II SA/Wa 1990/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2022-01-11
NSAAdministracyjneŚredniawsa
służba celnaKrajowa Administracja Skarbowawygaśnięcie stosunku służbowegodyspozycyjnośćzwolnienia lekarskiepolityka kadrowaprawo administracyjnesłużba funkcjonariuszy

WSA w Warszawie oddalił skargę funkcjonariuszki Służby Celno-Skarbowej na decyzję o wygaśnięciu stosunku służbowego, uznając, że brak propozycji zatrudnienia był uzasadniony jej ograniczoną dyspozycyjnością z powodu częstych zwolnień lekarskich.

Skarżąca, funkcjonariuszka Służby Celno-Skarbowej, wniosła skargę na decyzję o wygaśnięciu jej stosunku służbowego, która nastąpiła z powodu nieotrzymania propozycji nowych warunków zatrudnienia przed utworzeniem Krajowej Administracji Skarbowej (KAS). Organ administracji uzasadnił brak propozycji ograniczoną dyspozycyjnością funkcjonariuszki, wynikającą z częstych zwolnień lekarskich. Sąd administracyjny uznał, że decyzja organu była zgodna z prawem, a interes publiczny związany z zapewnieniem właściwej obsady kadrowej i organizacji pracy przeważa nad interesem prywatnym skarżącej.

Sprawa dotyczyła skargi funkcjonariuszki Służby Celno-Skarbowej na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o wygaśnięciu stosunku służbowego skarżącej z dniem 31 sierpnia 2017 r. Wygaśnięcie nastąpiło w związku z reformą KAS i nieotrzymaniem przez funkcjonariuszkę propozycji nowych warunków zatrudnienia do dnia 31 maja 2017 r. Organ administracji uzasadnił brak propozycji analizą przebiegu służby skarżącej, wskazując na brak wymaganej dyspozycyjności spowodowany częstymi zwolnieniami lekarskimi w latach 2005-2017. Skarżąca zarzucała naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym brak przeprowadzenia dowodu z wykazu absencji innych funkcjonariuszy, a także naruszenie przepisów Konstytucji dotyczących ochrony rodziny i równości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że decyzje organów były zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy wprowadzającej KAS pozwalały na racjonalną politykę kadrową, a Dyrektor IAS miał prawo ocenić dyspozycyjność funkcjonariuszy. Sąd uznał, że absencja skarżącej, nawet jeśli częściowo związana z opieką nad dzieckiem czy wypadkiem w służbie, wpływała negatywnie na organizację pracy i uzasadniała brak przedstawienia jej propozycji dalszego pełnienia służby. Sąd stwierdził, że interes publiczny związany z zapewnieniem ciągłości i płynności pracy służb celno-skarbowych miał prymat nad interesem prywatnym skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak przedstawienia propozycji zatrudnienia funkcjonariuszowi z powodu jego ograniczonej dyspozycyjności, wynikającej z częstych zwolnień lekarskich, jest zgodny z prawem, jeśli uzasadnia to racjonalna polityka kadrowa i potrzeby służby.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Dyrektor IAS miał prawo ocenić dyspozycyjność funkcjonariusza i na tej podstawie zdecydować o nieprzedstawieniu mu propozycji dalszego pełnienia służby, co prowadziło do wygaśnięcia stosunku służbowego. Interes publiczny związany z zapewnieniem ciągłości pracy służb celno-skarbowych miał prymat nad interesem prywatnym funkcjonariusza.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.w.KAS art. 170 § ust. 1, ust. 2, ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Pomocnicze

p.w.KAS art. 160 § ust. 2, ust. 4

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

p.w.KAS art. 165 § ust. 3, ust. 4, ust. 7

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 33

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 48 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 71 § ust. 1, ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przedstawienia propozycji zatrudnienia funkcjonariuszowi z powodu jego ograniczonej dyspozycyjności, wynikającej z częstych zwolnień lekarskich, jest zgodny z prawem, jeśli uzasadnia to racjonalna polityka kadrowa i potrzeby służby. Interes publiczny związany z zapewnieniem ciągłości pracy służb celno-skarbowych miał prymat nad interesem prywatnym funkcjonariusza. Uchybienie organu w postaci nieuzasadnienia odmowy przeprowadzenia wnioskowanego dowodu nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasad postępowania administracyjnego (art. 6, 7, 77 k.p.a.) poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z wykazu absencji innych funkcjonariuszy. Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 33, 47, 48 ust. 2, 71 ust. 1 i 2) dotyczących ochrony rodziny i równości. Dyrektor IAS nie miał uprawnienia do działania w warunkach swobodnego uznania przy składaniu propozycji zatrudnienia.

Godne uwagi sformułowania

obsada etatowa Izby Administracji Skarbowej w [...] została dostosowana do wykonywanych zadań i struktury organizacyjnej, celem zapewnienia organizacji pracy odpowiedniej do ilości i rodzaju realizowanych zadań. podejmując decyzję o przedłożeniu bądź nieprzedłożeniu propozycji służby/pracy funkcjonariuszom/pracownikom, kierował się określonymi ustawą przesłankami w powiązaniu z realnymi potrzebami pracodawcy. Pod pojęciem służby rozumiał m.in. sposób wykonywania obowiązków służbowych, rzetelność, sumienność i stopień zaangażowania w wykonywanie obowiązków służbowych, a także dyspozycyjność. analiza przebiegu służby Skarżącej ustalono brak wymaganej dyspozycyjności. nieprzedstawienie Skarżącej do dnia [...] maja 2017 r. propozycji pracy/służby w Krajowej Administracji Skarbowej znajduje oparcie w przepisach ustawy wprowadzającej KAS. Ustawodawca umożliwił bowiem dostosowanie zasobów kadrowych do potrzeb jednostek organizacyjnych KAS i realizowanych przez nie zadań. Właściwa obsada kadrowa jest zaś niezbędnym warunkiem do utrzymania ciągłości i płynności odpraw. interes publiczny zyskał prymat nad interesem prywatnym Skarżącej.

Skład orzekający

Andrzej Wieczorek

sprawozdawca

Danuta Kania

przewodniczący

Sławomir Antoniuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wygaśnięcia stosunku służbowego w służbach mundurowych w związku z reorganizacją, znaczenie dyspozycyjności funkcjonariusza jako przesłanki do nieprzedstawienia propozycji zatrudnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji reorganizacji KAS i przepisów przejściowych. Ocena dyspozycyjności jest indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak indywidualne okoliczności (zwolnienia lekarskie, opieka nad dzieckiem) mogą wpłynąć na stosunek służbowy w służbach mundurowych w kontekście reorganizacji, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie pracy i administracyjnym.

Czy częste zwolnienia lekarskie mogą oznaczać koniec służby? Sąd rozstrzyga w sprawie funkcjonariuszki KAS.

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1990/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-01-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/
Danuta Kania /przewodniczący/
Sławomir Antoniuk
Symbol z opisem
6197 Służba Celna
Hasła tematyczne
Służba celna
Sygn. powiązane
III OSK 1813/25 - Postanowienie NSA z 2025-12-10
III OSK 1270/22 - Wyrok NSA z 2025-05-27
Skarżony organ
Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1948
art. art. 160 ust. 2, ust. 4, 165 ust. 3, ust. 4, ust. 7, 170 ust. 2
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant specjalista Ewa Kielak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego oddala skargę
Uzasadnienie
Szef Krajowej Administracji Skarbowej (zwany dalej Szefem KAS/Organem) decyzją z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] (zwaną dalej decyzją
z dnia [...] marca 2021 r.) po rozpatrzeniu odwołania Pani J. N. (zwanej dalej Skarżącą) od decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] (zwanego dalej Dyrektorem IAS w [...]) z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] (zwaną dalej decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r.) stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
Skarżąca do dnia [...] maja 2017 r., nie otrzymała od Dyrektora IAS
w [...] pisemnej propozycji określającej nowe warunki pracy/służby w oparciu o przepisy ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę
o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1948 ze zm. zwanej dalej ustawą wprowadzającą KAS/p.w.KAS), w związku z czym jej stosunek służbowy wygasł z dniem [...] sierpnia 2017 r.
Pismem z dnia [...] maja 2018 r. Skarżąca wezwała Dyrektora IAS
w [...] do wydania decyzji administracyjnej w sprawie zwolnienia ze Służby Celno-Skarbowej.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...], Dyrektor IAS w [...]odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie zwolnienia ze służby.
Wyrokiem z dnia 15 września 2020 r. sygn. akt II SAB/Rz 49/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zobowiązał Dyrektora IAS w [...]
do wydania decyzji dotyczącej stosunku służbowego Skarżącej w terminie 21 dni
od dnia zwrotu akt. W uzasadnieniu orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Rzeszowie wskazał, że Skarżącej przysługuje prawo do uzyskania decyzji
w przedmiocie zakończenia stosunku służbowego. W ten sposób otrzyma ona informację o przyczynach zwolnienia ze służby, a następnie będzie mogła zakwestionować tę decyzję na drodze sądowoadministracyjnej.
Dyrektor IAS w [...], mając na uwadze treść prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 września 2020 r. - sygn. akt II SAB/Rz 49/20, decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], stwierdził wygaśnięcie stosunku służbowego Skarżącej z dniem [...] sierpnia 2017 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że obsada etatowa Izby Administracji Skarbowej w [...] została dostosowana
do wykonywanych zadań i struktury organizacyjnej, celem zapewnienia organizacji pracy odpowiedniej do ilości i rodzaju realizowanych zadań. Podniósł, że podejmując decyzję o przedłożeniu bądź nieprzedłożeniu propozycji służby/pracy funkcjonariuszom/pracownikom, kierował się określonymi ustawą przesłankami
w powiązaniu z realnymi potrzebami pracodawcy. Przepis art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej KAS zakładał, aby proces składania propozycji został poprzedzony analizą posiadanych przez funkcjonariusza/pracownika kwalifikacji, przebiegu dotychczasowej służby/pracy oraz dotychczasowego miejsca zamieszkania. Pod pojęciem służby rozumiał m.in. sposób wykonywania obowiązków służbowych, rzetelność, sumienność i stopień zaangażowania w wykonywanie obowiązków służbowych, a także dyspozycyjność. Jego zdaniem po dokonaniu analizy przebiegu służby Skarżącej ustalono brak wymaganej dyspozycyjności. W związku
z powyższym Dyrektor IAS w [...], realizując politykę kadrową na podstawie przepisu art. 25 ust. 1 pkt 9 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, nie przedstawił propozycji zatrudnienia/pełnienia służby Odwołującej, w wyniku czego jej stosunek służbowy wygasł z dniem [...] sierpnia 2017 r. na podstawie art. 170 ust. 3 ustawy wprowadzającej KAS.
Skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji do Szefa KAS, domagając się jej uchylenia. Odwołująca wniosła o przeprowadzenie dowodów z dokumentów znajdujących się w jej aktach osobowych:
1) potwierdzających okresy jej nieobecności w służbie - na okoliczność wykazania przyczyn tej nieobecności,
2) potwierdzających otrzymane nagrody, jak też otrzymane opinie i oceny okresowe - na okoliczność wykazania, że wykonywała ona swoje obowiązki służbowe wzorowo, nie miała żadnych postępowań służbowych, zaś ocena jej służby zawsze była pozytywna,
3) jak również z wykazu absencji funkcjonariuszy, którym przedstawiono propozycję dalszego pełnienia służby lub zatrudnienia - na okoliczność ustalenia, że jej absencja nie była dużo większa; jednocześnie Odwołująca wniosła
o zobowiązanie organu I instancji do sporządzenia takiego wykazu.
Po rozpoznaniu odwołania Skarżącej, Szef KAS decyzją z dnia [...] marca 2021 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora IAS z dnia [...] grudnia 2020 r.
Zdaniem Szefa KAS rozstrzygnięcie w przedmiocie stosunku służbowego Skarżącej nastąpiło z uwzględnieniem zarówno oceny prawnej wyrażonej
w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, jak i wskazań co do podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Uznał, że w zaskarżonej decyzji Dyrektor IAS w [...]wyjaśnił w sposób przekonujący, z jakich przyczyn Skarżąca nie otrzymała propozycji służby/pracy w KAS.
Wskazał, że rozstrzygnięcia w zakresie stosunku służbowego determinowały względy wynikające ze zmian w organizacji funkcjonowania skarbowości i Służby Celnej, tj. utworzenie Krajowej Administracji Skarbowej.
Szef KAS podniósł, że przepis art. 165 ust. 7 ww. ustawy przewiduje, że dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia [...] maja 2017 r., pisemną propozycję określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania.
W myśl przepisu art. 170 ust. 1 ww. ustawy wprowadzającej KAS stosunki pracy osób zatrudnionych w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1 oraz stosunki służbowe osób pełniących służbę w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 6 ustawy, o której mowa w art. 1, wygasają:
1) z dniem [...] sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia [...] maja 2017 r., nie otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby;
2) po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym pracownik albo funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia [...] sierpnia 2017 r.
Wskazał, że Skarżąca do dnia [...] maja 2017 r. nie otrzymała propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby w Krajowej Administracji Skarbowej. W konsekwencji braku propozycji, w myśl ww. art. 170
ust. 1 ustawy wprowadzającej KAS, jej stosunek służbowy wygasł z dniem
[...] sierpnia 2017 r.
Jak stwierdził organ, nieprzedstawienie Skarżącej do dnia [...] maja 2017 r. propozycji pracy/służby w Krajowej Administracji Skarbowej znajduje oparcie
w przepisach ustawy wprowadzającej KAS. Wskazał, że ustawodawca pozostawił kierownikom jednostek organizacyjnych KAS prawo decydowania co do tego, komu zostanie przedstawiona propozycja, a w przypadku jej złożenia, wybór rodzaju zatrudnienia, jaki zostanie zaproponowany poszczególnym pracownikom
i funkcjonariuszom danej jednostki, tj. czy będzie to zatrudnienie na podstawie umowy o pracę czy też propozycja pełnienia służby. Ustawa nie zawiera nakazu złożenia propozycji pełnienia służby bądź zatrudnienia wszystkim funkcjonariuszom/pracownikom. Ustawodawca umożliwił bowiem dostosowanie zasobów kadrowych do potrzeb jednostek organizacyjnych KAS i realizowanych przez nie zadań.
Jego zdaniem Dyrektor IAS w [...]wziął pod uwagę potrzeby organizacyjno-kadrowe podległej jednostki. Podniósł, że Dyrektor IAS w [...]podejmując decyzję o przedłożeniu bądź nieprzedłożeniu propozycji służby/pracy określonym funkcjonariuszom/pracownikom, kierował się określonymi ustawą przesłankami w powiązaniu z realnymi potrzebami pracodawcy.
Analizując przebieg służby Skarżącej wzięto pod uwagę absencję chorobową funkcjonariusza, która wskazywała na brak oczekiwanej dyspozycyjności. Jak wynika z akt sprawy, w latach 2005-2017 często przebywała na zwolnieniach lekarskich (w roku: 2005 - 42 dni + 1 dzień opieki nad dzieckiem, 2006 - 168 dni, 2007 - 55 dni + 29 dni opieki nad dzieckiem, 2008 - 22 dni + 38 dni opieki nad dzieckiem, 2009 - 16 dni + 21 dni opieki nad dzieckiem, 2010 - 19 dni + 2 dni opieki nad dzieckiem, 2011 - 26 dni, 2012 - 22 dni + 11 dni opieki nad dzieckiem, 2013 - 23 dni + 12 dni opieki nad dzieckiem, 2014 - 96 dni + 3 dni opieki nad dzieckiem, 2015 - 175 dni + 5 dni opieki nad dzieckiem, 2016 - 30 dni + 5 dni opieki nad dzieckiem, 2017 - do maja - 13 dni).
Organ wskazał, że absencja Skarżącej niekorzystnie wpływała na organizację pracy komórek, w których pełniła służbę. Nieobecność Skarżącej komplikowała właściwe planowanie służby na następne miesiące, gdyż funkcjonariusz nie dawał gwarancji co do swojej dyspozycyjności. Powyższe miało wpływ na właściwą organizację pracy oddziału celnego granicznego, z uwagi na konieczność zabezpieczenia na każdej zmianie (w tym nocnej) odpowiedniej liczby funkcjonariuszy.
Podniósł, że ustawodawca w przepisach ustawy wprowadzającej KAS, nie zakwestionował konieczności prowadzenia przez dyrektorów izb administracji skarbowej racjonalnej polityki kadrowej, w tym podejmowania działań zabezpieczających także interesy formacji i zapewniających ochronę interesu społecznego.
Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca, zarzucając naruszenie:
1) wyrażonej w art. 6 k.p.a. zasady legalizmu, wskutek niezastosowania art. 77 k.p.a. i nieprzeprowadzenia zawnioskowanego przez Skarżącą dowodu z wykazu absencji funkcjonariuszy, którym przedstawiono propozycję dalszego pełnienia służby albo pracy,
2) wyrażonych w art. 7 k.p.a. zasad legalizmu i prawdy obiektywnej, wskutek nieprzeprowadzenia zawnioskowanego przez Skarżącą dowodu z wykazu absencji funkcjonariuszy, którym przedstawiono propozycję dalszego pełnienia służby albo pracy, a więc niepodjęcie kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,
3) art. 77 k.p.a. poprzez niezastosowanie się do nakazu zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, wskutek nieprzeprowadzenia zawnioskowanego przez Skarżącą dowodu z wykazu absencji funkcjonariuszy, którym przedstawiono propozycję dalszego pełnienia służby albo pracy,
4) art. 33, 47, 48 ust. 2, 71 ust. 1 i 2 Konstytucji RP wskutek przyjęcia, że wyrażone w tych przepisach zasady dotyczące równości kobiet i mężczyzn,
w szczególności w życiu rodzinnym i zawodowym, ochrony prawnej życia prywatnego i rodzinnego, ograniczenia praw rodzicielskich tylko w przypadkach określonych w ustawie i tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu, obowiązku uwzględnienia przez Państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej dobra rodziny, jak też przede wszystkim szczególnej pomocy władz publicznych dla matki przed i po urodzeniu dziecka, nie mają zastosowania do Skarżącej jako funkcjonariusza celnego (publicznego),
5) art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej KAS wskutek przyjęcia, że stosujący go organ administracji celnej działa na jego podstawie w ramach uznania administracyjnego.
Jej zdaniem istotnym jest to, że organ akceptuje rozstrzygnięcie Dyrektora IAS w [...], uznając, że w sposób przekonujący wyjaśnił przyczyny, z powodu których Skarżącej nie przedstawiono propozycji pracy/służby.
Podniosła, że zgodnie z art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej KAS Dyrektor IAS w [...]odnośnie do złożenia propozycji nowych warunków zatrudnienia albo służby nie miał uprawnienia do działania w warunkach swobodnego uznania,
o czym jej zdaniem świadczy obowiązek dyrektorów wymienionych w przepisie jednostek organizacyjnych KAS złożenia pisemnej propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby pracownikom oraz funkcjonariuszom danej jednostki, przy czym propozycja taka powinna uwzględniać posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także miejsce dotychczasowego zamieszkania.
Wskazała, że Dyrektor IAS w [...]stwierdził, że brak propozycji pracy albo służby dla Skarżącej był wynikiem analizy posiadanych przez nią kwalifikacji, przebiegu jej dotychczasowej służby oraz dotychczasowego miejsca jej zamieszkania. Dalej skupił się na ocenie przebiegu służby w aspekcie dyspozycyjności. W konkluzji swoich rozważań stwierdził, że badanie przebiegu służby wykazało brak wymaganej dyspozycyjności i w tym kontekście przedstawił absencję chorobową Skarżącej w poszczególnych latach pełnienia przez nią służby, jak też na tej podstawie wywiódł, że korzystała ona często ze zwolnień lekarskich, które niekorzystnie wpływały na pracę komórek, w których pełniła służbę. Dyrektor IAS w [...]jako wyłączną przyczynę nieotrzymania przez Skarżącą propozycji pracy lub służby wskazał jej brak dyspozycyjności. Organ w pełni zaakceptował te ustalenia i stwierdzenia, co oznacza, że uważa je za własne.
W związku z tym uznała, że ma prawo domagać się przeprowadzenia dowodów nie tylko z zalegających w jej aktach osobowych dokumentów:
1) potwierdzających okresy jej nieobecności w służbie - na okoliczność wykazania przyczyn tej nieobecności,
2) potwierdzających otrzymane przez nią nagrody, jak też otrzymane przez nią opinie i oceny służbowe - na okoliczność wykazania, że wykonywała ona swoje obowiązki służbowe wzorowo, nie miała żadnych postępowań służbowych, zaś ocena jej służby zawsze była pozytywna,
lecz także z wykazu absencji funkcjonariuszy, którym przedstawiono propozycję dalszego pełnienia służby albo pracy (z zobowiązaniem organu I instancji do sporządzenia takiego wykazu) - na okoliczność ustalenia, że jej absencja nie była dużo większa niż innych funkcjonariuszy, którzy otrzymali propozycje pełnienia służby.
Zdaniem Skarżącej nieprzeprowadzenie dowodu z ww. wykazu absencji funkcjonariuszy stanowi więc naruszenie jednych z podstawowych zasad procedury administracyjnej, tj. wyrażonej w art. 6 i art. 7 in principio k.p.a. zasady legalizmu oraz wyrażonej w art. 7 in fine k.p.a. - zasady prawdy obiektywnej, jak też stanowiącego konkretyzację tych zasad przepisu art. 77 poprzez niezastosowanie się do nakazu zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Wskazała, że absencje, podniesione przez Dyrektor IAS w Rzeszowie, rzeczywiście miały miejsce, jednak zarówno organ I instancji, jak i Szef KAS, wyciągają z faktu ich występowania wnioski, których nie można zaakceptować
w odniesieniu do nieobecności związanych z opieką nad dzieckiem oraz korzystaniem z urlopu macierzyńskiego, jak też będących skutkiem zwolnienia wypadkowego (przy czym ważne jest, co organy obu instancji całkowicie pomijają, że chodzi o wypadek w czasie pełnienia służby i w związku ze służbą).
Jej zdaniem za pozbawione jakichkolwiek podstaw prawnych uznać należy powoływanie się przez organy obu instancji na okoliczności, które naruszają konstytucyjne uprawnienia Skarżącej związane z rodzicielstwem, zwłaszcza że na władze publiczne został nałożony nawet konstytucyjny obowiązek szczególnej pomocy w tej kwestii.
Stwierdziła, że jej absencja, która stanowiła wyłączną przyczynę nieprzedstawienia jej propozycji dalszego pełnienia służby czy zatrudnienia, nie była dużo większa od absencji 80% funkcjonariuszy, pracujących, tak jak ona, na przejściu granicznym, co wykazałoby przeprowadzenie dowodu z wykazu absencji funkcjonariuszy, którym przedstawiono propozycję dalszego pełnienia służby lub zatrudnienia.
Podniosła, że absencja była związana z opieką nad dzieckiem,
a macierzyństwo, nie może stanowić przesłanki do uznania braku dyspozycyjności, gdyż byłaby to niedopuszczalna dyskryminacja ze względu na płeć (ograniczałaby ona możliwość kontynuacji zatrudnienia przez funkcjonariuszki w związku z ich rodzicielstwem).
Jej zdaniem identycznie rzecz się ma z absencją, której przyczyną jest wypadek podczas pełnienia służby, gdyż w takiej sytuacji nie dość, że funkcjonariusz traci zdrowie, wykonując swoje obowiązki służbowe, to jeszcze z tego powodu miałby być zagrożony utratą zatrudnienia z powodu "niedyspozycyjności".
W związku z powyższym wnosiła o:
1) uchylenie zaskarżonej decyzji Szefa Krajowej Administracji Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...],
2) zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione w deczyji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja Organu z dnia [...] marca 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] grudnia 2020 r. stwierdzającą wygaśnięcie stosunku służbowego z dniem [...] sierpnia 2017 r.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej,
przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających
z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym
i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej P.p.s.a.).
Wskazać należy, że powyższe decyzje zostały wydane w następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 września 2020 r. sygn. akt II SAB/Rz 49/20, którym to WSA w Rzeszowie zobowiązał Dyrektora IAS w [...]do wydania decyzji dotyczącej stosunku służbowego Skarżącej w terminie 21 dni od dnia zwrotu akt.
Wskazać należy, że z dniem [...] marca 2017 r. utworzona została KAS, która przejęła realizację zadań wykonywanych dotychczas przez kontrolę skarbową, administrację podatkową oraz Służbę Celną. W ramach KAS wyodrębnia się Służbę Celno-Skarbową będącą jednolitą i umundurowaną formacją, którą tworzą funkcjonariusze.
Pod względem organizacyjnym art. 160 ust. 2 i ust. 4 ustawy p.w.KAS. określił, że izba skarbowa kontynuuje działalność i staje się izbą administracji skarbowej, a izbę tę łączy się z mającymi siedzibę w tym samym województwie izbą celną i urzędem kontroli skarbowej.
W odniesieniu do zasobów kadrowych dotychczasowej Służby Celnej, w art. 165 ust. 3 i 4 ustawy p.w.KAS określono zasady dalszego zatrudniania dotychczasowych funkcjonariuszy celnych w jednostkach KAS, powołanej w miejsce rozproszonej administracji podatkowej, służby celnej i kontroli skarbowej. Wedle tej regulacji funkcjonariusze celni, pełniący służbę w izbach celnych albo w komórkach urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy o KAS, z zastrzeżeniem art. 170 ustawy p.w.KAS, funkcjonariuszami Służby Celno-Skarbowej, pełniącymi służbę w jednostkach KAS i zachowują ciągłość służby. W sprawach wynikających ze stosunku służbowego stosuje się przepisy dotychczasowe.
Na podstawie art. 165 ust. 7 ustawy p.w.KAS, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dyrektor izby administracji skarbowej oraz dyrektor Krajowej Szkoły Skarbowości składają odpowiednio pracownikom oraz funkcjonariuszom, w terminie do dnia 31 maja 2017 r., pisemną propozycję, określającą nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby, która uwzględnia posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej pracy lub służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania. Możliwość złożenia dotychczasowym funkcjonariuszom propozycji pracy, określającej nowe warunki zatrudnienia, przewidziana została w ww. ustawie także w art. 167 ust. 2 (w stosunku do funkcjonariuszy pełniących służbę w komórkach urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych).
Zgodnie z art. 170 ust. 2 ustawy p.w.KAS, funkcjonariusz, któremu przedstawiono propozycję zatrudnienia albo pełnienia służby, składa w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania oświadczenie o przyjęciu albo odmowie przyjęcia propozycji. Niezłożenie oświadczenia w tym terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby.
Stosunki służbowe osób pełniących służbę w jednostkach KAS, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 6 ustawy o KAS (komórkach organizacyjnych urzędu obsługującego ministra, Krajowej Informacji Skarbowej, izbach administracji skarbowej i Szkole), wygasają: z dniem [...] sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia [...] maja 2017 r. nie otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby; po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia 31 sierpnia 2017 r. (art. 170 ust. 1 ustawy p.w.KAS). Wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza w opisanych przypadkach traktuje się jak zwolnienie ze służby
(art. 170 ust. 3 ustawy p.w.KAS).
W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 1/19 (publ. CBOSA) wskazano, że przepisy ustawy p.w.KAS wprowadziły trzy rodzaje rozwiązań prawnych dotyczących zmiany stosunku służbowego dotychczasowych funkcjonariuszy Służby Celnej w stosunek służbowy lub stosunek pracy w Służbie Celno-Skarbowej powołanej w celu przeprowadzenia reformy szeroko rozumianej administracji skarbowej. Jednym z nich jest wygaśnięcie dotychczasowego stosunku służbowego. Następuje ono w wyniku niezłożenia funkcjonariuszowi propozycji dalszego zatrudnienia lub w przypadku niezaakceptowania przez niego propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby
w określonym przez prawo terminie (zgodnie z art. 170 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy p.w.KAS). W takim przypadku dochodzi do wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza, które traktuje się jak zwolnienie ze służby. Tutaj podstawę do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby stanowi art. 170 ust. 1 i 3 ustawy p.w.KAS
w związku z art. 276 ust. 1 i 2 ustawy o KAS. Znaczenie tego przepisu nie budzi wątpliwości. Zgodnie z jego treścią decyzję administracyjną wydaje się wyłącznie
w przypadkach przeniesienia funkcjonariusza, powierzenia mu pełnienia obowiązków na innym stanowisku służbowym, przeniesienia na inne stanowisko, zawieszenia
w pełnieniu obowiązków służbowych, czy zwolnienia ze służby.
W niniejszej sprawie niesporną jest okoliczność, że do dnia [...] maja 2017 r. Skarżąca nie otrzymała propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby w KAS. W konsekwencji braku takiej propozycji, w myśl ww. art. 170 ust. 1 ustawy p.w.KAS, jej stosunek służbowy wygasł z dniem [...] sierpnia 2017 r.
(co zostało potwierdzone zaskarżoną decyzją oraz decyzją z dnia [...] grudnia
2020 r.).
W decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego Skarżącej w Izbie Administracji Skarbowej w [...] z dniem [...] sierpnia 2017 r., na podstawie art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy p.w.KAS, Dyrektor IAS przedstawił uzasadnienie tego rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że obsada etatowa Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie została dostosowana do wykonywanych zadań i struktury organizacyjnej, celem zapewnienia organizacji pracy odpowiedniej do ilości i rodzaju realizowanych zadań. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie podejmując decyzję o przedłożeniu bądź nieprzedłożeniu propozycji służby/pracy funkcjonariuszom/pracownikom, kierował się określonymi ustawą przesłankami
w powiązaniu z realnymi potrzebami pracodawcy. Przepis art.165 ust. 7 ustawy wprowadzającej KAS zakładał, aby proces składania propozycji został poprzedzony analizą posiadanych przez funkcjonariusza/pracownika kwalifikacji, przebiegu dotychczasowej służby/pracy oraz dotychczasowego miejsca zamieszkania. Pod pojęciem przebiegu służby należy rozumieć m.in. sposób wykonywania obowiązków służbowych, rzetelność, sumienność i stopień zaangażowania w wykonywanie obowiązków służbowych, a także dyspozycyjność. W świetle powyższego dokonano analizy przebiegu służby Skarżącej, który wskazywał na brak wymaganej dyspozycyjności. Wzięto pod uwagę absencję chorobową funkcjonariusza, która wskazywała na brak w oczekiwanej dyspozycyjności. Jak wynika z akt sprawy, w latach 2005-2017 często przebywała na zwolnieniach lekarskich (w roku: 2005 - 42 dni + 1 dzień opieki nad dzieckiem, 2006 - 168 dni, 2007 - 55 dni + 29 dni opieki nad dzieckiem, 2008 - 22 dni + 38 dni opieki nad dzieckiem, 2009 - 16 dni + 21 dni opieki nad dzieckiem, 2010 - 19 dni + 2 dni opieki nad dzieckiem, 2011 - 26 dni, 2012 - 22 dni + 11 dni opieki nad dzieckiem, 2013 - 23 dni + 12 dni opieki nad dzieckiem, 2014 - 96 dni + 3 dni opieki nad dzieckiem, 2015 - 175 dni + 5 dni opieki nad dzieckiem, 2016 - 30 dni + 5 dni opieki nad dzieckiem, 2017 - do maja - 13 dni).
W zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji wyjaśniono przyczyny, z powodu których zaniechano przedstawienia Skarżącej propozycji pracy/służby. Dokonano analizy przebiegu służby Skarżącej, w tym wzięto pod uwagę absencję chorobową funkcjonariuszki, która wykazywała znaczne deficyty w oczekiwanej dyspozycyjności. Organy wskazały co potwierdzają akta sprawy, że Skarżąca często przebywał na zwolnieniach lekarskich. Wbrew twierdzeniom Skarżącej nie przeważały zwolnienia lekarskie w związku z chorobą lub opieką nad dzieckiem, czy też jednorazowe zwolnienie w związku z wypadkiem w służbie. Absencja Skarżącej niekorzystnie wpływała na organizację pracy komórek, w których pełniła służbę. Nieobecność w służbie, komplikowała właściwe planowanie służby na następne miesiące, gdyż funkcjonariuszka nie dawała gwarancji co do swojej dyspozycyjności. Powyższe miało wpływ na właściwą organizację pracy, z uwagi na konieczność zabezpieczenia na każdej zmianie odpowiedniej liczby funkcjonariuszy. Właściwa obsada kadrowa jest zaś niezbędnym warunkiem do utrzymania ciągłości i płynności odpraw.
Mając na uwadze ograniczoną dyspozycyjność Skarżącej w ostatnich latach służby, Dyrektor IAS w [...]realizując politykę kadrową, mógł podjąć decyzję o nieprzedstawieniu jej propozycji służby/pracy, w wyniku czego stosunek służbowy funkcjonariuszki wygasł z dniem [...] sierpnia 2017 r. na podstawie art. 170 ust. 1 pkt 1 ustawy p.w. KAS.
Organy obu instancji, podejmując decyzje w sprawie Skarżącej, wzięły też pod uwagę potrzeby organizacyjno-kadrowe podległej KAS jednostki, działały w trosce
o dobrą organizację służby/pracy, właściwą i terminową realizację zadań ustawowych.
Ważąc argumenty dotyczące przebiegu służby Skarżącej oraz konieczność zapewnienia właściwej obsady kadrowej w zarządzanej jednostce organizacyjnej wskazały, że interes publiczny zyskał prymat nad interesem prywatnym Skarżącej. Dla prawidłowej i terminowej realizacji zadań nałożonych na Służbę Celno-Skarbową istotne jest efektywne wykorzystanie posiadanych zasobów kadrowych przy uwzględnieniu potrzeb i specyfiki poszczególnych jednostek KAS.
Sąd wyjaśnia, że Dyrektor IAS w [...], będąc kierownikiem urzędu
i realizując jego politykę kadrową podejmuje szereg decyzji, które mają wpływ
na prawidłowe funkcjonowanie podległej jednostki. Odpowiada za takie zorganizowanie procesów pracy/służby, aby realizacja nałożonych przez ustawodawcę zadań odbywała się w sposób prawidłowy. Realizując politykę kadrową Dyrektor IAS w [...]ma możliwość oceny kadry pod kątem zapewnienia gwarancji należytego wykonywania obowiązków służbowych. Przedłożenie propozycji służby/pracy zostało pozostawione uznaniu przełożonego, który biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, podejmuje decyzję czy skorzystać z prawnej możliwości rozwiązania stosunku służbowego z funkcjonariuszką lub, co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie przedłożyć jej propozycji służby/pracy.
Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że Dyrektor IAS w [...]był uprawniony do podjęcia decyzji o nieprzedłożeniu Skarżącej propozycji służby/pracy z uwagi na konieczność dostosowania dotychczasowego stanu kadrowego Służby Celnej i administracji podatkowej do potrzeb wynikających ze zmian ustrojowych w płaszczyźnie finansów publicznych, nowej struktury organizacyjnej i zadań nałożonych na Krajową Administrację Skarbową. Dyrektor IAS w Rzeszowie, dokonując oceny potrzeb kadrowych w perspektywie tego, komu
z dotychczasowych funkcjonariuszy należy złożyć propozycję zatrudnienia lub pełnienia służby, wziął pod uwagę potrzeby organizacyjno-kadrowe podległej jednostki.
Skarżąca nie otrzymała propozycji służby lub zatrudnienia w KAS zgodnie
z treścią przepisu art. 165 ust. 7 ustawy p.w.KAS. Konsekwencją zaś braku propozycji, w myśl art. 170 ust. 1 ustawy p.w.KAS, było wygaśnięcie stosunku służbowego w terminie określonym w tym przepisie, tj. z dniem [...] sierpnia 2017 r. Zdaniem Sądu, w omawianym stanie prawnym sprawy nie ulega wątpliwości, że Dyrektor IAS w [...]prawidłowo wydał decyzję w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego biorąc pod uwagę przebieg służby w kontekście dyspozycyjności Skarżącej.
W ocenie Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi.
W sprawie nie doszło do naruszenia art. 165 ust. 7, ustawy p.w.KAS
w związku z art. 33, art. 47, art. 48 ust. 2, art. 71 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Prowadząc postępowanie organy nie naruszyły też art. 6, 7, art. 77 k.p.a.
w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie wygaśnięcia stosunku służbowego Skarżącej zostały ustalone i prawidłowo ocenione. Wprawdzie Organ nie wyjaśnił powodów, dla których nie uwzględnił wniosku dowodowego Skarżącej, stwierdzając jedynie, że "nie widzi konieczności uzupełniania postępowania dowodowego", jednak uchybienie to pozostaje, w ocenie Sądu, bez wpływu
na wydane rozstrzygnięcie.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Organ rozstrzygając sprawę – oparł się na materiale prawidłowo zebranym, i dokonał jego wszechstronnej oceny.
Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji,
jak i decyzji ją poprzedzającej, organy uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a..
Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI