obwinionego na stanowisku Dowódcy Obsługi organ II instancji wskazał, że do momentu wymienionych zdarzeń był on żołnierzem dobrze wykonującym swoje zadania na zajmowanym stanowisku służbowym, natomiast ocena dostateczna w opinii służbowej za 2024 r. świadczy o rozluźnieniu dyscypliny ze strony żołnierza. Uwzględniając powyższe organ II instancji stwierdził, że kolejne naganne zachowanie żołnierza (o znamionach przestępstwa), popełnione w tak krótkim czasie, nie powinno zasługiwać na tolerowanie przez przełożonego. Na organach wojskowych ciąży obowiązek pogłębiania zaufania obywateli do państwa poprzez zapewnienie im poczucia bezpieczeństwa militarnego. W tym zakresie dotychczasowa postawa żołnierza, który dopuścił się popełnienia w krótkim czasie dwóch tak nagannych czynów, budzi istotne wątpliwości. W skardze na powyższe orzeczenie dyscyplinarne pełnomocnik T. B. zarzucił naruszenie: - art. 371 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o obronie Ojczyzny poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie zaskarżonego orzeczenia w oparciu o ustalenie, że Skarżący dopuścił się zarzuconego mu czynu w warunkach uprzedniej karalności za przewinienie dyscyplinarne, co w konsekwencji skutkowało wymierzeniem kary dyscyplinarnej w rażąco surowym wymiarze, wykraczającym poza ogólne oraz indywidualne ramy stosownej reakcji na popełniony czyn, jak również naruszało dyrektywy nadzwyczajnego złagodzenia lub obostrzenia wymiaru kary, - art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 515 ustawy o obronie Ojczyzny, poprzez jednostronne i nieobiektywne rozpoznanie sprawy, nieuwzględniające słusznego interesu Skarżącego, polegające na niewłaściwym wyważeniu przez organ negatywnych aspektów jego służby w stosunku do aspektów pozytywnych - w szczególności w zakresie licznych pochwał oraz listu gratulacyjnego otrzymanych przez Skarżącego, - art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 515 ustawy o obronie Ojczyzny poprzez jednostronne i nieobiektywne rozpoznanie sprawy, nieuwzględniające słusznego interesu Skarżącego, polegające na arbitralnym ustaleniu, że wcześniejsza kara dyscyplinarna nie uległa zatarciu, przy jednoczesnym pominięciu pozytywnych aspektów dotychczasowej służby - w tym nagród dyscyplinarnych, - art. 7 i 8 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. w związku z art. 515 ustawy o obronie Ojczyzny, poprzez brak wnikliwego rozpatrzenia całości materiału dowodowego i niewzięcie pod uwagę - przy ocenie postawy i dotychczasowego przebiegu służby Skarżącego - wszystkich jej aspektów, w wyniku czego nie uwzględniono słusznego interesu obywatela, o którym mowa w art. 7 k.p.a., a w tym wypadku interesu Skarżącego polegającego na ustaleniu, iż możliwe było wymierzenie kary dyscyplinarnej łagodniejszego rodzaju. W związku z powyższymi zarzutami pełnomocnik wniósł o: - uchylenie zaskarżonego orzeczenia i poprzedzającego je orzeczenia organu I instancji, - zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi według norm prawem przepisanych, - na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a. nakazanie organowi wydania orzeczenia dyscyplinarnego orzekającego wymierzenie Skarżącemu kary pieniężnej. W motywach skargi pełnomocnik Skarżącego wskazał, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach rażącego naruszenia przepisów postępowania i jako takie nie może się ostać. Podniósł, że zgodnie z informacją zawartą w aktach osobowych dotychczasowa karalność Skarżącego za wcześniejsze przewinienie dyscyplinarne ustała z dniem [...] września 2024 r., co oznacza, że zarówno w dacie wniesienia odwołania, jak i w dacie sporządzenia skargi, Skarżący nie był osobą karaną dyscyplinarnie. Nie zachodzi zatem przesłanka zaostrzenia reguł odpowiedzialności dyscyplinarnej żołnierza. Organ II instancji nie był uprawniony do utrzymania w mocy zaskarżonego orzeczenia i podtrzymania argumentacji organu I instancji o uprzedniej karalności Skarżącego. Organ II instancji nieprawidłowo, z naruszeniem art. 371 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o obronie Ojczyzny, wyważył zakres dopuszczalnej reakcji dyscyplinarnej na przypisany Skarżącemu czyn. Z powyższych względów, zdaniem pełnomocnika, rozstrzygnięcie o zwolnieniu Skarżącego z dobrowolnych form służby wojskowej jest rażąco surowe i nieprawidłowe. Stanowi skutek nieuzasadnionego zastosowania najwyższej możliwej kary dyscyplinarnej wobec osoby korzystającej z ustawowego przymiotu dotychczasowej niekaralności. W dalszej części uzasadnienia skargi pełnomocnik podniósł, że organ II instancji nie rozpatrzył materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Nie dokonał analizy akt osobowych Skarżącego pod kątem przebiegu jego dotychczasowej służby. W konsekwencji nie rozpatrzył szerszej mozaiki możliwości ukarania. Nie uwzględnił również słusznego interesu Skarżącego (art. 7 k.p.a.) w kontekście możliwości wymierzenia kary dyscyplinarnej łagodniejszego rodzaju i pozostawienia Skarżącego w dalszej dobrowolnej służbie wojskowej. Zdaniem pełnomocnika, ustalenia faktyczne zostały poczynione w niniejszej sprawie w sposób dowolny. Organ zaniechał przeprowadzenia wszechstronnej analizy materiału dowodowego i nie dokonał własnych, dodatkowych ustaleń, co skutkuje naruszeniem zasady swobodnej oceny materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę Dowódca Garnizonu Warszawa wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej podtrzymując argumentację jak w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), dalej: "p.u.s.a.", w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne Dowódcy Garnizonu [...] z dnia [...] października 2024 r., utrzymujące w mocy orzeczenie dyscyplinarne Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] z dnia [...] września 2024 r., nie narusza prawa. Sprawa odpowiedzialności dyscyplinarnej żołnierza podlega kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują kontrolę sądową. Takim przepisem szczególnym jest art. 407 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, zgodnie z którym od orzeczeń dyscyplinarnych o zwolnieniu ze służby żołnierzowi przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Odpowiedzialność dyscyplinarna żołnierzy uregulowana została w Dziale XIII ustawy o obronie Ojczyzny "Dyscyplina wojskowa". Zgodnie z art. 348 tej ustawy żołnierz odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny wojskowej. W myśl art. 353 ust. 1 ww. ustawy naruszenie dyscypliny wojskowej stanowi czyn żołnierza polegający na zachowaniu godzącym w dobre imię lub interes Sił Zbrojnych, zawinionym przekroczeniu uprawnień albo niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym z rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Przykładowe wyliczenie zachowań stanowiących naruszenie dyscypliny wojskowej określa art. 353 ust. 2 ww. ustawy. Zgodnie z art. 354 ustawy o obronie Ojczyzny przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy żołnierz ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi (pkt 1), bądź nie ma zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć albo zaniechał działania, które mógł i powinien podjąć (pkt 2). Stosownie do art. 356 ust. 1 i 2 ww. ustawy przełożony dyscyplinarny jest obowiązany badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego. Katalog kar dyscyplinarnych określa art. 362 ust. 1, do których zalicza się: 1) upomnienie, 2) naganę, 3) karę pieniężną, 4) ostrzeżenie o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym, 5) zwolnienie z zajmowanego stanowiska służbowego i wyznaczenie na inne stanowisko służbowe, 6) ostrzeżenie o niepełnej przydatności do dobrowolnych form służby wojskowej, 7) zwolnienie z dobrowolnych form służby wojskowej. Karę zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej wymierza się przez przeprowadzenie rozmowy w czasie raportu dyscyplinarnego, wytknięcie niewłaściwego postępowania i zwolnienie ze służby wojskowej pełnionej dobrowolnie (art. 368 ustawy). Zgodnie z art. 371 ust. 1 ustawy o obronie ojczyzny obwinionemu wymierza się karę dyscyplinarną współmierną do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego oraz stopnia zawinienia. Na zaostrzenie wymiaru kary mają wpływ następujące okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego: 1) działanie z motywacji zasługującej na szczególne potępienie, w stanie nietrzeźwości albo w stanie po użyciu alkoholu, środków odurzających, substancji psychotropowych lub innych podobnie działających substancji lub środków, 2) popełnienie przewinienia dyscyplinarnego przez żołnierza przed zatarciem wymierzonej mu kary dyscyplinarnej, 3) poważne skutki przewinienia dyscyplinarnego, zwłaszcza istotne zakłócenie realizacji zadań lub naruszenia dobrego imienia lub interesu Sił Zbrojnych, 4) działanie w obecności podwładnego, wspólnie z nim lub na jego szkodę (ust. 2). Z kolei na złagodzenie wymiaru kary mają takie okoliczności jak: 1) nieumyślność jego popełnienia, 2) podjęcie przez żołnierza starań o zmniejszenie jego skutków, 3) brak należytego doświadczenia zawodowego lub dostatecznych umiejętności zawodowych, 4) dobrowolne poinformowanie przełożonego dyscyplinarnego o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przed wszczęciem postępowania dyscyplinarnego. W rozpoznawanej sprawie [...]. T. B. został uznany winnym popełnienia czynu polegającego na tym, że w dniu [...] lipca 2024 r. o godz. 01:46, w miejscowości [...], prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości, co stanowi zachowanie godzące w dobre imię Sił Zbrojnych, a także naruszenie przepisów prawa, regulaminów wojskowych oraz zasad etyki wojskowej i wypełnia przesłanki z art. 353 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o obronie Ojczyzny, art. 178a § 1 Kodeksu karnego, a także pkt 22 wstępu do "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego". Z związku z powyższym obwinionemu wymierzono karę dyscyplinarną zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej. Zgodnie z art. 535 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o obronie Ojczyzny, naruszeniem dyscypliny służbowej jest zachowanie nielicujące z godnością i postawą żołnierza oraz niedopełnienie obowiązków żołnierza wynikających ze złożonej przysięgi wojskowej, a także z przepisów prawa, regulaminów wojskowych oraz zasad etyki wojskowej. Natomiast w myśl pkt 22 wstępu do zarządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr 7/MON w sprawie wprowadzenia do użytku "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego", żołnierz w środowisku społecznym prezentuje najwyższe wartości moralne i obyczajowe. Jest wzorem kultury osobistej i dobrego wychowania. Popełnienie przez Skarżącego zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego nie budzi wątpliwości w świetle zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym materiału dowodowego. W aktach sprawy znajduje się m.in. notatka urzędowa sporządzona przez funkcjonariusza Komisariatu Policji w [...], dokonującego kontroli drogowej w dniu [...] lipca 2024 r., zgodnie z którą sprawdzenie stanu trzeźwości Skarżącego - kierującego pojazdem - dało wynik 0,92 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Stan ten potwierdziły wyniki badań przeprowadzonych przez Laboratorium kryminalistyczne KWP w [...]. Zgodnie ze "Sprawozdaniem z zakresu badań alkoholu etylowego we krwi" sporządzonym w dniu [...] sierpnia 2024 r., u Skarżącego stwierdzono 1,85 promila alkoholu etylowego. W toku postępowania dyscyplinarnego Skarżący nie kwestionował, że prowadził pojazd mechaniczny w stanie nietrzeźwości. Nie podnosił również żadnych twierdzeń, z których wynikałoby, że powyższego czynu nie popełnił bądź, że zaszły jakiekolwiek szczególne okoliczności mogące usprawiedliwiać jego działanie. W ocenie Sądu, przełożony dyscyplinarny zasadnie uznał Skarżącego winnym popełnienia zarzucanego mu czynu i prawidłowo dokonał jego kwalifikacji prawnej uznając, że ww. czyn, wypełniający znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego, stanowi przewinienie dyscyplinarne określone w art. 353 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o obronie Ojczyzny w związku z pkt 22 wstępu do "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego". Zdaniem Sądu przełożony dyscyplinarny miał również podstawy do tego, aby wymierzyć Skarżącemu najsurowszą karę w postaci zwolnienia z dobrowolnych form służby wojskowej. Kara ta jest adekwatna do wagi popełnionego czynu oraz stopnia zawinienia. Brak jest usprawiedliwienia dla czynu żołnierza, który prowadził pojazd mechaniczny w stanie nietrzeźwości. Poprzez takie - skrajnie nieodpowiedzialne - zachowanie Skarżący naraził innych uczestników ruchu na zagrożenie ich zdrowia i życia. Nie budzi wątpliwości, że zachowanie Skarżącego narusza godność i honor żołnierza, nie licuje z powagą służby wojskowej oraz godzi w dobre imię i interes Sił Zbrojnych. Zachowanie Skarżącego świadczy o nierespektowaniu porządku prawnego i pozostaje szczególnie naganne w odbiorze społecznym. Zgodnie zaś z zapisami "Regulaminu ogólnego żołnierza Wojska Polskiego", żołnierz "respektuje normy prawne i społeczne oraz szanuje instytucje państwa i społeczeństwa", a ponadto "nie dopuszcza się czynów narażających na uszczerbek jego honor i dobre imię wojska". W ocenie Sądu, wymierzenie Skarżącemu kary określonej w art. 362 ust. 1 pkt 2 ustawy o obronie Ojczyzny nie narusza dyrektyw wymiaru kary określonych w art. 371 ww. ustawy. Organ II instancji prawidłowo akcentował dotychczasową postawę Skarżącego wskazując przy tym, że okoliczności sprawy i szczególnie naganny charakter popełnionego czynu uzasadniają zastosowanie najsurowszej kary dyscyplinarnej. Wziął również pod uwagę ocenę dostateczną uzyskaną przez Skarżącego w ostatniej opinii służbowej za okres od dnia [...] września 2023 r. do dnia [...] sierpnia 2024 r. wskazując na rozluźnienie dyscypliny służbowej u ocenianego żołnierza. Prawidłowo przy tym stwierdził, że na organach wojskowych spoczywa obowiązek pogłębiania zaufania obywateli do instytucji państwa, w tym do Sił Zbrojnych, poprzez zapewnienie im bezpieczeństwa militarnego. To z kolei mogą zapewnić żołnierze przestrzegający porządku prawnego, respektujący normy społeczne oraz wartości moralne. W świetle powyższego zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W sprawie nie doszło do naruszenia art. 371 ust. 1 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny, bowiem wymierzona kara dyscyplinarna jest współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego o znamionach przestępstwa z art. 178a § 1 Kodeksu karnego. Nie ma też racji Skarżący twierdząc, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem art. 371 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, tj. w następstwie ustalenia, że Skarżący dopuścił się popełnienia przewinienia dyscyplinarnego przed zatarciem wymierzonej mu kary dyscyplinarnej. Na tę okoliczność wskazał bowiem wyłącznie organ I instancji argumentując, że żołnierz był już ukarany za podobne przewinienie dyscyplinarne karą ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym, a zatarcie wymierzonej wówczas kary nastąpi z dniem [...] września 2024 r. (co znajduje potwierdzenie w zapisach "Karty ukarania żołnierza" załączonej do akt odwoławczego postępowania dyscyplinarnego). Zaznaczyć przy tym należy, że orzeczenie organu I instancji zostało wydane w dniu [...] września 2024 r., więc przed datą zatarcia orzeczonej kary dyscyplinarnej. Natomiast z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie wynika, aby organ II instancji odwołał się do przesłanki zaostrzenia wymiaru kary określonej w art. 371 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy. Nie można w związku z tym przyjąć, jak podnosił pełnomocnik Skarżącego, że organ nie uwzględnił prawnego aspektu zatarcia kary dyscyplinarnej wymierzonej uprzednio Skarżącemu, a w konsekwencji "nie wyważył dopuszczalnej reakcji dyscyplinarnej na przypisany skarżącemu czyn". W ocenie Sądu organ II instancji, utrzymując w mocy zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne, prawidłowo "zareagował" na zachowanie Skarżącego. Odwołał się przy tym nie tylko do charakteru zarzucanego mu czynu, ale również do dotychczasowego przebiegu służby oraz postawy Skarżącego. Trafnie przy tym zwrócił uwagę, że na przestrzeni relatywnie krótkiego okresu czasu Skarżący dopuścił się kolejnego nagannego zachowania, które nie licuje z honorem żołnierza oraz godzi w dobre imię Sił Zbrojnych. W ocenie Sądu organ był uprawniony do tego, aby odwołać się do dotychczasowego przebiegu służby Skarżącego, w tym do faktu dopuszczenia się przez niego deliktu dyscyplinarnego w dniu [...] maja 2015 r. Sama w sobie okoliczność popełnienia deliktu dyscyplinarnego (niezależnie od faktu zatarcia kary dyscyplinarnej) nie jest bowiem obojętna w tej sferze stosunku służbowego, dla którego znaczenie ma nie tylko ocena prawna, lecz także ocena etyczno-moralna żołnierza. Uwzględnienie zdarzenia, które wypełniło znamiona przewinienia dyscyplinarnego, za które Skarżący został ukarany, mimo że ukaranie uległo zatarciu, umożliwia bowiem pełniej, z uwzględnieniem dobra powszechnego jakim jest zapewnienie aby służbę pełniły osoby respektujące normy prawne i społeczne, ocenić postawę żołnierza. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 371 ust. 2 pkt 1 ustawy o obronie Ojczyzny, na zaostrzenie wymiaru kary ma wpływ działanie z motywacji zasługującej na szczególne potępienie, w stanie nietrzeźwości albo w stanie po użyciu alkoholu (...). Poza sporem jest, Skarżący w dniu [...] lipca 2024 r. popełnił przewinienie dyscyplinarne będąc w stanie nietrzeźwości i to ta okoliczność, a nie fakt "uprzedniej karalności Skarżącego" miała wpływ na rodzaj wymierzonej kary. Nieuzasadnione są również pozostałe zarzuty skargi. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mogły zostać naruszone w toku postępowania dyscyplinarnego, bowiem nie miały w tymże postępowaniu zastosowania. Postępowanie dyscyplinarne (jego przebieg, czynności wyjaśniające, uprawnienia obwinionego) zostało uregulowane w rozdziale 4 Działu XIII ustawy o obronie Ojczyzny. Natomiast w zakresie nieuregulowanym w ustawie, zgodnie z art. 415, do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego dotyczące porządku czynności procesowych, z wyjątkiem art. 117 i art. 117a, wezwań, terminów, doręczeń i świadków, z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych oraz konfrontacji, okazania, oględzin i eksperymentu procesowego. W postępowaniu dyscyplinarnym do świadków nie stosuje się przepisu art. 184 ustawy - Kodeks postępowania karnego. Podnosząc zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. pełnomocnik Skarżącego wskazywał art. 515 ustawy o obronie Ojczyzny, który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym dziale stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Przepis ten odnosi się do Działu XVI ustawy "Świadczenia odszkodowawcze pozostające w związku ze służbą wojskową", a nie do Działu XIII "Dyscyplina wojskowa", a zatem nie mógł znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że zasady postępowania dyscyplinarnego w niniejszej sprawie nie zostały naruszone. W toku postępowania zostały zbadane i uwzględnione wszystkie okoliczności przemawiające zarówno na korzyść jak i na niekorzyść obwinionego (art. 356 ustawy). Organ II instancji wskazywał na to, że dotychczas Skarżący dobrze wykonywał zadania na zajmowanym stanowisku służbowym, jednak charakter popełnionego czynu wyklucza go z szeregów Sił Zbrojnych i determinuje wymierzenie najsurowszej kary dyscyplinarnej. Stanowisko organu znajduje uzasadnienie w okolicznościach sprawy i nie nosi cech dowolności czy arbitralności. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI